Giá sách ở Việt Nam đắt hay rẻ?

Mấy tháng gần đây, tôi thấy không ít người xung quanh lại rục rịch đi xem đất vì sợ lỡ cơ hội tốt khi bất động sản chững giá. Nhưng cá nhân tôi thì nghĩ ngược lại. Thời điểm này, tôi chưa có ý định xuống tiền. Giá nhà đất không thể nào cứ tăng mãi được. Thị trường nào cũng có chu kỳ. Sau một giai đoạn dài tăng nóng thường là thời gian chững lại, thậm chí điều chỉnh hạ. Vì vậy, tôi thấy không có lý do gì phải vội mua ngay lúc này.

Cách đây 10 năm, khu vực tôi ở tại quận phía Nam Hà Nội giá chỉ khoảng 20 triệu đồng một m2, rồi tăng rất nhanh lên 50-60 triệu đồng. Sau giai đoạn "sốt nóng", giá không tiếp tục leo thang ngay mà mất khá nhiều năm mới tăng dần trở lại, nhờ hạ tầng được đầu tư, các khu đô thị và siêu thị hình thành, dân cư đông hơn. Đến nay, giá đã vượt 200 triệu đồng một m2, cao một cách vô lý bất chấp khả năng chi trả của người mua.

Quanh nơi tôi sống, chỉ khoảng nửa năm trước, ngày nào cũng thấy "cò đất" xuất hiện, xe cộ tấp nập, người dẫn khách đi xem đất liên tục. Không khí mua bán rất sôi động. Nhưng bây giờ thì khác hẳn, "cò đất" gần như biến mất, không còn cảnh đông đúc như trước. Ngay căn nhà hàng xóm cạnh nhà tôi, chủ nhà mua đúng vào thời điểm giá cao nhất, đến giờ muốn bán lại nhưng mãi vẫn chưa tìm được người mua.

>> Thu nhập 80 triệu một tháng vẫn đắn đo mua nhà

Thị trường bất động sản nhìn bên ngoài có vẻ sôi động, nhưng thực tế thanh khoản không cao. Giá rao thì vẫn ở mức cao đó, nhưng để bán được lại là chuyện khác. Chính vì vậy, tôi không nghĩ rằng cứ thấy thị trường nhộn nhịp là phải mua ngay.

Mặt bằng giá ở nhiều nơi vẫn đang ở mức rất cao sau một giai đoạn tăng nóng, trong khi thanh khoản lại không tương xứng. Không có lý do gì phải vội xuống tiền khi người bán còn kỳ vọng giá sẽ tiếp tục đi lên. Nếu thị trường thực sự bước vào giai đoạn điều chỉnh, người mua càng có nhiều cơ hội lựa chọn hơn và cũng có vị thế tốt hơn để thương lượng.

Hiện tôi đang có khoảng 2 tỷ đồng nhưng vẫn chưa vội mua nhà. Với tôi, mua bất động sản là quyết định lớn, nên thà chờ thêm một thời gian để giá trở về mức hợp lý còn hơn vội vàng mua ở vùng giá cao để rồi mất cả chục năm còng lưng trả nợ. Kiên nhẫn đôi khi cũng là một cách đầu tư khôn ngoan.

Tin Gốc: Vnexpress

Nếu ngồi đủ lâu ở một phòng chờ bệnh viện vào buổi sáng, bạn sẽ nhận ra không gian ấy đang già đi cùng xã hội. Những mái đầu bạc, có người mang theo một túi thuốc nhỏ, có người là cả một hồ sơ điều trị dày cộp.

Và đôi khi, người ta đùa với nhau rằng tuổi già không được đếm bằng năm sinh, mà bằng số loại thuốc phải uống mỗi ngày.

Đó là những chỉ dấu rất rõ của một xã hội đang già hóa nhanh. Có một thực tế trong y tế mà những người làm chính sách nhận ra là chúng ta đang sống lâu hơn, nhưng không phải lúc nào cũng sống khỏe hơn.

Thống kê cho thấy, người Việt có thể phải trải qua khoảng 10 năm cuối đời trong tình trạng mang bệnh hoặc sống chung với bệnh mạn tính. Quãng thời gian ấy không phải một vài đợt nằm viện ngắn ngủi, mà là một quãng đời kéo dài, nơi sức khỏe không còn là trạng thái ổn định mà trở thành một tiến trình cần theo dõi từng ngày.

