Cuối năm 2025, Trung Quốc có hơn 323 triệu người từ 60 tuổi trở lên, tương đương khoảng 23% dân số. Trong khi đó, nước này hiện có hơn 200 triệu người thuộc thế hệ con một.
Theo Viện Khoa học xã hội Trung Quốc, trong giai đoạn 2023 – 2032, cha mẹ của thế hệ con một đầu tiên sẽ đồng loạt bước vào nhóm tuổi 75 – 84, kéo theo nhu cầu chăm sóc người già mất khả năng tự sinh hoạt gia tăng rõ rệt.
Trong nhiều gia đình, con một trở thành người chăm sóc gần như duy nhất khi cha mẹ bệnh, nhập viện hoặc không còn khả năng tự chăm sóc.
Tuy nhiên mô hình dưỡng lão “9073” vẫn là mô hình chủ đạo tại nhiều gia đình Trung Quốc, tức là có khoảng 90% người cao tuổi sống tại nhà, 7% nhận hỗ trợ từ cộng đồng và chỉ khoảng 3% sinh hoạt tại các cơ sở dưỡng lão.
Theo ước tính từ Bộ Dân chính Trung Quốc, nếu chỉ tính riêng nhóm 3% người cao tuổi chọn vào nhà dưỡng lão, thì đến năm 2053, sẽ cần hơn 14 triệu giường dưỡng lão. Còn tính theo tỉ lệ 15,2% người cao tuổi có nhu cầu được chăm sóc thực tế, con số nhu cầu giường dưỡng lão có thể lên tới 74 triệu giường.
Trên thực tế, đến cuối năm 2023, tổng số giường dưỡng lão tại Trung Quốc mới chỉ đạt khoảng 8,23 triệu giường.
Thiếu giường là một chuyện, nhưng tỉ lệ sử dụng giường trong các cơ sở dưỡng lão được ước tính cao nhất cũng chưa tới 45%, nghĩa là có hơn một nửa số giường vẫn bị bỏ trống.
Lý do khiến nhiều gia đình Trung Quốc dè dặt với viện dưỡng lão không chỉ là chất lượng dịch vụ chênh lệch, chi phí mà còn truyền thống xã hội vì việc đưa cha mẹ vào viện dưỡng lão hiện vẫn dễ bị coi là bất hiếu tại nước này.
Gia đình của bà Tang Tao ở thành phố Trùng Khánh từng rơi vào tình cảnh trên, khi mẹ của bà Tang, bà Han Dingrong (76 tuổi), được chẩn đoán mắc Alzheimer. Bệnh tình diễn tiến nhanh khiến không người giúp việc nào chăm nổi bà Han tại nhà.
Trong lúc tìm kiếm phương án phù hợp, bà Tang thấy tài khoản “Quản lý chăm sóc người cao tuổi Cửu Cửu” trên nền tảng Red Note, sau khi trả 99 nhân dân tệ tiền tư vấn, gia đình nhận được 5 phương án cơ sở phù hợp rất chi tiết.
Gia đình bà Tang sau đó đã chọn một viện chuyên chăm sóc người sa sút trí tuệ để mẹ ở thử một tuần. Sau thời gian này, cảm thấy phù hợp, chị em bà quyết định để mẹ nhập viện, với chi phí khoảng 4.800 nhân dân tệ (khoảng 700 USD)/tháng sau trợ cấp.
“Công việc này không phải ý tưởng bất chợt, mà đến từ nhiều năm quan sát các gia đình mắc kẹt giữa thiếu thông tin, khó quyết định và áp lực tâm lý khi lựa chọn dịch vụ chăm sóc”, bà Hà Nhân Mai, chủ tài khoản “Quản lý chăm sóc người cao tuổi Cửu Cửu” với khoảng 18.000 người theo dõi trên Douyin, chia sẻ với tạp chí Sixth Tone.
Công việc của bà Hà là khảo sát không gian sinh hoạt, bữa ăn, thiết bị phục hồi, khả năng hỗ trợ y tế của từng cơ sở dưỡng lão, đánh giá tình trạng người già và hoàn cảnh gia đình, sau đó tư vấn phương án chăm sóc phù hợp cho gia đình có nhu cầu.
Đến nay, bà Hà đã hợp tác với khoảng 200 viện dưỡng lão tại Trùng Khánh, quay video khảo sát 135 cơ sở và nhận khoảng 500 yêu cầu tư vấn mỗi tháng.
