Sáng 9/11/1888, khu phố Whitechapel ở phía đông London thức dậy bởi tiếng la hét của một người bán hàng. Trong căn phòng chật hẹp trên phố Dorset, thi thể Mary Jane Kelly, nạn nhân của kẻ giết người hàng loạt khét tiếng nhất thế kỷ 19, Jack the Ripper, nằm giữa khung cảnh kinh hoàng.
Chỉ ít phút sau, hàng trăm người đã kéo đến. Người dân chen nhau đứng sát cửa sổ, báo chí tràn vào khu vực, hàng xóm cố nhìn xem chuyện gì xảy ra. Cảnh sát chỉ còn cách dùng dây thừng căng quanh ngôi nhà và bố trí người đứng gác.
Cuối thế kỷ 19, đó là điều bình thường. Ngày nay, dải băng màu vàng in dòng chữ đen “POLICE LINE DO NOT CROSS” (Khu vực cảnh sát, cấm vượt qua) trở nên quen thuộc. Công chúng đều hiểu phía sau là một không gian bất khả xâm phạm.
Dải băng mỏng đó cũng là kết quả của hơn một thế kỷ thay đổi trong tư duy điều tra hình sự.
Trước khi dải băng này ra đời, nếu xảy ra án mạng trên đường phố, cảnh sát thường sử dụng bất cứ thứ gì có sẵn: dây thừng, hàng rào gỗ, xe ngựa, sau này là ô tô cảnh sát hoặc đơn giản là một nhóm cảnh sát đứng thành hàng để ngăn người dân hiếu kỳ.
Nhưng sau quá trình sử dụng, giới chức nhận ra dây thừng không tạo được cảm giác cảnh báo rõ ràng. Người dân vẫn có thể bước qua nếu tò mò. Cảnh sát cũng liên tục phải nhắc nhở từng người.
Đến cuối thế kỷ XIX, khi nhiếp ảnh bắt đầu được sử dụng trong điều tra, nhiều bức ảnh lịch sử còn cho thấy hàng chục người đứng ngay cạnh thi thể nạn nhân.
Một giáo sư người Pháp đã thay đổi mọi thứ
Bước ngoặt không đến từ cảnh sát, mà từ một giáo sư người Pháp. Năm 1910, bác sĩ và nhà tội phạm học Edmond Locard thành lập phòng thí nghiệm pháp y đầu tiên của cảnh sát tại Lyon.
Ông đưa ra nguyên lý nổi tiếng: “Mọi sự tiếp xúc đều để lại dấu vết.” Ngày nay, nguyên lý này được gọi là Locard’s Exchange Principle và vẫn được giảng dạy trong mọi trường đào tạo điều tra viên trên thế giới.
Hiểu đơn giản là mỗi khi một người bước vào hiện trường, họ không chỉ mang thứ gì đó đến mà còn lấy đi một thứ gì đó.
Một hung thủ có thể để lại tóc, sợi vải, đất bám trên giày, dấu vân tay, mồ hôi… Nhưng một cảnh sát bất cẩn hay bất cứ kẻ hiếu kỳ nào cũng có thể vô tình làm mất dấu giày của hung thủ hoặc mang tóc của mình vào hiện trường.
Đó là lý do Locard cho rằng nhiệm vụ đầu tiên của cảnh sát không phải là khám nghiệm mà là ngăn không cho bất kỳ ai tiếp xúc với hiện trường. Quan điểm này làm thay đổi hoàn toàn tư duy điều tra.
Những năm 1920-1950, dấu vân tay, nhiếp ảnh hiện trường, giám định máu và nhiều kỹ thuật pháp y phát triển rất nhanh. Hiện trường trở thành “kho chứng cứ” chứ không còn chỉ là nơi phát hiện thi thể.
Mỗi dấu chân đều có giá trị. Mỗi dấu bánh xe đều có thể dẫn tới hung thủ. Mỗi đầu lọc thuốc lá đều có thể giúp xác định người từng xuất hiện.
Điều đó khiến các lực lượng cảnh sát nhận ra rằng bảo vệ hiện trường phải trở thành bước đầu tiên trong mọi cuộc điều tra.
FBI sau này đưa nguyên tắc này vào cẩm nang đào tạo điều tra viên: Việc đầu tiên khi đến hiện trường là xác lập và bảo vệ khu vực, chỉ cho phép người có nhiệm vụ ra vào.
Dải băng vàng ra đời
Không có một cá nhân nào được ghi nhận là “cha đẻ” của băng niêm phong hiện trường.
Thứ xuất hiện trước lại là barrier tape – loại băng nhựa dùng để cảnh báo công trình xây dựng, khu vực nguy hiểm hoặc đường đang sửa chữa.
