Những đội hình quân nhân trong lễ Duyệt binh Chiến thắng tại Nga

Nghị quyết nhận được 50 phiếu ủng hộ và 47 phiếu chống tại Thượng viện Mỹ vào hôm 19/5, trong đó 4 thượng nghị sĩ Cộng hòa đã bỏ phiếu tán thành theo phe Dân chủ, trong khi một thành viên đảng Dân chủ phản đối. Ba thượng nghị sĩ Cộng hòa không tham gia bỏ phiếu. Đây là cuộc bỏ phiếu "mở đường", đưa nghị quyết vào vòng tranh luận của Thượng viện để đưa ra kết luận trong vài tuần tới.

Nghị quyết yêu cầu chính quyền Tổng thống Donald Trump ngừng hành động quân sự chống lại Iran cho đến khi được quốc hội cho phép, viện dẫn Đạo luật Quyền hạn Chiến tranh được thông qua năm 1973 nhằm hạn chế việc phát động các chiến dịch kéo dài khi chưa được giới lập pháp phê chuẩn.

Đây là lần đầu tiên một trong hai viện quốc hội Mỹ thúc đẩy nghị quyết hạn chế quyền lực của Tổng thống Trump trong chiến dịch tập kích Iran. Các nghị sĩ Cộng hòa ở Thượng viện đã chặn 7 nỗ lực trước đó nhằm thúc đẩy các nghị quyết tương tự trong năm nay.

Dù vậy, nghị quyết này vẫn cần phải vượt qua cuộc bỏ phiếu cuối cùng tại Thượng viện, cũng như đối mặt với những trở ngại lớn tại Hạ viện hiện do phe Cộng hòa kiểm soát, nơi đã bác bỏ những nỗ lực tương tự. Nghị quyết này cũng gần như chắc chắn sẽ bị Tổng thống Trump phủ quyết nếu được lưỡng viện quốc hội thông qua.

Dù vậy, kết quả bỏ phiếu cho thấy mối lo ngại ngày càng gia tăng bên trong nội bộ đảng Cộng hòa khi xung đột Trung Đông tiếp tục kéo dài, theo hãng thông tấn AFP. Cuộc chiến đã gây áp lực lớn lên kho dự trữ vũ khí của Mỹ, làm dấy lên câu hỏi về năng lực sẵn sàng chiến đấu của quân đội cũng như khiến nước này tiêu tốn hơn 30 tỷ USD.

"Tổng thống giống như đứa trẻ đang chơi đùa với khẩu súng đã được nạp đạn", Chuck Schumer, lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện, nói trước cuộc bỏ phiếu. "Nếu có thời điểm nào cần ủng hộ nghị quyết của chúng tôi về quyền lực chiến tranh nhằm rút binh sĩ khỏi xung đột với Iran thì đó chính là lúc này".

Tổng thống Trump ngày 18/5 cho biết đã hoãn kế hoạch tấn công Iran vào ngày 19/5 theo đề xuất của các nước vùng Vịnh, vì "một thỏa thuận rất có thể chấp nhận được đối với Mỹ, các nước Trung Đông và xa hơn nữa" sẽ được ký kết.

Hôm 19/5, ông đe dọa sẽ nối lại chiến dịch tập kích Iran trong những ngày tới nếu hai bên không đạt được thỏa thuận.

Tehran đã phản hồi lại đề xuất hòa bình từ Washington, song các điều kiện của Iran dường như không thay đổi nhiều so với đề nghị trước đó của nước này, vốn đã bị Tổng thống Trump bác bỏ vào tuần trước và gọi là "rác rưởi".

Tin Gốc: Vnexpress

Chính phủ Venezuela ngày 17/5 cho biết họ đã trục xuất ông Alex Saab, một đồng minh của Tổng thống Nicolás Maduro, để doanh nhân này đối mặt với các thủ tục tư pháp tại Mỹ. Diễn biến này xảy ra chưa đầy 3 năm sau khi ông được Mỹ ân xá trong một thỏa thuận trao đổi tù nhân.

Quyết định kể trên đánh dấu bước ngoặt lớn đối với ông Alex Saab, người mà ông Maduro đã đưa về nước sau vụ bắt giữ quốc tế năm 2020.

Ông Maduro đang chờ xét xử với các cáo buộc ma túy tại Manhattan sau khi bị quân đội Mỹ bắt giữ trong một cuộc đột kích hồi tháng 1. Nhà lãnh đạo Venezuela nhiều lần bác bỏ cáo buộc từ Mỹ. Không rõ liệu việc ông Saab bị trục xuất sang Mỹ có thể ảnh hưởng thế nào tới phiên tòa xử ông Maduro.

Cơ quan di trú Venezuela trong một tuyên bố ngắn ngày 17/5 không nêu rõ ông Saab bị đưa tới đâu, nhưng cho biết quyết định được đưa ra dựa trên một số cuộc điều tra hình sự đang diễn ra tại Mỹ.

Ông Saab, doanh nhân mang hai quốc tịch Colombia - Venezuela, được cho là bị bắt tại Caracas hồi tháng 2 trong một chiến dịch phối hợp giữa giới chức Mỹ và Venezuela, theo một quan chức thực thi pháp luật Mỹ.

Việc ông Saab bị bắt và trục xuất cho thấy mức độ hợp tác mới giữa cơ quan thực thi pháp luật Mỹ và Venezuela dưới thời quyền Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez, cấp phó của ông Maduro.

