Phát biểu kết luận cuộc làm việc, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh phát triển nhà ở thương mại phân khúc phù hợp với khả năng chi trả và nhà ở cho thuê là một chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước.
Trong đó Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ đạo về ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê, nhất là mô hình chung cư cho thuê là định hướng chiến lược, có ý nghĩa căn bản.
Thủ tướng cho rằng việc chọn Hà Nội để bàn kỹ, thống nhất phương án khả thi, làm trước, làm điểm về phát triển nhà ở cho thuê chính là để rút kinh nghiệm, từ đó hoàn thiện cơ chế, chính sách nhanh, đồng bộ và nhân rộng ra các đô thị lớn.
Thẳng thắn nhận diện những tồn tại, điểm nghẽn, Thủ tướng chỉ rõ thị trường nhà ở còn lệch pha nghiêm trọng giữa cung và cầu. Cơ cấu sản phẩm thiên về nhà ở thương mại và nhà ở để bán, trong khi phân khúc nhà ở cho thuê dài hạn có giá phù hợp với thu nhập người dân còn rất hạn chế.
Một bộ phận tài sản công về nhà ở bị sử dụng kém hiệu quả, gây lãng phí. Cơ chế, chính sách chưa đủ hấp dẫn để thu hút khu vực tư nhân đầu tư nhà ở cho thuê dài hạn.
Đây là vấn đề không thể giải quyết trong một sớm một chiều, nhưng phải bắt tay vào làm ngay, làm quyết liệt, không thể trì hoãn. Thủ tướng đã nhấn mạnh các yêu cầu cần triển khai.
Đó là phải chuyển mạnh tư duy về nhà ở: từ chủ yếu phát triển nhà ở thương mại sang phát triển đồng thời cả nhà ở thương mại lẫn nhà ở cho thuê.
Trong đó nhà ở cho thuê được xác định là phân khúc chiến lược, dài hạn, phục vụ đông đảo người dân – nhất là công nhân, người lao động, sinh viên, cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang có nhu cầu lớn về thuê nhà với giá hợp lý.
“Nếu chúng ta phát triển tốt phân khúc nhà ở cho thuê thì sẽ lan tỏa tới các phân khúc khác, nhu cầu sở hữu nhà cũng sẽ giảm rất nhiều”, Thủ tướng khẳng định.
Nhà nước không bao cấp về nhà ở nhưng cũng không hoàn toàn để thị trường tự điều tiết, mà giữ vai trò kiến tạo chính sách.
Phát triển nhà ở cho thuê phải đặt trong tổng thể quy hoạch về khu công nghiệp, giao thông, lao động và quản lý dân cư. Ưu tiên gắn với mô hình đô thị định hướng giao thông công cộng (TOD), khu vực cải tạo và chỉnh trang đô thị, các khu công nghiệp, hành lang kinh tế quan trọng và hạ tầng đồng bộ.
Huy động đa dạng nguồn lực; khơi thông dòng vốn tư nhân, dòng vốn dài hạn từ các quỹ đầu tư, tổ chức tín dụng. Sử dụng hiệu quả nguồn lực nhà nước để dẫn dắt, tạo lực đẩy cho thị trường.
Kiên quyết, kiên trì xử lý dứt điểm tình trạng tài sản công về nhà ở bị bỏ hoang, sử dụng kém hiệu quả; phòng, chống lãng phí gắn với trách nhiệm người đứng đầu. Kiểm soát chặt chẽ, minh bạch các đối tượng hưởng chính sách ưu tiên; kiên quyết ngăn chặn trục lợi chính sách và đầu cơ nhà ở.
Về giải pháp cụ thể, Thủ tướng yêu cầu Hà Nội ưu tiên làm điểm phát triển mô hình nhà ở cho thuê; nếu thực hiện hiệu quả sẽ nhân rộng ra cả nước.
Thành phố cần tập trung rà soát nhu cầu, đối tượng, cơ chế để khởi công một số dự án trong tháng 6-2026, gắn với cơ chế huy động nguồn lực xã hội và việc đầu tư xây dựng, vận hành.
Bộ Xây dựng phải chủ động đề xuất kịp thời các chính sách mới, cơ chế tổng thể phát triển nhà ở cho thuê. Trong đó lưu ý nghiên cứu chính sách cho thuê từ 15-20 năm và dài hơn; yêu cầu các dự án nhà ở thương mại dành một tỉ lệ nhất định để xây nhà cho thuê, có cơ chế tài chính nhà nước, tư nhân tham gia, đột phá về thủ tục…
Bộ Tài chính hướng dẫn cơ chế hạch toán nguồn thu nghĩa vụ nhà ở xã hội bằng tiền, phương án bảo toàn vốn và cơ chế ưu đãi tài chính theo thẩm quyền.
