Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov ngày 13/5 tuyên bố lệnh ngừng bắn sẽ đạt được vào thời điểm Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky rút quân đội khỏi các vùng lãnh thổ do Nga kiểm soát.
“Tổng thống Zelensky nên ra lệnh cho lực lượng vũ trang Ukraine ngừng bắn và rời khỏi vùng lãnh thổ Donbass, rời khỏi các vùng lãnh thổ của Nga. Vào thời điểm đó, lệnh ngừng bắn sẽ đạt được và các bên có thể bình tĩnh tiến hành đàm phán”, ông Peskov nói với các phóng viên, trả lời câu hỏi về bước quan trọng nào mà Tổng thống Zelensky nên thực hiện để tiến gần hơn đến việc giải quyết xung đột Ukraine.
Theo ông Peskov, các cuộc đàm phán chắc chắn sẽ rất phức tạp, với nhiều chi tiết quan trọng.
“Các bên hoàn toàn có thể tham gia đàm phán, và tất nhiên, quá trình này sẽ rất phức tạp và bao gồm nhiều chi tiết quan trọng”, người phát ngôn Điện Kremlin nói thêm.
Ông Peskov khẳng định Nga sẽ tiếp tục duy trì liên lạc với Mỹ để giải quyết xung đột Ukraine.
“Về các cuộc tiếp xúc, chúng tôi tiếp tục đối thoại với Mỹ thông qua các kênh hiện có. Các cuộc tiếp xúc này được thực hiện liên tục”, ông Peskov nói với các phóng viên, bình luận về các cuộc tiếp xúc đang diễn ra liên quan đến việc giải quyết xung đột Ukraine.
Ông Peskov nói rằng Nga trao đổi thông tin với Ukraine thông qua vai trò trung gian của Mỹ.
Nga hy vọng rằng, khi phía Mỹ ngừng gắn việc giải quyết xung đột Ukraine với việc phát triển hợp tác song phương Nga – Mỹ, một con đường sẽ mở ra cho một số dự án hợp tác giữa hai nước.
Ông Peskov nhận định, có thể có nhiều dự án đầu tư và kinh tế trong chương trình nghị sự của Nga và Mỹ, mang lại lợi ích cho các công ty của cả hai nước.
Cố vấn Tổng thống Nga Yury Ushakov ngày 10/5 tuyên bố quân đội Ukraine phải rút khỏi vùng Donbass ở phía đông để tiến trình hòa bình có thể tiến triển.
Theo ông Ushakov, bất kỳ cuộc đàm phán nào cũng sẽ không thay đổi tình hình trừ khi quân đội Ukraine rút khỏi Donbass.
Ông Ushakov cũng xác nhận Moscow vẫn duy trì liên lạc chặt chẽ với Washington về tiến trình hòa bình, đồng thời nói thêm rằng các đặc phái viên của Tổng thống Trump, ông Steve Witkoff và Jared Kushner, có thể sẽ “sớm” đến thăm Nga.
Tổng thống Nga Vladimir Putin gần đây tuyên bố xung đột Ukraine đang “đi đến hồi kết”, đồng thời để ngỏ khả năng gặp nhà lãnh đạo Ukraine.
Tổng thống Putin cho biết cuộc gặp với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky có thể diễn ra “ở bất kỳ đâu”, kể cả ở một quốc gia thứ ba. Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Nga nói rằng cuộc gặp chỉ diễn ra sau khi một thỏa thuận hòa bình dài hạn cuối cùng được chuẩn bị đầy đủ và sẵn sàng để ký kết.
Tình trạng của vùng Donbass, gồm Lugansk và Donetsk, vẫn là một trong những trở ngại chính đối với các cuộc đàm phán hòa bình, khi cả Moscow và Kiev đều duy trì lập trường trái ngược về vấn đề này.
Nga đã nhiều lần nhấn mạnh việc Ukraine rút quân hoàn toàn khỏi khu vực này là một bước thiết yếu để đạt được một lệnh ngừng bắn lâu dài và mở đường cho các cuộc thảo luận sâu hơn về một sự dàn xếp bền vững.
Trong khi đó, giới lãnh đạo Ukraine đã nhiều lần từ chối nhượng bộ bất kỳ vùng lãnh thổ nào và khẳng định rằng việc giành lại các khu vực đã sáp nhập vào Nga, bao gồm Lugansk và Donetsk, vẫn là một trong những mục tiêu cuối cùng của họ.
Video được tài khoản mạng xã hội VK Osvedomitel công bố ngày 28/5 cho thấy một trực thăng Mi-26 cẩu bệ phòng không Pantsir-SMD-E lên nóc tòa Tháp Nordstar cao 42 tầng ở thủ đô Moskva. Tòa tháp này cao khoảng 162 m, nằm ở trung tâm Moskva và cách Điện Kremlin không xa.
