“Nghĩ đến cảnh mở mắt ra đã phải lo trả lãi ngân hàng, muốn thay đổi công việc cũng không dám vì sợ thu nhập không đủ trả nợ, vợ chồng tôi quyết định dừng kế hoạch mua nhà”, Thúy Vân nói.
Khi mới kết hôn ba năm trước, cặp vợ chồng trẻ cũng có kế hoạch mua nhà để “an cư lạc nghiệp” như nhiều gia đình khác. Nhưng giai đoạn 2023-2024, giá căn hộ tại Hà Nội tăng quá nhanh khiến kế hoạch liên tục bị đổ bể. “Có căn chỉ trong vài tháng đã tăng thêm vài trăm triệu đồng. Tiền tích lũy của vợ chồng tôi không thấm vào đâu”, Vân kể.
Hiện tại, thu nhập của gia đình vượt 100 triệu đồng mỗi tháng, gấp gần 5 lần mức trung bình (21,5 triệu đồng) của một hộ ở Hà Nội, vợ chồng cô vẫn không dám tái khởi động kế hoạch mua nhà.
Theo tính toán của Vân, nếu mua một căn hộ 64 m2 giá khoảng 5 tỷ đồng, vợ chồng cô sẽ phải vay ngân hàng 3 tỷ đồng, thời hạn 20 năm. Trong thời gian hưởng ưu đãi lãi suất, mỗi tháng gia đình phải trả khoảng 30 triệu đồng. Vào giai đoạn lãi suất thả nổi, số nợ phải trả có thể tăng lên 35 triệu đồng mỗi tháng.
Năm ngoái, vợ chồng cô mua ôtô phục vụ đi lại. Họ thuê một căn hộ một phòng ngủ rộng 43 m2 với giá hơn 10 triệu đồng mỗi tháng, gồm cả điện, nước và phí dịch vụ. Con gái ba tuổi học trường tư tốn hơn 7 triệu đồng mỗi tháng. Tổng chi phí nuôi con hơn 20 triệu đồng. “Rõ ràng là phương án đi thuê nhà dễ thở hơn nhiều”, Vân nói. “Tôi có thể mua sắm theo sở thích, ăn uống theo nhu cầu và đi du lịch vài lần mỗi năm nhờ không gánh nợ”.
Với cách tính tương tự, vợ chồng Thu Hương, 32 tuổi, ở phường An Khánh, TP HCM cũng chọn thuê căn hộ 56 m2 trong khu chung cư có hồ bơi, phòng gym và khu thể thao, giá 20 triệu đồng mỗi tháng.
Bạn bè khuyên họ vay mua nhà vì số tiền thuê không ít. Tuy nhiên, căn hộ hai phòng ngủ tương đương căn đang thuê có giá bán khoảng 4,5 tỷ đồng. Nếu vay 3,5 tỷ đồng mua nhà, trong 20 năm, mỗi tháng, họ phải trả nợ hơn 40 triệu đồng. “Tôi sẽ phải gánh khoản nợ này suốt 1/3 cuộc đời”, cô nói.
Nếu dồn tiền trả nợ sớm, hai vợ chồng buộc phải hy sinh nhiều nhu cầu hiện tại, chưa kể, một đứa trẻ chào đời, gánh nặng sẽ tăng thêm. “Nghĩ đến nợ, chúng tôi tạm thời ở thuê cho nhẹ đầu”, cô nói.
Hiện tại, căn hộ ở thuê cách công ty chồng Hương khoảng một km, cách nơi làm việc của vợ 4 km. Nếu thay đổi công việc, cô có thể thoải mái chọn thuê căn hộ khác cạnh chỗ làm mới. “Ở thuê giúp không gian sống luôn bám sát nhu cầu thực tế thay vì cố định vào một nơi lâu dài rồi dần không còn phù hợp”, Hương nói.
Sau giờ làm, hai vợ chồng đi tập gym, chơi pickleball hoặc đưa thú cưng đi dạo. Điều Hương thích nhất khi ở nhà thuê là không phải lo sửa chữa hay bảo trì. Thiết bị nào trong nhà hỏng, cô chỉ cần nhấc máy gọi công ty phụ trách cho thuê, sẽ được xử lý ngay.
Hai vợ chồng dành ngân sách cho du lịch nước ngoài vài chuyến mỗi năm, đầu tư cho sở thích cá nhân và trải nghiệm sống. Sắp tới họ sẽ chuyển sang căn rộng hơn để có thêm phòng xông hơi và không gian cho hai con mèo chạy nhảy.
