Gia vị giúp kiểm soát đường huyết hiệu quả

Mới nhất ngày 8-5, Cơ quan An ninh y tế Anh thông báo phát hiện một trường hợp nghi nhiễm vi rút Hanta là một người Anh từng là hành khách trên du thuyền này.

Các chuyên gia cho hay dù căn bệnh này không mới, nhưng nguy hiểm ở chỗ triệu chứng ban đầu rất dễ nhầm với cúm thông thường, trong khi bệnh có thể chuyển nặng gây suy hô hấp cấp, sốc tuần hoàn và tử vong chỉ trong vài giờ.

Theo thông tin được cập nhật tại khóa đào tạo, chùm ca bệnh đáng chú ý nhất hiện nay xuất hiện trên một tàu du lịch quốc tế khởi hành từ Argentina đầu tháng 4-2026, đi qua nhiều khu vực sinh thái đặc biệt như Nam Cực, đảo Nam Georgia, Tristan da Cunha và Saint Helena.

Đến nay đã có 3 trường hợp tử vong. Các bệnh nhân ban đầu chỉ sốt, đau bụng, buồn nôn nhưng nhanh chóng chuyển sang viêm phổi nặng, hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển (ARDS) và sốc tuần hoàn. Điều khiến giới chuyên môn lo ngại là khả năng lây truyền từ người sang người của chủng Andes vi rút, đặc tính hiếm gặp nhưng từng được ghi nhận tại Nam Mỹ.

Theo ThS Nguyễn Quốc Thái, Viện Y học nhiệt đới Bạch Mai, vi rút Hanta là nhóm vi rút RNA thuộc họ Hantaviridae, tồn tại tự nhiên chủ yếu ở các loài gặm nhấm như chuột cống, chuột đồng, chuột nhắt… Vi rút có thể sống lâu dài trong cơ thể vật chủ mà không gây bệnh cho chúng nhưng đặc biệt nguy hiểm khi lây sang người.

Vi rút Hanta được chia thành hai nhóm chính. Nhóm "Thế giới cũ" phổ biến ở châu Á và châu Âu, thường gây sốt xuất huyết kèm hội chứng thận (HFRS). Trong khi đó, nhóm "Thế giới mới" tại châu Mỹ gây hội chứng tim phổi do vi rút Hanta (HPS/HCPS), đây là thể bệnh có tỉ lệ tử vong lên tới 40–50%.

"Điểm đáng sợ nhất của bệnh là tốc độ diễn tiến rất nhanh. Người bệnh có thể chỉ sốt nhẹ, đau cơ như cúm nhưng sau đó nhanh chóng rơi vào suy hô hấp cấp, phù phổi, tụt huyết áp và sốc tim", bác sĩ Thái cho biết.

Không giống nhiều bệnh truyền nhiễm khác lây qua muỗi hay côn trùng, vi rút Hanta chủ yếu lây sang người khi hít phải bụi khí dung chứa nước tiểu, phân hoặc nước bọt của chuột nhiễm bệnh.

Nguy cơ thường xuất hiện khi người dân dọn kho cũ, gác xép, chuồng trại, kho thóc hoặc những nơi có nhiều phân chuột nhưng quét khô, dùng chổi hoặc máy hút bụi khiến vi rút phát tán vào không khí. Vi rút cũng có thể lây qua vết cắn của chuột hoặc khi vết thương hở tiếp xúc trực tiếp với chất thải của động vật mang bệnh.

Theo TS.BS Đoàn Thu Trà, Quyền Viện trưởng Viện Y học nhiệt đới Bạch Mai, hiện chưa có thuốc kháng vi rút đặc hiệu cũng như vắc xin phòng bệnh do vi rút Hanta gây ra. Vì vậy, việc điều trị chủ yếu dựa vào hồi sức tích cực và chăm sóc hỗ trợ.