"Động thái này cho thấy Nga đang triển khai nỗ lực tăng cường lưới phòng không ở Moskva để đối phó máy bay không người lái (UAV) của Ukraine", biên tập viên Thomas Newdick của chuyên trang quân sự Mỹ War Zone nhận định.
Pantsir-SMD-E được Nga ra mắt vào tháng 8/2024, là vũ khí chuyên chống UAV nhờ trang bị 48 tên lửa TKB-1055 có tầm bắn 7 km và trần bắn 5.000 m, có khả năng đối phó hiệu quả với mục tiêu cỡ nhỏ. Tổ hợp này cũng có thể mang 12 tên lửa tiêu chuẩn 57E6-E, tầm bắn 20 km, phục vụ mục đích phòng không khu vực.
Khác với các biến thể Pantsir trước đó, Pantsir-SMD-E loại bỏ pháo 30 mm để lắp một số cụm 4 ống phóng chứa tên lửa TKB-1055. Nga đang phát triển vũ khí laser và một số khí tài khác để tích hợp lên hệ thống Pantsir, song chưa rõ sẽ trang bị cho biến thể nào.
Nga từng dùng các mẫu Pantsir đời trước đối phó với UAV, bảo vệ căn cứ, trụ sở cơ quan công quyền và cơ sở công nghiệp trọng yếu. Ước tính trong năm ngoái, Nga đã triển khai thêm hơn 40 bệ Pantsir tới khu vực xung quanh thủ đô Moskva.
Theo Newdick, Nga phát triển Pantsir-SMD-E dựa trên kinh nghiệm sử dụng các mẫu đời trước trong chống UAV. Việc đưa bệ Pantsir lên nóc nhà chọc trời cho phép radar có tầm hoạt động thông thoáng hơn, tăng thời gian phản ứng và mở rộng góc bắn.
Cách bố trí này cũng giúp Pantsir có vị trí khai hỏa an toàn hơn so với vị trí dưới mặt đất.
Newdick cho biết sau vụ tấn công ngày 11/9/2001, thủ đô Washington của Mỹ cũng được tăng cường phòng không bằng các bệ phóng tên lửa đối không FIM-92 Stinger.
Khi chiến sự bùng nổ, việc eo biển Hormuz bị phong tỏa đã buộc các chính phủ châu Á phải đưa ra các chính sách ứng phó tạm thời với tình trạng khủng hoảng năng lượng.
Tuy nhiên, chiến sự kéo dài đến nay hơn 2 tháng và chưa có dấu hiệu sẽ sớm kết thúc. Tình hình này đã làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng nhiên liệu đang lan rộng trên toàn nền kinh tế.
Theo hãng tin AP ngày 11.5, chi phí vé máy bay, cước vận tải và hóa đơn tiện ích leo thang đang đe dọa tăng trưởng. Trong khi đó, Chương trình Phát triển Liên Hiệp Quốc (UNDP) dự báo khoảng 8,8 triệu người có nguy cơ rơi vào cảnh nghèo đói và khu vực châu Á - Thái Bình Dương có thể chịu thiệt hại kinh tế lên tới 299 tỉ USD.
Nhiều chính phủ từng lập ngân sách dựa trên giá dầu khoảng 70 USD/thùng, nhưng chiến sự đã đẩy giá dầu thô Brent lên tới 120 USD/thùng. Giờ đây, các quốc gia phải đứng trước lựa chọn khó khăn: hoặc tiếp tục duy trì trợ cấp đắt đỏ làm căng thẳng tài chính công, hoặc cắt giảm trợ cấp và đẩy gánh nặng chi phí sang người tiêu dùng.
Tại Ấn Độ, việc ưu tiên khí đốt sinh hoạt đã làm giảm nguồn cung cho sản xuất phân bón, đẩy giá mặt hàng này tăng vọt. Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi kêu gọi người dân hạn chế du lịch nước ngoài, làm việc tại nhà, sử dụng phương tiện công cộng và giảm một nửa lượng phân bón sử dụng.
Các nước như Bangladesh và Pakistan phải mua dầu với giá thị trường hiện tại, vốn thường cao hơn và dễ biến động nếu so với những hợp đồng dài hạn. Điều này làm tăng chi phí nhập khẩu và gây thêm áp lực lên nguồn dự trữ ngoại hối vốn đã hạn chế.
Tại Đông Nam Á, Philippines đã chuyển sang chế độ làm việc 4 ngày/tuần để tiết kiệm nhiên liệu. Thái Lan buộc phải bỏ giá trần đối với dầu diesel khi cạn kiệt quỹ bình ổn.
Châu Âu, châu Mỹ và châu Phi cũng ít nhiều chịu tác động từ cuộc khủng hoảng năng lượng do chiến sự gây ra. Thế nhưng, theo ông Henning Gloystein, thuộc tổ chức nghiên cứu Eurasia Group (trụ sở tại Mỹ), Đông Nam Á hiện là "nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất”.
