Trong hệ thống tư pháp, luật sư đóng vai trò là “lá chắn” bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị can, bị cáo. Song việc bảo mật thông tin cho thân chủ và trách nhiệm tố giác tội phạm vì an toàn xã hội luôn có ranh giới.
Dự án sửa đổi Bộ luật Hình sự năm 2026 đabg được Bộ Công an xây dựng và lấy ý kiến đến 7/5, nêu đề xuất siết chặt “đặc quyền” miễn truy cứu hình sự của luật sư.
Được im lặng với hành vi đã xảy ra, nhưng phải lên tiếng với tội sắp thực hiện
Theo Bộ luật Hình sự hiện hành, luật sư không phải chịu trách nhiệm hình sự nếu không tố giác tội phạm mà thân chủ “đang chuẩn bị, đang thực hiện hoặc đã thực hiện” mà luật sư biết rõ trong quá trình thực hiện việc bào chữa.
Nghĩa là biết thân chủ sắp, đang phạm tội mà không tố giác thì luật sư vẫn không bị truy cứu hình sự (trừ khi đó là các tội xâm phạm an ninh quốc gia hoặc các tội phạm đặc biệt nghiêm trọng).
Quy định này là nhằm bảo đảm sự tin cậy tuyệt đối giữa luật sư và thân chủ, tạo điều kiện cho quyền bào chữa, một quyền hiến định, được thực thi trọn vẹn.
Song theo Bộ Công an, quy định như trên là không phù hợp. Cụ thể, với những hành vi thân chủ chuẩn bị thực hiện hoặc đang thực hiện (phạm một tội mới hoặc tiếp diễn hành vi phạm tội đã thực hiện trước đó) không thuộc phạm vi nhiệm vụ của người bào chữa.
Do đó, nếu luật sư không tố giác các hành vi này sẽ vi phạm nguyên tắc của pháp luật hình sự: “Mọi hành vi phạm tội do người thực hiện phải được phát hiện kịp thời”.
Trên quan điểm này, Dự thảo đề xuất sửa đổi quy định miễn trừ trên với luật sư, người bào chữa, nhằm cân bằng giữa đạo đức nghề nghiệp, nghĩa vụ bảo mật thông tin của luật sư với trách nhiệm bảo vệ an toàn xã hội và ngăn chặn tội phạm từ sớm, từ xa theo đúng tinh thần “lấy phòng ngừa là chính”.
Thêm con dâu, con rể, bố mẹ chồng, bố mẹ vợ… vào nhóm không buộc phải tố giác
Vẫn trong chính sách điều chỉnh nhóm được miễn chịu trách nhiệm hình sự do không tố giác tội phạm, Bộ Công an cũng đề xuất mở rộng hơn với người nhà của người phạm tội.
Điều 18 và 19 Bộ luật Hình sự hiện chỉ loại trừ trách nhiệm hình sự cho ông, bà, cha, mẹ, con, cháu, anh chị em ruột, vợ hoặc chồng của người phạm tội.
Theo Bộ Công an, quy định này chưa bao quát hết các mối quan hệ “thân thích” của một cá nhân, chưa bảo đảm tính nhân văn, nhân đạo. Do đó, dự thảo đã đề xuất mở rộng thêm với bố mẹ nuôi, bố mẹ vợ/chồng, cha dượng, mẹ kế, con nuôi, con rể, con dâu, con riêng của vợ/chồng.
Sự bổ sung này sẽ phản ánh đầy đủ hơn cấu trúc gia đình thực tế, tăng tính nhân đạo và phù hợp hơn với truyền thống ứng xử gia đình; phù hợp với quy định về hàng thừa kế của Bộ luật Dân sự cũng như Luật Hôn nhân và gia đình.
Điều này đồng nghĩa, nếu một người phạm tội thì những người thuộc diện đã nêu ở trên, không bị bắt buộc phải tố giác.
Bộ Công an đánh giá chính sách này sẽ làm hẹp phạm vi bị truy cứu trách nhiệm hình sự của những người không tố giác, che giấu tội phạm, nhưng là cần thiết để bảo vệ các giá trị cốt lõi trong văn hóa dân tộc.
Đối với doanh nghiệp, nghĩa vụ của những người thân của người phạm tội giảm đi, đồng nghĩa với quyền lợi của người bị xâm hại cũng sẽ có thể bị ảnh hưởng, đặc biệt là trong các vụ án kinh tế, tham ô, gian lận, rửa tiền có yếu tố gia đình. Tuy nhiên, các cơ quan chức năng phải có trách nhiệm để bảo đảm quyền lợi cho họ.
