Con tàu treo cờ Hà Lan này đang là tâm điểm chú ý khi ghi nhận các ca nhiễm vi rút Hanta, trong đó có ba người tử vong.
“Thời gian ủ bệnh, tức khoảng thời gian từ lúc nhiễm bệnh đến khi xuất hiện triệu chứng là từ 1 – 6 tuần, nhưng thông thường sẽ ngắn hơn là từ 2 – 3 tuần”, bà Anais Legand – chuyên gia y tế của WHO – nhận định.
Do đó bà khẳng định ca bệnh đầu tiên “không thể bị nhiễm trên tàu, hoặc tại một trong những hòn đảo” mà tàu ghé thăm trên đường đến Cape Verde, theo Hãng tin AFP.
Theo chuyên gia WHO, người đàn ông đầu tiên bị nhiễm vi rút “rõ ràng đã có tiếp xúc với vi rút Hanta trước khi lên tàu”. Đáng chú ý, hình thức tiếp xúc chắc chắn có liên quan đến loài gặm nhấm.
Chủ sở hữu du thuyền đã đề nghị cập vào quần đảo Canarias của Tây Ban Nha ngày 9-5. Trước đó, tàu đã yêu cầu hỗ trợ y tế sau khi đến vùng biển Cape Verde, ngoài khơi Tây Phi.
Ngày 6-5, Bộ Y tế Argentina cho hay hai hành khách người Hà Lan tử vong do vi rút đã đi qua Chile, Uruguay và Argentina trước khi lên tàu. Tuy nhiên cơ quan này không đưa ra suy đoán về địa điểm mà hai người có thể đã nhiễm vi rút.
Theo WHO, Hanta là loại vi rút lây qua tiếp xúc với động vật gặm nhấm hoặc nước tiểu, nước bọt, phân của chúng. Một số ít trường hợp có thể bị nhiễm vi rút qua vết cắn của loài gặm nhấm.
Những xét nghiệm ban đầu cho thấy các bệnh nhân trên du thuyền đã nhiễm chủng Andes.
Đây cũng là chủng duy nhất trong số 38 chủng được biết đến có khả năng lây truyền từ người sang người ở khoảng cách rất gần. Tuy nhiên ngành y tế thế giới rất hiếm khi ghi nhận các trường hợp nhiễm chủng này.
Vi rút Hanta có thể gây ra hai hội chứng nguy hiểm: hội chứng phổi do Hanta (HPS) dẫn đến suy hô hấp cấp và sốt xuất huyết kèm suy thận (HFRS).
Hội chứng HPS thường đi kèm các triệu chứng như mệt mỏi, sốt, đau đầu, đau cơ, cùng một số vấn đề tiêu hóa. Nghiêm trọng hơn, bệnh nhân có thể gặp các vấn đề về hô hấp và cần can thiệp y tế khẩn cấp. Tỉ lệ tử vong dao động từ 20 – 40%.
Trong khi đó, hội chứng HFRS có triệu chứng tương tự như bệnh cúm, đồng thời có thể làm giảm huyết áp, xuất huyết nội và suy thận cấp.
Tuy nhiên Trung tâm Kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Mỹ (CDC) ngày 6-5 đã hạ thấp cảnh báo đối với người Mỹ về nguy cơ lây nhiễm của vi rút Hanta.
“Tại thời điểm này, nguy cơ đối với người dân Mỹ là cực kỳ thấp. Chúng tôi kêu gọi tất cả người Mỹ đang ở trên tàu hãy tuân theo hướng dẫn của các cơ quan y tế trong khi chúng tôi nỗ lực đưa quý vị trở về nhà an toàn”, CDC cho biết trong một tuyên bố.
Trước đó, Tổng giám đốc Tổ chức Y tế thế giới (WHO) Tedros Adhanom cho biết sự bùng phát vi rút Hanta không tương đồng với giai đoạn đầu của đại dịch COVID-19, đồng thời khẳng định “nguy cơ đối với phần còn lại của thế giới khá thấp”.
Cơ thể người vận hành theo đồng hồ sinh học 24 giờ, giúp điều chỉnh hoóc môn, cảm giác đói và quá trình trao đổi chất. Buổi sáng thường là thời điểm cơ thể xử lý đường hiệu quả hơn vì độ nhạy insulin cao hơn so với buổi tối, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Khi ăn sáng muộn, thậm chí đến gần trưa mới ăn, cơ thể có thể bị lệch giữa thời gian thức dậy và thời gian nạp năng lượng. Một nghiên cứu công bố trên chuyên san Nutrients cho thấy ăn muộn hơn trong ngày có liên quan đến nguy cơ rối loạn chuyển hóa cao hơn, trong khi ăn sớm lại phù hợp hơn với nhịp sinh học tự nhiên của cơ thể.
