Một tháng qua, Hoàng Hùng Anh, học sinh lớp 12D2, Trường Tiểu học, THCS và THPT FPT Bắc Ninh, liên tục nhận thư báo trúng tuyển và học bổng từ gần 10 trường đại học cho ngành AI và Công nghệ thông tin.
Trong đó, học bổng Trái tim sư tử của Đại học Anh quốc Việt Nam (BUV) lớn nhất với hơn một tỷ đồng. Để giành được suất miễn học phí chương trình Khoa học dữ liệu và Trí tuệ nhân tạo do Đại học Stirling (Anh) cấp bằng và hỗ trợ chi phí sinh hoạt, Hùng Anh đã vượt qua hàng trăm ứng viên.
Từng tham gia hàng chục cuộc thi lập trình trong nước và quốc tế, đặt chân đến 5 quốc gia ở châu Á và Âu, nam sinh cho hay từ lâu mong muốn được ra nước ngoài học tập.
“Nhưng điều kiện cá nhân và gia đình hiện tại không cho phép, nên em tìm kiếm cơ hội tại những môi trường quốc tế ngay trong nước”, Hùng Anh chia sẻ.
Hùng Anh yêu thích lập trình từ khi vào lớp 6, ở FPT School Hà Nội. Được thầy cô truyền cảm hứng qua các sản phẩm thực tế như app hay web, lại được bố mẹ mua cho một chiếc laptop, nam sinh say sưa tự học môn này.
Chỉ sau nửa năm, Hùng Anh tham gia thi đấu giải lập trình đầu tiên – Coding Olympiad, giành huy chương bạc cấp quốc gia.
Đam mê vừa chớm nở thì biến cố gia đình ập đến cùng đại dịch Covid-19. Bản thân Hùng Anh phải trải qua những đợt điều trị nội trú dài ngày tại bệnh viện, sức khỏe suy giảm. Kinh tế cả nhà sa sút, nam sinh tiếp tục theo học được ở FPT nhờ hỗ trợ của trường. Dù vậy, cậu học trò từng rơi vào chán nản, bỏ tham gia các giải lập trình, tìm dự án trên mạng để nhận làm, kiếm tiền tiêu vặt.
Đến lớp 10, mẹ chuyển về làm ở Bắc Ninh, Hùng Anh cũng chuyển theo. Với sự đồng hành của thầy cô ở trường phổ thông FPT Bắc Ninh, nam sinh tiếp tục theo đuổi đam mê. Hùng Anh có thể học ở bất kỳ đâu dù chiếc laptop đã cũ, cấu hình yếu, được trang bị từ năm lớp 6. Những khi máy trục trặc, em phải xoay xở để không gián đoạn việc học.
Năm đó, chỉ trong học kỳ II, Hùng Anh tham gia hơn 10 giải thi đấu trong và ngoài nước. Có ngày, buổi sáng tham dự Hội thi Tin học trẻ khu vực miền Bắc, tối em ra sân bay đi dự một cuộc thi khác.
Đáng nhớ nhất là kỳ thi Olympic STEM quốc tế lần thứ 4 diễn ra tại Hà Lan với hơn 22.000 học sinh ở 127 quốc gia. Hùng Anh giành huy chương vàng, lọt top 3 quốc tế khối 10 hạng mục Lập trình. Nam sinh đã vượt qua 30 thử thách trong việc lựa chọn và sử dụng các ngôn ngữ lập trình như Python, java script, sử dụng 100% tiếng Anh trong bài thi.
Đó cũng là lần đầu Hùng Anh đặt chân tới châu Âu, được giao giúp đỡ các em trong đoàn, bất ngờ được thầy dẫn đoàn đăng ký thi thêm môn Toán rồi đạt huy chương đồng ở môn này.
Nam sinh sau đó còn tới Singapore, Bỉ, Pháp và Đức nhờ được chọn đi thi đấu. Tính đến nay, Hùng Anh đã tham gia hàng chục kỳ thi lớn nhỏ, nhẩm tính “không dưới 30” giải thưởng.