Trước đó, ngày 29-4, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Thanh Hóa nhận được tin báo của người dân về một cơ sở giết mổ ở xã Thọ Phú, tỉnh Thanh Hóa mua, nhốt heo bệnh để giết mổ bán ra thị trường.
Sau khi tiếp nhận thông tin, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh này phối hợp với Công an xã Thọ Phú kiểm tra, xác minh vụ việc.
Qua kiểm tra, lực lượng chức năng xác định số heo bệnh tại cơ sở này được chủ cơ sở mua của Lê Văn Lam để chuẩn bị giết mổ.
Mở rộng điều tra, cơ quan công an xác định Lê Văn Lam đã thu mua heo bệnh từ Lê Mạnh Đáng, rồi bán lại cho nhiều người trên địa bàn các xã Thọ Phú, An Nông, Hiền Kiệt, tỉnh Thanh Hóa để giết mổ, tiêu thụ. Tổng cộng các nghi phạm đã mua bán 17 con heo.
Trong quá trình điều tra, cơ quan công an cũng xác định gia đình ông Lê Văn Hợi nuôi 28 con heo thịt và 4 con heo nái sinh sản.
Từ ngày 26-4, đàn heo của gia đình ông Hợi xuất hiện triệu chứng bỏ ăn, da đỏ, nhiều con có biểu hiện mắc dịch bệnh tả heo châu Phi.
Mặc dù biết đàn heo bị bệnh, khó chữa trị, có nguy cơ lây lan nhưng Hợi không báo cơ quan chức năng xử lý mà tìm cách bán cho Lê Mạnh Đáng.
Dù biết rõ tình trạng heo bệnh nhưng Đáng vẫn đồng ý mua 26 con heo của Hợi với giá 27 triệu đồng, đem bán cho các lò mổ kiếm lời.
Theo kết quả xét nghiệm của cơ quan chuyên môn xác định các mẫu bệnh phẩm thu từ số heo nêu trên đều dương tính với vi rút gây bệnh "dịch tả heo châu Phi".
Bằng chứng cứ đã thu thập, Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can, bắt tạm giam đối với Lê Mạnh Đáng; khởi tố bị can và cấm đi khỏi nơi cư trú đối với Lê Văn Lam và Lê Văn Hợi, đồng thời tiếp tục điều tra, mở rộng vụ án.
Qua vụ án nêu trên, Công an tỉnh Thanh Hóa khuyến cáo người chăn nuôi, cơ sở giết mổ, kinh doanh thực phẩm và người dân tuyệt đối không mua bán, vận chuyển, giết mổ, tiêu thụ heo mắc bệnh, heo chết, sản phẩm từ heo không rõ nguồn gốc, chưa qua kiểm dịch.
Khi phát hiện vật nuôi có biểu hiện mắc bệnh, người dân cần kịp thời báo cho cơ quan thú y, chính quyền hoặc công an nơi gần nhất để phối hợp xử lý, tránh để dịch bệnh lây lan.
Sáng 25/5, TAND Khu vực 10 tỉnh Lâm Đồng mở phiên xét xử sơ thẩm đối với 33 bị cáo liên quan đến vụ án ma túy xảy ra tại quán bar Paris Night, số K01-02-03-04 đường Phạm Hùng, phường Phú Thủy.
Các bị cáo bị đưa ra xét xử về các tội Chứa chấp việc sử dụng trái phép chất ma túy, Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy và Tàng trữ trái phép chất ma túy.
Ngay từ sáng sớm, lực lượng cảnh sát hỗ trợ tư pháp đã có mặt tại khu vực tòa án để đảm bảo an ninh trật tự. Nhiều bị cáo tuổi đời còn trẻ được dẫn giải đến phiên tòa trong tâm trạng lo lắng.
Theo cáo trạng của VKSND Khu vực 10, tối 1/5/2025, lực lượng chức năng kiểm tra quán bar Paris Night và bắt quả tang nhiều nhóm khách đang sử dụng trái phép chất ma túy tại các bàn VIP 2, 3, 5, 16 và 17.
Kết quả điều tra xác định, các bị cáo đã sử dụng quán bar Paris Night làm nơi cho khách sử dụng ma túy nhằm tăng doanh thu. Các bị cáo là những người quản lý quán đã cùng tham gia điều hành, tạo điều kiện cho các nhóm khách sử dụng ma túy trong quán. Ngoài ra, nhiều nhân viên của quán cũng bị xác định có vai trò giúp sức.
