Trao đổi với PV Báo Thanh Niên, ông Nguyễn Trần Phú Thịnh (ảnh), Phó giám đốc Trung tâm Chuyển đổi số TP.HCM, cho biết thành phố sẽ đầu tư cơ sở hạ tầng và tăng cường bồi dưỡng đội ngũ nhân sự chuyển đổi số, giải quyết thủ tục hành chính.
TP.HCM đã áp dụng dùng dữ liệu thay cho hồ sơ giấy đối với những loại giấy tờ nào, thưa ông?
Ông Nguyễn Trần Phú Thịnh: Thực hiện chủ trương cắt giảm giấy tờ thủ tục hành chính, thay thế bằng việc kết nối, xác thực dựa trên dữ liệu, TP.HCM không yêu cầu người dân nộp thành phần hồ sơ là CCCD, hộ khẩu. Người dân chỉ cần xuất trình CCCD, thông tin trên ứng dụng VNeID hoặc cung cấp số CCCD, cán bộ tiếp nhận hồ sơ sẽ “xác thực danh tính số” với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Bên cạnh đó, Cổng Dịch vụ công quốc gia cho phép lưu trữ kết quả giải quyết thủ tục hành chính, người dân có thể tái sử dụng cho lần giao dịch hành chính tiếp theo.
Điều này giúp giảm đáng kể việc sao y, chứng thực CCCD, cắt giảm thành phần hồ sơ, giảm chi phí hành chính. Việc “xác thực danh tính số” cũng giúp cắt giảm quá trình thẩm tra, xác minh, tạo điều kiện cắt giảm thời gian giải quyết hồ sơ hành chính, người dân nhận được kết quả mong muốn nhanh hơn, chính xác hơn.
Việc tái sử dụng dữ liệu là kết quả giải quyết thủ tục hành chính mang lại rất nhiều tiện ích, vậy người dân và công chức cần làm gì để tận dụng?
Nguyên tắc thực hiện Chiến lược dữ liệu quốc gia là “dữ liệu phải được làm dày” đảm bảo chất lượng dữ liệu theo phương châm “đúng, đủ, sạch, sống” nên việc lưu trữ kết quả giải quyết thủ tục hành chính là yêu cầu mặc định. Để đảm bảo việc tái sử dụng dữ liệu, người dân cần quan tâm, tham gia sử dụng dịch vụ công trực tuyến, theo dõi và yêu cầu cơ quan hành chính cấp kết quả điện tử và đồng bộ dữ liệu với Kho dữ liệu cá nhân trên Cổng Dịch vụ công quốc gia.
Bên cạnh đó, cán bộ, công chức trả kết quả điện tử đáp ứng quy định về bản chính điện tử, ký số toàn trình. Khi tiếp nhận hồ sơ, công chức cũng cần tra cứu kho dữ liệu, thẩm định giấy tờ điện tử để hạn chế yêu cầu người dân nộp giấy tờ là kết quả giải quyết thủ tục hành chính đã được cấp.
Việc đầu tư thiết bị đầu cuối và bồi dưỡng kỹ năng số cho cán bộ, công chức phường xã được triển khai ra sao để việc giải quyết thủ tục hành chính trên môi trường số được thông suốt?
Về đầu tư thiết bị đầu cuối, UBND TP.HCM đã phê duyệt Đề án hoàn thiện hạ tầng, trang thiết bị công nghệ thông tin cho Trung tâm Phục vụ hành chính công TP.HCM, UBND và Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp xã. Hiện việc triển khai, lắp đặt thiết bị đang theo tiến độ đề ra.
Bên cạnh đó, TP.HCM đang thực hiện kế hoạch “Bình dân học vụ số” theo hướng “cầm tay chỉ việc” để đảm bảo cán bộ, công chức có đủ kiến thức, trình độ tiếp cận, sử dụng các nền tảng số dùng chung của quốc gia và của TP.HCM.
