Theo Báo cáo Mối đe dọa Toàn cầu 2026 của CrowdStrike, số lượng các cuộc tấn công mạng có sự hỗ trợ của AI (trí tuệ nhân tạo) đã ghi nhận mức tăng trưởng đột biến 89% so với cùng kỳ năm trước. Công nghệ AI giờ đây giúp tin tặc tối ưu hóa hoàn toàn quy trình quét lỗ hổng và lập bản đồ tấn công tự động. Hệ quả là tốc độ đột nhập trung bình của tội phạm mạng đã giảm xuống chỉ còn 29 phút trong năm 2025, nhanh hơn 65% so với năm 2024.
Cá biệt, hệ thống đã ghi nhận những chiến dịch tấn công bằng AI thực hiện thành công chỉ trong 27 giây. Thực tế này đặt ra thách thức mới cho giới công nghệ, khi các giải pháp phòng vệ truyền thống không còn đủ nhanh để đối phó với tốc độ và sự tinh vi của những dòng mã độc thế hệ mới.
Trước đây, quy tắc sao lưu dữ liệu 3-2-1 được coi là “tiêu chuẩn vàng” đối với mọi tổ chức để đảm bảo an toàn thông tin. Mô hình này yêu cầu doanh nghiệp duy trì ít nhất 3 bản sao dữ liệu (gồm 1 bản gốc và 2 bản sao lưu), lưu trữ trên 2 loại phương tiện khác nhau (như đám mây công cộng và hạ tầng tại chỗ), và có ít nhất 1 bản sao được lưu trữ ngoại vi (off-site) để phòng ngừa thảm họa tại chỗ.
Tuy nhiên, tại triển lãm Computex 2026, các chuyên gia an ninh mạng nhận định mô hình 3-2-1 vẫn đáp ứng được nhu cầu dự phòng cơ bản nhưng đã bộc lộ những lỗ hổng nghiêm trọng trước làn sóng ransomware ứng dụng AI. Ông Henry Nguyễn, Quản lý Kinh doanh Synology Việt Nam phân tích: “Các cuộc tấn công hiện nay không chỉ mã hóa dữ liệu chính, mà còn chủ đích nhắm thẳng vào cả hệ thống sao lưu. Nếu các bản sao lưu truyền thống vẫn kết nối trực tiếp với môi trường vận hành, mã độc AI có thể dễ dàng lây nhiễm chéo, tiến hành ghi đè, chỉnh sửa hoặc xóa sạch toàn bộ dữ liệu dự phòng chỉ trong tích tắc”.
Khảo sát thực tế từ Synology cho thấy, có tới 55% doanh nghiệp tại khu vực Đông Á từng trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công mã độc tống tiền trong những năm gần đây. Lỗ hổng lớn nhất trong tư duy phòng chống mã độc của nhiều tổ chức hiện nay là xem việc hoàn thành sao lưu như điểm kết thúc, mà bỏ quên năng lực khôi phục. Nhiều hệ thống dự phòng nhưng chưa từng được kiểm tra định kỳ, thiếu cơ chế cô lập mạng… khiến doanh nghiệp bị động và mất khả năng đưa hệ thống trở lại quỹ đạo vận hành khi sự cố xảy ra.
Để giải quyết sự đe dọa từ hành vi tấn công có dùng AI, xu hướng kiến trúc an ninh mạng hiện nay đang dịch chuyển sang mô hình nâng cấp 3-2-1-1-0 kết hợp cùng các giải pháp công nghệ chuyên dụng. So với quy tắc cũ, mô hình mới bổ sung hai biến số cốt lõi: con số “1” thứ hai đại diện cho việc thiết lập bản sao lưu bất biến (Immutable Backup) và số “0” cuối cùng mang ý nghĩa đảm bảo quy trình phục hồi hoàn toàn không xảy ra sai sót (Zero-error).
Trong mô hình mới, tính năng sao lưu bất biến sẽ đóng vai trò như chiếc khóa an toàn, ngăn chặn mọi hành vi ghi đè, sửa đổi hoặc xóa dữ liệu từ bên ngoài, kể cả khi tin tặc chiếm được quyền quản trị cao nhất của hệ thống. Trong khi đó, con số 0 yêu cầu hệ thống phải sở hữu cơ chế tự động kiểm tra, chạy thử nghiệm bản khôi phục và áp dụng giải pháp cách ly nghiêm ngặt để chắc chắn dữ liệu sạch luôn sẵn sàng đưa vào vận hành.