Ông Saab, 54 tuổi, sinh tại Colombia, trước đó từng bị bắt ở Cape Verde năm 2020 và bị giam tại Mỹ với các cáo buộc hối lộ. Ông được ân xá năm 2023 để đổi lấy việc Venezuela trả tự do cho các công dân Mỹ bị giam giữ. Ông từng là một nhân vật giữ vị trí quan trọng trong chính quyền ông Maduro.

Tin Gốc: Dân Trí

Bộ Quốc phòng Nga ngày 20/5 công bố video cho thấy các bệ phóng tên lửa di động tham gia cuộc tập trận hạt nhân quy mô lớn diễn ra trong tuần này. Cuộc tập trận, được tiến hành chung với Belarus, trùng với thời điểm diễn ra chuyến thăm cấp nhà nước của Tổng thống Vladimir Putin tới Trung Quốc.

Đoạn video được công bố cho thấy một đoàn xe quân sự, với trực thăng quân sự hộ tống, đã di chuyển vào một khu vực rừng rậm trước khi chuẩn bị phóng một tên lửa từ tổ hợp Iskander-M.

Hệ thống vũ khí này là một phần của thỏa thuận chia sẻ hạt nhân mà Nga và Belarus đã thiết lập vào năm 2023 trong bối cảnh bế tắc với phương Tây về kế hoạch của NATO nhằm cho phép Ukraine gia nhập liên minh.

Trong thông báo hôm 19/5, Bộ Quốc phòng Nga cho biết các binh sĩ đã huấn luyện khả năng sử dụng vũ khí hạt nhân “trong điều kiện bị gây hấn”, đồng thời cho biết cả 3 thành phần của bộ 3 hạt nhân Nga đều tham gia cuộc tập trận.

Cuộc tập trận có sự tham gia của 64.000 binh sĩ Nga, 7.800 xe quân sự, 200 bệ phóng tên lửa, 140 máy bay, 73 tàu chiến và 13 tàu ngầm.

Thông thường, Tổng thống Putin sẽ đích thân giám sát các cuộc tập trận quân sự quy mô lớn với vai trò là Tổng Tư lệnh quân đội Nga. Tuy nhiên, tuần này, ông đã đến Trung Quốc để gia hạn một hiệp ước đối tác quan trọng và thảo luận các vấn đề song phương cũng như quốc tế quan trọng với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình.

Bộ Quốc phòng Belarus cũng thông báo cuộc tập trận hạt nhân chung với Nga diễn ra tại Belarus. Cuộc tập trận tập trung vào việc triển khai ngụy trang bí mật, cơ động đường dài và huấn luyện khả năng chuẩn bị sẵn sàng cho các vụ phóng từ những địa điểm không chuẩn bị trước cho các binh sĩ.

Theo thông báo của Bộ Quốc phòng Belarus, cuộc tập trận có sự tham gia của các lực lượng tên lửa và không quân. Các đơn vị quân đội Belarus và Nga sẽ huấn luyện việc vận chuyển vũ khí đến các bãi phóng mô phỏng và chuẩn bị cho việc sử dụng chúng trong chiến đấu.

Tuyên bố nhấn mạnh, cuộc tập trận là "một hoạt động huấn luyện theo lịch trình" và "không nhằm chống lại bất kỳ bên thứ ba nào cũng như không gây ra mối đe dọa đối với an ninh khu vực".

Belarus có chung đường biên giới với Nga, Ukraine và 3 quốc gia thành viên của liên minh NATO. Nga đã bố trí các vũ khí hạt nhân tại Belarus vào năm 2023, sau những yêu cầu lặp đi lặp lại từ phía Minsk viện dẫn các chính sách gây hấn của phương Tây.

Moscow cũng đã triển khai hệ thống tên lửa siêu thanh Oreshnik có khả năng mang đầu đạn hạt nhân tại Belarus vào năm ngoái.

Tổng thống Putin nhấn mạnh quyền kiểm soát của Moscow đối với việc sử dụng các tên lửa này. Vào năm 2024, Điện Kremlin đã công bố một học thuyết hạt nhân sửa đổi, trong đó đặt Belarus dưới ô hạt nhân của Nga.

Năm 2024, Nga đã cập nhật học thuyết hạt nhân để ứng phó với sự xuất hiện của các rủi ro quân sự mới.

Cụ thể, học thuyết sửa đổi mở rộng phạm vi các quốc gia và liên minh quân sự chịu sự răn đe hạt nhân, cũng như danh sách các mối đe dọa quân sự mà sự răn đe đó được thiết kế để chống lại.

Ngoài ra, học thuyết còn nêu rõ rằng Nga sẽ coi bất kỳ cuộc tấn công nào của một quốc gia phi hạt nhân, được một cường quốc hạt nhân hỗ trợ, là một cuộc tấn công chung. Nguyên tắc cơ bản của học thuyết mới vẫn coi việc sử dụng vũ khí hạt nhân như biện pháp cuối cùng để bảo vệ chủ quyền quốc gia.

Trước đây, học thuyết hạt nhân cho phép Nga sử dụng vũ khí hạt nhân trong trường hợp một quốc gia khác sử dụng vũ khí hạt nhân chống lại Moscow hoặc nếu "sự tồn tại của nhà nước Nga bị đe dọa".

Tin Gốc: Dân Trí