Ngày 6-5, báo Người Lao Động tổ chức talkshow "Bất động sản 2026: Giải mã vùng xanh cơ hội" với trọng tâm bàn về làn sóng chủ đầu tư tung ra các gói lãi suất ưu đãi hấp dẫn để kích cầu.
Câu hỏi đặt ra là người mua cần làm gì để không bị cuốn theo các "mức lãi suất hấp dẫn" mà bỏ qua những rủi ro tiềm ẩn.
Ghi nhận những gói lãi suất chỉ 6% cố định trong suốt 5 năm được cho là một mức thấp kỷ lục trên thị trường, thậm chí thấp hơn cả lãi suất huy động của ngân hàng, chuyên gia tài chính Huỳnh Trung Minh nhận định đây là chiến lược kích cầu mạnh mẽ, giúp doanh nghiệp giải quyết dòng tiền và thanh khoản ngắn hạn.
Tuy nhiên ông Minh lưu ý khách hàng cần đặt dấu hỏi về bản chất của mức lãi suất này: Đây là lãi suất thực từ ngân hàng hay là sự "bù lãi" từ túi của chủ đầu tư?
Để không rơi vào "bẫy", người mua cần thực hiện một cuộc "tổng kiểm tra" năng lực doanh nghiệp. Trong đó ông nhấn mạnh người mua nên so sánh tiến độ công trường với cam kết trên giấy tờ. Kiểm tra tính minh bạch và sức khỏe dòng tiền của chủ đầu tư thông qua các kênh dữ liệu số.
Cùng đó, người mua cần ưu tiên các dự án được các định chế tài chính uy tín bảo lãnh hoặc tài trợ vốn để tăng độ an toàn.
Một thực tế phổ biến là đa số nhà đầu tư hiện nay đều sử dụng đòn bẩy tài chính. Tuy nhiên ông Tạ Trung Kiên - Phó tổng giám đốc Việt Á Real - cho rằng trước khi nhìn vào ưu đãi bên ngoài, người mua phải tự "khám sức khỏe tài chính" của chính mình.
Theo ông Kiên, rủi ro lớn nhất không nằm ở thị trường, mà nằm ở sự thiếu bền vững của nguồn thu nhập cá nhân trong dài hạn (3 - 10 năm tới). Lời khuyên thép được đưa ra là không nên vay toàn bộ giá trị tài sản, để tránh kịch bản gãy đổ tài chính khi lãi suất thả nổi hoặc thị trường biến động.
Riêng với người trẻ mua nhà lần đầu, ông Minh gợi ý một chiến thuật linh hoạt: Tỉ lệ vốn tự có lý tưởng là 50 - 60%.
Trong trường hợp được hưởng lãi suất ưu đãi cực thấp, các bạn trẻ có thể vay tối đa (70 - 80%), nhưng phần tiền mặt nhàn rỗi tuyệt đối không được tiêu xài, mà phải dùng làm "khoản bảo hiểm cho chính khoản vay".
Khoản tiền này nên được chia nhỏ gửi tiết kiệm, giúp bạn duy trì khả năng trả nợ 1 - 3 năm ngay cả khi thu nhập bị gián đoạn.
Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) ghi nhận doanh thu thuần xấp xỉ 98.700 tỷ đồng trong quý đầu năm. Con số này gấp rưỡi cùng kỳ năm ngoái, đồng thời là mức cao nhất tính theo quý trong vòng 13 năm qua.
Tuy nhiên, sau khi trừ hết chi phí, Petrolimex lỗ hợp nhất 662 tỷ đồng. Lần gần nhất doanh nghiệp dẫn đầu thị phần bán lẻ xăng dầu trong nước lỗ hơn mức này là quý đầu năm 2020, với hơn 1.800 tỷ đồng.
Trong văn bản giải trình gửi Sở Giao dịch chứng khoán TP HCM (HoSE), ông Phạm Văn Quang, Kế toán trưởng Petrolimex, cho hay riêng mảng kinh doanh xăng dầu lỗ đến 930 tỷ đồng trong ba tháng đầu năm. Ngược lại, các mảng khác đều ổn định và tăng khoảng 15% so với cùng kỳ năm ngoái.
Số liệu này trùng khớp với dự báo của ban lãnh đạo tại phiên họp thường niên cuối tháng 4. Khi đó, Tổng giám đốc Lưu Văn Tuyển nói tập đoàn có khả năng lỗ 1.000 tỷ đồng từ mặt hàng xăng dầu do biến động bất thường trên thị trường nhiên liệu thế giới sau khi xung đột Trung Đông leo thang từ cuối tháng 2.
