VN-Index tiếp tục duy trì đà hưng phấn trong phiên giao dịch ngày 14-5 khi đóng cửa tại mức 1.925,46 điểm, tăng 27,09 điểm, tương đương 1,43% và thiết lập đỉnh cao mới trong lịch sử thị trường chứng khoán Việt Nam.
Có thời điểm trong phiên, chỉ số tiến sát mốc 1.930 điểm nhờ lực kéo mạnh từ nhóm vốn hóa lớn.
Cùng chiều, HNX-Index tăng 0,45 điểm lên 255,07 điểm, UPCoM-Index tăng 0,47 điểm lên 126,75 điểm. Trong khi đó, VN30-Index tăng 25,11 điểm lên 2.068,62 điểm. Rổ VN30 ghi nhận trạng thái tích cực áp đảo với hơn 24 mã tăng giá, chỉ có 4 mã giảm và 2 mã đứng tham chiếu.
Toàn thị trường có 360 mã tăng giá, 275 mã giảm, 895 mã đứng giá. Số cổ phiếu tăng trần và giảm sàn cùng ở mức 14 mã. Thanh khoản trên cả ba sàn đạt hơn 23.547 tỉ đồng, giảm khoảng 25% so với phiên trước đó.
Động lực tăng chính của VN-Index trong phiên đến từ bộ đôi VIC và VHM. Trong đó, VIC tăng gần 4%, đóng góp tới 14,86 điểm cho chỉ số chung, trở thành cổ phiếu tác động tích cực mạnh nhất thị trường. VHM cũng tăng gần 3%, đóng góp thêm khoảng 4 điểm.
Ngoài nhóm Vingroup, nhiều cổ phiếu ngân hàng và công nghệ cũng hỗ trợ đáng kể cho đà tăng của thị trường. Trong đó, VCB đóng góp khoảng 1,61 điểm cho VN-Index, VPB đóng góp 1,55 điểm, FPT đóng góp 1,2 điểm, BID đóng góp 1,17 điểm, CTG đóng góp 0,66 điểm và TCB đóng góp 0,6 điểm.
Ở chiều ngược lại, áp lực điều chỉnh chủ yếu đến từ một số cổ phiếu như GVR lấy đi khoảng 0,5 điểm của chỉ số, VCK làm giảm 0,4 điểm, GEE giảm 0,19 điểm, trong khi PLX và POW cùng khiến VN-Index mất khoảng 0,13 điểm.
Đáng chú ý, cổ phiếu FPT của Công ty cổ phần FPT trở thành tâm điểm thị trường ngay từ đầu phiên sáng. Tại thời điểm khoảng 10h, mã này tăng tới 6,51%. Dù đà tăng thu hẹp về cuối phiên, FPT vẫn đóng cửa tăng 4,53% lên 73.900 đồng/cổ phiếu với khối lượng khớp lệnh hơn 21,5 triệu cổ phiếu, gấp khoảng 2 lần mức giao dịch bình quân nhiều tuần gần đây.
Dù vậy, tính từ đầu năm đến nay, thị giá FPT vẫn thấp hơn khoảng 30% so với vùng đỉnh 106.100 đồng/cổ phiếu thiết lập cuối tháng 1. Vốn hóa doanh nghiệp hiện còn khoảng 125.889 tỉ đồng.
Dòng tiền trong phiên 14-5 tập trung mạnh vào nhóm tài chính và bất động sản. Nhiều cổ phiếu ngân hàng duy trì sắc xanh tích cực như VPB tăng 3,24%, ACB tăng 1,33%, BID tăng 1,75%, TCB tăng 1,19%, TPB tăng 1,6%, CTG tăng 1,13% hay VCB tăng 1,5%.
Tuy nhiên nhóm chứng khoán diễn biến phân hóa khi SSI, VIX giữ được đà tăng, trong khi HCM giảm 0,88% và VCK mất hơn 2%.
Ở nhóm bất động sản, VIC và VHM tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt. Bên cạnh đó, VRE tăng 3,48%, DIG tăng 1,37%, PDR tăng 1,22% và VPI tăng 0,81%. Một số mã như NVL hay SIP vẫn chịu áp lực điều chỉnh nhẹ.
Nhóm bán lẻ và tiêu dùng cũng giao dịch tích cực với MWG, MSN, VNM, MCH duy trì sắc xanh. Trong khi đó, nhóm công nghiệp phân hóa mạnh, nổi bật là GEX tăng hơn 1%, còn GEE giảm gần 2%.
Sau phiên tăng mạnh trước đó, nhóm dầu khí và năng lượng quay đầu điều chỉnh nhẹ. PLX giảm 1,24%, PVD giảm 1,92%, POW giảm 1,41%, PVS giảm 1,22% và PVT giảm 0,64%. Dù vậy, GAS vẫn tăng hơn 2% và tiếp tục hỗ trợ chỉ số chung.