Trong các trường hợp nặng, bệnh nhân có thể phải thở máy, lọc máu hoặc can thiệp ECMO (hệ thống tim phổi nhân tạo ngoài cơ thể) để duy trì sự sống. "Không có thuốc điều trị tận gốc nên phát hiện muộn sẽ làm tăng đáng kể nguy cơ tử vong", bác sĩ Trà nhấn mạnh.

Theo các chuyên gia, đến nay Việt Nam chưa ghi nhận ca bệnh Hanta mới trong đợt cảnh báo hiện tại. Trước đó, vào khoảng năm 2012 từng có ghi nhận một số ca nhiễm rải rác phía Nam. Tuy nhiên, nguy cơ xuất hiện ca bệnh là hoàn toàn hiện hữu do quần thể chuột và các loài gặm nhấm tại Việt Nam rất phổ biến, sinh sống sát khu dân cư.

Một số nghiên cứu dịch tễ học (như nghiên cứu huyết thanh năm 2025 trên nhóm người chăn nuôi động vật hoang dã tại một vài tỉnh thành) đã phát hiện ra tỉ lệ nhỏ người dân có kháng thể chống lại vi rút Hanta, cho thấy họ đã từng vô tình phơi nhiễm với mầm bệnh này trong tự nhiên.

Vì vậy, dù bệnh hiếm gặp, Bộ Y tế khuyến cáo người dân không được chủ quan. Biện pháp tốt nhất hiện nay là kiểm soát chuột, giữ vệ sinh nhà cửa, bịt kín khe hở ngăn chuột vào nhà, giữ vệ sinh môi trường và đặc biệt luôn xịt ẩm, đeo găng tay, khẩu trang thay vì quét khô khi dọn dẹp những khu vực nghi ngờ có phân chuột.

Bác sĩ Trà cũng cho biết thêm hệ thống y tế Việt Nam hiện có đủ năng lực xét nghiệm và chẩn đoán nếu xuất hiện ca nghi ngờ nhiễm bệnh.

Nếu xuất hiện sốt cao, đau cơ, khó thở sau khi làm việc ở kho bãi, đồng ruộng hoặc môi trường có nhiều chuột, người dân cần đến cơ sở y tế sớm để được thăm khám, tránh chủ quan vì bệnh có thể diễn tiến rất nhanh.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Công ty TNHH Dược phẩm Kissei ở thành phố Matsumoto, tỉnh Nagano, hôm 18/5 thông báo khoảng 20 bệnh nhân tại Nhật Bản tử vong sau khi sử dụng Tabneos, một loại thuốc điều trị viêm mạch đang lưu hành tại thị trường nội địa, theo Nikkei.

Quá trình giám sát sau lưu hành thuốc ghi nhận 22 trường hợp mắc "hội chứng biến mất đường mật", một tình trạng bệnh lý khiến các đường dẫn mật trong gan bị phá hủy. 13 trong số 20 người tử vong đã mắc hội chứng này. Nhiều trường hợp phát bệnh chỉ trong vòng 3 tháng đầu tiên kể từ khi bắt đầu uống thuốc. Bộ Y tế vẫn đang điều tra, chưa có kết luận cuối cùng về nguyên nhân tử vong.

Hiện khoảng 8.500 bệnh nhân tại Nhật Bản sử dụng Tabneos. Hôm 1/5, Kissei đã bổ sung "hội chứng biến mất đường mật" vào danh mục các tác dụng phụ nghiêm trọng, cụ thể là mục rối loạn chức năng gan.

Cơ quan quản lý y tế quốc gia Nhật Bản chưa thu hồi giấy phép lưu hành Tabneos nhưng đã dừng chỉ định thuốc cho người bệnh mới. Nhà chức trách cũng khuyến nghị bác sĩ thận trọng cân nhắc việc tiếp tục hay dừng liệu trình của người bệnh hiện tại.