Nhằm hiện thực hóa tiêu chuẩn bảo mật khắt khe mới, các doanh nghiệp công nghệ đã phát triển các hệ sinh thái bảo vệ đa lớp, ví dụ việc phối hợp giữa hai dòng giải pháp ActiveProtect Appliances (APA) và dòng thiết bị PAS (Premium Availability Storage). Chia sẻ với Thanh Niên, ông Henry Nguyễn cho biết PAS tập trung vào việc bảo vệ đa lớp ở cấp độ mạng và phần cứng, cung cấp hiệu năng xử lý cao, độ trễ thấp trên kiến trúc all-NVMe để giải quyết áp lực “nghẽn cổ chai” khi doanh nghiệp vận hành các mô hình AI nội bộ (Private AI), vốn sản sinh ra khối lượng dữ liệu phi cấu trúc khổng lồ.
Ngược lại, hệ thống ActiveProtect Appliances lại đóng vai trò là “pháo đài” phục vụ cho chiến lược sao lưu và phục hồi toàn diện hơn, vận hành trên hệ điều hành riêng biệt và tách biệt khỏi môi trường sản xuất chính. Điều này giúp ngăn chặn nguy cơ lây nhiễm chéo của mã độc, bảo vệ tính toàn vẹn của các bản sao lưu, kể cả khi các lớp phòng thủ như tường lửa hay phần mềm diệt virus bị xuyên thủng.
Xu hướng kết hợp giữa phần cứng chuyên dụng và phần mềm thông minh không chỉ giúp doanh nghiệp bảo vệ tài sản số cốt lõi trước làn sóng tấn công bằng AI, mà còn hỗ trợ đắc lực cho việc tuân thủ các quy định pháp lý nghiêm ngặt về bảo vệ dữ liệu cá nhân đang trở thành vấn đề được quan tâm nhiều hiện nay, trong đó có Việt Nam. Giới chuyên gia khuyến nghị, trong giai đoạn 2026 – 2030, thay vì đầu tư rời rạc hoặc phụ thuộc hoàn toàn vào các nền tảng đám mây công cộng tiềm ẩn nhiều rủi ro, doanh nghiệp cần thay đổi tư duy theo hướng “xây nền trước, mở rộng sau”, thiết kế lại kiến trúc lưu trữ có năng lực tự khôi phục ngay từ đầu để đảm bảo tính sống còn cho hoạt động kinh doanh liên tục.
18h35 ngày 1/4 (5h35 ngày 2/4 giờ Hà Nội), NASA phóng thành công tàu Orion hướng tới Mặt Trăng. Bên trong là phi hành đoàn Artemis II, gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA) trong bộ đồ màu cam.
Trước đây, phần lớn trang phục du hành vũ trụ có màu trắng, do Prada và Axiom Space chế tạo, chủ yếu liên quan đến đặc tính phản xạ nhiệt hiệu quả hơn. Tuy nhiên, cũng có những phá cách, như bộ đồ phi hành gia tại SpaceX là trắng kết hợp xanh, hay trang phục của Blue Origin có màu xanh da trời. Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Quốc gia Mỹ (NASA) cũng dùng màu trắng cho nhà du hành trên trạm vũ trụ ISS, nhưng lần này họ đã thay đổi.
"Khi Orion đáp xuống biển, màu cam giúp dễ nhận diện phi hành gia hơn trong công tác cứu hộ khi họ bước ra khỏi tàu", NASA giải thích trên website.
Theo cơ quan này, bộ đồ trong nhiệm vụ Artemis II gọi là Hệ thống Sinh tồn Phi hành đoàn Orion (OCSS), được thiết kế vừa vặn theo từng người và trang bị công nghệ giúp bảo vệ phi hành gia vào ngày phóng, trong tình huống khẩn cấp, trong suốt các giai đoạn nguy hiểm cao của sứ mệnh gần Mặt Trăng cũng như trong quá trình trở về Trái Đất với tốc độ cao.
"Cam là sự kết hợp của đỏ và vàng, hai màu tràn đầy năng lượng và dễ nhận thấy", Leatrice Eiseman, CEO Viện Màu sắc Pantone, cho biết trên New York Times. "Nó tạo cảm nhận về sự khẩn trương, đòi hỏi phải được chú ý".
Màu cam trên bộ đồ của phi hành gia Artemis II gọi là International Orange, được đánh giá mang tính nhận diện cao nhất. Theo KcentTV, cam quốc tế đã được sử dụng từ rất lâu trong ngành hàng hải, nhưng được công chúng biết đến nhiều hơn từ những năm 1930, khi kiến trúc sư Irving Morrow chọn để sơn cầu Cổng Vàng nhằm làm nổi bật cây cầu giữa bầu trời và mặt nước. Hải quân Mỹ cũng sử dụng cam quốc tế cho các họa tiết trên thân máy bay vào năm 1947.