Dù vậy, Hùng Anh cố gắng giữ kết quả học tập ở trường đạt mức giỏi bởi đây là điều kiện để nhà trường lựa chọn em đi thi. Ở kỳ I lớp 11, do điểm trên lớp không tốt, em bị hạn chế thi đấu để tập trung trở lại việc học.
Đồng hành cùng Hùng Anh suốt hơn 5 năm, thầy Nguyễn Tài Sỹ, Tổ trưởng tổ STEM – Công nghệ, FPT School Bắc Ninh, đánh giá học trò có tư duy logic rất tốt, khả năng tự học cao và rất kiên trì theo đuổi mục tiêu.
“Tôi nhớ có những cuộc thi quốc tế yêu cầu chuẩn bị trong thời gian ngắn nhưng Hùng Anh bình tĩnh và thích nghi rất nhanh”, thầy Sỹ nói. “Đây là phẩm chất không phải học sinh nào cũng có”.
Ngoài các giải thưởng về lập trình, Hùng Anh từng nhiều lần đạt huy chương vàng Tin học quốc tế HKICO tại Singapore, giải nhì học sinh giỏi cấp tỉnh môn Tin học, giải ba cuộc thi nghiên cứu khoa học cấp quốc gia.
Các giải thưởng này giúp Hùng Anh có lợi thế khi đăng ký xét tuyển vào các trường đại học có yếu tố nước ngoài tại Việt Nam. Nam sinh tự nhận mình gặp may mắn dù từng phải xin dời buổi phỏng vấn học bổng Trái tim sư tử vì trùng lịch thi giữa kỳ, đồng thời phải xoay xở cùng lúc cho các giải đấu STEM, lập trình và cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp quốc gia.
Với chiếc máy tính cũ từ năm lớp 6, Hùng Anh sắp bước chân vào môi trường học tập mới với hy vọng phát triển bản thân nhiều hơn. Chàng trai cũng mong sau này có cơ hội học lên cao và làm việc ở nước ngoài.
Báo South China Morning Post ngày 16-5 đưa tin một trường tiểu học Trung Quốc đang đối mặt với làn sóng chỉ trích từ dư luận sau khi yêu cầu học sinh điền vào một bảng câu hỏi khảo sát khiếm nhã về công việc của cha mẹ mình.
Bảng khảo sát nói trên có tiêu đề "Danh sách quan sát nghề nghiệp của cha mẹ" được phổ biến hồi đầu tháng 5 cho học sinh Trường tiểu học Huatai ở thành phố Thiên Môn, tỉnh Hồ Bắc. Theo nhà trường, hoạt động này nhằm mục đích nâng cao lòng biết ơn của trẻ em đối với cha mẹ.
Bảng câu hỏi được chia thành 5 danh mục: môi trường làm việc, thời gian làm việc, nội dung công việc, thách thức trong công việc và thành tựu công việc.
Đáng chú ý, một số câu hỏi được cho là chi tiết quá mức bao gồm "Môi trường làm việc của bố mẹ bạn như thế nào? Có nóng không? Ồn ào không? Có mùi hôi không?", "Họ cần phải ngồi hoặc đứng bao nhiêu giờ mỗi ngày tại nơi làm việc?" và "Họ có cần phải làm thêm giờ không?".
Các câu hỏi khác bao gồm "Bố mẹ bạn làm công việc cụ thể nào?", "Phần khó khăn nhất trong công việc của họ là gì?", "Điều gì khiến họ hạnh phúc nhất trong công việc của họ?" và "Điều gì mang lại cho họ cảm giác thành tựu?".
Khi bảng khảo sát này lan truyền trên mạng xã hội, nhiều người đã chỉ trích nhà trường đang cố tình thu thập thông tin nghề nghiệp và hoàn cảnh gia đình của phụ huynh trá hình.
