Theo Smithsonian, công ty công nghệ sinh học Colossal Biosciences tại Texas (Mỹ) ngày 19/5 thông báo 26 gà con đã nở từ cấu trúc tổ ong in 3D mô phỏng vỏ trứng. Ben Lamm, Giám đốc điều hành kiêm nhà đồng sáng lập công ty, chia sẻ hệ thống có thể mở rộng để phù hợp với những loài chim tuyệt chủng có trứng lớn hơn nhiều.
Mục tiêu của các nhà nghiên cứu là hồi sinh chim moa khổng lồ ở Đảo Nam của New Zealand, tuyệt chủng năm 1380-1445. Ước tính trứng chim moa có thể tích lớn gấp 80 lần trứng gà và 8 lần trứng đà điểu, có nghĩa không loài chim nào đủ lớn để chứa hộ. Công nghệ của Colossal Biosciences cho phép tăng kích thước trứng nhân tạo để phù hợp với chim moa non.
Tuy có vẻ đơn giản, trứng có cấu trúc phức tạp giúp bảo vệ phôi đang phát triển khỏi tổn thương và nhiễm trùng. Vỏ trứng có hàng nghìn lỗ nhỏ cho khí oxy đi qua, đồng thời để khí carbon dioxide và độ ẩm thoát ra. Khi phát triển bên trong trứng, phổi của phôi không hoạt động, thay vào đó một mạng lưới mạch máu áp sát vào thành trứng sẽ hút oxy vào máu và lọc carbon dioxide ra ngoài.
Telegraph cho biết trứng nhân tạo từng được thử nghiệm, nhưng các nhà khoa học gặp khó khăn trong việc cung cấp đủ oxy cho phôi. Colossal Biosciences giải quyết vấn đề bằng cách thiết kế vỏ lưới in 3D chứa màng silicone sinh học trong suốt mô phỏng khả năng chuyển oxy của vỏ trứng tự nhiên. Nhưng họ không tích hợp các yếu tố khác của trứng thật như màng phôi hỗ trợ dinh dưỡng, hô hấp và bài tiết khi gà con phát triển.
Theo Nature, các nhà nghiên cứu chuyển phôi gà, lòng đỏ và lòng trắng vào vỏ nhân tạo trong vòng 36-40 giờ sau khi chúng được đẻ. Họ đặt những thùng chứa trong lồng ấp và thêm canxi. Sau khoảng 18 ngày, gà con bắt đầu mổ lớp vỏ và cuối cùng chui ra khỏi vỏ nhân tạo. Công ty Colossal Biosciences cho biết những con gà nở ra sẽ được chuyển đến một trang trại lớn. Trong tương lai, họ dự định thử nghiệm trứng nhân tạo với phôi đà điểu và emu.
Công ty Colossal Biosciences từng hồi sinh sói trắng tuyệt chủng khoảng 12.000 năm trước và lên kế hoạch hồi sinh chim dodo, voi ma mút lông xoăn, hổ Tasmania và linh dương lam. Theo công ty, trứng nhân tạo có thể giúp bảo tồn nhiều loài chim cực kỳ nguy cấp, khó nuôi trong điều kiện nuôi nhốt, cung cấp môi trường kiểm soát hỗ trợ phôi dễ tổn thương.
Tuy nhiên, Colossal Biosciences không tiết lộ tỷ lệ trứng gà nở thành công. Họ cũng chưa công bố bài báo đã qua thẩm duyệt của hội đồng chuyên gia về công nghệ vỏ trứng nhân tạo, vì vậy các nhà nghiên cứu bên ngoài khó đánh giá quy trình và kết quả.
Hôm 16/4, Blue Origin tiến hành thử nghiệm khai hỏa tĩnh kéo dài 19 giây với New Glenn tại Căn cứ Lực lượng Vũ trụ Cape Canaveral ở Florida, kích hoạt 7 động cơ tầng thứ nhất trong khi tên lửa vẫn được neo giữ tại bệ phóng. Cột mốc này giúp New Glenn tiếp tục đúng tiến độ cho nhiệm vụ NG-3, lần đầu tiên tái sử dụng tầng thứ nhất từ chuyến bay trước đó, dự kiến diễn ra lúc 6h45 ngày 19/4 (17h45 giờ Hà Nội).