Các bộ đồ phóng và tái nhập khí quyển của phi hành gia trước đây đều có màu trắng cho đến năm 1988, International Orange lần đầu xuất hiện với biệt danh "bộ đồ bí ngô". Năm 1992, thành viên phi hành đoàn của sứ mệnh STS-45 cũng mặc màu cam.
Bên cạnh màu sắc, trang phục OCSS trang bị hàng loạt công nghệ. NASA cho biết bộ đồ được "nâng cấp toàn diện" so với trang phục dùng trong những nhiệm vụ tàu con thoi trước đây, được thiết kế giúp phi hành gia sống sót đến 6 ngày ngay cả khi khoang tàu Orion bị mất áp suất trong không gian.
Cụ thể, mũ bảo hiểm được thiết kế nhẹ và chắc chắn hơn, với nhiều kích cỡ, giúp giảm tiếng ồn và dễ dàng kết nối với hệ thống liên lạc cần thiết để nói chuyện với các thành viên phi hành đoàn khác và trung tâm điều khiển nhiệm vụ.
Ở phần thân, bộ đồ sử dụng vải chịu áp lực, gồm một lớp giữ cố định để kiểm soát hình dạng và giúp dễ dàng di chuyển. Khóa kéo được thiết kế để mặc nhanh và có độ bền cao. Phần khoang lưu thông không khí và loại bỏ khí carbon dioxide thở ra. Một loại quần áo làm mát bằng chất lỏng được mặc bên trong, giống đồ lót giữ nhiệt có ống làm mát tích hợp, giúp luôn mát mẻ và khô ráo.
Ngoài ra, mỗi bộ đồ có một áo phao cứu sinh riêng chứa thiết bị định vị cá nhân, dao cứu hộ, bộ dụng cụ sinh tồn gồm gương, đèn nháy, đèn pin, còi và đèn phát sáng trong trường hợp phi hành gia phải rời khỏi Orion sau khi hạ cánh xuống biển và trước khi nhân viên cứu hộ đến.
Bảo Lâm tổng hợp
Phi hành gia cất cánh thế nào trong nhiệm vụ Artemis II?
Nhiệm vụ Mặt Trăng Artemis II và những kỷ lục lần đầu
Phi hành đoàn Artemis II đến bãi phóng, sẵn sàng tới Mặt Trăng
Không còn là tin đồn, gã khổng lồ công nghệ Trung Quốc vừa chính thức vén màn tương lai của dòng hệ điều hành HyperOS với một 'vũ khí' hoàn toàn mới mang tên miclaw. Sự thay đổi mang tính lịch sử này hứa hẹn sẽ định hình lại cách chúng ta sử dụng smartphone.
Trong khuôn khổ buổi báo cáo doanh thu của quý 1/2026 đầy thăng hoa của Xiaomi, Chủ tịch Lu Weibing đã bất ngờ hé lộ về một bước đi đầy tham vọng. Giữa bối cảnh giữ vững vị thế top 3 thế giới suốt 23 quý liên tiếp và bùng nổ mạnh mẽ ở phân khúc cao cấp, Xiaomi đang dồn toàn lực cho một cuộc cách mạng mang tên trí tuệ nhân tạo.
Ông Lu Weibing khẳng định, AI chính là cơ hội tăng trưởng lớn nhất lịch sử của ngành công nghiệp smartphone và Xiaomi quyết tâm tái định hình toàn bộ hệ sinh thái của mình xung quanh công nghệ này. Điểm nhấn nhất chính là việc sáp nhập giữa AI và miclaw - trợ lý AI tự chủ thế hệ mới của hãng.
Khác biệt hoàn toàn với những trợ lý ảo thông thường, miclaw sở hữu khả năng tự chủ vận hành, có thể tự động thực hiện các tác vụ phức tạp xuyên ứng dụng và can thiệp sâu vào các tính năng hệ thống mà không cần sự điều hướng thủ công rườm rà từ người dùng.
Người đứng đầu Xiaomi cũng xác nhận một hệ điều hành "thế hệ mới" (giới công nghệ đều ngầm hiểu là HyperOS 4) sẽ chính thức được trình làng vào khoảng tháng 7 hoặc tháng 8 năm nay.
Các nguồn tin rò rỉ trước đó cho biết, HyperOS 4 sẽ là một màn đại tu khi Xiaomi dự kiến thay thế các phần cốt lõi của khung phần mềm hiện tại bằng kiến trúc gốc do hãng tự phát triển. Tuy nhiên, để đảm bảo trải nghiệm người dùng không bị gián đoạn, Xiaomi vẫn sẽ giữ lại các dịch vụ Android gốc nhằm tránh các lỗi tương thích ứng dụng.
