Chia sẻ với chương trình “Outside Source” của BBC, người đàn ông Canada cho biết tháng 3/2023, ông bắt đầu cảm thấy không khỏe với các “triệu chứng giống Covid như đau nhức cơ thể, đau đầu dai dẳng và mệt mỏi”. Các triệu chứng tiến triển nhanh chóng khiến ông “mồ hôi đầm đìa và không thể thở được”. Chỉ đến khi phải can thiệp bằng các thiết bị hỗ trợ sự sống, ông mới được xác định là nhiễm Hantavirus và phải trải qua quá trình điều trị nội trú kéo dài khoảng 3 tuần.
“Cơn bạo bệnh mà tôi đã trải qua là địa ngục trần gian. Vượt qua được nó và có thể hồi phục là cả một quá trình chịu đựng sự tra tấn”, ông nói, hôm 10/5.
Tại Đức, Christian Ege cũng kể lại trải nghiệm với các triệu chứng tương tự Covid vào tháng 5/2019. Ông bị cúm dạ dày trong ba ngày, nôn mửa, chóng mặt và cảm giác như một “trận cúm kỳ lạ”. Sau khi xét nghiệm máu, ông được đưa đi cấp cứu trong tình trạng suy thận và nhiễm trùng huyết. Ông phải nằm tại phòng hồi sức tích cực (ICU) vài ngày và đặt ống thông ở cổ để chạy thận nhân tạo. Christian chia sẻ nhiễm trùng huyết là điều khiến ông lo lắng nhất. “Thận đã hồi phục bình thường nhưng sự bùng phát cùng lúc của cả vi khuẩn và virus thực sự là điều khiến tôi lo sợ trong vài ngày đó”, ông nhớ lại.
Lorne và Christian là hai trong số những người may mắn sống sót sau khi nhiễm Hantavirus, căn bệnh mà một số chủng có tỷ lệ tử vong lên tới 20% đến 40%. Cả hai quyết định chia sẻ câu chuyện của mình sau khi một biến thể Hantavirus hiếm gặp được tìm thấy ở các bệnh nhân liên quan đến ổ dịch chết người trên tàu du lịch MV Hondius.
Đến nay, 3 hành khách đã tử vong sau khi con tàu này khởi hành từ Argentina trong chuyến hải hành xuyên Đại Tây Dương khoảng một tháng trước. Đơn vị vận hành tàu xác nhận 3 người, gồm một người Anh, đã được sơ tán hôm 6/5 để đưa về Hà Lan điều trị.
Hantavirus, được đặt tên theo một con sông ở Hàn Quốc, là tên gọi của một họ virus chứ không phải một loại bệnh đơn lẻ. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), có hơn 20 loài virus thuộc họ này. Chúng thường trú ngụ trong các loài gặm nhấm như chuột và lây sang người chủ yếu qua đường hít thở. Khi chất thải của chuột (nước tiểu, phân) bị khô và phát tán vào không khí dưới dạng bụi, con người hít phải sẽ bị nhiễm bệnh. Ngoài ra, virus cũng có thể lây qua vết cắn của chuột.
Lorne tin rằng ông đã nhiễm bệnh từ phân chuột sau khi rũ một tấm thảm trên gác mái. Còn Christian, dù trước đó chưa biết về virus này nhưng một nhà sinh học đã tìm thấy mẫu bệnh phẩm dương tính ngay trong vườn nhà, nơi con trai ông từng thấy một con chuột chết vài ngày trước đó.
Hiện chưa có vaccine phổ biến hay phương pháp điều trị đặc hiệu bằng thuốc kháng virus cho Hantavirus. Việc điều trị chủ yếu là hỗ trợ dựa trên triệu chứng như chăm sóc tại bệnh viện và hỗ trợ hô hấp.
Lorne được xuất viện nhưng phải mất tới một năm rưỡi để phục hồi hoàn toàn thể lực. Ông mô tả quá trình bình phục này diễn ra “rất chậm chạp”. “Quá trình hồi phục chỉ là những bước tiến nhỏ đến mức khó nhận ra, có những lúc tôi cảm thấy mình vừa tiến được 2 bước thì ngay sau đó lại lùi tới 4 bước”, ông kể. Sau khi rời viện, ông còn bị chứng “đông cứng khớp vai” gây đau đớn, khiến quá trình hồi phục thêm gian nan.