Một quan chức giấu tên của Trường tiểu học Huatai đã phủ nhận cáo buộc trên. Người này cho biết: "Chúng tôi đang hướng dẫn học sinh quan sát cận cảnh công việc của cha mẹ trong một ngày. Nhà trường hy vọng các em có thể trân trọng sự chăm chỉ, cống hiến của cha mẹ dành cho gia đình và học cách biết ơn".
Quan chức này nói thêm rằng bảng câu hỏi bắt buộc phải được phụ huynh kiểm tra lại trước khi nộp và phản hồi từ học sinh nhìn chung là tích cực vì nhiều em đã thực sự hiểu được sự vất vả của cha mẹ.
Trước những phản ứng gay gắt, cơ quan quản lý giáo dục thành phố cho biết họ đã tiến hành điều tra sự việc. Một quan chức chia sẻ: "Chúng tôi đã nhắc nhở nhà trường phải chu đáo và cân nhắc các tác động tiềm ẩn đối với công chúng khi triển khai các hoạt động trong tương lai".
Hồi năm 2022, Bộ Giáo dục Trung Quốc ban hành một thông tư nghiêm cấm các trường tiểu học và trung học cơ sở thu thập thông tin về nghề nghiệp cũng như thu nhập của phụ huynh.
Theo danh sách, Trường đại học Bách khoa - Đại học Quốc gia TP.HCM là trường dẫn đầu về số lượng chương trình được giao đào tạo tài năng. Trong đó, có 9 chương trình kỹ sư và 6 chương trình thạc sĩ, thuộc các lĩnh vực khoa học sự sống, kỹ thuật, sản xuất và chế biến, kiến trúc và xây dựng.
Trường đại học Công nghệ - Đại học Quốc gia Hà Nội được giao đào tạo 10 chương trình thạc sĩ tích hợp, thuộc các lĩnh vực khoa học sự sống, máy tính và công nghệ thông tin, kỹ thuật.
Đại học Bách khoa Hà Nội được giao đào tạo 7 chương trình thạc sĩ tích hợp thuộc các lĩnh vực máy tính và công nghệ thông tin, công nghệ kỹ thuật, kỹ thuật.
Đại học Kinh tế TP.HCM, Trường đại học Sư phạm Hà Nội, Trường đại học Tôn Đức Thắng, Trường đại học VinUni là nhóm trường chỉ được giao đào tạo một chương trình.
Theo chuẩn chương trình đào tạo kỹ sư, thạc sĩ tài năng thuộc các lĩnh vực khoa học công nghệ, kỹ thuật và toán (STEM) được Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành tháng 9-2025, người học tốt nghiệp chương trình kỹ sư tài năng được cấp bằng kỹ sư bậc 7 (tương đương trình độ thạc sĩ).
Với người học tốt nghiệp chương trình thạc sĩ tài năng được cấp bằng thạc sĩ. Người học tốt nghiệp chương trình thạc sĩ tích hợp cử nhân tài năng được cấp đồng thời bằng cử nhân và bằng thạc sĩ.
Chương trình đào tạo kỹ sư tài năng có ít nhất 180 tín chỉ, nhiều hơn 30 tín chỉ so với thông thường. Với chương trình thạc sĩ tài năng, người học phải hoàn thành ít nhất 60 tín chỉ (tương tự hiện nay) nếu đã tốt nghiệp đại học ở cùng nhóm ngành.
Ở đầu vào, để được tuyển thẳng vào chương trình đào tạo kỹ sư tài năng, thí sinh phải đạt giải nhất, nhì, ba trong kỳ thi học sinh giỏi quốc gia hoặc Olympic quốc tế các môn toán, lý, hóa, sinh, tin.
Nếu xét điểm thi tốt nghiệp THPT, tổ hợp xét tuyển phải có môn toán và ít nhất một môn khác thuộc nhóm khoa học tự nhiên. Tổng điểm của tổ hợp xét tuyển phải thuộc nhóm 20% thí sinh đạt điểm cao nhất cả nước.
Với chương trình đào tạo thạc sĩ yêu cầu điểm trung bình tích lũy của chương trình đại học đã tốt nghiệp đạt tối thiểu 3,2/4. Đồng thời tiếng Anh đạt tối thiểu bậc 4/6.