Khoảng giữa thế kỷ XX, ngành công nghiệp nhựa phát triển mạnh giúp polyethylene trở nên rất rẻ. Các công ty bắt đầu sản xuất những cuộn băng mỏng, nhẹ, chống nước và có thể in chữ. Lực lượng cảnh sát Mỹ nhanh chóng nhận ra đây là giải pháp hoàn hảo.
Chỉ cần vài phút, một cảnh sát có thể mang theo cả trăm mét băng trong cốp xe, căng quanh một khu vực rộng mà trước đây phải cần rất nhiều người đứng canh.
Đến cuối thập niên 1960 và đặc biệt trong những năm 1970, hình ảnh dòng chữ “Police line, do not cross” đã xuất hiện phổ biến trên đường phố phương Tây.
Vì sao gần như luôn là màu vàng?
Các nghiên cứu về thị giác và an toàn lao động từ giữa thế kỷ XX cho thấy màu vàng nằm trong nhóm màu con người nhận biết nhanh nhất ở khoảng cách xa.
Đó cũng là màu được sử dụng trên biển cảnh báo, xe cứu hộ, xe công trình và áo phản quang. Màu vàng tạo cảm giác “chú ý” nhưng không mang ý nghĩa cấm tuyệt đối như màu đỏ.
Đối với cảnh sát, điều quan trọng là người dân nhận ra ngay phía trước là khu vực đặc biệt. Bởi vậy, vàng trở thành màu tiêu chuẩn.
Dù sau này cảnh sát một số nước dùng thêm màu đỏ – trắng như ở Đức, Pháp xanh-trắng như ở Nhật; hoặc màu cam được một số lực lượng cảnh sát Bắc Âu sử dụng nhưng băng vàng in chữ đen vẫn là hình ảnh biểu tượng và phổ biến nhất.
Cảnh sát ngày nay không chỉ dùng nó để đánh dấu hiện trường án mạng, mà còn để cảnh báo các khu vực tai nạn, rò rỉ hóa chất, cây đổ, nhà sập và các sự kiện nguy hiểm tương tự.
Cuộn băng này được cánh sát dùng nhiều nhất nhưng không phải vật phẩm quản lý đặc biệt của ngành tư pháp. Người dân có thể mua cho mục đích làm phim sự kiện, Halloween… nhưng sẽ bị xử lý nếu lợi dụng để giả danh cảnh sát, phong tỏa đường, cản trở giao thông trái phép.
Bản án chiều 25/6 của TAND tỉnh Nghệ An tuyên Sáng, 37 tuổi, phạm tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, theo Điều 174 Bộ luật Hình sự.
Tại phiên xử hôm nay, Sáng hối hận, thừa nhận hành vi, khai do nợ nần vì cờ bạc và cá độ bóng đá qua mạng thua lỗ nên nảy sinh ý định lừa đảo.
HĐXX nhận định hành vi của bị cáo đặc biệt nghiêm trọng, số tiền chiếm đoạt lớn, gây ảnh hưởng xấu đến xã hội nên phải xử nghiêm, buộc hoàn trả toàn bộ số tiền đã chiếm đoạt.
Theo cáo trạng, dù biết TAND huyện Yên Thành (cũ) không có thẩm quyền giải quyết các vụ án có yếu tố nước ngoài, Sáng vẫn lợi dụng vị trí công tác, đưa ra thông tin gian dối có thể "chạy" các vụ ly hôn dạng này để chiếm đoạt tiền của một người trú tại Đồng Nai.
Để bị hại tin tưởng, Sáng tự tạo các tài khoản Zalo, giả vờ nhắn tin giải quyết ly hôn, đưa ra số vụ yêu cầu ly hôn, số tiền để chia lợi nhuận và các vướng mắc cần kinh phí để giải quyết.
Nhà chức trách cáo buộc, từ tháng 10/2024 đến tháng 2/2025, bị hại đã 90 lần chuyển cho Sáng tổng cộng hơn 19 tỷ đồng để lo lót. Nhận tiền, Sáng dùng để trả nợ, đánh bạc và tiêu xài cá nhân. Khi phát hiện bị lừa, nạn nhân trình báo công an.
Công an xã Hoành Mô (Quảng Ninh) phối hợp với Đồn Biên phòng cửa khẩu Hoành Mô vừa bắt giữ một ô tô vận chuyển 100 bình nghi chứa khí N2O sau màn truy đuổi tại khu vực biên giới.
Cụ thể, khoảng 15h50 ngày 7/7, trong lúc tuần tra tại khu vực mốc 1321(2)-100m thuộc thôn Đồng Văn, tổ công tác phát hiện ô tô màu xám mang biển kiểm soát 14B-04x.xx di chuyển từ thôn Phai Làu về hướng cửa khẩu Hoành Mô với nhiều biểu hiện nghi vấn.
Khi lực lượng chức năng ra hiệu lệnh dừng xe để kiểm tra, người điều khiển phương tiện không chấp hành mà tăng ga bỏ chạy. Tổ công tác lập tức truy đuổi và khống chế phương tiện tại đoạn đường liên thôn thuộc thôn Nà Pò, cách quốc lộ 18C khoảng 3km về hướng thôn Đồng Cậm.