Christian may mắn hơn khi “hoàn toàn khỏe mạnh” và “không để lại di chứng” sau 4 tháng phục hồi, dù thừa nhận quá trình chạy thận nhân tạo là một thử thách khắc nghiệt đối với cơ thể.
Dù hiện tại sức khỏe đã ổn định, Lorne vẫn phải chịu đựng chứng rối loạn nhịp tim và cần uống thuốc hàng ngày. “Tim tôi không đập đồng bộ. Trái tim tôi vẫn khỏe nhưng nhịp điệu đã không còn chuẩn xác”, ông nói. Lorne bày tỏ lòng biết ơn đối với đội ngũ y tế và hiện giúp gây quỹ để mua thiết bị, cải tạo cơ sở hạ tầng cho quỹ y tế địa phương.
Còn với Christian, trải nghiệm này giúp ông sống khiêm nhường hơn: “Đó là những ngày khó khăn nhưng ngoài kia còn nhiều người đau đớn hơn tôi”. Từ khi bình phục, ông cố gắng duy trì thói quen đọc một cuốn sách mỗi tuần.
Sau tất cả, Lorne đang dần trở lại cuộc sống bình thường, làm việc và nuôi dạy con cái. Trải nghiệm cận kề cái chết khiến ông biết trân quý những điều bình dị nhất mà mọi người thường xem là hiển nhiên. Ông hồi tưởng: “Sau hai tuần không thể uống nước tại phòng hồi sức tích cực, ngụm nước sạch đầu tiên đối với tôi là thứ tuyệt vời nhất từng được nếm trong đời”.
Nghiên cứu mới vừa được công bố trên tạp chí khoa học Nutrients đã phát hiện ra cách vô cùng đơn giản để tăng lợi ích của ớt lên gấp hàng trăm lần, chỉ bằng cách kết hợp với các loại rau, lá quen thuộc.
Viêm mạn tính thường phát triển âm thầm, không có các triệu chứng đáng chú ý. Tuy nhiên, theo thời gian, nó có thể góp phần gây ra các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng như tiểu đường loại 2, bệnh tim, béo phì, viêm khớp và thậm chí cả ung thư.
Ngoài ớt vốn nổi tiếng với đặc tính chống viêm, một số loại thực vật khác cũng có tác dụng này. Nhằm tìm hiểu xem liệu kết hợp chúng với nhau có tăng cường khả năng chống viêm hay không, các nhà khoa học tại Đại học Tokyo (Nhật Bản) đã tập trung vào ớt, rau bạc hà, lá khuynh diệp, hoa bia và gừng.
Họ đã tiến hành thử nghiệm trên các các tế bào miễn dịch của chuột được gây ra tình trạng viêm. Sau đó họ xử lý các tế bào này bằng capsaicin từ ớt, menthol từ rau bạc hà, 1,8-cineole từ lá khuynh diệp, và β-eudesmol từ hoa bia và gừng, thử nghiệm từng hợp chất riêng lẻ cũng như kết hợp với nhau.
Kết quả đã phát hiện điều bất ngờ: Kết hợp các loại thực vật này với nhau có thể tạo ra tác dụng chống viêm mạnh hơn rất nhiều so với khi sử dụng riêng lẻ. Đặc biệt, sự kết hợp giữa ớt và bạc hà hoặc lá khuynh diệp có thể làm tăng đáng kể khả năng chống viêm nhờ tác động hiệp đồng.
Cụ thể, tác dụng chống viêm của capsaicin trong ớt tăng gấp 700 lần khi kết hợp với menthol trong rau bạc hà và tăng gấp 150 lần khi kết hợp với hợp chất 1,8-cineole trong lá khuynh diệp, so với khi dùng riêng lẻ, theo trang tin sức khỏe Verywell Health.