Trung tâm Chuyển đổi số đã tập huấn về ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động hành chính công, hoạt động công vụ, an toàn mạng, kỹ năng số, sử dụng các nền tảng số như Hệ thống giải quyết thủ tục hành chính, Hệ thống quản lý văn bản, Hệ thống phản ánh kiến nghị 1022. Ngoài ra, trung tâm cũng phân công đầu mối hỗ trợ kỹ thuật 24/7, song song việc biệt phái lực lượng kỹ thuật tại chỗ cho các đơn vị khó khăn, không có nhân lực chuyên môn về công nghệ thông tin, chuyển đổi số.
Một số phường xã đã triển khai mô hình khu phố số, điển hình như phường Tân Hưng. Ông đánh giá mô hình này sẽ giúp người dân tiếp cận và nâng cao kỹ năng số ra sao?
Việc thường xuyên đào tạo, bồi dưỡng, xây dựng đội ngũ có chất lượng để hỗ trợ địa phương triển khai các chương trình chuyển đổi số là điều tất yếu, trong đó có lực lượng quản lý “khu phố, ấp”. Do đó, mô hình “khu phố số” của phường Tân Hưng là minh chứng rõ nét nhất cho tinh thần chính quyền chủ động tìm đến dân, phục vụ người dân ngay tại không gian sống của họ. Việc này tạo ra một cầu nối chính thống giúp người dân nâng cao kỹ năng số, là môi trường an toàn cho người dân khi tham gia sử dụng các dịch vụ số, đặc biệt là người lớn tuổi.
Ngày 13.5, Công an phường Điện Bàn Đông (thành phố Đà Nẵng) cho biết, đã nhanh chóng truy xét, bắt giữ nghi phạm Lê Văn Thành (41 tuổi, ở phường Ngũ Hành Sơn, thành phố Đà Nẵng) để điều tra về hành vi cướp tài sản của tài xế công nghệ xảy ra trên địa bàn.
Theo thông tin ban đầu, khoảng 5 giờ ngày 12.5, Công an phường Điện Bàn Đông tiếp nhận tin báo của ông Trịnh Ngọc Dũng (60 tuổi, ở phường Liên Chiểu, thành phố Đà Nẵng), hành nghề lái xe công nghệ về việc bị cướp tài sản vào đêm 10.5.
Qua xác minh, khoảng 22 giờ 45 ngày 10.5, ông Dũng điều khiển xe máy Honda SH BS 43AB - 040.xx đón một nam hành khách từ khu vực ngã ba đường Vương Thừa Vũ - Phó Đức Chính (địa phận phường An Hải) chở về khối Tứ Hà, phường Điện Bàn Đông.
Khi đến đoạn đường vắng, nam thanh niên bất ngờ dùng vật cứng tấn công liên tiếp vào vùng vai phải và đầu ông Dũng khiến nạn nhân bị thương, phải bỏ xe máy chạy thoát thân. Nghi phạm sau đó cướp tài sản là xe máy hiệu Honda SH trị giá hơn 50 triệu đồng rồi tẩu thoát khỏi hiện trường.
Vụ việc khiến ông Dũng bị 2 vết thương chảy máu ở vùng vai phải. Chiếc xe máy hiệu Honda SH bị cướp là phương tiện mưu sinh chính của gia đình nạn nhân.
Ngay sau khi tiếp nhận tin báo, Công an phường Điện Bàn Đông đã triển khai lực lượng truy xét nóng, khoanh vùng các địa điểm nghi vấn để truy bắt nghi phạm.
Bằng các biện pháp nghiệp vụ, lực lượng công an xác định Lê Văn Thành là người gây án. Sau khi cướp được xe, nghi phạm đem gửi chiếc xe máy hiệu Honda SH tại một nhà nghỉ trên địa bàn phường Sơn Trà rồi rời khỏi nơi lưu trú nhằm tránh sự truy bắt.
Đến khoảng 13 giờ 30 ngày 12.5, Công an phường Điện Bàn Đông phát hiện, bắt giữ Thành khi nghi phạm đang có mặt tại một quán cà phê trên địa bàn phường An Hải.
Hiện vụ việc đang được cơ quan Công an thành phố Đà Nẵng tiếp tục điều tra, làm rõ.
