Người phụ nữ sống ở Đống Đa không nhớ mình đã ngồi im bao lâu trong phòng khám, hình ảnh đứa con lớn lên thiếu mẹ hiện ra không dứt. Nhưng tinh thần thép được rèn qua 20 năm một mình bươn chải ở Hà Nội sớm giúp cô tự sốc lại bản thân. Thay vì chìm vào câu hỏi “Tại sao lại là mình?”, Linh chọn cách nhìn đây là bài kiểm tra, không phải bản án.
“Cứ ba tháng tôi tái khám một lần, xem nó như căn bệnh mạn tính để sống chung, chứ không phải để ủ rũ hay trách móc”, cô nói, thêm rằng 6 năm trôi qua vẫn sống khỏe mạnh.
Khác với Linh, Ánh Hoa đối mặt với ung thư máu từ năm 12 tuổi. Trải qua những ngày tháng tuổi thơ gắn liền với giường bệnh cùng hóa chất và nỗi sợ hãi, Hoa quyết định thay đổi tâm thế. Cô coi mỗi đợt truyền thuốc là một cuộc chiến nhỏ cần chinh phục. Sau gần 15 năm kiên trì, cô nhận kết quả đẩy lui bệnh hoàn toàn và hiện là thành viên tích cực của Sáng kiến Ung thư Muối.
Tại Việt Nam, theo số liệu GLOBOCAN 2022, mỗi năm có khoảng 180.480 ca ung thư mới và 120.184 ca tử vong, biến ung thư thành gánh nặng y tế hàng đầu. Song song gánh nặng thể chất là một cuộc khủng hoảng tâm lý âm thầm. Như nghiên cứu của Bệnh viện Quân y 103 trên 264 bệnh nhân tại khoa Ung bướu cho thấy gần 58% người bệnh bị trầm cảm.
Với nhóm trẻ tuổi, hệ quả còn nặng nề hơn. Nghiên cứu của Đại học Quốc gia Singapore trên 20.000 bệnh nhân cho thấy nhóm 25 đến 30 tuổi có nguy cơ mắc các rối loạn tâm lý suốt đời cao hơn ngay cả sau khi bệnh thuyên giảm, và nhóm từ 15 đến 19 tuổi có nguy cơ tự tử cao hơn đáng kể so với dân số chung.
Bác sĩ Nguyễn Thị Diễm Hương, Phòng khám Hỗ trợ điều trị Ung thư, Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM, cho biết những bệnh nhân vượt xa tiên lượng ban đầu thường có chung một đặc điểm là họ không coi ung thư là án tử hình.
“Họ xem đó là một chặng đường cần vượt qua, từ đó giữ được tâm lý thảnh thơi và năng lượng tích cực ngay cả trong những giai đoạn điều trị nặng nề nhất”, bà nói.
Về mặt sinh học, các nghiên cứu ghi nhận nhóm bệnh nhân này thường duy trì hoạt động miễn dịch tốt hơn, đặc biệt ở tế bào diệt tự nhiên và tế bào lympho T. Ngược lại, bệnh nhân trầm cảm, lo âu kéo dài thường ít tuân thủ phác đồ, bỏ tái khám, khiến bệnh tiến triển nặng hơn và tiên lượng kém hơn.
Y học hiện đại cũng đang thay đổi bức tranh tổng thể. Một số loại ung thư như tuyến giáp, vú, tiền liệt tuyến và đại tràng, nếu phát hiện sớm và điều trị kịp thời, có tỷ lệ sống trên 5 năm vượt 90%. Bác sĩ Hà Hải Nam, Phó trưởng khoa Ngoại bụng 1, Bệnh viện K, nhấn mạnh rằng ngưỡng 5 năm là mốc quan trọng vì tế bào ung thư thường di căn mạnh nhất trong 2-3 năm đầu. Qua mốc đó, ngay cả khi tái phát, bệnh nhân vẫn có thể điều trị hiệu quả nếu phát hiện kịp thời.
