Bí quyết để ông Kennedy Jr. duy trì sự trường thọ và vẻ ngoài phong độ này nằm ở ba phương pháp cốt lõi là nhịn ăn gián đoạn, tập tạ hàng tuần và leo núi mỗi ngày để xây dựng một cơ thể cơ bắp săn chắc.
Trong cuộc phỏng vấn năm 2023 với Lex Fridman, một nhà khoa học máy tính kiêm người dẫn chương trình podcast nổi tiếng, ông Kennedy Jr. cho biết thực hiện “nhịn ăn gián đoạn”, đồng nghĩa với việc nhịn ăn suốt 18 tiếng và chỉ ăn trong “cửa sổ” 6 tiếng còn lại. Phương pháp này còn được gọi là chế độ nhịn ăn 18/6. Ông thường bắt đầu bữa đầu tiên vào khoảng giữa trưa và cố gắng không ăn sau 18-19h.
Những người theo đuổi phương pháp 18/6 tin rằng việc giới hạn thời gian ăn giúp giảm cân, giảm viêm và cải thiện sức khỏe tim mạch cũng như não bộ. Phương pháp này mang lại nhiều lợi ích sức khỏe như giảm căng thẳng oxy hóa và viêm mạn tính, hạ thấp nồng độ cholesterol xấu (LDL) và chất béo trung tính, đồng thời thúc đẩy quá trình tự thực giúp loại bỏ các tế bào hư tổn. Ngoài ra, việc nhịn ăn còn giúp tăng tiết hormone tăng trưởng, cải thiện khả năng điều tiết lượng đường trong máu và giảm thiểu nguy cơ mắc các bệnh ung thư, suy tim hay suy giảm thần kinh.
Song song với chế độ ăn uống, ông vẫn duy trì cường độ vận động rất cao dù đã bước sang tuổi 70. Thói quen hàng ngày của ông bao gồm việc đi bộ leo núi. “Việc đầu tiên tôi làm vào sáng sớm là tham gia một buổi họp 12 bước, sau đó tôi đi bộ và leo dốc”, ông Kennedy Jr. giải thích với người dẫn Fridman khi được hỏi về thói quen tập luyện của mình. “Tôi đi bộ khoảng 2,4 km lên dốc và 2,4 km xuống dốc cùng các cún cưng, sau đó tôi dành thời gian để thiền định”.
Việc đi bộ leo dốc và xuống dốc 2,4 km mỗi chiều đồng nghĩa với việc ông đi bộ tổng cộng 4,8 km mỗi ngày. Theo tổ chức Ramblers, tốc độ đi bộ trung bình của một người trưởng thành là khoảng 4 km/giờ, tức mất khoảng 15 phút để hoàn thành 1 km.
Như vậy, ông sẽ mất khoảng 72 phút cho quãng đường hơn 4,8 km hàng ngày của mình. Nếu duy trì thói quen này đều đặn tất cả các ngày trong tuần, ông đạt được 504 phút tập cardio cường độ trung bình mỗi tuần, tương đương với gần 8,5 giờ.
Với tổng thời gian đi bộ khoảng 72 phút mỗi ngày, ông Kennedy Jr. đã vượt xa khuyến nghị 150 phút mỗi tuần của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). Việc leo núi không chỉ giúp tăng cường sức khỏe tim mạch, thúc đẩy trao đổi chất mà còn rèn luyện sức bền cho cơ bắp; trong đó quãng đường lên dốc giúp tăng nhịp tim và đốt cháy calo hiệu quả, còn quãng đường xuống dốc giúp làm khỏe cơ tứ đầu đùi và nhóm cơ lõi.
Bên cạnh việc đi bộ leo dốc để rèn luyện tim mạch, lịch trình tập luyện của ông còn chú trọng vào các bài tập rèn luyện sức mạnh (tập tạ). Ông cho biết đã duy trì việc tập gym suốt 50 năm qua với tần suất 4 buổi tập tạ mỗi tuần, mỗi buổi kéo dài 35 phút. Lịch tập của ông được chia cụ thể cho từng nhóm cơ: một ngày tập lưng, một ngày tập ngực, một ngày tập chân và một ngày tập tổng hợp.