Sáng 20.5, Ban Chỉ đạo về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ trên địa bàn TP.HCM (gọi tắt Ban Chỉ đạo 515 TP.HCM) tổ chức phát động lấy mẫu, bàn giao mẫu hài cốt liệt sĩ đối với mộ chưa xác định được thông tin, với tinh thần "làm trước rút kinh nghiệm".
Theo báo cáo của Ban Chỉ đạo 515 TP.HCM, trên địa bàn thành phố hiện có 18 nghĩa trang liệt sĩ với 46.180 mộ liệt sĩ. Qua khảo sát, có 9.869 mộ liệt sĩ chưa có thông tin, cần được lấy mẫu để giám định ADN.
Riêng tại Nghĩa trang liệt sĩ TP.HCM có 13.562 mộ, trong đó 1.739 mộ liệt sĩ chưa xác định thông tin cần được lấy mẫu. Đây là nội dung trọng tâm trong kế hoạch thực hiện "Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ".
Để triển khai nhiệm vụ, Bộ Tư lệnh TP.HCM, cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo thành phố, đã tham mưu ban hành 12 văn bản chỉ đạo, đồng thời xin ý kiến các cơ quan, thành viên Ban Chỉ đạo 515 thành phố để xây dựng kế hoạch, hướng dẫn thực hiện.
Thành phố cũng tập trung khảo sát thực trạng các mộ liệt sĩ chưa xác định thông tin; chuẩn bị kế hoạch lấy mẫu, bàn giao mẫu hài cốt liệt sĩ tại Nghĩa trang liệt sĩ TP.HCM để làm trước, rút kinh nghiệm, sau đó triển khai rộng trên toàn địa bàn.
Đến nay, công tác chuẩn bị tại Nghĩa trang liệt sĩ TP.HCM đã được triển khai. Các lực lượng phối hợp Sở Nội vụ, cấp ủy, chính quyền phường Long Bình và các đơn vị liên quan khảo sát toàn bộ số mộ trong nghĩa trang; rà soát, cắm mốc, đánh dấu vị trí 1.739 mộ chưa xác định thông tin cần lấy mẫu; thiết lập khu lấy mẫu và chuẩn hóa dữ liệu trên bia mộ, phần mềm quản lý.
Ban Chỉ đạo thành phố cũng đã thành lập 2 tổ lấy mẫu gồm 20 người, phụ trách các khâu khai quật, xây dựng, vận chuyển hài cốt vào khu vực lấy mẫu, thực hiện lấy mẫu, tuyên truyền, đảm bảo an ninh trật tự, chuyên chở, bàn giao mẫu và số hóa dữ liệu.
Theo kế hoạch, giai đoạn làm trước để rút kinh nghiệm sẽ lấy mẫu 30 mộ trong tổng số 1.739 mộ chưa xác định thông tin tại Nghĩa trang liệt sĩ TP.HCM. Thời gian dự kiến thực hiện từ ngày 25 - 27.5.2026, chưa tính thời gian hoàn chỉnh lại các phần mộ.
Ban Chỉ đạo TP.HCM đặt mục tiêu đến tháng 5.2027 hoàn thành việc lấy mẫu đối với 9.869 mộ liệt sĩ chưa xác định thông tin tại 18 nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn.
Thiếu tướng Trần Chí Tâm, Phó chính ủy Quân khu 7 cho biết chiến dịch 500 ngày đêm là điểm nhấn quan trọng để tập trung lực lượng, đẩy mạnh công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ trong một giai đoạn cao điểm. Từ kết quả của chiến dịch này, các địa phương, đơn vị sẽ tiếp tục triển khai nhiệm vụ trong các giai đoạn 2025 - 2030, 2030 - 2035 và những năm tiếp theo.
Đối với Quân khu 7, Ban Chỉ đạo 515 Quân khu xác định đây là "cao điểm của cao điểm, đột phá của đột phá". Về công tác quy tập hài cốt liệt sĩ, hiện 4 đội K đang làm nhiệm vụ tại Campuchia. Theo chỉ tiêu được Ban Chỉ đạo quốc gia 515 giao, giai đoạn này Quân khu 7 thực hiện quy tập 1.500 hài cốt liệt sĩ. Đến nay, các đơn vị đã quy tập được gần 300 hài cốt liệt sĩ và phấn đấu hoàn thành chỉ tiêu trước ngày 27.7.2027.