Ở một số người, tình trạng này kéo dài sẽ làm khó kiểm soát cân nặng hơn. Một nghiên cứu đăng trên chuyên san Appetite đã chia các tình nguyện viên ra 2 nhóm. Nhóm đầu ăn sáng trước 10 giờ, nhóm còn lại ăn sau 10 giờ. Kết quả cho thấy nhóm ăn sáng muộn hơn có chỉ số khối cơ thể (BMI) cao hơn và nguy cơ béo phì cũng tăng so với nhóm ăn sớm.
Do đó, duy trì thời điểm ăn sáng ổn định và không ăn quá muộn có thể hỗ trợ kiểm soát cân nặng, đặc biệt khi kết hợp với chế độ ăn cân đối và lối sống lành mạnh.
Ngoài ra, không phải ai cũng phù hợp với việc ăn sáng sớm, đặc biệt là lúc 6 - 7 giờ sáng. Người làm ca đêm, người có lịch sinh hoạt khác biệt hoặc những người thức dậy muộn có thể có giờ ăn khác.
Ví dụ, nếu thức dậy lúc 10 giờ sáng và ăn lúc 11 giờ thì điều đó vẫn khá hợp lý. Vấn đề đáng lo hơn là thức dậy từ rất sớm nhưng đến trưa mới ăn bữa đầu tiên. Khoảng cách giữa lúc thức dậy và bữa sáng đôi khi lại quan trọng hơn so với dựa vào giờ cố định trên đồng hồ.
Hiện chưa có một khung giờ ăn sáng cố định phù hợp với tất cả mọi người. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia dinh dưỡng cho rằng nên ăn bữa đầu tiên trong khoảng 1 - 3 giờ sau khi thức dậy, đặc biệt nếu dễ bị đói vào cuối ngày hoặc có vấn đề kiểm soát đường huyết.
Một bữa sáng cân bằng nên có protein như trứng hoặc sữa chua, chất xơ từ yến mạch, trái cây hoặc rau xanh, cùng chất béo lành mạnh từ các loại hạt hoặc trái bơ. Quan trọng nhất vẫn là duy trì giờ ăn tương đối ổn định, tránh bỏ đói cơ thể quá lâu rồi ăn dồn quá nhiều vào buổi tối, theo Healthline.
Nghiên cứu đăng trên Journal of the American Heart Association (tạp chí của Hiệp hội Tim mạch Mỹ), khuyến nghị bổ sung bơ và xoài vào chế độ ăn hằng ngày. Kết quả cho thấy, những người trưởng thành đang ở giai đoạn tiền tiểu đường khi ăn 1 quả bơ và 1 cốc xoài mỗi ngày trong 8 tuần đã có cải thiện nhẹ về chức năng nội mô mạch máu, theo Verywell Health (Mỹ).
Cụ thể, họ được ghi nhận mức tăng khoảng 1% khả năng giãn mạch qua trung gian dòng chảy (flow-mediated vasodilation) - chỉ số đo khả năng thư giãn và mở rộng của mạch máu.
Tiến sĩ Matthew J. Landry, chuyên gia dinh dưỡng và sức khỏe cộng đồng tại Đại học California, Irvine (Mỹ), người không tham gia nghiên cứu, cho biết: Mức thay đổi này có ý nghĩa lâm sàng. Ước tính cứ tăng 1% chỉ số này thì nguy cơ tim mạch có thể giảm khoảng 8%”.
Bác sĩ Abhayjit Singh, chuyên gia tim mạch dự phòng tại Cleveland Clinic (Mỹ), giải thích: “Hiểu đơn giản, chức năng nội mô mạch máu phản ánh khả năng mạch máu giãn ra khi máu lưu thông. Dù chưa thể xem đây là thước đo trực tiếp của sức khỏe tim mạch, nhưng nó là một dấu hiệu sớm có ý nghĩa lâm sàng trong đánh giá nguy cơ tim mạch”.
