Bộ yêu cầu các trường thực hiện quy đổi điểm tương đương giữa các phương thức, tổ hợp xét tuyển nhằm bảo đảm công bằng, minh bạch và khắc phục những bất cập trong tuyển sinh ĐH thời gian qua.
Theo hướng dẫn mới của Bộ GD-ĐT, các cơ sở đào tạo sử dụng đồng thời nhiều phương thức, tổ hợp xét tuyển cho cùng một chương trình đào tạo hoặc nhóm ngành bắt buộc phải xây dựng và công bố công khai quy tắc quy đổi tương đương điểm trúng tuyển, ngưỡng đầu vào và điểm trúng tuyển, điều kiện nhận hồ sơ đăng ký xét tuyển.
Ông Nguyễn Tiến Thảo – Vụ trưởng Vụ Giáo dục ĐH – cho biết quy định quy đổi tương đương giữa các phương thức xét tuyển đã được đưa vào quy chế tuyển sinh từ năm 2025, tiếp tục được hoàn thiện trong mùa tuyển sinh 2026.
“Mục tiêu cốt lõi của việc quy đổi điểm là bảo đảm công bằng, công khai và minh bạch trong tuyển sinh. Một thí sinh có thể lựa chọn nhiều phương thức khác nhau để xét tuyển vào cùng một ngành đào tạo. Tuy nhiên giữa các thí sinh vẫn phải bảo đảm nguyên tắc công bằng tương đương dù sử dụng phương thức xét tuyển khác nhau”, ông Thảo nhấn mạnh.
Đó là lý do quy chế yêu cầu các trường công bố phương thức xét tuyển nhưng không phân chia chỉ tiêu riêng cho từng phương thức như trước đây mà phải bảo đảm sự đối xử bình đẳng giữa các tổ hợp và phương thức xét tuyển.
Từ yêu cầu này, nếu một trường sử dụng nhiều tổ hợp hoặc nhiều phương thức khác nhau bắt buộc phải xây dựng mức quy đổi tương đương.
Về mức độ sẵn sàng của các trường ĐH khi phải xây dựng quy tắc quy đổi điểm giữa các phương thức xét tuyển, ông Thảo cho biết hiện nay các cơ sở đào tạo đang thống kê dữ liệu tuyển sinh và kết quả học tập của sinh viên các năm trước để làm cơ sở xây dựng quy tắc quy đổi.
Bộ GD-ĐT cũng sẽ cung cấp thêm nhiều dữ liệu của kỳ thi tốt nghiệp THPT như phổ điểm, phân bố điểm hay phân vị của các tổ hợp xét tuyển để các trường có thêm cơ sở phân tích và xây dựng mức quy đổi phù hợp.
Đối với các kỳ thi riêng như đánh giá năng lực hay đánh giá tư duy, bộ cũng hỗ trợ dữ liệu đối sánh với kết quả thi tốt nghiệp THPT để các trường xây dựng mức quy đổi phù hợp, hạn chế tối đa sai số trong quá trình quy đổi điểm tuyển sinh.
Ông Thảo nói năm 2025 là năm đầu tiên triển khai quy đổi điểm tương đương nên các trường đã có thêm kinh nghiệm thực tế. Từ năm 2026, việc áp dụng khoa học dữ liệu trong tuyển sinh sẽ tiếp tục được hoàn thiện.
Ngoài ra quy đổi điểm từ chứng chỉ ngoại ngữ sẽ được định lượng rõ hơn. Các trường ĐH phải xây dựng tối thiểu năm mức quy đổi khác nhau đối với chứng chỉ ngoại ngữ, đặc biệt là tiếng Anh, để tạo độ phân hóa tốt hơn.
“Khi đó các trường sẽ có thêm cơ sở để xây dựng mức điểm phù hợp hơn giữa các phương thức xét tuyển, giữa các trường và cả giữa những nhóm ngành có sử dụng chứng chỉ ngoại ngữ để quy đổi điểm”, ông Thảo nói.
Theo yêu cầu của bộ, các cơ sở đào tạo khi xây dựng quy tắc quy đổi phải bảo đảm các nguyên tắc: tương đương về yêu cầu đầu vào, gắn với yêu cầu cụ thể của ngành; công bằng, minh bạch, công khai và thống nhất, bảo đảm tất cả thí sinh được xét chọn bình đẳng dựa trên điểm trúng tuyển tương đương không phụ thuộc vào thứ tự ưu tiên của nguyện vọng đăng ký; có căn cứ khoa học và thực tiễn; đơn giản và dễ hiểu.
Bộ cũng đưa ra khung quy đổi giữa các loại điểm thi như đánh giá năng lực ĐH Quốc gia Hà Nội (HSA), đánh giá tư duy ĐH Bách khoa Hà Nội (TSA), đánh giá năng lực ĐH Quốc gia TP.HCM (APT nay là V-ACT)… và khoảng điểm các tổ hợp môn thi tốt nghiệp THPT phù hợp theo phương pháp bách phân vị 9 trên cơ sở phân tích kết quả thi của những thí sinh có cả điểm bài thi riêng và điểm tổ hợp môn thi tốt nghiệp tương ứng của năm 2026.