Ngày càng nhiều gia đình trẻ từ bỏ kế hoạch mua nhà để chọn thuê như vợ chồng Thúy Vân, Thu Hương. Nghiên cứu của Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (Vars) cho thấy, hơn 60% người trẻ dưới 35 tuổi tại các đô thị lớn (Hà Nội, TP HCM, Đà Nẵng) ưu tiên thuê nhà, coi đây là giải pháp tối ưu để giảm gánh nặng tài chính và tận hưởng sự tự do trong bối cảnh giá bất động sản leo thang.
Theo dữ liệu từ Numbeo – nền tảng thống kê chi phí sinh hoạt lớn trên thế giới, Việt Nam nằm trong top 10 thế giới về mức độ khó tiếp cận nhà ở. Các chuyên gia cho biết giai đoạn 2023-2024 người dân cần khoảng 23 năm thu nhập để mua nhà, con số này tăng lên 26 năm vào 2025 và hiện đã vượt 30 năm do giá bất động sản tăng nhanh hơn tốc độ tăng thu nhập. Mức này cao gấp đôi mặt bằng bình quân toàn cầu.
Doanh nhân Lê Quốc Kiên, người có nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực bất động sản ở TP HCM, cho rằng phần lớn người trẻ hiện làm việc trong khu vực trung tâm đô thị. Với 10-15 triệu đồng tiền thuê mỗi tháng, họ có thể sống trong căn hộ đầy đủ tiện ích và di chuyển thuận tiện đến nơi làm việc. “Nhiều người chấp nhận ở thuê tiện nghi còn hơn sở hữu một căn nhà quá xa nơi làm việc”, ông nói.
Lối sống độc lập, kết hôn muộn cũng là nguyên nhân khiến người trẻ chọn ở thuê, khi giá nhà đắt đỏ, không có trợ giúp từ người thân, mua nhà thành bất khả thi.
Chuyên gia Phan Dũng Khánh, Giám đốc Tư vấn Đầu tư tại Công ty Chứng khoán Maybank cho rằng tư duy “an cư lạc nghiệp” của người Việt khiến nhiều gia đình vô thức gắn toàn bộ kế hoạch tài chính và cuộc sống vào một tài sản cố định.
Ngoài ra, khi mang áp lực vay mua nhà, họ thường phải chọn công việc an toàn để duy trì dòng tiền trả nợ, từ đó hạn chế cơ hội thử sức với các hướng đi mới hoặc đầu tư mạo hiểm để làm giàu. Ngược lại, những người ít áp lực nợ vay có xu hướng dành tiền cho trải nghiệm, học tập và đa dạng kênh đầu tư nhằm mở rộng cơ hội thu nhập dài hạn.
“Không có kết luận đúng hay sai khi đi thuê nhà. Mục tiêu cuối cùng vẫn là sống hạnh phúc, chứ không phải gồng gánh một tài sản”, ông Khánh nói.
Ở chiều ngược lại, PGS Nguyễn Đức Lộc, Viện Nghiên cứu Đời sống xã hội (Social Life) lo ngại cảm giác ở tạm có thể làm suy giảm tính gắn kết cộng đồng. Nếu xu hướng đi thuê nhà kéo dài, các đô thị lớn có nguy cơ trở thành “thành phố của những người tạm trú”, nơi các mối quan hệ láng giềng và kết nối xã hội ngày càng lỏng lẻo.
Ông cũng cho rằng không “an cư” góp phần khiến nhiều người trẻ trì hoãn kết hôn, ngại sinh con hoặc lựa chọn sinh ít con hơn.
Theo chuyên gia, các chính sách nhà ở hiện nay chưa chú ý đủ đến nhu cầu sống lâu dài của các hộ gia đình trẻ. Nhiều căn hộ cho thuê hoặc nhà ở xã hội có diện tích nhỏ, thiếu không gian sinh hoạt cộng đồng, trường học, khu vui chơi hay tiện ích phục vụ trẻ em.
Mỗi tháng, vợ chồng Thúy Vân mua hai chỉ vàng để dành và một khoản tiền gửi ngân hàng. Họ cũng có thể chi tiền cho khóa học tiếng Anh hay phát triển bản thân khi có nhu cầu. “Khi nào tích lũy được khoảng 70% giá trị căn hộ tôi mới mua. Nếu vẫn không đủ, tôi sẽ tiếp tục ở thuê và dành tiền mua đất ở quê dưỡng già”, Vân nói.
