5 nhà khoa học Việt Nam vào Top 100 nhà khoa học xuất sắc châu Á

Hưởng ứng Tháng hành động vì trẻ em năm 2026 và ngày Quốc tế thiếu nhi 1.6, sáng 29.5, Thành ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam TP.HCM tổ chức chương trình "Lãnh đạo thành phố gặp gỡ, lắng nghe thiếu nhi" với chủ đề "Thiếu nhi thành phố Bác vững bước tiến vào kỷ nguyên mới".

Chỉ ra một thực trạng rất đáng lo ngại nhưng đang tồn tại phổ biến trong đời sống của thanh thiếu niên, Cao Quỳnh Thư, lớp 8A4, Trường THCS Thái Văn Lung, P.Tam Bình, chia sẻ: "Hiện nay trong cuộc sống và học tập, những bạn trẻ như chúng em thường gặp phải các vấn đề về tâm lý; không biết ai để chia sẻ, không có người để tâm sự. Nếu chia sẻ với ba mẹ, chúng em bị khoảng cách thế hệ và gặp vấn đề về cách nói chuyện với nhau; nói với bạn bè thì không đủ trải nghiệm, thấu hiểu và đồng điệu về tính cách; tâm sự với thầy cô, chúng em ngại ngùng, lo sợ".

Từ thực tiễn đó, Thư cho biết khi tâm tư không được giải quyết kịp thời, nhiều bạn có xu hướng tìm đến những hội, nhóm trên mạng xã hội hoặc nhờ AI để chia sẻ nhưng những lời khuyên đó không đến từ thế giới thật sẽ dẫn đến nhiều hệ lụy đi kèm. Thư mong: "Trước khi để học sinh tìm đến thế giới ảo, hãy cho chúng em cánh tay đủ vững tin, đủ thấu hiểu, đủ lắng nghe để chúng em chia sẻ hết tâm sự của mình".

Cũng quan tâm về vấn đề sức khỏe tinh thần của học sinh, Nguyễn Ngọc Bảo An, lớp 6/1, Trường THCS Thông Tây Hội, P.Thông Tây Hội, đề xuất "Hệ thống cảnh báo cảm xúc trực tuyến".

Bảo An cho rằng khi trẻ em tham gia mạng xã hội, hệ thống này sẽ dùng AI để nhận diện cảm xúc qua cách viết hoặc hành vi. Nếu phát hiện trẻ em đang buồn, bị bắt nạt, hoặc có dấu hiệu căng thẳng, hệ thống sẽ gửi cảnh báo cho cha mẹ hoặc thầy cô để kịp thời hỗ trợ. Ví dụ, nếu một bạn nhỏ viết nhiều câu buồn bã, hệ thống sẽ nhắc nhở người lớn quan tâm...

Cậu học trò Nguyễn Khang, lớp 5/2, Trường tiểu học Phú Lợi, P.Phú Lợi, thì cho rằng trong kỷ nguyên mới học sinh cần học những bộ môn như công dân số, STEM và các bộ môn khoa học tự nhiên khác. Nhưng ở các địa phương xa trung tâm như Bình Dương hay Bà Rịa-Vũng Tàu cũ, thường học sinh chỉ được xem mô hình, xem qua sách giáo khoa, hoặc qua hình mẫu chứ không được tiếp xúc trực tiếp và không được làm.

Và Khang chia sẻ rất xúc động: "Mặc dù có thể chạm vào, có thể sờ vào nhưng đó không phải sản phẩm của chúng em. Chúng em muốn học, muốn làm, mặc dù sai, mặc dù xấu cũng được. Nhưng chúng em lại không có đủ vật dụng, giáo viên cũng không có đủ kinh nghiệm để trao đổi về những vấn đề đó".

Không chỉ là các câu chuyện về học hành, phát triển thể chất, sức khỏe tinh thần, mà những vấn đề "nóng" trong đời sống xã hội được các em rất quan tâm và gửi gắm kiến nghị, đề xuất giải pháp.

Mang đến kiến nghị về bảo tồn bản sắc di sản dân tộc trong lòng đô thị, Hoàng Minh Phước, lớp 9D2, Trường Việt Anh 3, P.Thủ Dầu Một, tâm huyết gửi gắm: "Em mong muốn thành phố hãy đầu tư vào những không gian văn hóa mở, nơi di sản trở thành nguồn dinh dưỡng tinh thần, giúp chúng em lớn lên với một định danh rõ ràng: là những công dân toàn cầu mang trong mình dòng máu và niềm tự hào của một thành phố có chiều sâu lịch sử và bản sắc riêng biệt".