Trong mỗi bài tập, ông Kennedy Jr. thường thực hiện hiệp đầu tiên với 12 lần lặp cho đến khi cơ mỏi hoàn toàn và hiệp cuối áp dụng phương pháp “drop set”, liên tục giảm mức tạ để đẩy cơ bắp tới giới hạn. Phong cách tập luyện của ông có cường độ kháng lực cao và gần như không nghỉ giữa các bài, tương tự hình thức tập luyện xoay vòng (circuit training).
Phương pháp này đóng vai trò then chốt trong việc xây dựng cơ bắp, duy trì tốc độ trao đổi chất cơ bản và chống lại tình trạng mất cơ do tuổi tác.
Bên cạnh rèn luyện thân thể, ông Kennedy Jr. cũng tiết lộ việc bổ sung đa dạng các loại vitamin và dưỡng chất thiết yếu hàng ngày. “Tôi uống rất nhiều vitamin, thậm chí không thể liệt kê hết ở đây vì không nhớ xuể nhưng tóm lại là tôi nạp vào cơ thể một lượng lớn vitamin và dưỡng chất”, ông nói trong cuộc phỏng vấn podcast.
Ông cũng thừa nhận đang theo một phác đồ chống lão hóa từ bác sĩ, trong đó có liệu pháp thay thế testosterone (TRT), nhưng nhấn mạnh không sử dụng các loại steroid tăng cơ hay bất kỳ chất tương tự nào.
Liệu pháp TRT ông Kennedy Jr. đang dùng là dạng sinh học hoàn toàn tương thích với những gì cơ thể tự sản sinh. Thông thường sau tuổi 30, nồng độ testosterone ở nam giới giảm 1-2% mỗi năm, dẫn đến các tình trạng như giảm ham muốn, mất cơ, mệt mỏi và trầm cảm.
Việc bổ sung hormone theo chỉ định chuyên khoa có thể cải thiện các triệu chứng này, tuy nhiên cần phải cân nhắc kỹ lưỡng các rủi ro về tuyến tiền liệt và sự gia tăng quá mức hồng cầu.
Thể hình “cơ bắp cuồn cuộn” của ông Robert F. Kennedy Jr. ở tuổi 72 là kết quả của sự kiên trì bền bỉ suốt nửa thế kỷ. Chính sự kết hợp chặt chẽ giữa việc leo núi, tập tạ, nhịn ăn gián đoạn và quản lý các chỉ số cơ thể dưới sự tư vấn của chuyên gia y tế đã tạo nên một minh chứng cho sức mạnh của kỷ luật và lối sống khoa học trong việc chinh phục thời gian.
Ngay sau khi công bố danh mục dịch vụ khám miễn phí hôm qua, TS Hà Anh Đức, Cục trưởng Quản lý Khám chữa bệnh, Bộ Y tế, tiếp tục làm rõ lộ trình thực hiện tại sự kiện hợp tác y tế ngày 13/5 ở Hà Nội.
Theo ông Đức, bác sĩ sẽ khám nội khoa, tai mũi họng, xét nghiệm máu, nước tiểu và chụp X-quang tim phổi nhằm giúp người dân tầm soát sớm bệnh lý phổ biến như tiểu đường, tim mạch, suy gan thận. Nếu phát hiện dấu hiệu bất thường, cơ sở y tế lập tức hướng dẫn và chuyển bệnh nhân lên tuyến chuyên khoa để điều trị chuyên sâu.
Ngành y tế chọn trạm y tế xã, phường làm nơi cung cấp dịch vụ để người dân dễ tiếp cận nhất. Nếu tuyến cơ sở thiếu thiết bị hay nhân sự, tuyến trên sẽ trực tiếp chi viện và hỗ trợ chuyên môn. Cơ quan quản lý ưu tiên nhóm 5% dân số chưa có thẻ bảo hiểm (phần lớn chưa từng khám định kỳ) cùng các gia đình chính sách, người có công hưởng lợi ích từ chương trình đầu tiên.
Thực tế, nhiều địa phương đã chủ động khởi động sớm, điển hình như TP HCM đang lên kế hoạch khám cho khoảng 15 triệu cư dân và người lao động trên địa bàn.
Để đảm bảo nguồn tiền duy trì chương trình, Bộ Tài chính sẽ cân đối ngân sách quốc gia dựa trên đề xuất của các tỉnh thành. Cục Phòng bệnh cũng đang tính toán chi phí cụ thể nhằm đưa vào hướng dẫn thi hành Luật Phòng bệnh. Các cơ quan chức năng đồng thời tận dụng dữ liệu thu thập từ những đợt khám này để hoàn thiện hồ sơ sức khỏe điện tử toàn dân ngay trong năm nay.