Tuy nhiên, bác sĩ Ngô Văn Tỵ, Khoa Ung Bướu, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, đưa ra cảnh báo sự lạc quan không nên được áp dụng như một công thức chung. Nhiều loại ung thư vẫn tiến triển nhanh, có thể tái phát và tiên lượng hạn chế. Kỳ vọng thái quá đôi khi dẫn đến trì hoãn những quyết định điều trị quan trọng.
“Và sống lâu hơn không tự động nghĩa là ‘sống tốt hơn’, khi nhiều bệnh nhân phải đánh đổi bằng tác dụng phụ kéo dài, chi phí điều trị lớn và áp lực tâm lý triền miên. Mỗi bệnh nhân cần được đánh giá rất cá thể hóa, không thể mặc định”, ông nói.
Tuy nhiên, cách chế biến, chẳng hạn luộc lòng đào hay luộc chín kỹ, có thể ảnh hưởng đáng kể đến khả năng hấp thu dinh dưỡng và mức độ an toàn của trứng, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Trong trứng, protein được xem là thành phần quan trọng nhất. Cách chế biến sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng hấp thu protein của cơ thể. Khi trứng được nấu chín, nhiệt độ làm thay đổi cấu trúc tự nhiên của protein trong trứng. Nhờ đó, các enzyme tiêu hóa trong cơ thể dễ dàng tiếp cận và phân giải protein hơn.
Một nghiên cứu đăng trên chuyên san The Journal of Nutrition cho thấy cơ thể hấp thu protein từ trứng chín tốt hơn nhiều so với trứng sống. Cụ thể, khi trứng chín thì có thể hấp thu được khoảng 90% protein, trong khi tỷ lệ này ở trứng sống chỉ khoảng hơn 50%. Nói đơn giản, ăn trứng đã nấu chín giúp cơ thể hấp thu protein tốt hơn.
Khi so sánh giữa trứng lòng đào và trứng chín kỹ, khả năng tiêu hóa và hấp thu protein không có sự khác biệt đáng kể. Về cơ chế, khi nấu ở nhiệt độ cao trong thời gian dài, protein trong trứng có thể bị biến đổi theo hướng đặc và chặt hơn, khiến quá trình phân giải diễn ra chậm hơn. Tuy vậy, ảnh hưởng này không lớn.
Ngoài protein, trứng còn cung cấp nhiều vitamin và chất chống ô xy hóa. Tuy nhiên, một số trong các chất này khá nhạy cảm với nhiệt. Do đó, cách nấu sẽ ảnh hưởng đến lượng dưỡng chất còn lại.
Các nghiên cứu cho thấy nấu trứng có thể làm giảm một phần vitamin A và một số chất chống ô xy hóa. Tuy nhiên, mức giảm này thường không quá lớn. Nấu trứng càng lâu thì mức giảm càng nhiều. Vì vậy, trứng lòng đào, do được nấu trong thời gian ngắn hơn, thường giữ lại các vi chất này tốt hơn trứng chín kỹ.
Nếu xét về độ an toàn, trứng chín kỹ lại có ưu thế rõ rệt hơn. Trứng chưa chín hoàn toàn có thể chứa vi khuẩn, đặc biệt là Salmonella. Đây là một trong những nguyên nhân phổ biến gây ngộ độc thực phẩm.
Khi trứng được nấu chín kỹ, nhiệt độ cao đủ để tiêu diệt vi khuẩn này, giúp giảm đáng kể nguy cơ nhiễm khuẩn. Ngược lại, trứng lòng đào, đặc biệt khi lòng đỏ còn lỏng, có thể chưa đạt nhiệt độ đủ cao để tiêu diệt hoàn toàn vi khuẩn nếu trứng ban đầu bị nhiễm.
Vì lý do này, các khuyến nghị y tế thường khuyên phụ nữ mang thai, người lớn tuổi và người có hệ miễn dịch yếu nên ăn trứng chín kỹ. Với người khỏe mạnh, trứng lòng đào vẫn có thể an toàn nếu trứng tươi, có nguồn gốc rõ ràng và được bảo quản đúng cách, theo Healthline.
Theo quyết định của Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế), lô sữa rửa tay Dr. Clean hương đào (chai 500g) bị thu hồi mang số lô V412 04, sản xuất ngày 18/8/2025 và có hạn dùng đến 17/8/2028. Kết quả kiểm nghiệm cho thấy sản phẩm chứa natri benzoat, một chất bảo quản không xuất hiện trên nhãn hàng.