Ngoài ra, Minh Phước còn đề xuất các kiến nghị nhằm tối ưu hóa nguồn nhân lực tương lai. Theo Phước, các trường học cần có lộ trình hướng nghiệp sớm hơn, ngay từ lớp 7, 8, xem đây là "ngã rẽ vàng" để học sinh định vị bản thân và chọn đúng hướng: vừa học nghề vừa học văn hóa khi kết thúc bậc THCS; hoặc chọn đúng tổ hợp môn học phù hợp với sở trường, thay vì để đến lớp 12 mới được tư vấn.

Ngô Thị Khánh Vân, lớp 8/7, Trường THCS Vĩnh Lộc A, lại rất quan tâm đến vấn đề thực phẩm bẩn hiện nay. Khánh Vân cho rằng để giải quyết vấn đề thực phẩm bẩn, thành phố có thể áp dụng giải pháp "Tem đổi màu thông minh" hoạt động dựa trên cơ chế cảm biến sinh học và cảm biến nhiệt độ. Bên trong tem có chứa các chất phản ứng an toàn với khí và vi khuẩn sinh ra khi thực phẩm bắt đầu hư hỏng. Người mua chỉ cần quan sát màu sắc trên tem là có thể nhận biết mức độ an toàn của sản phẩm mà không cần dùng máy móc kiểm tra phức tạp.

"Giải pháp này thực tế vì tem có thể dán trực tiếp lên hộp sữa, thịt, cá, thức ăn chế biến sẵn hoặc suất ăn học đường. Nhờ đó, người dân, phụ huynh và học sinh sẽ dễ dàng phát hiện thực phẩm không an toàn trước khi sử dụng, góp phần hạn chế các vụ ngộ độc thực phẩm", Khánh Vân tâm huyết chia sẻ.

Lê Huỳnh Trâm, lớp 8I4, Trường THCS Hoa Lư, P.Tăng Nhơn Phú, thì cho rằng hiện nay, nhiều trường học đã bắt đầu triển khai "Thư viện số", giúp học sinh tra cứu sách và tài liệu thuận tiện hơn. Từ mô hình "Thư viện số" này, Trâm có ý tưởng tích hợp thêm nhiều ứng dụng hơn nữa.

"Em mong muốn thư viện số này có những chuyên mục để học sinh chia sẻ ý tưởng về bảo vệ môi trường, phân loại rác, giảm nhựa và cải tạo kênh rạch xanh - sạch - đẹp; không xả rác xuống cống, chia sẻ sáng kiến chống ngập và bảo vệ môi trường sống; học kỹ năng tham gia giao thông văn minh, góp phần giảm ùn tắc và tai nạn giao thông…", Trâm bày tỏ.

Mang những tâm tư từ đặc khu Côn Đảo, Đỗ Ngọc Hà Phương, lớp 8E, Trường THCS Lê Hồng Phong, đề xuất: "Em mong muốn lãnh đạo thành phố nghiên cứu xây dựng một ứng dụng hoặc trang web mang tên "Digiwave - Làn sóng số" dành riêng cho học sinh tại các khu vực vùng sâu vùng xa nói chung và Côn Đảo nói riêng nhằm tăng cường kết nối học tập giữa học sinh nơi đây với học sinh và giáo viên tại trung tâm thành phố".

Phát biểu kết luận chương trình, ông Võ Văn Minh, Ủy viên T.Ư Đảng, Phó bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND TP.HCM, cho biết được nghe những mong muốn, ước mơ và suy nghĩ của các cháu thiếu nhi, lãnh đạo thành phố thật sự vui mừng, xúc động và bất ngờ trước sự chân thành, tự tin và trưởng thành của các cháu; cũng như bất ngờ với những ý kiến sâu sắc, mới mẻ thể hiện sự quan tâm và quan sát tinh tế đối với đời sống xã hội.

Ông Minh cho biết trong các ý kiến hôm nay có những đề xuất có thể triển khai ngay nhưng cũng có những mong muốn cần sự chuẩn bị và kiên trì trong nhiều năm tới. Nhắn gửi đến các em thiếu nhi, ông Võ Văn Minh nói: "Hôm nay là những đội viên xuất sắc, ngày mai các cháu sẽ là những đoàn viên ưu tú, những công dân toàn cầu am hiểu và có tình yêu, niềm tự hào sâu sắc về đất nước; sẵn sàng gánh vác sứ mệnh xây dựng đất nước ngày càng phồn vinh, hạnh phúc".

Ông Minh cũng mong các phụ huynh hãy dành nhiều thời gian hơn để lắng nghe con trẻ bằng sự thấu hiểu. Đồng thời mong muốn các thầy cô giáo, cán bộ phụ trách Đội sẽ dành cho các em không chỉ tri thức mà còn cả tình yêu, sự kiên nhẫn và trách nhiệm. Mỗi nhà trường cần thật sự trở thành nơi các em cảm thấy an toàn, được tôn trọng, được sáng tạo và phát triển toàn diện.