Về phía Kissei, công ty khẳng định luôn cung cấp đầy đủ thông tin về tác dụng phụ ngay khi sự cố xảy ra, đồng thời hãng đang thảo luận trực tiếp phương án xử lý với Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản.

Trên thế giới, giới chức y tế cũng có những hành động quyết liệt với Tabneos. Ngày 27/4, Trung tâm Đánh giá và Nghiên cứu Thuốc (thuộc FDA Mỹ) đề xuất thu hồi giấy phép lưu hành sản phẩm tại Mỹ. Cơ quan này nghi ngờ đơn vị phát triển có hành vi thao túng dữ liệu và che giấu thông tin trong giai đoạn thử nghiệm lâm sàng.

Trước đó vào ngày 30/1, Cơ quan Quản lý Dược phẩm châu Âu (EMA) cũng rà soát lại loại thuốc này vì lo ngại tính thiếu nhất quán của dữ liệu thử nghiệm giai đoạn cuối.

ChemoCentryx (công ty con của tập đoàn Amgen, Mỹ) phát triển Tabneos từ những ngày đầu. Năm 2017, Kissei mua lại quyền độc quyền kinh doanh tại Nhật Bản từ một đối tác Thụy Sĩ và tham gia các thử nghiệm lâm sàng quốc tế. Hãng chính thức tung sản phẩm ra thị trường nội địa vào tháng 6/2022 sau khi nộp đơn xin cấp phép từ các kết quả thử nghiệm trước đó.

Tin Gốc: Vnexpress

Theo dữ liệu Hiệp hội Thị trường trái phiếu Việt Nam (VBMA), tính đến 24-4, có 5 đợt phát hành trái phiếu doanh nghiệp được ghi nhận trong tháng 4-2026. Với tổng khối lượng là 4.776 tỉ đồng trong lĩnh vực ngân hàng, xây dựng và bất động sản.

Lũy kế từ đầu năm 2026, tổng giá trị phát hành trái phiếu doanh nghiệp được ghi nhận là 52.815 tỉ đồng, với 14 đợt phát hành ra công chúng trị giá 15.334 tỉ đồng (chiếm 29% tổng giá trị phát hành) và 17 đợt phát hành riêng lẻ trị giá 37.481 tỉ đồng (chiếm 71%).

Các doanh nghiệp đã mua lại 13.263 tỉ đồng trái phiếu trong tháng 4.

Lũy kế từ đầu năm đến nay, tổng giá trị trái phiếu đã được mua lại trước hạn đạt 24.565 tỉ đồng, giảm 38,8% so với năm 2025. Ngân hàng là nhóm ngành dẫn đầu, chiếm khoảng 58,8% tổng giá trị mua lại trước hạn (tương ứng khoảng 14.464 tỉ đồng).

Bộ Y tế trao tặng gần 6 tỉ đồng cho Trường Sa

Ngày 3-5, tại Hội nghị quán triệt nhiệm vụ đoàn công tác số 15 đi thăm đặc khu Trường Sa và nhà giàn DK1 năm 2026 được tổ chức tại tỉnh Khánh Hòa, đại diện đoàn đại biểu Bộ Y tế đã trao tặng gần 6 tỉ đồng gồm tiền mặt, trang thiết bị y tế và hàng hóa để chuyển đến Trường Sa.

Trong đó, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh hỗ trợ 3,3 tỉ đồng tiền mặt để đầu tư thiết bị y tế tại đặc khu Trường Sa; Hệ thống nhà thuốc và tiêm chủng Long Châu hỗ trợ tiền mặt 500 triệu đồng và hàng hóa gồm vitamin thiết yếu trị giá 500 triệu đồng…

Cùng ngày, đoàn đại biểu Bộ Y tế do Thầy thuốc ưu tú, GS.TS.BS Trần Văn Thuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế, dẫn đầu đã đến thăm và tặng quà cho Đội điều trị 486. Thứ trưởng đánh giá cao nỗ lực của Đội điều trị 486 trong công tác đảm bảo quân y cho các nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu.