Tài xế được xác định là T.D.T. (SN 1990, trú tại xã Hoành Mô).
Kiểm tra phương tiện, lực lượng chức năng phát hiện 25 bao tải dứa màu vàng. Bên trong mỗi bao là một thùng carton chứa 4 bình kim loại màu đen, có van xả khí và in dòng chữ "DO NOT REFILL" trên nắp. Tổng cộng, tổ công tác thu giữ 100 bình nghi chứa khí N2O.
Làm việc với cơ quan chức năng, tài xế không xuất trình được giấy tờ liên quan đến lô hàng. Người này khai nhận số bình trên là khí cười, được thuê vận chuyển từ thôn Phai Làu đến xã Lục Hồn với tiền công 1,5 triệu đồng.
Nhận thấy vụ việc có dấu hiệu vi phạm pháp luật, lực lượng chức năng đã đưa người, phương tiện cùng toàn bộ tang vật về Đồn Biên phòng cửa khẩu Hoành Mô để tiếp tục xác minh, làm rõ và xử lý theo quy định.
Ngày 9/7, Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long cho biết đang điều tra vụ án sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm, đồng thời khuyến cáo người dân không sử dụng 27 sản phẩm nước yến nằm trong danh sách của Công ty cổ phần Sài Gòn Goldencare.
Một số loại nước yến do công ty này sản xuất như: Yến Sào Bestnest Hội An yến 21% - Premom, Yến Sào Bestnest Khánh Hòa 25% yến - Tổ yến chưng ăn kiêng, Yến sào Bestnest Hội An Lady Collagen Đông trùng hạ thảo 21% yến, Yến đảo Khánh Hòa nước yến sào Canxi K2 Organic thực phẩm...
Qua điều tra xác định công ty này (có trụ sở tại TPHCM) và nhà máy tại Lô B, Cụm công nghiệp Phong Nẫm, xã Lương Hòa, tỉnh Vĩnh Long, do ông Đoàn Lê Ngọc Phi Lân (51 tuổi, ngụ TPHCM) làm tổng giám đốc. Công ty hoạt động sản xuất, kinh doanh các sản phẩm từ yến sào, nhân sâm, đông trùng hạ thảo và nước uống không cồn.
Trong quá trình hoạt động công ty đã sản xuất các sản phẩm nước yến là hàng giả. Kết quả điều tra xác định có 27 loại sản phẩm nước yến thành phẩm là hàng giả.
Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với ông Đoàn Lê Ngọc Phi Lân và Trần Minh Duy (36 tuổi, ngụ TPHCM) để điều tra về hành vi Sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm.
Thời điểm kiểm tra, tại cơ sở có 21 lao động nhưng không có hợp đồng lao động và không bảo đảm đầy đủ trang bị bảo hộ theo quy định. Cơ sở không xuất trình được hồ sơ pháp lý liên quan đến địa điểm sản xuất và không cung cấp được hồ sơ công bố tiêu chuẩn sản phẩm đang sản xuất.
Bên trong cơ sở có nhiều nguyên liệu dùng để sản xuất nước yến, tổ yến chưng sẵn đã hết hạn sử dụng hoặc không có hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc, xuất xứ.
Phòng Cảnh sát kinh tế đã lập biên bản, tạm giữ, niêm phong toàn bộ tang vật có liên quan gồm: 80.724 sản phẩm nước yến, tổ yến chưng sẵn thành phẩm (đã dán nhãn, đóng nắp); hơn 279.500 sản phẩm nước yến đã đóng nắp, chưa thành phẩm chưa dán nhãn; hệ thống máy móc sản xuất và nguyên liệu sản xuất.
Trung bình mỗi ngày cơ sở sản xuất khoảng 10.000-15.000 sản phẩm nước yến, tổ yến chưng sẵn thành phẩm.
Qua làm việc, người lao động khai nhận đã nấu, chế biến sản phẩm (nước yến, tổ yến chưng sẵn thành phẩm) nhưng không có thành phần yến tự nhiên mà sản xuất theo công thức pha trộn của Lân và Duy.
Để phục vụ công tác điều tra và kịp thời thu hồi các sản phẩm không bảo đảm chất lượng, Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long đề nghị các cá nhân, cơ sở, tổ chức đang kinh doanh hoặc sử dụng các sản phẩm nước yến của Công ty cổ phần Sài Gòn Goldencare có trong danh mục 27 sản phẩm nêu trên liên hệ Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long (địa chỉ: số 404D đường Đồng Văn Cống, phường Bến Tre, tỉnh Vĩnh Long), hoặc liên hệ điều tra viên Lê Văn Hồng qua số điện thoại 0919.558.089 để được hướng dẫn, giải quyết.