Trong văn bản giải trình gửi Sở Giao dịch chứng khoán TP HCM (HoSE), lãnh đạo Petrolimex nhấn mạnh thị trường năng lượng toàn cầu đã biến động "đặc biệt bất thường và chưa từng có trong lịch sử" từ khi xung đột bùng nổ.
Trong tháng 3, xăng thành phẩm RON 95 có giá bình quân 137 USD một thùng, bằng 170% giá bình quân cùng kỳ và 178% so với tháng trước. Mặt hàng này có thời điểm vọt lên 170 USD một thùng, gấp đôi tháng trước. Tương tự, giá dầu thành phẩm ở mức bình quân 192 USD một thùng và có lúc đến 292 USD, lần lượt gấp đôi cùng kỳ và gấp ba tháng trước.
Theo Petrolimex, khi giá tăng mạnh, các thương nhân đầu mối nhỏ khó nhập khẩu do khan hiếm nguồn cung, cộng thêm giá và phụ phí tăng cao. Họ không đủ hàng cung ứng ra thị trường, dẫn đến nhu cầu xăng dầu đổ dồn sang các thương nhân đầu mối lớn như Petrolimex. Tổng sản lượng xuất bán của doanh nghiệp trong tháng 3 do đó cao hơn cùng kỳ 20% và tăng 13% so với tháng trước.
Để bù đắp khả năng đáp ứng nguồn cung từ các thương nhân đầu mối khác, Petrolimex phải điều chỉnh kế hoạch nhập hàng, tìm kiếm nguồn cung tức thời cuối tháng 3 từ các nhà cung cấp theo giá giao ngay ở mặt bằng và mức phụ phí rất cao. Cụ thể, phụ phí đối với dầu diesel lên đến 35-40 USD một thùng, còn xăng 12-15 USD, cao gấp nhiều lần mức thông thường là 2,5-3 USD.
Bên cạnh đó, Petrolimex cho biết họ phải duy trì tồn trữ vượt quy định, khoảng gần 1 triệu m3-tấn, gấp 1,3 lần lượng hàng tồn kho theo quy định, sẵn sàng ứng phó để nguồn cung xăng dầu trong nước không bị gián đoạn.
Tuy nhiên, đến đầu tháng 4, xu hướng đảo chiều giảm mạnh. Giá RON 95 vào ngày 21/4 giảm 46 USD so với mức đỉnh cách đó một tháng, còn dầu DO thành phẩm giảm đến 140 USD một thùng.
"Khi giá xăng dầu chuyển hướng giảm liên tục với biên độ lớn trong tháng 4, rủi ro do suy giảm giá trị hàng hóa đã nhập mua là yếu tố tác động trọng yếu đến hiệu quả kinh doanh", ông Phạm Văn Quang viết trong văn bản gửi HoSE.
Tính đến cuối quý I, Petrolimex có hơn 36.266 tỷ đồng hàng tồn kho, vượt xa mức 14.000 tỷ đồng hồi đầu năm. Doanh nghiệp trích lập dự phòng giảm giá tồn kho hơn 6.500 tỷ đồng.
Theo nhóm phân tích Công ty Chứng khoán Vietcap, con số này gấp khoảng 4 lần so với mức trích lập dự phòng hồi quý I/2020 và 5,7 lần so với quý II/2022. Trong quá khứ, các khoản trích lập như vậy thường gắn liền với kỳ vọng giá dầu giảm, như trong đại dịch Covid-19 hoặc khi xung đột Nga - Ukraine đạt đỉnh.
"Giá dầu diesel Platts Singapore (chỉ số tham chiếu cho chi phí đầu vào) đã giảm khoảng 40% từ cuối tháng 3, xuống còn khoảng 150 USD một thùng vào ngày 23/4, dẫn đến các khoản lỗ hàng tồn kho đáng kể. Ngoài ra, Petrolimex đã trở nên nhạy cảm hơn với biến động giá dầu do nhiệm vụ đảm bảo ổn định nguồn cung xăng dầu quốc gia", báo cáo của Vietcap viết.
Nhóm này nhận định cách tiếp cận trích lập dự phòng thận trọng của doanh nghiệp hợp lý trong bối cảnh hiện nay. Nếu loại trừ trích lập dự phòng, lợi nhuận sau thuế của cổ đông thiểu số có thể đạt khoảng 4.300 tỷ đồng.
Petrolimex hiện chiếm khoảng 50% thị phần bán lẻ xăng dầu trên thị trường. Năm nay, doanh nghiệp đặt mục tiêu tổng doanh thu hợp nhất 330.300 tỷ đồng, tăng 7% so với cùng kỳ. Lợi nhuận trước thuế hợp nhất dự kiến giảm nhẹ, đạt 3.370 tỷ đồng. Tại phiên họp thường niên cuối tháng 4, Tổng giám đốc Lưu Văn Tuyển nói ban lãnh đạo sẽ nỗ lực bằng mọi giá để đảm bảo quyền lợi của cổ đông, dù kế hoạch lợi nhuận năm nay có thể không bằng 2025.