Đáng chú ý, cổ phiếu HRC của Công ty cổ phần Cao su Hòa Bình tiếp tục gây chú ý khi tăng trần phiên thứ 6 liên tiếp, lên 51.500 đồng/cổ phiếu. Dù thị giá bứt phá mạnh, thanh khoản mã này vẫn ở mức khá thấp với chỉ hơn 16.800 cổ phiếu được khớp lệnh trong phiên.
Theo giải trình với HoSE, doanh nghiệp cho biết cổ phiếu tăng chủ yếu xuất phát từ diễn biến cung – cầu trên thị trường chứng khoán. Doanh nghiệp khẳng định không có tác động trực tiếp nào ảnh hưởng đến giá giao dịch cổ phiếu trên thị trường; hoạt động sản xuất kinh doanh hiện vẫn diễn ra bình thường và ổn định.
Theo hãng thông tấn quốc gia INA, người phát ngôn Bộ Dầu mỏ Iraq Salim Farhoud cho biết: "Chúng tôi có thể quay về mức sản xuất cũ trong vòng 1-2 tháng. Những mỏ dầu phải giảm công suất đã bắt đầu nâng sản lượng trở lại".
Chiến sự Trung Đông diễn ra cuối tháng 2 khiến Iran phong tỏa eo biển Hormuz. Việc này làm tê liệt hoạt động vận chuyển dầu và buộc nhiều quốc gia sản xuất chủ chốt, trong đó có Iraq, phải cắt giảm sản lượng, gây chao đảo thị trường năng lượng toàn cầu.
Iraq là một trong các thành viên sáng lập Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) và là nước sản xuất lớn thứ 2 trong khối. Trước chiến sự, Iraq xuất khẩu khoảng 3,5 triệu thùng dầu mỗi ngày, phần lớn được vận chuyển qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, họ đã phải ngừng sản xuất tại phần lớn các mỏ dầu do bể chứa đầy. Việc xuất khẩu cũng chỉ thông qua các tuyến đi qua Thổ Nhĩ Kỳ và Syria.
Bộ trưởng Dầu mỏ Iraq Bassem Khodeir cho biết trên INA rằng hoạt động xuất khẩu "sẽ dần trở lại bình thường, tùy thuộc vào mức độ lưu thông qua eo biển Hormuz". Theo số liệu của giới chức Iraq, xuất khẩu dầu thô của nước này qua Hormuz trong tháng 4 chỉ còn 10 triệu thùng, từ mức trung bình 93 triệu thùng trước chiến sự.
Iraq phụ thuộc lớn vào xuất khẩu dầu thô. Sản phẩm này đóng góp khoảng 90% nguồn thu ngân sách của chính phủ.
Việc Mỹ và Iran đạt thỏa thuận hòa bình cuối tuần trước khiến thị trường kỳ vọng phần nào, dù quá trình đàm phán tiếp theo đang rơi vào bế tắc. Iran ngày 20/6 thông báo lại đóng eo biển Hormuz, do Israel tiếp tục tấn công vào miền Nam Lebanon. Phó tổng thống Mỹ JD Vance ngày 21/6 đã có mặt tại Thụy Sĩ để đàm phán với Tehran.
Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo thông tư quy định về giao dịch điện tử trên thị trường chứng khoán. Theo đó, đối với giao dịch chứng khoán trực tuyến, dự thảo đề xuất áp dụng hình thức xác thực khớp đúng thông tin sinh trắc học.
Quy định này nhằm nâng cao tính bảo mật trong giao dịch của khách hàng và xác minh danh tính người thực hiện giao dịch, phục vụ công tác quản lý, giám sát thị trường chứng khoán.
Dự thảo thông tư cũng bổ sung thêm quy định "việc xác thực giao dịch phải được thực hiện ít nhất đối với giao dịch đầu tiên của mỗi phiên đăng nhập của khách hàng".
Bình luận với Tuổi Trẻ, ông Nguyễn Thế Minh - Giám đốc khối ngân hàng đầu tư kiêm Phó giám đốc khối kinh doanh chứng khoán của Chứng khoán An Bình (ABS), cho rằng đề xuất này khi đưa vào thực hiện có thể hạn chế được tình trạng "mượn" tài khoản để thao túng giá cổ phiếu.
Thực tế trong nhiều vụ việc xử phạt hành vi thao túng vừa qua đều có đề cập hành vi cho người khác mượn tài khoản để giao dịch chứng khoán.