Do đó, Mạnh Trọng Toản, Trần Mạnh Anh, Phạm Hoàng Minh, Nguyễn Văn Năm, Phan Minh Huy, Lê Văn Hiếu, Đường Quốc Việt, Nguyễn Minh Hậu, Phan Thanh Hậu, Nguyễn Đình Thức, Nguyễn Ngọc Hiếu, Nguyễn Đức Thanh, Võ Chí Trung, Trần Ngọc Vinh và Võ Hải Đăng bị truy tố về tội Chứa chấp việc sử dụng trái phép chất ma túy theo điểm d khoản 2 Điều 256 Bộ luật Hình sự, với tình tiết định khung "đối với 2 người trở lên".
Theo cáo trạng của VKSND Khu vực 10, tại bàn VIP 2, cơ quan điều tra xác định Nguyễn Thành Kiển, Nguyễn Thành Lơ, Võ Trường Sơn và Trần Văn Tuấn đã góp tiền đặt bàn và chuẩn bị 1,2568 gam Ketamine, 0,1743 gam MDMA cùng Diazepam để sử dụng. Nguyễn Duy Khánh có hành vi chế biến ma túy để cả nhóm cùng sử dụng.
Trong vụ việc này, Nguyễn Thành Lơ, Nguyễn Thành Kiển, Trần Văn Tuấn và Võ Trường Sơn bị truy tố về tội Tàng trữ trái phép chất ma túy theo điểm i khoản 1 Điều 249 Bộ luật Hình sự.
Đồng thời, Nguyễn Thành Lơ, Nguyễn Thành Kiển, Trần Văn Tuấn, Võ Trường Sơn và Nguyễn Duy Khánh bị truy tố thêm về tội Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy theo điểm b khoản 2 Điều 255 Bộ luật Hình sự.
Tại bàn VIP 5, Phạm Ngọc Thắng bị cáo buộc cung cấp 0,2218 gam Ketamine; Nguyễn Minh Thiện Quý chuẩn bị dụng cụ sử dụng ma túy cho nhóm gồm Thắng, Quý, Trần Anh Tú, Thông Trương Quốc Đạt, Nguyễn Thị Ngọc Hạnh và Trương Quốc Toàn.
Phạm Ngọc Thắng và Nguyễn Minh Thiện Quý bị truy tố về tội Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy theo điểm b khoản 2 Điều 255 Bộ luật Hình sự.
Tại bàn VIP 16, Trần Quang Huy đặt bàn; Nguyễn Trần Ngọc Trân cung cấp Ketamine; Vũ Đức Huy cung cấp ma túy dạng bột Ferrari; Trần Tuấn Kiệt chuẩn bị dụng cụ để nhóm sử dụng ma túy.
Các bị cáo Trần Quang Huy, Nguyễn Trần Ngọc Trân, Vũ Đức Huy và Trần Tuấn Kiệt bị truy tố về tội Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy.
Trong khi đó, tại bàn VIP 17, các bị cáo Trần Văn Vinh, Trần Ngọc Trọng, Trần Văn Thư, Nguyễn Chương Trình, Nguyễn Văn Sanh, Tăng Văn Sỹ và Ngô Tiến Minh cùng góp tiền mua Ketamine và thuốc lắc để sử dụng tập thể. Nhóm này bị truy tố về tội Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy theo điểm b khoản 2 Điều 255 Bộ luật Hình sự.
Ngày 5/4, Công an phường Dĩ An lấy lời khai những người liên quan, điều tra việc người đàn ông đánh gục nam thanh niên trong con hẻm sau va chạm giao thông.
Theo điều tra, khoảng 17h ngày 4/4, người đàn ông đội mũ bảo hiểm màu đỏ chạy xe máy trong con hẻm nhỏ thuộc phường Dĩ An (Bình Dương cũ) thì va chạm với nam sinh chạy ngược chiều. Cả hai ngã, không ai bị thương.
Tuy nhiên, người đàn ông hùng hổ tiến tới, lớn tiếng gây hấn với nam sinh. Thấy vậy, nam thanh niên mặc áo thun trắng ở gần đó chạy ra can ngăn.
Sau một lúc trao đổi qua lại, anh này bị người đàn ông lao vào đánh tới tấp, chảy nhiều máu, bất tỉnh. Gã quay sang tiếp tục đánh nam sinh bị thương, để xe lại hiện trường rồi bỏ đi.
Hai nạn nhân được người dân đưa đi cấp cứu. Sự việc được camera ghi lại, người dân đưa lên mạng xã hội khiến nhiều người bức xúc.