Các chuyên gia cảnh báo ngay cả khi chiến sự kết thúc, việc nối lại nguồn cung năng lượng toàn cầu cũng sẽ mất nhiều thời gian do hạ tầng hư hại. Xung đột kéo dài đang làm thay đổi bức tranh kinh tế khu vực, buộc các nước phải tìm kiếm các giải pháp dài hạn như đa dạng hóa nhà cung cấp và phát triển năng lượng tái tạo.
Bộ tư lệnh Tấn công Toàn cầu thuộc không quân Mỹ (AFGSC) cho biết vụ phóng tên lửa đạn đạo xuyên lục địa Minuteman III không mang đầu đạn diễn ra ở căn cứ không quân Vandenberg tại bang California hôm 20/5, đã được lên kế hoạch từ nhiều năm trước và không phải động thái phản ứng với các sự kiện trên thế giới gần đây.
"Các cuộc thử nghiệm nghiêm ngặt và thực tế này có ý nghĩa nền tảng đối với an ninh quốc gia. Vụ phóng kiểm chứng tình trạng hoạt động và mức độ sẵn sàng của lực lượng tên lửa đạn đạo xuyên lục địa (ICBM), xác nhận năng lực thực hiện nhiệm vụ của mọi thành phần trong hệ thống", tướng Stephen Davis, chỉ huy AFGSC, cho biết.
Trung tá Karrie Wray, chỉ huy Phi đoàn Thử nghiệm số 576 không quân Mỹ, thêm rằng cuộc thử nghiệm giúp xác thực thông số về hiệu suất của tên lửa Minuteman III, đảm bảo phương tiện hồi quyển có thể đánh trúng mục tiêu với độ chính xác rất cao.
Các quân nhân đã theo dõi đường bay của tên lửa để đánh giá hệ thống động lực, dẫn đường và hồi quyển trong "điều kiện áp lực vật lý cực độ".
AFGSC công bố ít chi tiết hơn so với các cuộc thử nghiệm trước, không nêu mục tiêu nhắm tới hay quãng đường bay của tên lửa.
Không quân Mỹ thường phóng thử tên lửa Minuteman III khoảng 2-3 lần mỗi năm. "Trong lúc chuyển đổi sang dòng LGM-35A Sentinel, chu kỳ thử nghiệm vận hành liên tục sẽ đảm bảo rằng thành phần mặt đất của bộ ba hạt nhân vẫn an toàn, đáng tin cậy và hiệu quả cho đến khi phiên bản kế nhiệm được triển khai đầy đủ", AFGSC cho hay.
"Bộ ba răn đe" hạt nhân gồm ICBM phóng từ mặt đất, tên lửa đạn đạo phóng từ tàu ngầm và máy bay mang vũ khí hạt nhân. Duy trì ba trụ cột hạt nhân giúp hạn chế nguy cơ lực lượng chiến lược bị xóa sổ trong đòn phủ đầu, bảo đảm khả năng tấn công trả đũa và năng lực răn đe hạt nhân đáng tin cậy. Hiện có 4 nước sở hữu bộ ba răn đe hạt nhân gồm Nga, Mỹ, Trung Quốc và Ấn Độ.
Tên lửa LGM-30G Minuteman III có tầm bắn 14.000 km, tốc độ tối đa 28.200 km/h, nặng hơn 36 tấn. Tên lửa có ba tầng đẩy sử dụng nhiên liệu rắn, có thể mang theo đầu đạn nhiệt hạch W78 với sức công phá 335-350 kiloton hoặc W87 với sức công phá 300-475 kiloton. Mỗi quả đạn có giá khoảng 7 triệu USD.
Mỹ đang sở hữu khoảng 400 tên lửa Minuteman III được bố trí trong 450 giếng phóng ở bang Wyoming, Montana, Bắc Dakota, Colorado và Nebraska. Các quả đạn đã hơn 50 năm tuổi và chuẩn bị hết niên hạn. Không quân Mỹ thường xuyên phóng thử Minuteman III nhằm đảm bảo tên lửa vẫn hoạt động an toàn và đúng như thiết kế.
Mỹ dự định thay thế toàn bộ tên lửa Minuteman III bằng mẫu LGM-35A Sentinel vào thập niên 2030.
Tuy nhiên, chương trình phát triển tên lửa Sentinel đang đối mặt với nhiều thách thức như chi phí dự kiến bị đội hơn gấp đôi, từ mức 77,7 tỷ USD lên 160 tỷ USD. Không quân Mỹ cũng sẽ phải xây hầm phóng mới cho tên lửa Sentinel thay vì tái sử dụng cơ sở hạ tầng của dòng Minuteman III như kế hoạch ban đầu.