Theo ông Bùi Nguyên Khoa - Phó giám đốc Trung tâm Phân tích Nghiên cứu, Chứng khoán BIDV (BSC), việc mở tài khoản chứng khoán trước đây tương đối thuận tiện. Khi chưa có cơ chế sinh trắc học, người ta có thể giao dịch trên tài khoản của người khác.
Ở góc độ quản lý, ông Khoa đánh giá sinh trắc học là giải pháp có hiệu quả cao trong việc bảo đảm nguyên tắc "đúng người, đúng tài khoản".
Việc xác thực gắn với chủ thể thực có thể góp phần hạn chế tình trạng sử dụng tài khoản không chính danh hoặc giao dịch qua nhiều tài khoản liên quan. Đây không phải giải pháp tuyệt đối cho mọi vấn đề của thị trường, nhưng có thể tạo thêm một lớp chuẩn hóa quan trọng cho môi trường giao dịch trong dài hạn.
Cũng ủng hộ chủ trương sinh trắc học để nâng cao bảo mật và hiệu quả quản lý thị trường, ông Minh nhấn mạnh rằng việc này cần thiết, song cần lưu ý vấn đề trải nghiệm người dùng và tác động tới thanh khoản thị trường.
Theo ông Minh, việc yêu cầu nhà đầu tư quét khuôn mặt mỗi phiên đăng nhập lại ứng dụng là chưa hợp lý trong bối cảnh giao dịch chứng khoán đòi hỏi tốc độ xử lý nhanh, biến động liên tục. Nếu mỗi lần mở lại ứng dụng đều phải xác thực sinh trắc học, thậm chí gặp tình trạng nhận diện chậm hoặc lỗi hệ thống, nhà đầu tư có thể bỏ lỡ cơ hội giao dịch.
Ông Minh cũng lưu ý thực tế nhiều ứng dụng chứng khoán hiện nay sẽ tự động đăng xuất sau ít thời gian không sử dụng. Ngay như ngân hàng cũng chỉ yêu cầu xác thực khuôn mặt khi thực hiện các giao dịch chuyển tiền giá trị lớn.
Trong khi đó, đối với chứng khoán, việc đặt ngưỡng xác thực theo giá trị tài sản hay quy mô giao dịch là rất khó khả thi bởi giá trị tài sản ròng (NAV) của nhà đầu tư biến động liên tục.
Do vậy, thay vì triển khai đại trà cho toàn bộ nhà đầu tư, ông Minh đề xuất cơ quan quản lý nên áp dụng theo hướng áp dụng với các tài khoản sử dụng margin. Hoặc giảm tần suất xác thực xuống còn một lần mỗi ngày thay vì mỗi lần đăng nhập.
Còn theo TS Lê Bá Chí Nhân, khó khăn lớn nhất nằm ở tính đồng bộ giữa các công ty chứng khoán, ngân hàng lưu ký và hệ thống dữ liệu định danh quốc gia.
Một số công ty quy mô nhỏ có thể chịu áp lực chi phí đầu tư công nghệ, bảo mật dữ liệu và nâng cấp hệ thống. Ngoài ra, nếu quy trình xác thực quá phức tạp hoặc xảy ra lỗi nhận diện sinh trắc học, trải nghiệm người dùng sẽ bị ảnh hưởng, nhất là với nhà đầu tư lớn tuổi hoặc ở khu vực hạ tầng số chưa đồng đều.
Do đó, theo ông, cần triển khai theo lộ trình nào để vừa bảo đảm an toàn, vừa không tạo ra rào cản giao dịch.
Du học sinh Diễm Trang đang giao dịch không tiền mặt tại tỉnh Giang Tô (Trung Quốc) - Ảnh: MAI TƯƠI
"Hôm nay, tôi sẽ chia sẻ với bạn một tin vui cực lớn (…). Bạn không cần lo lắng mang theo bất cứ đồng tiền mặt nào khi đến Việt Nam du lịch hay làm ăn. Việc thanh toán đã trở nên thuận tiện hơn", chủ kênh TikTok "Xiao Xiao nói về Việt Nam" (người Trung Quốc) đăng tải video, quảng bá cho nhiều người biết.
Theo đó, hiện nay khi sang Việt Nam, anh có thể dùng ứng dụng Alipay từ Trung Quốc để quét mã QR thanh toán tại cửa hàng mà không cần mở thêm tài khoản ngân hàng.
Đưa màn hình điện thoại ra cho xem, anh dẫn chứng một giao dịch đã được xử lý gần như ngay lập tức. Ứng dụng hiển thị rõ tỉ giá quy đổi (anh chi 10 nhân dân tệ, trong khi người bán nhận hơn 39.000 đồng). Toàn bộ quá trình diễn ra online, không cần đổi tiền mặt, nhanh và thuận tiện.