Chiến lược tầm soát bệnh tật diện rộng đóng vai trò nền tảng giúp Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu miễn viện phí cơ bản vào năm 2030. Nhằm chuẩn bị nguồn lực y khoa cho lộ trình này, Bộ Y tế vừa ký thỏa thuận 5 năm với các đối tác quốc tế, trọng tâm tìm kiếm giải pháp quản lý bệnh mãn tính, số hóa bệnh án và giám sát hiệu quả chính sách ngay trong thực tiễn.
"Nhiều năm qua chúng ta đã triển khai chương trình nha học đường chăm sóc sức khỏe răng miệng cho học sinh tiểu học, tuy nhiên, chưa bao phủ hết cộng đồng về dự phòng bệnh răng miệng, chưa hướng dẫn rộng rãi về chăm sóc răng miệng, do đó, ước có khoảng 90% dân số có vấn đề về sức khỏe răng miệng.
Thực hiện nghị quyết 72, tới đây ngành răng hàm mặt mặt Việt Nam kết hợp các cơ sở y tế khám răng miệng cùng với khám sức khỏe cho người dân, ít nhất 1 năm/lần; đồng thời cung cấp các kiến thức chăm sóc sức khỏe răng miệng, dự phòng bệnh răng miệng đến cộng đồng", PGS-TS Trần Cao Bính, Giám đốc Bệnh viện Răng hàm mặt T.Ư Hà Nội, cho biết, bên lề hội nghị Nha khoa châu Á - Thái Bình Dương lần thứ 47 và Hội nghị khoa học, triển lãm Răng hàm mặt quốc tế diễn ra tại Hà Nội từ 12 - 14.5.
Ông Bính cũng khẳng định, ngành răng hàm mặt Việt Nam thực hiện song song 2 nhiệm vụ: công tác dự phòng và công tác điều trị. Trong đó, điều trị đã tiếp cận các kỹ thuật tiên tiến trong khu vực.
Với dự công tác dự phòng bệnh răng miệng, sẽ chú trọng hơn về tuyên truyền giáo dục cho các đối tượng, đặc biệt là trẻ em, mẫu giáo, mầm non, người cao tuổi, người khuyết tật, phụ nữ có thai.
Theo Bộ Y tế, trong giai đoạn 1 thực hiện đề án "Nâng cao năng lực khám, chữa bệnh răng hàm mặt và dự phòng bệnh răng miệng cộng đồng giai đoạn 2021 - 2030" (Đề án 5628), 93,5% tổng số trường học tham gia hoạt động chăm sóc sức khỏe răng miệng; 360 quy trình chuyên môn kỹ thuật răng hàm mặt được xây dựng và chuẩn hóa.
Các bệnh viện đề xuất Bộ Y tế và các bộ, ngành liên quan ban hành các chính sách đảm bảo bền vững hơn cho chăm sóc răng miệng trẻ em, trong đó xem xét cơ chế bảo đảm chi trả, hỗ trợ tài chính từ bảo hiểm y tế cho các dịch vụ dự phòng bệnh răng miệng...
Nghiên cứu công bố trên tạp chí Nature Communications đã đề xuất một cách tiếp cận đơn giản hơn: sử dụng hình ảnh khuôn mặt để ước tính tuổi sinh học thông qua trí tuệ nhân tạo.
Công cụ có tên FaceAge phân tích các đặc điểm như cấu trúc da, độ đàn hồi, thể tích mô mềm và các dấu hiệu lão hóa để đưa ra "tuổi khuôn mặt". Khi tuổi này cao hơn tuổi thật, đó có thể là dấu hiệu cơ thể đang lão hóa nhanh hơn bình thường.
Trước đó, mô hình AI quy mô lớn FAHR-FaceAge đã được huấn luyện trên hơn 40 triệu hình ảnh khuôn mặt nhằm nhận diện các tín hiệu sức khỏe. Kết quả cho thấy những bệnh nhân có "tuổi khuôn mặt" cao hơn tuổi thật từ 5 năm trở lên có nguy cơ tử vong cao hơn khoảng 21%.
Điểm mới của nghiên cứu là không chỉ đo "tuổi khuôn mặt" tại một thời điểm, mà còn theo dõi sự thay đổi của nó theo thời gian, gọi là chỉ số tốc độ lão hóa khuôn mặt (FAR).