Đối với nhiệm vụ lấy mẫu, xét nghiệm, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, Quân khu 7 đã chỉ đạo Ban Chỉ đạo 515 TP.HCM, Đồng Nai, Tây Ninh, Lâm Đồng triển khai quyết liệt. Nghĩa trang liệt sĩ TP.HCM được chọn làm điểm tổ chức trước để rút kinh nghiệm, với hơn 1.700 mộ liệt sĩ còn thiếu thông tin.
"Sau khi hoàn thành ở Nghĩa trang liệt sĩ TP.HCM, 52 nghĩa trang còn lại trong toàn Quân khu sẽ được triển khai đồng loạt. Nếu quyết tâm tổ chức thực hiện, chúng tôi tin sẽ hoàn thành trước thời hạn", thiếu tướng Trần Chí Tâm nói.
Cùng với đó, Quân khu 7 sẽ tập trung mọi lực lượng, tăng cường các tổ kiểm tra, đôn đốc. Hiện Quân khu 7 đã thành lập 4 tổ công tác thường xuyên bám địa bàn, phối hợp với các địa phương, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, bảo đảm nhiệm vụ được triển khai thông suốt, chặt chẽ và hiệu quả.
Còn nhớ, vào năm 2017, Đồng Nai cho triển khai xây dựng 50 km hàng rào điện ngăn cách voi rừng vào nương rẫy, khu dân cư tìm thức ăn. Đây là một hạng mục nằm trong dự án khẩn cấp bảo tồn voi, với vốn đầu tư hơn 74 tỉ đồng (ngân sách T.Ư 80% và địa phương 20%). Tuy nhiên, đàn voi rừng vẫn tìm đến những vị trí chưa có hàng rào để tiếp tục vào phá hoa màu của người dân. Đến năm 2021, Đồng Nai tiếp tục chi thêm 14 tỉ đồng xây bổ sung 25 km nhằm "khép kín vòng vây". Thế nhưng, từ khi 75 km "bức tường điện" hoàn thành, năm nào đàn voi rừng (khoảng 27 cá thể) cũng xé rào, "đột nhập" khu dân cư.
Hàng rào điện gần như bị vô hiệu hóa khi voi rừng liên tục ra đường "dạo chơi". Mới đây, ngày 18.4, voi kéo đến sát UBND xã và trường học. Hay như năm 2025, một nhóm bạn trẻ tại khu vực Suối Tượng (xã Mã Đà) một phen khiếp vía khi chạm trán đàn voi 7 con băng ngang đường.
Đáng nói, xung đột đã dẫn đến những thảm kịch đau lòng. Năm ngoái, một người đàn ông 66 tuổi đã bị voi quật tử vong khi cố xua đuổi chúng ra khỏi vườn. Ngược lại, bản thân đàn voi cũng gặp nguy hiểm khi tìm thức ăn. Vào tháng 5.2025, một voi con đã chết dưới giếng khi đi tìm thức ăn…
Thiệt hại về kinh tế cũng vô cùng nặng nề. Chỉ tính riêng tại xã Phú Lý, năm 2025 ghi nhận 127 trường hợp hoa màu bị phá hoại. Và chỉ trong vài tháng đầu năm nay, con số này đã vọt lên 204 trường hợp.
Từng được kỳ vọng là giải pháp "vàng", nhưng thực tế cho thấy "bức tường" gần 90 tỉ đồng này mới chỉ ngăn được voi trên lý thuyết, chứ chưa thể là lời giải cho bài toán bảo tồn. Ngành chức năng đưa ra nhiều lý do hàng rào điện chưa hiệu quả, như voi biết dùng chân đạp đổ trụ bê tông, dùng ngà giật đứt dây hoặc trườn qua hào cạn vào mùa khô… Dù là lý do gì thì cũng cho thấy rất cần có giải pháp thực sự hiệu quả để bảo vệ tính mạng, tài sản người dân và bảo tồn đàn voi quý.