Tin Gốc: Thanh Niên

Chị Quỳnh bắt đầu hành trình trồng cây từ mùa xuân năm 2025. Chị kể: “Tôi vốn yêu thích trồng cây từ nhỏ. Lớn lên, khi không còn không gian vườn rộng và bắt đầu đi làm, niềm đam mê ấy tạm gác lại”.

Tuy nhiên, sau này, khi tình cờ thấy một người trồng dưa lưới và rau trên sân thượng rất đẹp, chị Quỳnh lại được truyền cảm hứng và thử trồng ở ban công. Tuy nhiên, do diện tích nhỏ và thiếu ánh nắng, cây phát triển không như kỳ vọng. Vì vậy, chị quyết định cải tạo toàn bộ sân thượng để có không gian trồng trọt phù hợp hơn.

Hiện khu vườn của chị Quỳnh trồng chủ yếu các loại dưa, ngoài ra, chị còn trồng thêm một số loại rau theo mùa, phù hợp khẩu vị gia đình.

“Vì tôi thích ăn dưa nên trồng nhiều loại. Dưa không chỉ ngon mà còn đẹp, nhìn rất thích mắt. Còn rau thì chỉ trồng những loại theo mùa và gia đình ăn được”, chị chia sẻ.

Sau nhiều tháng chăm sóc, vườn dưa trên sân thượng của chị Quỳnh đang bước vào giai đoạn “đơm trái”. Theo chị Quỳnh, chỉ còn khoảng hơn 20 ngày nữa là có thể thu hoạch, với sản lượng dự kiến lên đến khoảng 100 quả. Những trái lớn nhất hiện đã đạt trọng lượng hơn 3 kg.

Để có được khu vườn xanh tốt như hiện tại, chị Quỳnh cho biết yếu tố quan trọng nhất là ánh nắng. Sân thượng cần đảm bảo đón nắng gần như cả ngày để cây quang hợp tốt. Bên cạnh đó, việc lựa chọn chậu trồng đủ lớn giúp bộ rễ phát triển, cùng với nguồn giống chất lượng và chế độ dinh dưỡng phù hợp theo từng giai đoạn.

Chị Quỳnh cho biết khu vườn có khoảng 100 quả dưa sắp được thu hoạch

“Mỗi giai đoạn cây cần một loại dinh dưỡng khác nhau. Bón đúng và đủ thì cây mới phát triển khỏe, cho quả đẹp”, chị nói.

Theo chị Quỳnh, chi phí đầu tư cho khu vườn không hề nhỏ, dao động từ vài triệu đến vài chục triệu đồng tùy quy mô. Riêng hệ thống khung giàn của gia đình chị đã tốn khoảng 10 triệu đồng. Tuy nhiên, chị không làm một lần mà chia nhỏ từng giai đoạn để giảm áp lực tài chính. Tổng thời gian hoàn thiện khu vườn kéo dài vài tháng, từ khâu dựng giàn, vận chuyển đất, chậu đến phân bón.

Ngoài dưa, chị Quỳnh còn trồng thêm một số loại rau củ theo mùa

“Do nhà không có thang máy, việc vận chuyển vật liệu lên sân thượng hoàn toàn thủ công, đòi hỏi nhiều công sức. Bên cạnh đó, trồng cây trên cao cũng đối mặt với không ít thách thức như gió mạnh, mưa bão hay sâu bệnh. Có những lần cây bị nấm bệnh hoặc phát triển không như mong muốn. Nhưng từ những lần thất bại đó, mình rút ra kinh nghiệm để làm tốt hơn ở vụ sau”, chị Quỳnh chia sẻ.

Để tích lũy kiến thức, chị chủ yếu học hỏi từ các hội nhóm làm vườn, video trên mạng xã hội, cũng như kinh nghiệm của những người trồng lâu năm và kỹ sư nông nghiệp. Tuy nhiên, theo chị, điều quan trọng nhất vẫn là tự trải nghiệm để tìm ra cách phù hợp với điều kiện của mình.

Với chị Quỳnh, mỗi ngày lên sân thượng chăm cây là một khoảng thời gian thư giãn. “Chỉ cần đi một vòng ngắm cây thôi là đã thấy thoải mái. Nhìn những mầm non lớn lên từng ngày rất phấn khích”, chị nói.