Các đơn vị tổ chức kỳ thi tuyển sinh, kỳ thi độc lập có trách nhiệm công bố các tổ hợp môn thi tốt nghiệp phù hợp với đặc điểm của bài thi, trong đó làm rõ tổ hợp nào phù hợp nhất nếu có nhiều tổ hợp phù hợp.
Công bố bách phân vị của kết quả bài thi năm 2026 (X0, X1…) trước ngày 10-5, phối hợp với Bộ GD-ĐT để phân tích kết quả thi tốt nghiệp THPT của các thí sinh đã có kết quả bài thi, công bố các khoảng điểm của các tổ hợp môn thi phù hợp (A0, A1…) chậm nhất ba ngày sau khi công bố kết quả thi tốt nghiệp THPT 2026.
Trên cơ sở các số liệu này, điểm trúng tuyển và ngưỡng đầu vào của từng ngành, nhóm ngành cụ thể sẽ được quy đổi tuyến tính trong từng khoảng điểm. Việc xác định mức chênh lệch điểm trúng tuyển giữa các tổ hợp thông dụng sẽ dựa trên đối sánh phổ điểm do Bộ GD-ĐT công bố sau khi có kết quả thi tốt nghiệp THPT năm 2026 theo từng khoảng điểm trúng tuyển.
Ngày 19/7, Ban Chỉ đạo kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tỉnh Quảng Trị đã có thông cáo báo chí liên quan đến vụ việc vi phạm quy chế thi tại điểm thi Trường THPT Lê Trực (Quảng Trị).
Theo thông cáo, cơ quan chức năng xác định 2 giáo viên và 9 thí sinh có liên quan trực tiếp đến hành vi gian lận, tiêu cực tại điểm thi Trường THPT Lê Trực. Cơ quan công an đã khởi tố 2 bị can, gồm Trần Đức Lực (SN 1979) và Đoàn Thị Thanh Bình (SN 1978), giáo viên Trường THPT Lê Trực.
Ông Lực là Tổ trưởng chuyên môn toán, Trường THPT Lê Trực, Phó trưởng điểm thi. Bà Đoàn Thị Thanh Bình là Tổ trưởng chuyên môn ngữ văn nhà trường, thư ký điểm thi.
Ban Chỉ đạo kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tỉnh Quảng Trị xác định đây là vụ việc có tính chất nghiêm trọng, ảnh hưởng đến tính công bằng của kỳ thi, quyền lợi chính đáng của thí sinh và uy tín ngành giáo dục.
Tại cuộc họp với tỉnh Quảng Trị, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bí thư Tỉnh ủy Quảng Trị thống nhất chỉ đạo xử lý nghiêm minh, khách quan, đúng quy định pháp luật, làm rõ trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân có liên quan.
Như Dân trí đã thông tin, mới đây dư luận tại tỉnh Quảng Trị xôn xao trước thông tin có dấu hiệu tiêu cực tại điểm thi Trường THPT Lê Trực.
Theo nội dung phản ánh, tại điểm thi này có hiện tượng giáo viên vào hướng dẫn cho học sinh làm bài. Thông tin này nhanh chóng thu hút sự quan tâm, bình luận và chia sẻ trên các diễn đàn.
GS. TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Giáo dục đại học, Bộ Giáo dục và Đào tạo, cho biết thông tin trên tại Ngày hội lựa chọn nguyện vọng 2026 do Báo Tuổi trẻ tổ chức, sáng 4/7.
Tại sự kiện, một phụ huynh chia sẻ hạn đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT năm nay vào ngày 5/5. Nhiều học sinh chọn quy đổi chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế như IELTS sang điểm môn Tiếng Anh để xét tuyển đại học theo tổ hợp A01 (Toán, Lý, Anh).
Đây cũng là tổ hợp mà nhiều trường đại học dùng tuyển sinh các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt, công nghệ chiến lược - nhóm được xét học bổng 3,7-5,5 triệu đồng một tháng, theo Nghị định 179 của Chính phủ hôm 20/5.
Tuy nhiên, theo Nghị định, điều kiện để nhận học bổng là tổng điểm thi tốt nghiệp THPT ba môn (môn Toán và hai trong các môn Lý, Hóa, Sinh, Tiếng Anh), từ 22,5/30 trở lên, không bao gồm điểm ưu tiên, điểm cộng. Đồng thời, thí sinh phải trong top 30% điểm cao nhất cả nước ở nhóm ngành tương ứng.
"Nghị định ban hành sau khi thí sinh đã đăng ký thi tốt nghiệp THPT và đã không đăng ký thi môn Tiếng Anh mà dùng chứng chỉ IELTS để quy đổi. Vậy thí sinh có được xét học bổng Nghị định 179 không?", phụ huynh đặt câu hỏi.
