Cháy xe giường nằm không lối thoát

"Năm 2007, khi lương tháng của chỉ khoảng 3 triệu đồng, tôi quyết định mua một lô đất ở TP HCM với giá 375 triệu đồng. Thời điểm đó, đây là số tiền rất lớn so với khả năng tài chính của tôi. Phần lớn tiền mua đất là tôi vay từ họ hàng.

Những năm đầu, tôi khá áp lực vì vừa phải trang trải cuộc sống vừa lo trả nợ. May mắn là sau đó thu nhập của tôi tăng lên, đồng thời tôi cũng tìm được một số cách làm ăn để có thêm nguồn thu bên ngoài. Nhờ vậy, đến năm 2014, tôi trả hết toàn bộ khoản nợ đã vay trước đó.

Đến nay nhìn lại, đó có lẽ là một trong những quyết định tài chính đúng đắn nhất của tôi. Lô đất tôi mua với giá 375 triệu đồng năm ấy hiện đã có người trả khoảng 10 tỷ đồng. Tính ra sau 19 năm, giá trị bất động sản của tôi tăng hơn 26 lần. Nếu chia theo lãi kép, mức tăng trưởng trung bình khoảng 19% mỗi năm.

Con số này cao hơn rất nhiều so với lãi suất gửi tiết kiệm, lợi nhuận từ nhiều hoạt động kinh doanh thông thường hay thậm chí là không ít khoản đầu tư chứng khoán. Tôi vui vì tài sản của mình tăng giá mạnh. Nhưng đi cùng niềm vui đó lại là một nỗi trăn trở. Dù đang nắm giữ một tài sản có giá trị lớn, nhưng đến giờ tôi vẫn chỉ là một người đi làm thuê hưởng lương.

Nhiều người nói tôi có thể bán đất để khởi nghiệp hoặc đầu tư vào lĩnh vực khác. Thế nhưng tôi lại không dám. Có lẽ vì tôi sợ đánh đổi một tài sản đã tích lũy được sau nhiều năm bằng một kế hoạch kinh doanh chưa chắc thành công. Thế nên, mảnh đất vẫn nằm đó, còn tôi vẫn tiếp tục công việc đi làm thuê hàng ngày của mình.

>> Tôi cầm 2 tỷ mua nhà Bình Dương dù đi làm Quận 2

Đôi khi, tôi thấy mình ở trong một nghịch lý khá phổ biến hiện nay: tài sản nhà đất tăng giá rất mạnh nhưng không tạo ra dòng tiền thực tế. Tôi giàu hơn trên giấy tờ so với nhiều năm trước, nhưng cuộc sống và công việc về cơ bản vẫn không khác là bao".

Đó là nỗi trăn trở của độc giả Minhkhang xung quanh câu chuyện đầu tư bất động sản. Thực tế, nhiều năm qua, giá bất động sản tại nhiều khu vực tăng nhanh hơn đáng kể so với tốc độ tăng thu nhập, lãi suất tiết kiệm hay nhiều kênh đầu tư truyền thống, giúp không ít người trở thành "triệu phú nhà, đất" mà không cần kinh doanh hay đầu tư chuyên nghiệp. Tuy nhiên, khi giá trị tài sản nằm chủ yếu trên giấy tờ, nhiều người lại rơi vào tình cảnh sở hữu khối tài sản trị giá hàng tỷ, thậm chí hàng chục tỷ đồng nhờ đất đai, nhưng cuộc sống hàng ngày vẫn phụ thuộc chủ yếu vào tiền lương.

Theo nhiều báo cáo gần đây, nhóm lao động trẻ có thu nhập phổ biến khoảng 15-30 triệu đồng mỗi tháng, trong khi giá một căn nhà tại TP HCM hiện nay đã lên tới 4-5 tỷ đồng (từ 80-100 triệu đồng mỗi m2), thậm chí 8-9 tỷ đồng ở nhiều khu vực. Khoảng cách giữa thu nhập và giá nhà là quá lớn khiến ngay cả khi có hỗ trợ từ gia đình hoặc vay ngân hàng, việc sở hữu nhà với họ vẫn rất khó khăn. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến khả năng an cư mà còn làm suy giảm động lực phát triển cá nhân.