Thị trường trái cây cao cấp tại Tp.HCM gần đây xôn xao trước thông tin một nông trại ở xã An Nhơn Tây cung cấp xoài Nhật giống Miyazaki, còn gọi là xoài mặt trời đỏ, với giá chỉ bằng khoảng 20%-25% hàng nhập khẩu nhưng hương vị gần tương đương.
Tuy nhiên, về mẫu mã, xoài Miyazaki trồng tại Việt Nam hiện vẫn chưa thể sánh bằng hàng nhập khẩu từ Nhật Bản.
Thông tin trên Dân Việt, xoài đỏ Nhật Bản Miyazaki Mango còn có tên gọi khác là xoài đỏ Miyazaki, được trồng tại tỉnh Miyazaki, nơi có vườn ươm xoài lớn thứ 2 Nhật Bản sau Okinawa.
Xoài Miyazaki vốn khá nổi tiếng ở Nhật Bản và thường được mệnh danh là "trứng mặt trời" nhờ màu đỏ rực và giá trị kinh tế cao.
Việc trồng xoài ở Miyazaki đã có từ hơn 30 năm trước. Năm 1984, Shoichi Tate, người đang hướng dẫn nông dân trồng cây ăn quả với tư cách là Trưởng phòng trồng cây ăn quả ở JA Saito vào thời điểm đó, đã vô cùng thích thú với những trái xoài mà ông gặp trong chuyến thăm Okinawa và mang chúng đến Miyazaki.
Để sở hữu mức giá đắt đỏ nhất thế giới, giống xoài này được trồng hoàn toàn trong nhà kính và có quá trình chăm sóc cực kỳ tỉ mỉ. Xoài Miyazaki thường chỉ cao tới đầu người, khi xoài ra hoa, người trồng tiến hành buộc các nhánh cây thẳng đứng lên. Sau đó, hoa xoài sẽ được ong thụ phấn một cách tự nhiên. Khi những quả xoài bắt đầu nhú ra, lúc này, nhiệm vụ của người trồng là loại bỏ quả nhỏ, để lại những quả to.
Quả xoài sẽ được treo lên bằng móc cẩn thận. Một thời gian sau, khi những trái xoài đã có kích thước khá lớn, chúng sẽ được bọc trong túi kín để tránh côn trùng. Khi gần chín, người trồng sẽ bọc xoài bằng túi lưới và để chín tự nhiên.
Những trái xoài chín tự nhiên sẽ tự động đứt cuống và rơi vào bọc. Bí quyết để quả xoài có màu đỏ đều, đẹp mắt là đặt miếng lót bạc phía dưới mỗi túi bọc quả để hắt sáng. Lúc này, người trồng sẽ lấy xoài về, phân loại và bọc gói cẩn thận để đưa ra thị trường.
Loại xoài đắt đỏ này từng được đấu giá với mức quy đổi khoảng 100 triệu đồng/cặp.
Tại Việt Nam, xoài Miyazaki khá hiếm, từng được bán với giá 3,2 triệu đồng/quả loại trên 600 gram và 1,2 triệu đồng/quả loại từ 300-400 gram.
Anh Nguyễn Minh Nhân, đại diện Công ty TNHH Stellar Orchard – chủ nông trại trồng xoài mặt trời đỏ trong nhà lưới, cho biết cách đây 4 năm, anh tìm kiếm một loại cây ăn trái thân gỗ có giá trị kinh tế cao để tận dụng hệ thống nhà màng vốn dùng trồng dưa lưới trước đó.
Tình cờ thưởng thức một quả xoài được bạn mời, anh Nhân bất ngờ khi biết giá hơn 2 triệu đồng/quả.
"Ban đầu, tôi rất ngạc nhiên vì sao một quả xoài lại đắt như vậy. Nhưng càng tìm hiểu, tôi càng thích giống xoài này và quyết định đầu tư trồng vì phù hợp với những tiêu chí mình đặt ra. Chúng tôi triển khai theo hình thức trồng gối đầu để vừa làm vừa rút kinh nghiệm, đến nay quy mô đã đạt 1.500 gốc" – anh Nhân chia sẻ với Người Lao Động.