Trong quãng thời gian đó, những cái tên quen thuộc như tăng huyết áp, đái tháo đường, tim mạch hay thoái hóa xương khớp không chỉ xuất hiện đơn lẻ. Chúng thường đi cùng nhau, chồng lấn lên nhau, tạo thành những "tầng gánh nặng" sức khỏe mà người cao tuổi phải mang theo.

Không có bệnh nào quá ồn ào để báo động ngay lập tức, nhưng tất cả cùng góp phần bào mòn dần chất lượng sống - từng chút một, âm thầm nhưng bền bỉ.
Và khi nhiều bệnh cùng tồn tại trong một cơ thể, y học cũng buộc phải thay đổi cách tiếp cận.

Không còn là câu chuyện "chữa một bệnh", mà là quản lý nhiều bệnh cùng lúc; không chỉ kê một đơn thuốc, mà phải tính đến hàng loạt tương tác; không chỉ kéo dài sự sống, mà quan trọng hơn là giữ được sự ổn định và tự chủ trong chính cuộc sống ấy.

Ở điểm này, chăm sóc sức khỏe không còn là phản ứng trước bệnh tật, mà trở thành một bài toán quản trị dài hạn cho cả một hệ sinh thái sức khỏe của con người.

Trong thực hành y tế, có một ngộ nhận khá phổ biến: bệnh mạn tính và bệnh truyền nhiễm là hai "đường thẳng" tách biệt, mỗi loại đi một hướng, không liên quan đến nhau. Nhưng càng quan sát thực tế lâm sàng, càng thấy ranh giới ấy mờ đi rất nhiều.

Một người đang sống chung với tăng huyết áp hay đái tháo đường không chỉ đối mặt với "con số đường huyết" hay "chỉ số huyết áp", mà còn đối mặt với một hệ miễn dịch đã suy giảm phần nào, một cơ thể ít khả năng chống đỡ hơn trước các tác nhân bên ngoài.

Vì vậy, những bệnh tưởng chừng đơn giản như cúm mùa hay nhiễm trùng đường hô hấp lại có thể trở thành điểm khởi đầu cho những diễn biến nặng hơn, kéo dài hơn, và khó lường hơn.

Chính từ thực tế đó, cách tiếp cận y tế truyền thống - chờ đến khi bệnh xuất hiện rồi mới điều trị - đang bộc lộ rõ giới hạn của nó. Với người cao tuổi, đặc biệt là người có bệnh nền, y học không thể chỉ đứng ở vị trí "xử lý sự cố", mà phải chuyển dần sang vai trò chủ động hơn: Nhận diện nguy cơ từ sớm, phòng ngừa từ trước, và can thiệp trước khi những "mắt xích nhỏ" kịp nối thành một biến cố lớn.

Trong nhiều năm làm y tế, có một thay đổi rất rõ mà bất kỳ ai quan sát đủ lâu đều nhận ra: chúng ta không thể tiếp tục coi "đi khám" là điểm bắt đầu của chăm sóc sức khỏe. Bởi khi bệnh đã xuất hiện, cơ thể thường không còn ở trạng thái cân bằng như trước đó nữa.

Chính vì vậy, y học hiện đại buộc phải dịch chuyển sang một cách tiếp cận khác: không chỉ điều trị khi bệnh xảy ra, mà quan trọng hơn là làm sao để bệnh không có cơ hội xuất hiện, hoặc xuất hiện muộn hơn, nhẹ hơn, ít biến chứng hơn.

Đó cũng là tinh thần cốt lõi của chăm sóc sức khỏe toàn diện: theo dõi sức khỏe một cách liên tục, quản lý tốt bệnh nền, chủ động phòng ngừa nguy cơ mới, và điều chỉnh can thiệp phù hợp với từng người thay vì áp dụng một công thức chung.
hăm sóc sức khỏe toàn diện không phải là điều bắt đầu từ bệnh viện, mà bắt đầu từ rất sớm từ những lựa chọn tưởng như nhỏ nhặt trong đời sống hằng ngày.

Trước khi có một ca khám bệnh, đã có những bữa ăn ta ăn mỗi ngày, những bước chân ta có chịu đi bộ hay không, những đêm ngủ có đủ sâu hay chỉ là chợp chờn, và cả việc có duy trì tiêm chủng đầy đủ theo khuyến nghị hay không.