Tầng tên lửa này đã thực hiện thành công vụ phóng NG-2 cho hai tàu vũ trụ Sao Hỏa của NASA vào tháng 11 năm ngoái. Sau khi New Glenn cất cánh vài phút, hai tầng tên lửa chia tách, tầng thứ hai tiếp tục đưa bộ đôi tàu NASA lên không gian, trong khi tầng đầu tiên thực hiện nhiều lần đốt động cơ nhằm giảm tốc độ rơi, đáp chính xác xuống tàu Jacklyn của Blue Origin đang chờ trên Đại Tây Dương.
Đây là lần hạ cánh đầu tiên của New Glenn, đưa Blue Origin trở thành công ty thứ hai trong lịch sử thu hồi tên lửa trong một chuyến bay thực sự. Công ty đầu tiên đạt cột mốc này là SpaceX.
Tuy nhiên, một số phần cứng quan trọng của tầng tên lửa thứ nhất sẽ được thay mới. "Với tầng đẩy tân trang đầu tiên, chúng tôi quyết định thay thế cả 7 động cơ và thử nghiệm một số nâng cấp, bao gồm hệ thống bảo vệ nhiệt trên một trong các vòi phun động cơ. Chúng tôi dự định sử dụng các động cơ đã dùng cho NG-2 trong những chuyến bay tiếp theo", Dave Limp, CEO Blue Origin, cho biết trên X.
NG-3 có thể chỉ là lần đầu tiên trong số nhiều lần phóng lại của tầng đẩy này. Blue Origin cho biết, mỗi tầng đẩy của New Glenn được thiết kế để bay ít nhất 25 lần. NG-3 dự kiến đưa BlueBird Block 2, vệ tinh cung cấp Internet trực tiếp cho điện thoại di động, lên quỹ đạo Trái Đất thấp (LEO) cho công ty AST SpaceMobile.
Đến nay, mới chỉ có một vệ tinh BlueBird Block 2 hoạt động, phóng vào tháng 12 năm ngoái bằng tên lửa Ấn Độ. Đây là một trong những vệ tinh lớn nhất ngoài không gian, với ăng-ten có diện tích lên tới 223 m2. Chúng lớn hơn đáng kể so với thế hệ cũ, vốn có ăng-ten rộng 64,4 m2 và đã có 5 chiếc bay lên LEO.
Kể từ khi ra mắt, dòng XPS của Dell luôn được biết đến với thiết kế và công nghệ tiên tiến, mặc dù giá thành của chúng thường khá cao. Nhưng trong năm nay, XPS 13 đã nhận được nhiều sự chú ý của người dùng nhờ mức giá khởi điểm 699 USD.
Dell khẳng định với XPS 13, họ muốn tạo ra một định nghĩa về máy tính xách tay "cao cấp" với mức giá hợp lý. So với đối thủ MacBook Neo, XPS 13 mang đến một số nâng cấp đáng kể, bao gồm màn hình cảm ứng 2,5K với tần số quét 120 Hz, cổng USB-C (3.2 Gen 2) nhanh hơn, hỗ trợ Wi-Fi 7 và hệ thống 4 loa chất lượng cao.
Một điểm nổi bật khác của XPS 13 là bàn phím có đèn nền, tính năng mà MacBook Neo còn thiếu. Máy cũng được trang bị cảm biến hồng ngoại cho phép mở khóa bằng nhận diện khuôn mặt. Phiên bản cơ bản sử dụng CPU Intel Core i5 Series 3, trong khi các phiên bản cao cấp hơn được trang bị CPU Intel Core Ultra Series 3 mạnh mẽ hơn, với mức RAM và bộ nhớ trong khởi điểm 8 GB và 256 GB tương ứng.