Nếu dưa lưới cho thu hoạch nhanh thì xoài lại là câu chuyện hoàn toàn khác. Xoài Miyazaki chưa có tiền lệ trồng tại Việt Nam, anh Nhân phải dò dẫm làm khi hầu như không có tài liệu hay mô hình thực tế để tham khảo.
Tại Nhật Bản, nơi giống xoài này phát triển có khí hậu khác biệt đáng kể so với môi trường nóng ẩm tại Củ Chi. Điều này đồng nghĩa toàn bộ quy trình từ chọn giống, chăm sóc đến xử lý ra hoa đều cần được thử nghiệm lại.
Giai đoạn đầu, anh thử nghiệm sáu loại giống khác nhau và theo dõi kỹ sức sinh trưởng, khả năng thích nghi, tỉ lệ ra hoa, đậu trái và chất lượng quả. Sàng lọc nhiều lần, anh chọn ra hai loại có tiềm năng và phù hợp nhất điều kiện trồng tại quê hương đất thép.
"Vườn đầu tiên ghi nhận tỉ lệ hao hụt cây giống đến 30-40%. Nhưng những vườn sau đó giảm còn 5-10% nhờ tích lũy kinh nghiệm và điều chỉnh kỹ thuật. Với cây lâu năm như xoài, mỗi sai sót đều phải trả giá bằng thời gian", anh Nhân tâm sự với Tuổi Trẻ Online.
Anh Nhân thừa nhận suốt 4 năm triển khai dự án, anh chịu nhiều áp lực cả về tài chính lẫn tâm lý vì đây là mô hình đầu tiên, chi phí đầu tư lớn. Tuy nhiên, sau khi lứa xoài đầu tiên cho thu hoạch và được thị trường đón nhận, ông có thêm niềm tin vào hướng đi đã chọn.
Ở vụ đầu tiên, nông trại của anh Nhân xuất bán hơn 400 quả. Giá loại 1 (trên 600 gram/quả) là 600.000 đồng/quả, còn loại khoảng 400 gram có giá 300.000 đồng/quả.
Ngoài bán lẻ trực tiếp, trang trại còn cung cấp sỉ cho các cửa hàng trái cây cao cấp.
Theo anh Nhân, mỗi cây chỉ giữ lại 5-7 quả để bảo đảm chất lượng. Để có lớp vỏ đẹp, xoài phải được treo nắng, điều tiết từng giai đoạn nhằm tránh cháy vỏ và giúp màu sắc đồng đều. Đây là công đoạn đòi hỏi kỹ thuật cao, sự tỉ mỉ và chăm sóc kỹ lưỡng. Nông trại tiếp tục cải tiến để quả xoài có hình thức đẹp hơn nữa.
Thời gian tới, nông trại dự kiến mở rộng sản lượng, cho trái đúng mùa và tính toán mức giá hợp lý hơn để nhiều người tiêu dùng Việt Nam có thể tiếp cận.
Tang Wei, quê huyện Tân Hoàng, tỉnh Hồ Nam, vừa trúng tuyển một trường cao đẳng kỹ thuật ở thành phố Trường Sa. Cậu sẽ nhập học vào tháng 9. Nhà nghèo và còn em nhỏ đi học, Tang rời quê từ đầu tháng 5 để đi làm thêm kiếm tiền, tự trang trải học phí.
Trước khi đến thành phố, Tang đạp xe khoảng 100 km rồi bắt tàu tới Trường Sa, tỉnh Hồ Nam. Cậu mang theo 2.000 tệ (khoảng 7 triệu đồng). Sau khi mua những vật dụng thiết yếu như vali, lều, túi ngủ và đệm, số tiền còn lại rất ít.
Công việc duy nhất Tang tìm được là giao đồ ăn. Trong tuần đầu tiên, cậu kiếm được khoảng 200 tệ. Tuy nhiên, một nửa số tiền này phải dùng để bồi thường vì xe đạp điện vô tình làm xước phương tiện người khác.
Ban đầu, Tang dựng lều ngủ trong công viên nhưng sau khi bị một nhóm người lạ mặt quấy rối, cậu chuyển xuống ngủ dưới gầm cầu. Cuối tháng 5, khu vực này có mưa lớn khiến cuộc sống tạm bợ của cậu ngày càng khó khăn. Tang chỉ có bốn bộ quần áo, bao gồm cả đồng phục giao hàng. Đi cùng Tang là chú chó nhỏ tên Bobo do ông nội tặng. "Tôi cần nó hơn là nó cần tôi", Tang nói.