Sau bài "Người nộp thuế ‘mắc kẹt’ vì khoản thu nhập vài trăm nghìn đồng, đối diện nguy cơ bị phạt" đăng trên Tuổi Trẻ Online ngày 3-5, nhiều bạn đọc mong muốn thủ tục được cải cách theo hướng thuận lợi hơn cho người nộp thuế.
Góp ý cho chính sách này, các chuyên gia kiến nghị nên bỏ quyết toán hoặc có ngưỡng thu nhập vãng lai không phải quyết toán thuế.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Nguyễn Ngọc Tú - giảng viên Trường đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội - đề xuất của Bộ Tài chính nâng ngưỡng khấu trừ đối với thu nhập vãng lai 10% lên 5 triệu đồng/lần là cần thiết, nhưng chưa đủ.
Để thuận lợi cho người dân và đúng tinh thần cải cách thủ tục hành chính, cần bổ sung quy định thu nhập dưới ngưỡng này không bắt buộc phải quyết toán thuế.
Người nộp thuế được quyền lựa chọn quyết toán hay không. Nếu thấy số thuế đã nộp nhiều hơn số thuế phải nộp, họ sẽ quyết toán để được hoàn lại số thuế đã nộp thừa.
Ông Tú phân tích, các khoản thu nhập nhỏ này chủ yếu phát sinh ở giảng viên, người làm khoa học khi tham dự hội thảo, viết báo, tạp chí. Mỗi năm, nhiều người chỉ có một vài khoản, tổng thu nhập 1-2 triệu đồng. Số thuế phải nộp không đáng kể.
Điều người nộp thuế lo ngại không phải số tiền thuế, mà là nguy cơ bị phạt do chậm quyết toán.
"Để tạo thuận lợi cho người nộp thuế, không cần khấu trừ tại nguồn và không bắt buộc quyết toán với các khoản thu nhập vãng lai dưới 5 triệu đồng/lần", ông Tú kiến nghị.
Một chuyên gia khác cũng góp ý nên quy định ngưỡng thu nhập chưa khấu trừ thuế đối với thu nhập vãng lai, chẳng hạn 10 triệu đồng/năm thì không phải quyết toán.
Theo phương án này, người nộp thuế vẫn có thể ủy quyền quyết toán cho đơn vị chi trả. Quy định này cũng giúp người nộp thuế không còn lo bị phạt do chậm quyết toán. Doanh nghiệp cũng không phải cấp chứng từ khấu trừ cho từng khoản nhỏ. Cơ quan thuế nhờ đó giảm áp lực hồ sơ.
Tại dự thảo nghị định hướng dẫn một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân vừa gửi Bộ Tư pháp thẩm định, Bộ Tài chính đề xuất nâng ngưỡng khấu trừ 10% với thu nhập vãng lai trên 5 triệu đồng/lần. Mức này được nâng lên so với 3 triệu đồng đề xuất trước đó, thay cho mức 2 triệu hiện hành.
Để tạo thuận lợi cho người nộp thuế, theo dự thảo, với mức chi trả dưới 5 triệu đồng/lần, đơn vị chi trả thu nhập được khấu trừ thuế 10% nếu cá nhân có yêu cầu.
Một điểm đáng chú ý, trường hợp ước tính tổng thu nhập chưa đến mức phải nộp thuế, cá nhân có thể làm cam kết (theo mẫu) gửi tổ chức chi trả để không bị khấu trừ thuế. Kết thúc năm tính thuế, đơn vị phải tổng hợp danh sách và thu nhập của những cá nhân thuộc diện chưa khấu trừ để gửi cho cơ quan thuế. Cá nhân phải chịu trách nhiệm về nội dung cam kết. Trường hợp gian lận sẽ bị xử lý.
Bên cạnh đó, để phù hợp thực tiễn, Bộ Tài chính cũng đề xuất nâng ngưỡng thu nhập vãng lai được ủy quyền quyết toán thuế từ 10 triệu đồng/tháng lên 15 triệu đồng/tháng, đã được khấu trừ 10% tại nguồn và không có nhu cầu quyết toán.
Một điểm đáng lưu ý là trường hợp cá nhân tự quyết toán trực tiếp với cơ quan thuế, hệ thống quản lý thuế sẽ hỗ trợ tổng hợp toàn bộ thu nhập từ tiền lương, tiền công phát sinh trong năm. Đồng thời người nộp thuế được trừ số thuế đã được các tổ chức chi trả tạm khấu trừ trong năm tính thuế.