Sau vụ dưa hiện tại, chị dự định sẽ cho đất nghỉ vào giữa hè để chuẩn bị cho vụ thu đông. Đồng thời, chị cũng lên kế hoạch trồng thêm hoa, hướng đến việc trang trí khu vườn rực rỡ dịp tết.

Tin Gốc: Thanh Niên

Khám phá bánh nghệ thuật kỷ niệm 30.4, một tác phẩm sáng tạo lấy cảm hứng từ hình ảnh bộ đội, địa đạo và người mẹ Việt Nam anh hùng trong thời chiến. Chiếc bánh không chỉ là món ăn mà còn chứa đựng tình cảm tri ân dành cho thế hệ đi trước.

Ân cho biết ý tưởng về tác phẩm bắt nguồn từ một câu hỏi tưởng chừng giản đơn tình cờ đọc được trên mạng xã hội: “Ước mơ của mẹ là gì?”. Khi nhiều câu trả lời xoay quanh con cái và gia đình, Ân lại suy nghĩ theo một hướng khác. “Mình đặt người mẹ vào bối cảnh chiến tranh và nhận ra, có lẽ ước mong lớn nhất khi ấy chỉ là ngày đất nước hòa bình, con được trở về nhà. Từ dòng suy nghĩ đó, ý tưởng cho chiếc bánh dần hình thành”, Ân chia sẻ.

Chàng trai 26 tuổi cho biết tác phẩm nằm trong dự án bánh nghệ thuật “Việt Nam tinh hoa”, được chăm chút tỉ mỉ từ nguyên liệu chính là kẹo mềm fondant và bột gạo. Tổng thể chiếc bánh tái hiện không gian thời chiến với những chi tiết thu nhỏ như: bộ đội, địa đạo, người mẹ Việt Nam anh hùng, gợi nhắc đến đời sống gian khó nhưng giàu nghị lực của người Việt. “Điểm nhấn nổi bật nhất chính là tạo hình khuôn mặt người mẹ”, Ân nói.

Chia sẻ về quá trình thực hiện, Ân cho biết nhiều người thường nghĩ phần khó nhất nằm ở những chi tiết thu nhỏ bên trong “lòng địa đạo”. Tuy nhiên, với anh, thử thách lớn nhất lại là làm sao để tác phẩm có thể chạm đến cảm xúc người xem chỉ qua ánh nhìn. Đặc biệt, ở phần tạo hình khuôn mặt người mẹ, anh không chỉ hướng đến sự giống thật về đường nét, mà còn phải thể hiện được chiều sâu tâm trạng.

“Mình muốn gương mặt người mẹ vừa có nét buồn vì mất đi người thân, vừa ẩn chứa sự căm phẫn khi chiến tranh đã cướp đi quá nhiều thứ, để lại nỗi đau không thể diễn tả. Ở mỗi góc nhìn khác nhau, người xem có thể cảm nhận những sắc thái cảm xúc khác nhau”, Ân chia sẻ.

Để hoàn thiện tác phẩm, Ân mất khoảng 2 tháng. Anh bắt đầu từ khâu lên ý tưởng, dựng phác thảo và bố cục tổng thể. Sau đó, Ân tiến hành tạo hình nhân vật người mẹ trước, rồi đến phần vách núi và hệ thống địa đạo. Cuối cùng là giai đoạn đặc tả, hoàn thiện từng chi tiết nhỏ để đảm bảo tổng thể tác phẩm đạt được chiều sâu cả về hình ảnh lẫn cảm xúc.

Thông qua tác phẩm, chàng trai trẻ mong muốn gửi gắm thông điệp về lòng biết ơn. "Đó là sự tri ân dành cho những người lính đã hy sinh vì độc lập dân tộc, cũng như những người mẹ, người vợ âm thầm chịu đựng nỗi đau chiến tranh. Họ không trực tiếp cầm súng, nhưng lại mang những “vết thương” kéo dài suốt cả cuộc đời", Ân nói.

Ân cho biết quá trình thực hiện chiếc bánh lần này diễn ra khá suôn sẻ. Mọi chi tiết đều được anh hình dung rõ ràng từ trước, giúp việc thực hiện đúng với ý tưởng ban đầu. Đây cũng là một trong những tác phẩm mà Ân tâm đắc nhất trong hành trình theo đuổi dòng bánh nghệ thuật.

Không chỉ dừng lại ở kỹ thuật làm bánh, Ân đang từng bước khẳng định hướng đi riêng khi kết hợp hội họa với ẩm thực, tạo nên những tác phẩm mang đậm bản sắc Việt. “Mỗi chiếc bánh không chỉ để thưởng thức mà còn là một câu chuyện, thông điệp được kể bằng hình khối, màu sắc và cảm xúc”, Ân bộc bạch.

Tin Gốc: Thanh Niên