Các nhà khoa học đã phân tích dữ liệu từ 2.276 bệnh nhân ung thư đang xạ trị. Mỗi người có ít nhất hai ảnh khuôn mặt được chụp trong quá trình điều trị. Từ đó họ tính toán mức độ thay đổi tuổi sinh học theo thời gian.
Kết quả cho thấy một xu hướng rõ ràng: tốc độ lão hóa khuôn mặt càng nhanh, khả năng sống sót càng thấp.
Cụ thể ở nhóm có chỉ số FAR cao, nguy cơ tử vong tăng khoảng 25% trong thời gian ngắn, 37% ở giai đoạn trung hạn và lên tới 65% trong theo dõi dài hạn. Mối liên hệ này vẫn giữ nguyên ngay cả khi đã điều chỉnh các yếu tố như tuổi, giới tính hay loại ung thư.
Đáng chú ý, chỉ số này còn cho thấy giá trị dự báo mạnh hơn so với việc chỉ nhìn vào "tuổi khuôn mặt" tại một thời điểm. Nói cách khác, tốc độ lão hóa phản ánh chính xác hơn diễn tiến bệnh và phản ứng với điều trị.
Theo các nhà khoa học, quá trình lão hóa sinh học không diễn ra đồng đều mà có thể tăng tốc trong những giai đoạn nhất định, đặc biệt khi cơ thể chịu tác động từ bệnh tật hoặc điều trị.
Ở bệnh nhân ung thư, nhiều yếu tố có thể thúc đẩy lão hóa nhanh hơn, bao gồm tổn thương DNA, viêm mạn tính, suy giảm miễn dịch hoặc tác dụng phụ của xạ trị và hóa trị.
Những thay đổi này không chỉ xảy ra bên trong cơ thể mà còn biểu hiện ra bên ngoài, đặc biệt trên khuôn mặt, nơi dễ quan sát các dấu hiệu như sụt cân, teo mô, da kém đàn hồi hoặc thay đổi sắc tố.
Do đó việc theo dõi khuôn mặt theo thời gian có thể gián tiếp phản ánh diễn tiến sức khỏe tổng thể của bệnh nhân.
Một trong những ưu điểm lớn nhất của phương pháp này là tính không xâm lấn, chi phí thấp và dễ triển khai trong thực tế lâm sàng. Khác với các xét nghiệm sinh học phức tạp, việc chụp ảnh khuôn mặt có thể thực hiện nhanh chóng và lặp lại nhiều lần trong quá trình điều trị. Điều này giúp bác sĩ theo dõi liên tục sự thay đổi của bệnh nhân mà không gây thêm gánh nặng.
Nếu được xác nhận thêm, chỉ số FAR có thể được tích hợp vào hệ thống đánh giá tiên lượng hiện tại để: giúp xác định bệnh nhân có nguy cơ cao, điều chỉnh cường độ điều trị, hoặc lựa chọn chiến lược chăm sóc phù hợp hơn, đặc biệt trong các giai đoạn bệnh tiến triển.
Dù mang lại nhiều triển vọng, nghiên cứu vẫn tồn tại một số hạn chế. Mẫu nghiên cứu chủ yếu là người da trắng và lớn tuổi, do đó chưa thể khái quát cho toàn bộ dân số.
Ngoài ra chưa thể khẳng định mối quan hệ nhân quả giữa tốc độ lão hóa khuôn mặt và nguy cơ tử vong. Các yếu tố khác như tình trạng suy kiệt do ung thư hay tác dụng phụ của điều trị cũng có thể ảnh hưởng đến kết quả.
Bên cạnh đó, việc sử dụng dữ liệu khuôn mặt trong y tế đặt ra những vấn đề về quyền riêng tư, đạo đức và nguy cơ sai lệch thuật toán, những yếu tố cần được giải quyết trước khi ứng dụng rộng rãi.
Các nhà khoa học cho rằng cần thêm các nghiên cứu tiền cứu, đa trung tâm và đa dạng dân số để xác nhận kết quả. Đồng thời việc kết hợp chỉ số FAR với các dấu ấn sinh học khác có thể giúp nâng cao độ chính xác trong dự báo.
Nếu được phát triển đúng hướng, công nghệ này có thể trở thành một công cụ hỗ trợ quan trọng trong y học chính xác, nơi mỗi bệnh nhân được điều trị dựa trên đặc điểm riêng của cơ thể, thay vì chỉ dựa vào chẩn đoán chung.