Theo các nhà nghiên cứu, rau bạc hà và lá khuynh diệp tác động lên phản ứng viêm thông qua một con đường hóa học khác với con đường của capsaicin trong ớt. Chính vì vậy, khi kết hợp các hợp chất này, chúng có thể bổ sung cho nhau và tạo ra tác dụng chống viêm mạnh hơn.
Nhóm nghiên cứu cũng nhấn mạnh rằng viêm ngắn hạn là phản ứng bình thường và cần thiết để chống nhiễm trùng hoặc chữa lành vết thương. Tuy nhiên, viêm mạn tính kéo dài có thể góp phần làm tăng nguy cơ mắc nhiều bệnh nghiêm trọng.
Các nhà nghiên cứu kết luận rằng, bổ sung đa dạng thực vật như ớt cùng với rau bạc hà vào chế độ ăn có thể là chiến lược giúp giảm viêm lâu dài. Dù vẫn cần thêm nghiên cứu trên người trước khi đưa ra khuyến nghị cụ thể, nhưng phát hiện mới cho thấy sự phối hợp này có thể tạo ra lợi ích sức khỏe mạnh mẽ.
Thạc sĩ - bác sĩ nội trú Ngô Thanh Hùng, Trường đại học Khoa học Sức khỏe, Đại học Quốc gia TP.HCM, cho biết với dân văn phòng, vòng eo tăng là tín hiệu cần chú ý và đo lường, không nên bỏ qua. Để giảm nguy cơ tim mạch - tiểu đường bắt đầu từ 3 việc: đo theo dõi vòng eo, ngắt quãng thời gian ngồi và xây dựng lại khối cơ bằng vận động đều đặn kết hợp chế độ ăn ít thực phẩm tinh chế.
Mỗi 30 - 60 phút: đứng dậy 2-3 phút, đi quanh phòng, leo 1-2 tầng cầu thang, đứng lên ngồi xuống 10 - 15 lần, hoặc đi bộ nhanh tại chỗ. Mục tiêu là phá vỡ chuỗi ngồi lâu, ngồi nhiều không phải đổ mồ hôi.
Tại ghế làm việc, 2-3 lần/ngày, mỗi lần 5 phút như sau:
Ngoài giờ làm, nên ưu tiên đi bộ nhanh, đạp xe, bơi, chạy nhẹ hoặc khiêu vũ 30 - 45 phút/ngày, 5 ngày/tuần. Tập kháng lực 2 - 3 buổi/tuần với squat, chống đẩy tường, kéo dây đàn hồi, plank biến thể... Cần lưu ý với người có các bệnh lý nền khác như đau khớp gối, thoát vị đĩa đệm, bệnh tim mạch hoặc tăng huyết áp chưa kiểm soát… cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi áp dụng và lựa chọn cường độ phù hợp.
Về ăn uống, nguyên tắc nền tảng là giảm năng lượng dư thừa nhưng không ăn kiêng cực đoan. Mô hình phù hợp gồm: 1/2 đĩa là rau; 1/4 là đạm tốt như cá, trứng, đậu, thịt nạc, sữa chua không đường; 1/4 là tinh bột nguyên hạt hoặc ít tinh chế như gạo lứt, khoai, yến mạch. Hạn chế nước ngọt, trà sữa, bánh ngọt, rượu bia, thịt chế biến, thức ăn chiên và thực phẩm siêu chế biến.
Hội Tim mạch Mỹ khuyến nghị ưu tiên rau quả, ngũ cốc nguyên hạt, nguồn đạm lành mạnh, dầu thực vật không bão hòa, đồng thời giảm đường thêm vào, muối và chất béo bão hòa/trans. Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cũng nhấn mạnh nền tảng của chế độ ăn là thực phẩm ít chế biến, ít đường tự do, ít muối và ít chất béo không lành mạnh.
"Nghiên cứu cho thấy can thiệp lối sống với mục tiêu giảm khoảng 7% cân nặng và vận động ít nhất 150 phút/tuần làm giảm 58% nguy cơ tiến triển tiểu đường loại 2 ở người nguy cơ cao. Bài học quan trọng: giảm mỡ nội tạng không cần phương pháp kỳ lạ; cần giảm ngồi lâu, tăng cơ, ăn đúng và duy trì đủ lâu", bác sĩ Hùng chia sẻ.