Một phóng viên địa phương đã viết bài về hoàn cảnh của Tang. Câu chuyện sau đó được chia sẻ mạnh mẽ trên các nền tảng mạng xã hội. Hình ảnh chàng trai làm việc vất vả, sống tạm bợ để nuôi ước mơ học tập khiến nhiều người cảm động.
Người dân thành phố Trường Sa đã quyên góp tiền và nhu yếu phẩm. Một tình nguyện viên bảo vệ động vật tên Wang Jing đã liên hệ, đề nghị cung cấp thức ăn cho chó Bobo và chăm sóc nó khi Tang đi học.
Một quản lý thuộc tập đoàn máy móc Sany ở Hồ Nam đề nghị Tang làm bảo vệ kho hàng trong ba tháng có trả lương kèm chỗ ở và bữa ăn miễn phí. Tại nơi làm việc mới, Tang được ở ký túc xá có điều hòa, Wi-Fi, nước nóng và ăn tại nhà ăn công ty.
"Tôi đọc câu chuyện của cậu ấy và thấy sự kiên cường, chăm chỉ. Tôi muốn tạo cơ hội để cậu ấy kiếm tiền bằng sức lao động của mình", vị quản lý cho biết.
Tang cho biết rất bất ngờ và xúc động trước sự giúp đỡ của cộng đồng. ''Tôi sẽ nỗ lực học hành, có tương lai tươi sáng để đền đáp thành phố này'', anh nói.
Ngày 1/6, Liu Xiuhong, 31 tuổi, đoàn tụ với cha mẹ ruột tại thành phố Yết Dương, tỉnh Quảng Đông sau 22 năm thất lạc.
Biến cố cuộc đời Liu bắt đầu ngày 19/3/2004, khi sang nhà hàng xóm chơi và vô tình làm vỡ chai sữa tắm. Vì sợ mẹ mắng, cô bỏ trốn và lạc đến khu vực phía nam cầu Ngư Hồ. Do còn nhỏ và không rành đường, cô đi lạc.
Khoảng 20h cùng ngày, một người đàn ông qua đường phát hiện và đưa Liu về tỉnh Giang Tây. Tại đây, cô sống cùng người này dưới một cái tên mới. Người đàn ông không làm thủ tục nhận con nuôi và giấy tờ tùy thân, khiến Liu mất liên lạc với gia đình ruột.
Ở quê nhà, cha mẹ Liu liên tục phát thông báo trên đài truyền hình địa phương và đi tìm kiếm. Tuy nhiên, do phương tiện liên lạc thời điểm đó còn hạn chế, họ không tìm được con. Trong 22 năm, hai vợ chồng luôn lên đường xác minh mỗi khi có manh mối mới. Người mẹ cho biết bà luôn tự trách mình vì quá khứ từng giáo dục con nghiêm khắc, khiến con nảy sinh tâm lý sợ hãi.
Đầu năm 2026, tổ chức tìm kiếm người thân "Baby come home" thông qua cơ sở dữ liệu ADN đã xác nhận quan hệ huyết thống giữa Liu và cha mẹ ruột.
Trong buổi lễ đoàn tụ ngày 1/6, người mẹ ôm Liu và hỏi: "Những năm qua con sống ra sao?". Khi biết con có cuộc sống ổn định, bà liên tục nói lời xin lỗi thay cho sự nghiêm khắc năm xưa.
Liu hiện đã lập gia đình và sinh con. Cô nói bản thân luôn muốn tìm lại gia đình nhưng không thể xác định phương hướng do ký ức phai nhạt, chỉ nhớ bố mẹ hay gọi mình là "Hồng Hồng".
Trên mạng xã hội, câu chuyện của Liu gây ra các luồng ý kiến tranh luận. Một số người đặt câu hỏi về phương pháp giáo dục bằng đòn roi khiến trẻ em bỏ nhà đi. "Cô bé chắc từng hứng chịu nhiều trận đòn mới hình thành tâm lý sợ hãi tột cùng, sẵn sàng bỏ nhà đi chỉ vì một lỗi lầm nhỏ nhặt", một người dùng mạng viết.
Số khác cho rằng hành động tự ý mang trẻ lạc về nhà nuôi của người đàn ông ở Giang Tây có dấu hiệu vi phạm pháp luật và cần được xử lý. "Phát hiện trẻ lạc ngoài phố, ưu tiên hàng đầu luôn phải báo công an giải quyết, không phải đưa về nuôi", một tài khoản bình luận.