Tin Gốc: Vnexpress

Tôi từng nghe không ít bạn bè cùng trang lứa nói về chuyện nhà cửa, đất đai của bố mẹ như một "khoản để dành" cho tương lai. Có người tính chuyện cưới vợ, sinh con dựa vào việc sau này sẽ được chia tài sản. Có người thậm chí còn trách bố mẹ vì không mua thêm nhà, không tích lũy đủ nhiều để con cái "đỡ vất vả". Nhưng trong gia đình tôi, bố mẹ lại có một quan điểm hoàn toàn khác.

Bố mẹ tôi có một căn nhà ở Hà Nội và hai mảnh đất ở ngoại thành. Với khối tài sản như vậy, nhiều người sẽ nghĩ hai anh em tôi chắc hẳn rất yên tâm vì sau này cũng sẽ có một phần thừa kế đáng kể. Thế nhưng, từ khi chúng tôi còn nhỏ đến lúc trưởng thành, bố mẹ luôn nói rất rõ: "Tất cả những gì bố mẹ làm ra là để yên tâm dưỡng già, để không phải phụ thuộc vào các con. Thế nên sau này, bố mẹ sẽ bán tài sản để tự lo cho mình. Bố mẹ chỉ có trách nhiệm lo cho các con ăn học đến khi trưởng thành. Còn cuộc sống sau này, các con phải tự lo lấy, đừng coi tài sản đó là của mình".

Lúc còn trẻ, thú thật tôi cũng từng thấy bố mẹ hơi cứng rắn. Nhìn nhiều gia đình mua nhà cho con, cho tiền mở cửa hàng hay hỗ trợ vài tỷ đồng để ổn định cuộc sống, đôi khi tôi cũng chạnh lòng. Tôi từng nghĩ nếu bố mẹ có điều kiện thì giúp con một chút cũng đâu có gì sai. Nhưng càng lớn, càng đi làm và chứng kiến nhiều câu chuyện xung quanh, tôi càng hiểu vì sao bố mẹ lại suy nghĩ như vậy.

Tôi từng gặp những người mới ngoài 30 tuổi nhưng đã mặc định nhà của bố mẹ rồi cũng sẽ là nhà của mình. Họ ngại cố gắng vì luôn nghĩ còn có "đường lui". Có người còn xảy ra mâu thuẫn với anh chị em chỉ vì tài sản của bố mẹ vẫn còn đó nhưng ai cũng muốn tính trước phần mình. Thậm chí, có gia đình bố mẹ vẫn khỏe mạnh nhưng con cái đã nhiều lần gây áp lực đòi sang tên nhà đất.

Mỗi lần chứng kiến những câu chuyện như vậy, tôi lại thấy cách dạy con của bố mẹ mình đáng trân trọng hơn. Bố mẹ không giàu đến mức có thể cho anh em tôi mọi thứ ngay từ đầu. Nhưng điều quý nhất mà họ cho chúng tôi là một tư duy sống độc lập. Ngay từ khi đi làm, tôi đã xác định rằng nếu muốn có nhà thì phải tự tích lũy, muốn có cuộc sống tốt hơn thì phải nâng cao năng lực của bản thân. Tôi chưa bao giờ dám nghĩ tài sản của bố mẹ là phương án dự phòng cho cuộc đời mình.

>> Tôi chậm hơn bạn bè 10 năm vì không có tài sản thừa kế của bố mẹ

Chính suy nghĩ ấy khiến tôi thấy nhẹ nhõm. Tôi không phải thấp thỏm xem sau này mình được chia bao nhiêu, cũng không có tâm lý so bì với anh em. Điều tôi quan tâm là làm sao để cuộc sống của mình ngày hôm nay tốt hơn ngày hôm qua. Đến khi bố mẹ lớn tuổi hơn, tôi càng thấm thía vì họ tự lo được cho mình, không trở thành gánh nặng của con cái.