Đại diện Công ty Cổ phần Dược mỹ phẩm Koji, đơn vị chịu trách nhiệm đưa sản phẩm ra thị trường, giải trình rằng chất này tồn tại sẵn trong hai nguyên liệu đầu vào là Galsilk 7 SB và Euperlan PCO nhưng doanh nghiệp quên kê khai.
Cơ quan chức năng còn phát hiện công thức gốc của sản phẩm thiếu thành phần Coco-Glucoside dù doanh nghiệp đã khai báo trong hồ sơ. Đơn vị trực tiếp sản xuất lô hàng này là Công ty TNHH Một thành viên Hóa phẩm VICO.
Cùng thời điểm, cơ quan quản lý cũng thu hồi lô kem bôi da thảo mộc Young Rau má (hộp 1 tuýp 20g) số lô 011124, sản xuất ngày 28/11/2024 và hạn dùng đến 28/11/2027. Mẫu kiểm nghiệm loại kem này chứa hai chất bảo quản methylparaben và propylparaben ngoài danh mục công bố.
Công ty Cổ phần Dược phẩm Bidopharma USA - Chi nhánh Long An, đơn vị sản xuất, nói các chất này có trong nguyên liệu đầu vào nhưng hồ sơ kiểm soát trước đó lại không ghi nhận.
Ngoài ra, hàng loạt chiết xuất thảo dược như trà xanh, nghệ, rau má dùng trong sản phẩm này cũng chứa nhiều phụ gia khác như Glycerin, Sodium benzoate hay Propylene Glycol nhưng doanh nghiệp đều bỏ trống trong phiếu công bố mỹ phẩm. Công ty Cổ phần Phát triển thương mại Mekong Việt Nam là đơn vị chịu trách nhiệm phân phối chính sản phẩm này.
Hiện chưa rõ số lượng thu hồi là bao nhiêu, song đây là những sản phẩm được bán rộng rãi. Theo các chuyên gia y tế, việc sử dụng các sản phẩm chứa chất bảo quản chưa qua kiểm soát có thể gây rủi ro dị ứng, kích ứng da hoặc các phản ứng phụ khó lường cho người dùng. Ngoài ra, người tiêu dùng phải đối mặt với nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe lâu dài khi tin dùng những thành phần không đúng với cam kết an toàn từ nhà sản xuất.
Trước những sai phạm về tính minh bạch của công thức, Cục Quản lý Dược yêu cầu các doanh nghiệp sản xuất và phân phối phải khẩn trương gửi thông báo, thu hồi triệt để các lô hàng vi phạm tại các đại lý, điểm bán lẻ.
Các đơn vị liên quan cần rà soát lại toàn bộ quy trình sản xuất của những lô hàng khác để đảm bảo chất lượng trước khi đến tay người dùng.
Cơ quan quản lý cũng quyết định thu hồi số tiếp nhận Phiếu công bố đã cấp cho hai sản phẩm này và khuyến cáo người dân dừng ngay việc sử dụng các lô hàng nêu trên để bảo vệ sức khỏe.
Người dân được khuyến cáo không sử dụng hai lô sản phẩm này.
Từ đầu năm đến nay, Bộ Y tế liên tục thu hồi, tiêu hủy các sản phẩm kém chất lượng. Hôm qua, 4 loại dầu gội đầu do chứa chất cấm cũng bị thu hồi. Động thái này diễn ra trong bối cảnh cơ quan quản lý đang siết chặt kiểm soát thị trường dược, mỹ phẩm trước vấn nạn hàng giả, hàng kém chất lượng và quảng cáo sai sự thật.
Anh Nguyễn Hữu Đạt (40 tuổi, tỉnh Thanh Hóa), một trong 100 đại biểu tham dự chương trình tôn vinh người hiến máu tình nguyện tiêu biểu toàn quốc năm 2026, cho hay năm 2007, anh và chị Nguyễn Thị Vân, người bạn đồng hương đang trong giai đoạn tìm hiểu. Khi ấy, cả hai chưa có một mối quan hệ rõ ràng.