Bơ và xoài chứa nhiều dưỡng chất cần thiết như chất xơ, kali, vitamin C, các hợp chất thực vật (phytochemicals) và chất béo không bão hòa đơn. Theo tiến sĩ Landry, những dưỡng chất này giúp giảm stress oxy hóa; cải thiện chức năng nội mô mạch máu; tăng sản xuất nitric oxide - phân tử giúp mạch máu thư giãn, mở rộng và cải thiện lưu thông máu.
Ăn riêng xoài và bơ vẫn có lợi, nhưng nghiên cứu này cho thấy khi ăn kết hợp, hiệu quả có thể tốt hơn do tác động hiệp đồng. Stephani Johnson, chuyên gia dinh dưỡng lâm sàng tại Đại học Rutgers (Mỹ), nhận định, sự kết hợp này có thể tạo ra phản ứng sinh lý mạnh, đặc biệt liên quan đến cải thiện huyết áp tâm trương.
Để thêm bơ và xoài vào bữa ăn, mọi người có thể thử các cách đơn giản sau:
Ngoài ra, bác sĩ Singh lưu ý thêm: “Bơ và xoài đều giàu kali. Với người khỏe mạnh, điều này có lợi cho huyết áp. Nhưng với bệnh nhân bệnh thận mạn hoặc đang dùng thuốc huyết áp, việc tăng lượng kali hằng ngày cần hỏi ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng”.
Chiều 20-5, Câu lạc bộ Nhịp Đập Yêu Thương, Đoàn Thanh niên Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng, phối hợp cùng Đoàn Thanh niên Phòng Cảnh sát phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ, Công an TP Đà Nẵng tổ chức chương trình "Bước chân dũng cảm - Hành trình trải nghiệm làm lính cứu hỏa" cho các bệnh nhi ung thư máu, tan máu bẩm sinh cùng các em nhỏ đang điều trị tại bệnh viện.
Chương trình mang đến hoạt động trải nghiệm ý nghĩa, góp phần chăm sóc đời sống tinh thần cho các bệnh nhi, đồng thời lan tỏa giá trị nhân văn và nâng cao nhận thức về công tác phòng cháy chữa cháy trong cộng đồng.
Trải nghiệm làm lính cứu hỏa còn mang đến cho các em nhỏ một không gian trải nghiệm tích cực, giàu tính kết nối và tiếp thêm động lực trong hành trình điều trị bệnh.
Tạm quên đi những mệt mỏi vì bệnh tật, các em nhỏ háo hức tham gia vào hành trình hóa thân thành những chiến sĩ cứu hỏa dũng cảm.
Trong trang phục đặc trưng, chiếc mũ bảo hộ vừa vặn, các em được tìm hiểu phương tiện, thiết bị chuyên dụng trong công tác phòng cháy chữa cháy; trải nghiệm thực hành chữa cháy dưới sự hướng dẫn của lực lượng cảnh sát phòng cháy chữa cháy; tham quan và khám phá robot chữa cháy hiện đại…
Không chỉ là hoạt động vui chơi, trải nghiệm làm lính cứu hỏa còn góp phần giáo dục kỹ năng sống, trang bị kiến thức phòng cháy chữa cháy cơ bản để các em biết cách ứng phó khi gặp sự cố.
Những tiếng cười giòn tan, ánh mắt thích thú hiện rõ trên gương mặt các bệnh nhi khi lần đầu được chạm tay vào những thiết bị mà trước giờ chỉ thấy trên tivi.
Những đôi bàn tay nhỏ bé cầm chắc vòi phun nước hay ánh mắt chăm chú nhìn vòi chữa cháy dập lửa về phía mô hình cháy giả định khiến nhiều phụ huynh không khỏi xúc động. Dù sức khỏe còn hạn chế, nhiều em vẫn háo hức và nỗ lực hoàn thành các hoạt động.
Nhìn con tươi cười tham gia chương trình, chị Nguyễn Thị Huê (34 tuổi, phường Hội An, Đà Nẵng) cũng vui mừng theo. Thật lâu rồi chị mới thấy con vui như vậy.
"Từ hôm nghe sẽ được làm lính cứu hỏa, con tôi vui và háo hức lắm. Ngày nào cũng hỏi rằng con sắp được làm lính cứu hỏa chưa. Tôi rất cảm ơn ban tổ chức đã quan tâm đến các bé, mang đến những trải nghiệm thú vị, bổ ích, giúp các con vui chơi và quên đi đau đớn, có thêm nghị lực tiếp tục chống chọi với bệnh tật", chị Huê nói.