Những điều ấy, nhìn riêng lẻ thì rất đơn giản. Nhưng khi cộng lại theo thời gian, chúng lại tạo nên nền tảng sức khỏe của cả một đời người - thứ quyết định rất nhiều đến việc tuổi già sẽ đến trong trạng thái chủ động hay bị động.

Điều đáng suy ngẫm là trong khi nhiều người chuẩn bị rất kỹ cho tuổi già về mặt tài chính, thì lại ít người chuẩn bị tương xứng cho "vốn sức khỏe" của chính mình. Trong khi đó, sức khỏe mới là thứ quyết định liệu số tiền tích lũy kia được dùng trong an nhàn, hay trong bệnh viện.

Chính vì vậy, chăm sóc sức khỏe toàn diện, xét đến cùng, không chỉ là một khái niệm y học. Đó là một cách sống - một cách sống chủ động hơn, sớm hơn, và bền bỉ hơn, để con người không bị động đi qua tuổi già, mà có thể đi cùng nó trong sự chuẩn bị và bình tĩnh.

Tin Gốc: Vnexpress

Tôi năm nay 34 tuổi, sống cùng cha mẹ chồng với hai đứa con. Chồng đi làm ăn xa. Vì làm gần nhà thời gian hành chính nên hiện tại mức lương của tôi khá thấp, chỉ có 6 triệu đồng một tháng.

Với mức lương này thì tất nhiên tôi không thể lo đủ chi phí sinh hoạt cho cả nhà 5 người được, nên tôi xài sang cả lương chồng gửi về. Mỗi tháng tôi gửi mẹ chồng 5 triệu đồng tiền đi chợ, vì bà đi chợ thường xuyên nên đảm nhận việc mua thức ăn.

Ngoài ra, thức ăn của con, tôi vẫn phải mua thêm, vì hai đứa khá kén ăn. Có những món mà người lớn ăn được nhưng con tôi không ăn. Tiền điện nước hàng tháng tôi trả. Vấn đề ở đây là chi phí sinh hoạt điện nước của nhà tôi lúc nào cũng nhiều, chắc phải nhất cái xóm tôi đang ở.

Nhà có 5 người mà tháng nào cũng xài hơn 30 khối nước, tiền nước của người khác chỉ tính bằng chục nghìn, thì nhà tôi tháng nào cũng 300 nghìn đồng. Rẻ hơn thì cũng hơn 200 nghìn đồng.

Tiền điện thì mới choáng. Tháng này quê tôi mùa nóng, điều hòa hoạt động hết công suất. Tháng trước tôi mới thanh toán hóa đơn 1,4 triệu đồng. Tháng này nhìn hóa đơn tiền điện 2,2 triệu mà tôi choáng. Mọi người có nghĩ ở quê thôi mà tháng chi hết 2,2 triệu tiền điện không?

Nhà có hai chiếc điều hòa. Cái phòng tôi thì chỉ bật lúc buổi trưa tầm hai tiếng còn buổi tối bật từ 21h đến 5h sáng. Còn điều hòa trong phòng ba mẹ chồng tôi thì gần như bật cả ngày. Buổi sáng mới 10h đã thấy ông bà đã đóng cửa bật máy lạnh, ngồi xem tivi đến 3h chiều mới tắt. Buổi tối ăn cơm xong, lúc 7h ông bà lại bật đến sáng.

Tôi là con dâu nên cũng không dám ý kiến gì sợ ông bà phật lòng vì nghĩ mình hẹp hòi, nhưng quả thực mỗi tháng phải trả hơn 2 triệu tiền điện khiến tôi thấy xót thực sự.

Có những hôm trời mát hơn, nhiệt độ tầm 28-30 độ C thôi, bật quạt là cũng mát rồi nhưng ông bà nghiện điều hòa, cứ đóng cửa mở máy rồi ngồi xem tivi.

Lương thì thấp, còn phải tích lũy để xây nhà mà chi phí sinh hoạt thế này khiến tôi mệt mỏi quá. Ông bà thì già rồi, lương hưu không có. Lại chỉ có mình chồng tôi là con trai nên việc chăm sóc ông bà là trách nhiệm của vợ chồng tôi.

Giờ tôi nên làm thế nào để không mất lòng cha mẹ chồng mà vẫn tiết kiệm được tiền hàng tháng? Tôi viết bài này xin ý kiến tư vấn mọi người xem nên ứng xử thế nào cho khéo léo. Xin cảm ơn mọi người.

Tin Gốc: Vnexpress