Thời gian gần đây, các hoạt động giao thương, du lịch, du học… giữa Việt Nam và nhiều nước tăng mạnh, kéo theo lượng khách quốc tế gia tăng, đặc biệt từ Trung Quốc. Theo Cục Thống kê (Bộ Tài chính), quý 1-2026, Việt Nam đón 6,76 triệu lượt khách, riêng Trung Quốc đứng đầu với 1,4 triệu lượt, mở rộng dư địa cho thanh toán không tiền mặt.
Trong bối cảnh đó, NAPAS phối hợp Vietcombank và Ant International triển khai thanh toán QR giữa Việt Nam - Trung Quốc, cho phép hơn 1 tỉ người dùng Alipay quét mã VIETQRGlobal tại Việt Nam.
Đáng chú ý, hệ thống này đang được mở rộng theo hướng hai chiều, để người Việt khi du lịch Trung Quốc cũng có thể dùng ứng dụng ngân hàng sẵn có trong nước để thanh toán trực tiếp, không phải cất công đi đổi sang nhân dân tệ.
Với sự kiện này, ông Phạm Anh Tuấn - Vụ trưởng Vụ Thanh toán (Ngân hàng Nhà nước) - nhận định việc kết nối thanh toán xuyên biên giới qua mã QR giữa Việt Nam và Trung Quốc không chỉ mang lại tiện ích cho du khách hai nước, mà còn "góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế, thương mại và du lịch của hai quốc gia".
Sau hơn 10 năm sinh sống và làm việc tại TP.HCM, gần đây Mai Tươi quyết định cùng bạn tới Trung Quốc học tiếng, đồng thời tranh thủ tham quan các cảnh đẹp, kết hợp giữa du học và du lịch.
Từ khi máy bay hạ cánh xuống Trung Quốc, di chuyển về trường học ở tỉnh Giang Tô và dần hòa nhập với môi trường mới hơn một tháng nay, cô gái trẻ cho biết: "100% đều không xài tiền mặt".
Việc này áp dụng cho hầu hết giao dịch như mua vé máy bay, vé tàu, đóng học phí, tiền điện, cước internet, đi taxi, thuê khách sạn, mua sắm quần áo, ăn uống… "tiện lắm", Mai Tươi cảm nhận.
Nhờ kết nối thanh toán xuyên biên giới ngày càng hoàn thiện, bên cạnh Alipay, nhiều du học sinh và du khách Việt bày tỏ sự hào hứng khi có thêm lựa chọn dùng ứng dụng ngân hàng trong nước để thanh toán các chi tiêu tại Trung Quốc.
Theo tìm hiểu, không riêng Trung Quốc, hoạt động giao thương và thanh toán xuyên biên giới giữa Việt Nam với nhiều thị trường khác như Thái Lan, Lào, Campuchia… cũng đang được cải tiến theo hướng thuận tiện và nhanh chóng hơn.
Thanh toán không tiền mặt không chỉ mang lại sự tiện lợi cho người dùng và tiểu thương, mà còn đang trở thành xu hướng được cơ quan quản lý thúc đẩy.
Trong bối cảnh siết chặt quản lý dòng tiền, hộ kinh doanh phải tách bạch tài khoản cá nhân và tài khoản kinh doanh, thực hiện giao dịch qua ngân hàng và kê khai đầy đủ với cơ quan thuế.
Những yêu cầu này vừa tạo áp lực tuân thủ, vừa mở ra cơ hội minh bạch hóa hoạt động, từ đó thúc đẩy nhu cầu chuyển sang thanh toán không tiền mặt.
Trước xu hướng này, một số ngân hàng nhanh chóng nhập cuộc với loạt giải pháp hỗ trợ. Điển hình, phía Techcombank cho biết đang phát triển hệ sinh thái số cho hộ kinh doanh, cho phép mở tài khoản trực tuyến nhanh chóng và sử dụng sau vài giờ, đồng thời triển khai nền tảng T-Shop tích hợp quản lý bán hàng, thanh toán, hóa đơn điện tử và theo dõi doanh thu.
Ngân hàng cũng hỗ trợ phần mềm, chữ ký số và tư vấn thuế, giúp người bán thuận lợi chuyển đổi, giảm phụ thuộc tiền mặt và nâng cao hiệu quả vận hành. Thêm vào đó là các giải pháp tài chính như bảo lãnh dự thầu, bảo lãnh thực hiện hợp đồng với quy trình xử lý nhanh, cùng chính sách tín dụng linh hoạt.
Những nỗ lực trên từ phía ngân hàng đang góp phần giúp hộ kinh doanh cải thiện dòng tiền, mở rộng cơ hội kinh doanh, tăng khả năng tiếp cận vốn, đồng thời từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng và nâng cao hiệu quả hoạt động.