Dù chỉ có 52 cán bộ, nhân viên nhưng đơn vị đã tổ chức khám sức khỏe cho các lực lượng công tác trên biển; khám sức khỏe định kỳ cho cán bộ, chiến sĩ của Vùng 4 Hải quân và các đơn vị thuộc Quân chủng Hải quân đóng quân tại Vùng 4…

Những năm gần đây, Đội điều trị 486 còn triển khai khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế cho người dân, góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho nhân dân địa phương.

Những năm gần đây, mức sinh tại Việt Nam đã giảm xuống dưới mức sinh thay thế, từ 2,11 con/phụ nữ (2021) xuống 1,91 con/phụ nữ (2024) và 1,93 con/phụ nữ (2025), đặc biệt tại các đô thị lớn và khu vực có điều kiện kinh tế - xã hội phát triển.

Thực trạng này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm khuyến khích sinh con.

Kế hoạch thực hiện Chương trình bảo đảm mức sinh thay thế đến năm 2030 đặt mục tiêu trên 95% cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ được cung cấp đầy đủ thông tin về kết hôn, sinh con và duy trì mức sinh thay thế; 100% tỉnh, thành phố phải triển khai các chính sách hỗ trợ sinh con, nuôi con phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.

Kế hoạch xác định rõ, việc tăng tỉ suất sinh không chỉ hướng tới mục tiêu về số lượng mà còn phải gắn với nâng cao chất lượng dân số, bao gồm chăm sóc tốt sức khỏe bà mẹ, trẻ em; nâng cao thể chất, trí tuệ và tinh thần của thế hệ tương lai, qua đó góp phần xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cao cho đất nước.

Đề xuất hoàn thiện các chính sách hỗ trợ phù hợp, khuyến khích nam, nữ thanh niên kết hôn sớm hơn, không trì hoãn việc sinh con và không sinh quá ít con; thí điểm, triển khai mở rộng các biện pháp hỗ trợ các cặp vợ chồng sinh đủ hai con, khuyến khích phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi.

Nhiều giải pháp hỗ trợ thiết thực cũng được đề xuất như phát triển các dịch vụ tư vấn hôn nhân, gia đình; xây dựng môi trường sống thân thiện với các gia đình có con nhỏ; mở rộng các dịch vụ hỗ trợ người lao động như đưa đón, trông giữ trẻ, ngân hàng sữa mẹ, bác sĩ gia đình; giảm bớt các khoản đóng góp, hỗ trợ chi phí nuôi dạy con…

Ngành y tế TP.HCM chính thức khởi động kế hoạch năm 2026 với trọng tâm là nâng cao năng lực hệ thống y tế cơ sở và đẩy mạnh mục tiêu loại trừ lây truyền bệnh giang mai từ mẹ sang con.

Theo số liệu báo cáo giai đoạn 2020 - 2025, bệnh sùi mào gà vẫn ghi nhận số ca mắc cao nhất, đỉnh điểm vào năm 2023 với hơn 38.000 trường hợp.

Đáng chú ý, số ca nhiễm giang mai đã tăng gấp đôi chỉ trong vòng 5 năm, từ 4.899 ca (năm 2020) lên 9.511 ca (năm 2025).

Sự chênh lệch về giới tính cũng được thể hiện rõ rệt khi tỉ lệ mắc giang mai ở nam giới cao gấp 3 lần nữ giới, và bệnh lậu ở nam giới cao hơn gần 11 lần so với nữ giới.

Trước thực tế đó, chương trình phòng chống các bệnh lây truyền qua đường tình dục năm 2026 đặt ra 3 mục tiêu cốt lõi: nâng cao năng lực hệ thống y tế cơ sở, giảm tỉ lệ mắc các bệnh lây truyền qua đường tình dục phổ biến và quyết tâm loại trừ lây truyền giang mai từ mẹ sang con.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