Dell không ngần ngại nhắm đến MacBook Neo và tự tin XPS 13 vượt trội hơn ở nhiều khía cạnh. Đặc biệt, Dell thậm chí còn cung cấp XPS 13 với mức giá ưu đãi 599 USD cho sinh viên, giống như cách Apple áp dụng trong ưu đãi giá bán MacBook Neo. Sản phẩm có hai màu sắc là Sky và Storm nhằm mang đến vẻ ngoài thời trang hơn.
"XPS 13 là phiên bản nhẹ và dễ tiếp cận nhất, thể hiện tất cả những gì dòng XPS luôn đại diện. Đây không phải là phiên bản kém hơn mà là phiên bản nhỏ và nhẹ hơn", đại diện của Dell cho biết.
Với thiết kế mỏng nhẹ hơn MacBook Neo nhưng lại sở hữu màn hình lớn và mật độ điểm ảnh cao hơn, XPS 13 đang được kỳ vọng sẽ trở thành một trong những chiếc laptop tốt nhất trên thị trường, tiếp nối thành công của dòng XPS và dự án Firefly của Intel, vốn mở đường cho sự ra mắt của mẫu Acer Swift Air 14 trong thời gian gần đây.
Trong thế giới hiện đại, thời lượng pin và thời gian sạc luôn là điểm yếu của mọi thiết bị công nghệ, từ những chiếc smartphone cao cấp nhất cho đến xe điện (EV). Tuy nhiên, một nghiên cứu chấn động vừa được công bố trên tạp chí khoa học danh tiếng Light: Science and Applications đã mở ra một chương hoàn toàn mới: Chế tạo thành công nguyên mẫu pin lượng tử đầu tiên hoạt động trong thực tế, hoàn thành trọn vẹn một chu kỳ từ sạc, tích trữ cho đến xả năng lượng.
Để thử nghiệm cột mốc lịch sử này, các nhà nghiên cứu đã sử dụng một tia laser để bắn năng lượng vào viên pin. Quá trình sạc đầy chỉ diễn ra trong vòng vài femto giây (một phần triệu của một tỉ phần giây). Tốc độ sạc nhanh đến mức không tưởng này có được là nhờ vào một nghịch lý vật lý lượng tử: Dung lượng pin càng lớn, các phân tử càng tạo ra hiệu ứng tập thể mạnh mẽ, giúp chúng 'hút' và khóa năng lượng nhanh hơn gấp hàng triệu lần so với pin hóa học thông thường.
Điểm đắt giá nhất của công nghệ này nằm ở khả năng lưu trữ. Trao đổi với tờ The Guardian, tiến sĩ James Quach (sống tại Úc), trưởng nhóm nghiên cứu khẳng định: "Khi được phóng to lên quy mô thương mại, một viên pin lượng tử tương tự sẽ chỉ mất đúng 1 phút để sạc đầy và có thể duy trì dòng điện để thiết bị chạy liên tục trong vòng nhiều năm sau đó".
Bên cạnh tốc độ và tuổi thọ, công nghệ sạc bằng laser của pin lượng tử sẽ khai tử hoàn toàn các loại dây cáp hay đế sạc vật lý. Hãy tưởng tượng về một viễn cảnh nơi các thiết bị drone có thể tự sạc năng lượng từ xa khi đang bay trên trời, hay những chiếc xe điện chạy băng băng trên đường cao tốc mà không bao giờ phải dừng lại ở trạm sạc vì năng lượng đã được 'bắn' trực tiếp từ các trạm phát laser dọc đường.
Dù hiện tại nguyên mẫu siêu nhỏ này mới chỉ giữ được điện năng trong vài phần tỉ giây, nhưng đây là một bước đệm vững chắc chứng minh lý thuyết lượng tử hoàn toàn có thể ứng dụng vào đời sống. Sau thành tựu dịch chuyển tức thời dữ liệu giữa các máy tính lượng tử của đại học Oxford vào năm 2025, sự xuất hiện của pin lượng tử chính là mảnh ghép hoàn hảo để nhân loại chính thức bước vào một kỷ nguyên công nghệ hoàn toàn không phụ thuộc vào dây dẫn.