Ngày 20-5, bác sĩ Chung Tấn Định - Giám đốc Bệnh viện chuyên khoa Sản - Nhi Sóc Trăng - cho biết bệnh viện vừa phẫu thuật thành công, cứu sống sản phụ S.T.K.G. (34 tuổi, ngụ phường Phú Lợi, TP Cần Thơ).
Bác sĩ Định cho biết chị G. mang thai 37 tuần, bị nhau cài răng lược thể xâm lấn bàng quang kèm rối loạn đông máu nặng, nguy cơ tử vong rất cao.
Trước đó, ngày 11-5, chị G. nhập viện trong tình trạng đau bụng từng cơn. Qua khai thác bệnh sử, chị G. đã từng mổ lấy thai 3 lần.
Sau tiếp nhận, các bác sĩ tiến hành thăm khám lâm sàng, thực hiện các xét nghiệm cận lâm sàng cần thiết và đánh giá nguy cơ sản khoa.
Kết quả cho thấy chị G. bị nhau cài răng lược thể xâm lấn - một biến chứng sản khoa đặc biệt nguy hiểm, thường gặp ở những trường hợp có nhiều vết mổ lấy thai cũ. Tình trạng này có nguy cơ gây băng huyết ồ ạt, rối loạn đông máu và đe dọa trực tiếp tính mạng sản phụ.
Trước diễn tiến phức tạp của ca bệnh, bệnh viện đã khẩn trương tổ chức hội chẩn liên khoa để xây dựng phương án phẫu thuật, cấp cứu và chuẩn bị máu, chế phẩm máu dự phòng.
Trong quá trình phẫu thuật lấy thai, ê kíp ghi nhận bánh nhau bám chặt và xâm lấn sâu vào cơ tử cung, lan đến cơ bàng quang khiến việc bóc tách gặp rất nhiều khó khăn. Khi tiến hành xử trí tổn thương, chị G. bất ngờ rơi vào tình trạng choáng mất máu nặng do rối loạn đông máu, máu chảy lan tỏa và khó kiểm soát.
Ngay tại phòng mổ, ê kíp tiếp tục hội chẩn khẩn và quyết định cắt tử cung để cứu sống sản phụ. Đồng thời, bệnh viện kích hoạt báo động đỏ nội viện, huy động tối đa lượng máu và các chế phẩm máu phục vụ hồi sức cấp cứu, nhất là tiểu cầu để điều chỉnh tình trạng rối loạn đông máu nặng (tổng cộng 29 đơn vị máu và chế phẩm máu).
Sau nhiều giờ phẫu thuật và hồi sức tích cực, tình trạng chảy máu được kiểm soát hoàn toàn, huyết động sản phụ dần ổn định. Hiện tại sức khỏe của chị G. và bé đều tiến triển tốt, được theo dõi tại khoa hậu phẫu - hậu sản, dự kiến xuất viện trong vài ngày tới.
Bác sĩ Lê Thị Anh Thư - Phó giám đốc Bệnh viện chuyên khoa Sản - Nhi Sóc Trăng, tham gia phẫu thuật chính cho chị G. - cho biết nhau cài răng lược là một trong những bệnh lý nặng nề nhất trong sản khoa, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các khoa và khả năng xử trí nhanh trong các tình huống băng huyết nguy kịch.
"Những trường hợp nhau cài răng lược xâm lấn bàng quang thường có nguy cơ mất máu rất lớn, rối loạn đông máu nặng và tỉ lệ biến chứng cao", bác sĩ Anh Thư chia sẻ.
Bác sĩ Anh Thư khuyến cáo phụ nữ không nên mổ lấy thai quá nhiều lần vì nguy cơ nhau cài răng lược sẽ tăng cao ở những lần mang thai tiếp theo. Thai phụ cần được quản lý thai kỳ chặt chẽ, khám thai định kỳ đầy đủ và lựa chọn phương pháp sinh phù hợp nhằm đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé.