Rồi anh Đạt nhận được một cuộc điện thoại lúc nửa đêm. Đầu dây bên kia là giọng chị Vân nghẹn lại: "Anh ơi, mẹ em đang cần truyền máu gấp…".
Không suy nghĩ nhiều, khi ấy anh Đạt lập tức đến Bệnh viện Phụ sản tỉnh Thanh Hóa. May mắn kết quả xét nghiệm cho thấy nhóm máu của anh phù hợp với mẹ của chị Vân.
"Nghe bác sĩ thông báo, mình mừng lắm. Thế là mình hiến luôn, nhanh gọn, dứt khoát, không do dự gì cả", anh Đạt kể.
Sau này nhớ lại, anh cười bảo hồi ấy mình chẳng biết gì về hiến máu. Kiến thức bằng không, kinh nghiệm cũng bằng không. Hôm ấy, khi về đến nhà, bố mẹ còn mắng: "Tại sao mày liều thế?".
Nhưng rồi mọi chuyện đều ổn. Mẹ của chị Vân qua cơn nguy kịch. Anh Đạt vẫn khỏe mạnh. Còn tình cảm của "đôi trẻ" sau cái "lần đầu tiên" ấy thì tiến triển ngày một thắm thiết, tốt đẹp.
Có lẽ chính sự chân thành ấy đã khiến câu chuyện này trở nên đặc biệt. Bốn năm sau, năm 2011, anh Đạt và chị Vân chính thức nên duyên vợ chồng.
Đến bây giờ, trong những bữa cơm gia đình, câu chuyện năm xưa vẫn thường được nhắc lại. Mọi người vẫn cười. Mẹ vợ vẫn nhớ. Vợ anh vẫn nhớ. Còn anh Đạt thì luôn nói đó là một mối nhân duyên đẹp. Bởi nếu ngày ấy người cần máu không phải mẹ của bạn gái, anh vẫn sẽ quyết định tham gia hiến máu.
Không chỉ dừng lại ở lần "hữu duyên" hiến máu ấy, sau đó anh Đạt tiếp tục tham gia hiến máu thường xuyên hơn, đều đặn hơn. Không chỉ hiến máu toàn phần, anh còn nhiều lần trao đi những đơn vị tiểu cầu quý giá để giúp người bệnh vượt qua thời khắc nguy kịch.
Anh còn là một trong những thành viên gây dựng và hoạt động tích cực trong nhóm Facebook Cộng đồng người hiến máu tỉnh Thanh Hóa, kết nối những tấm lòng thiện nguyện với những người đang cần được giúp đỡ.
Gần 60 lần thực hiện nghĩa cử cao đẹp là gần 60 lần để lại trong anh những kỷ niệm khó quên.
Có những lần phải vượt quãng đường xa trong đêm, có những thời điểm việc hiến máu gặp không ít khó khăn, vất vả, thậm chí tiềm ẩn cả những rủi ro. Nhưng với anh, tất cả đều là những trải nghiệm đáng trân quý, bởi phía sau mỗi lần cho đi là thêm một cơ hội được cứu sống.
Niềm vui của anh đôi khi chỉ giản dị là biết người bệnh đã qua cơn nguy kịch. Đó cũng có thể là những lần được đi qua các chốt kiểm soát trong thời điểm dịch COVID-19 căng thẳng để kịp tới bệnh viện hiến máu. Hay đơn giản hơn là những bức ảnh lưu niệm chụp cùng những người anh đã có duyên giúp đỡ trên hành trình ấy.
Điều khiến anh hạnh phúc không chỉ là những lần trực tiếp cho đi, mà còn là việc có thể kết nối, lan tỏa những giá trị nhân văn của phong trào hiến máu đến với ngày càng nhiều người trên địa bàn tỉnh nhà.
Cũng như nhiều đại biểu được tôn vinh trong chương trình hiến máu tình nguyện hằng năm, anh Đạt luôn giữ cho mình sự giản dị và khiêm nhường. Anh bộc bạch: "Cuộc sống đẹp hơn khi con người biết giúp đỡ lẫn nhau".