Thực tế, tuổi già có rất nhiều khoản chi không ai lường trước được. Chi phí khám chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe hay những biến cố bất ngờ đều có thể khiến số tiền tích góp cả đời nhanh chóng vơi đi. Nếu bố mẹ giữ tài sản để bảo đảm cuộc sống của chính mình, theo tôi, đó là một quyết định hoàn toàn hợp lý. Tài sản ấy trước hết là thành quả lao động của họ, và họ có quyền sử dụng nó để sống một tuổi già an yên, tự chủ.

Tôi cũng không đồng tình với quan điểm cho rằng bố mẹ có nhiều tài sản thì đương nhiên phải cho con càng sớm càng tốt. Làm cha mẹ không có nghĩa là phải hy sinh đến mức đánh đổi cả sự an toàn tài chính của tuổi già. Trách nhiệm của cha mẹ là nuôi con khôn lớn, cho con học hành, dạy con cách sống tử tế và tự lập. Còn trách nhiệm của con là tự xây dựng cuộc sống của chính mình.

Nếu sau này bố mẹ còn tài sản để lại, đó là điều may mắn chứ không phải điều hiển nhiên. Tôi nghĩ nhiều người trẻ ngày nay cần thay đổi cách nhìn về chuyện thừa kế. Đừng coi đó là quyền lợi mặc định, càng không nên lấy nó làm động lực hay điểm tựa cho cuộc đời mình. Khi còn trẻ, còn khỏe và còn thời gian, điều đáng làm nhất là học tập, làm việc và tích lũy cho chính bản thân thay vì tâm lý "sinh ra đã có sẵn". Đó mới là tài sản giá trị nhất mà cha mẹ có thể để lại cho con.

Tin Gốc: Vnexpress

Tôi có hai đứa con 10 tuổi và 6 tuổi. Mỗi dịp cuối tuần, tôi đều chở hai con ra một quán cà phê sân vườn gần nhà, vừa ăn sáng vừa có không gian rộng rãi cho các con chạy nhảy.

Dạo gần đây, ở quán cà phê xuất hiện nhiều khách trong độ tuổi thanh niên, học sinh cấp 3. Chuyện cũng không có gì đáng nói khi nhóm thanh niên này hút thuốc liên tục và chửi thề luôn mồm.

Nói chuyện tục tĩu nhưng nói rất to, sợ mọi người không nghe thấy. Hơn nữa, hầu như câu nào cũng đệm vào đó vài từ chửi thề.

Con tôi hiếu động nên cũng hạn chế chở đến quán cà phê máy lạnh, vì sợ đôi lúc các con nói chuyện ảnh hưởng đến mọi người xung quanh. Trở lại vấn đề nhiều thanh niên nói tục chửi thề, tôi thấy đây là một vấn nạn thật sự và họ xem điều đó là bình thường. Nói tục từ giao tiếp hàng ngày đến những bình luận trên mạng xã hội cũng phải nói tục.

Điều khiến tôi lo ngại không chỉ là vài câu nói khó nghe, mà là cách nó dần trở thành câu cửa miệng của nhiều người trẻ.

Khi những lời nói thô tục được lặp đi lặp lại mỗi ngày, ở quán xá, ngoài đường, trên mạng xã hội, chúng không còn bị xem là phản cảm, mà ngược lại còn được coi như một cách thể hiện cá tính, sự thoải mái, thậm chí là... thân thiết vì tôi từng nghe một cậu trai bảo với bạn: "Thân lắm thì mới nói vậy".

Người lớn có thể chọn bỏ qua hoặc không để tâm, nhưng trẻ con thì khác. Trẻ học rất nhanh, đặc biệt là bắt chước ngôn ngữ. Chỉ cần vài lần nghe, những câu nói đó có thể được lặp lại một cách vô thức.

Và khi cha mẹ phải vội vàng nhắc nhở, giải thích, hoặc thậm chí lúng túng không biết giải thích thế nào, thì rõ ràng môi trường xung quanh đã không còn an toàn như chúng ta nghĩ.

Trước đó, tôi có phản ánh với anh chủ quán thì anh bảo: "Bó tay, mồm ai nấy nói anh không quản được". Thế là tôi cũng không dám chở hai con đến quán cà phê đó nữa.

Tin Gốc: Vnexpress