Ông Nguyễn Tiến Thảo cho biết ngay từ khi Bộ Giáo dục và Đào tạo trình dự thảo với Chính phủ vào cuối tháng 4 và công bố trên các phương tiện thông tin đại chúng, Bộ đã nêu điều kiện là chỉ dựa vào điểm thi tốt nghiệp THPT ba môn theo tổ hợp xét tuyển.
"Các điều kiện không dựa vào điểm quy đổi chứng chỉ, không tính điểm cộng, điểm ưu tiên", ông Thảo khẳng định.
Như vậy, thí sinh xét bằng tổ hợp A01 nhưng dùng điểm tiếng Anh quy đổi từ chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế không nằm trong diện được xét học bổng theo Nghị định 179.
Hiện, Việt Nam có hơn 770.000 người học thuộc khối ngành STEM, chiếm tỷ lệ 29% tổng số sinh viên. Số này thấp hơn các nước trong khu vực và thế giới, như Singapore (46%) và Malaysia (50%).
Bộ Giáo dục và Đào tạo nhìn nhận học bổng theo Nghị định 179 sẽ tạo động lực để học sinh theo đuổi các ngành STEM. Từ đó, sau 3-5 năm nữa, nguồn nhân lực nhóm ngành này dồi dào hơn, chiếm 35% tổng số sinh viên đến năm 2030.
GS. TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học, Bộ Giáo dục và Đào tạo, ngày 15/7 cho biết học sinh trường THPT chuyên Tuyên Quang vẫn được đăng ký nguyện vọng đại học bởi chưa có kết luận của cơ quan có thẩm quyền với từng thí sinh.
Theo ông, đây là quyền lợi của các em. Sau khi nhà chức trách xác định thí sinh nào vi phạm quy chế thi hoặc tuyển sinh, em đó sẽ bị xử lý, theo tính chất và mức độ vi phạm.
"Đăng ký nguyện vọng chỉ là việc ghi nhận quyền tham gia xét tuyển; không làm phát sinh một suất trúng tuyển, không giữ chỗ tại một trường đại học và không làm giảm chỉ tiêu của trường", ông Thảo nói. "Trong thời gian chờ kết luận của cơ quan có thẩm quyền, việc đăng ký xét tuyển của các thí sinh tại điểm thi này tự nó không làm ảnh hưởng đến thí sinh khác".
Ngoài ra, Bộ lưu ý các trường đại học phối hợp chặt chẽ trong công tác xét tuyển, có cơ chế để đảm bảo việc này. Kết quả không hợp lệ không thể được dùng làm căn cứ công nhận trúng tuyển.
"Trường hợp vi phạm đã trúng tuyển hoặc đang theo học đại học cũng vẫn bị xử lý theo pháp luật", ông Thảo khẳng định.
Tuy nhiên, trả lời VnExpress, một chuyên gia tuyển sinh đại học tại Hà Nội có góc nhìn khác. Ông cho rằng nếu phát hiện thí sinh vi phạm quy chế, bị trừ điểm và hủy kết quả thi khi quá trình xét tuyển đã hoàn tất, chắc chắn có thí sinh bị ảnh hưởng.
Ông lấy ví dụ một ngành "hot" ở trường top đầu tuyển 100 sinh viên. Trong 100 thí sinh được xác định trúng tuyển với điểm chuẩn 27, có hai thí sinh từ Tuyên Quang. Nếu hai em này bị xác định vi phạm quy chế và phải hủy kết quả thì trường chỉ tuyển được 98 sinh viên. Hai thí sinh có điểm tiệm cận 27 bị ảnh hưởng, đã trúng tuyển và nhập học nguyện vọng dưới.
"Rất khó có giải pháp cho trường hợp này", ông nói.
Theo quy chế thi tốt nghiệp của Bộ, học sinh bị trừ lần lượt 25-50% số điểm nếu bị xác định nhìn bài, trao đổi bài. Trường hợp đình chỉ thi (đưa đề thi ra ngoài hoặc nhận bài giải từ ngoài....), thí sinh bị hủy toàn bộ kết quả.
Kỳ thi tốt nghiệp THPT diễn ra hôm 11-12/6 với hơn 1,2 triệu thí sinh. Sau khi Bộ công bố kết quả, điểm Toán của học sinh chuyên Tuyên Quang bị phát hiện bất thường khi hơn 140/154 bài đạt điểm 10 của tỉnh thuộc về đều ở trường này.
Đến nay, Công an đã khởi tố 19 người đều để điều tra về tội Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ. Bà Trần Thị Thu Hằng, Phó hiệu trưởng trường THPT Nguyễn Văn Huyên, bị cáo buộc với vai trò trưởng điểm thi đã chỉ đạo, hướng dẫn một số giám thị tạo điều kiện cho các thí sinh làm bài thi môn Toán. Từ đó, ông Nguyễn Hà Duy, giáo viên môn Toán trường chuyên Tuyên Quang, đã "vào phòng thi và trực tiếp hướng dẫn" một số thí sinh.