Tại Thượng Hải, Wu Yutong, học sinh lớp 3 khởi động ngày mới bằng cuộc trò chuyện với Tmall Genie - loa thông minh AI của Alibaba. "Hôm nay là ngày nghỉ của tôi sau kỳ thi. Tôi muốn đọc sách rồi đi xe đạp dạo chơi. Nhưng tôi cũng nên học bài một chút. Hãy gợi ý cho tôi một lịch trình hợp lý nhé", Wu nói. Thiết bị phản hồi: "Đã hiểu. Vậy chúng ta đọc sách từ 10 giờ đến 12 giờ và đi xe đạp từ 3 giờ đến 6 giờ chiều nhé? Hãy đặt thời gian học là 8 giờ tối".
Các đề xuất dựa trên hành vi trong quá khứ của Wu, gồm giờ thức dậy, thói quen ngày nghỉ và mô hình học tập trước đây. "Trí tuệ nhân tạo (AI) tự phát triển và những lời khuyên của nó rất chính xác. Đối với tôi, nó đã trở nên không thể thiếu", Wu nói với Nikkei Asia.
Cách đó hơn 170 km, tại một trường cấp hai ở Hàng Châu, tỉnh Chiết Giang, Gao Yilin, 15 tuổi, học lớp 9, đang ghi chép công thức toán bằng "bút thông minh". Đầu bút có một camera siêu nhỏ, thân bút tích hợp cảm biến áp lực; mỗi nét viết, hình dạng và lực nhấn được ghi lại dưới dạng dữ liệu. "AI sẽ phân tích dữ liệu và ngay lập tức cho giáo viên biết cách tôi tiếp cận vấn đề và vấn đề đang gặp phải", Gao nói.
Sau bài kiểm tra, giáo viên bước đến bàn Gao: "Về phương trình đó, câu trả lời của em đúng, nhưng có một cách giải đơn giản hơn. Hãy thử suy nghĩ lại xem". Nhờ bút thông minh, những học sinh như Gao Yilin đang học hiệu quả hơn phương pháp truyền thống nhiều lần.
Không những trong lớp học, AI cũng được đưa vào nhà ăn. Mỗi đĩa ăn ở trường của Gao Yilin đều gắn chip IC để theo dõi lượng thức ăn, tổng calo và sự cân bằng dinh dưỡng của từng học sinh. Trong giờ thể chất, vòng đeo tay có cảm biến ghi lại nhịp tim, dữ liệu được tải lên đám mây để AI phân tích nhằm xác định và bồi dưỡng tiềm năng thể thao từ giai đoạn sớm.
Hiệu trưởng Ye Cuiwei, 66 tuổi, cho biết: "AI cho phép chúng tôi cung cấp loại hướng dẫn chi tiết mà thông thường cần đến nhiều giáo viên. Đây không phải là giám sát mà là một hình thức hợp tác giữa con người và AI trong giáo dục".
AI nội địa cũng được đưa vào đào tạo giáo viên. Tại Đại học Sư phạm Hoa Đông ở Thượng Hải, một lớp 30 sinh viên luyện tranh luận tiếng Anh với chương trình AI trên điện thoại. AI đặt chủ đề: "Khởi nghiệp sau khi tốt nghiệp có phải là một lựa chọn khôn ngoan?" Khi sinh viên trả lời "Tôi thích một công việc ổn định hơn…", AI đáp: "Rủi ro là một phần của sự phát triển. Đừng sợ thất bại".
Ứng dụng được phát triển bằng AI của Trung Quốc. Giáo sư Li Zheng, 49 tuổi, người phát triển hệ thống, cho biết: "Khoảng 7.000 sinh viên sư phạm tương lai trong trường dùng ứng dụng này. Nền tảng cũng được giới thiệu tại 100 trường khác. AI nội địa thực sự là trợ lý giáo dục hiệu quả".
Theo Nikkei Asia, bằng cách tận dụng sự phát triển nhanh chóng của công nghệ AI nội địa, trong đó có DeepSeek, Bắc Kinh đặt mục tiêu đạt được sự tự chủ và tự cường về trí tuệ nhân tạo. Các hệ thống này giúp thúc đẩy sự chuyển đổi do nhà nước dẫn dắt từ quy mô đơn thuần sang đổi mới có giá trị cao hơn. Với dân số 1,4 tỉ người, Trung Quốc đang từng bước vạch ra và hiện thực hóa tầm nhìn về một cường quốc công nghệ hàng đầu thế giới.