Xem chi tiết chuẩn chương trình đào tạo kỹ sư, thạc sĩ tài năng thuộc các lĩnh vực STEM tại đây.
Đề án đào tạo nguồn nhân lực phục vụ phát triển công nghệ cao giai đoạn 2025 - 2035 và định hướng tới năm 2045 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tháng 5-2025, đặt mục tiêu giai đoạn 2030 - 2035, tỉ lệ người theo học các ngành STEM đạt 40% ở mỗi trình độ đào tạo, trong đó ít nhất 3% thuộc các ngành khoa học cơ bản và 20% thuộc các ngành liên quan tới công nghệ số.
Đến năm 2045, hệ thống giáo dục đại học Việt Nam được xếp vào nhóm hàng đầu khu vực châu Á trong đào tạo và nghiên cứu các ngành STEM, nhất là các ngành về công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và công nghệ sinh học.
Người theo học các chương trình đào tạo trong đề án sẽ được ưu tiên học bổng mức cao nhất. Các cơ sở đào tạo được tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, công nghệ phục vụ đào tạo và nghiên cứu...
10 chuyên đề ôn tập môn sinh học thuộc chương trình Bí quyết ôn thi tốt nghiệp THPT đạt điểm cao năm 2026 do giáo viên Võ Thanh Bình, Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, thực hiện được phát ở chuyên mục giáo dục trên các nền tảng: thanhnien.vn, fanpage Facebook và kênh YouTube của Báo Thanh Niên.
https://www.youtube.com/watch?v=drDBpqEGD7w
Chuyên đề 9 - Một số vấn đề thường gặp trong phần sinh thái - là phần có nhiều lý thuyết trong chương trình. Phần này trong đề thi các năm qua chiếm gần 2 điểm. Trong chuyên đề này, thầy Bình hệ thống lại với học sinh lý thuyết phần sinh thái, đồng thời sửa các câu hỏi trong đề thi tốt nghiệp THPT năm 2024 và 2025.
Trước đó vào ngày 15.5, trong chuyên đề 8: Một số vấn đề thường gặp trong phần tiến hóa, giáo viên hướng dẫn ôn tập phần lý thuyết chiếm khoảng 1 điểm trong đề thi. Đồng thời hệ thống một số lý thuyết thường xuyên gặp trong đề thi các năm qua.
Từ 20.4 đến 23.5, vào các khung giờ cố định (16 giờ 30, 18 giờ 30 và 20 giờ 30) thứ hai đến thứ bảy hàng tuần, Báo Thanh Niên lần lượt phát sóng trực tiếp 88 chuyên đề Bí quyết ôn thi tốt nghiệp THPT đạt điểm cao tại các địa chỉ thanhnien.vn, Facebook.com/thanhnien và YouTube Báo Thanh Niên.
88 chuyên đề ôn tập kiến thức do các giáo viên giàu kinh nghiệm tại TP.HCM xây dựng, gồm: Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, chuyên Trần Đại Nghĩa, Bùi Thị Xuân, Lê Quý Đôn, Marie Curie, Nguyễn Hiền, quốc tế Á Châu… Qua mỗi chuyên đề ôn thi trực tuyến, giáo viên sẽ giúp học sinh tiết kiệm thời gian, tận dụng lợi thế của công nghệ để hứng thú với việc học, tích lũy kiến thức cho kỳ thi quan trọng sắp đến.
Sau các khung giờ nói trên, các chuyên đề vẫn xuất hiện trên các nền tảng thanhnien.vn, Facebook.com/thanhnien và YouTube Thanh Niên. Học sinh sử dụng bất kỳ thiết bị (điện thoại thông minh, máy tính cá nhân hay máy tính cố định) và chỉ cần kết nối internet đều có thể tiếp cận nội dung hệ thống kiến thức của 9 môn thi trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Lịch phát sóng tuần từ 18 đến 23.5 các chuyên đề ôn thi tốt nghiệp năm 2026