Thực trạng nhiều gia đình gặp khó khăn trong việc chọn cơ sở dưỡng lão đã thúc đẩy nghề môi giới viện dưỡng lão phát triển.
Từ khoảng năm 2022, ngày càng có nhiều tài khoản tự xưng là “cố vấn dưỡng lão”, “môi giới dưỡng lão” hay “quản lý chăm sóc người cao tuổi” xuất hiện trên mạng xã hội của Trung Quốc.
Những người này đóng vai trò như môi giới thương mại, kết nối giữa các cơ sở dưỡng lão phù hợp và những gia đình có nhu cầu, với nguồn thu chủ yếu đến từ khoản hoa hồng tương đương 20 – 30% chi phí tháng do viện dưỡng lão chi trả.
Cơ chế này khiến nhiều người lo ngại rằng một số môi giới có thể ưu tiên lợi ích cá nhân hơn nhu cầu thực tế của người cao tuổi, hoặc thiếu chuyên môn và trách nhiệm trong quá trình tư vấn, giới thiệu cơ sở dưỡng lão.
Theo một khảo sát của tạp chí Nhân Đại Bắc Kinh, hơn 68% người cao tuổi được hỏi cho biết họ chủ yếu dựa vào các đơn vị môi giới khi lựa chọn cơ sở dưỡng lão, nhưng hơn 45% nghi ngờ độ xác thực của thông tin được cung cấp.
Dữ liệu từ đường dây nóng chăm sóc công dân 12345 năm 2023 cũng cho thấy khoảng 45% khiếu nại liên quan đến môi giới dưỡng lão tập trung vào vấn đề chi phí tại các cơ sở được giới thiệu thiếu minh bạch.
Số liệu thương vong được giới chức Venezuela công bố ngày 5/7. Gần 200 tòa nhà đã bị sụp đổ hoàn toàn, phần lớn ở bang La Guaira, nơi chịu ảnh hưởng nặng nhất trong động đất. Hơn 17.000 người cũng bị mất nhà cửa, phải ngủ bên trong các cơ sở trú ẩn và khu trại tạm.
Caracas chưa công bố số người mất tích, song Liên Hợp Quốc ước tính con số này có thể lên đến 50.000.
Nhiều gia đình vẫn đang cố tìm kiếm người thân trong đống đổ nát. "Tôi không nhớ nổi đã bao ngày trôi qua. Tôi không còn tỉnh táo, nhưng sẽ không rời khỏi đây vì biết con trai đang ở đó", July, cư dân thành phố Catia la Mar tại bang La Guaira, cho biết.
Bà July đang ngủ ở một quảng trường gần nơi con trai làm việc. "Tôi đã tìm thấy xe máy và mũ bảo hiểm của nó. Con tôi vẫn ở đó, cầu Chúa phù hộ là nó còn sống. Nếu không thì ít nhất hãy để tôi tìm được và nhìn thấy nó. Tôi sẽ không rời đi mà không có con trai", July nói.
Dù vậy, sự chú ý giờ đây đã chuyển sang chôn cất các nạn nhân được đưa ra khỏi đống đổ nát và tưởng nhớ những người thiệt mạng. Nhiều đội cứu nạn quốc tế đã kết thúc nỗ lực tìm kiếm người sống sót và thu dọn trang thiết bị.
Tại nghĩa trang La Esperanza ở La Guaira, hơn 150 thi thể chưa rõ danh tính đã được chôn cất, hai máy xúc đang đào thêm huyệt mộ.
"Chúng tôi vô cùng đau buồn. Mọi người bắt đầu làm việc ở đây từ hôm 25/6, tức là ngay sau ngày xảy ra động đất, để tất cả nạn nhân có thể được an táng trang trọng", Eli Zavala, cư dân địa phương tham gia hỗ trợ chôn cất, cho biết.
Liên Hợp Quốc ước tính trận động đất kép đã gây ra thiệt hại 6,7 tỷ USD, tương đương 6% GDP của Venezuela. Sân bay quốc tế phục vụ thủ đô Caracas bị hư hại sau thảm họa và hiện vẫn chưa mở cửa trở lại cho các chuyến bay thương mại.
Nhiều người Venezuela đã chỉ trích phản ứng của chính phủ trước khi các đội tìm kiếm cứu nạn quốc tế đến.
Tổng thống lâm thời Venezuela Delcy Rodriguez đã bảo vệ cách phản ứng của chính phủ, cho biết hàng nghìn quan chức và đội cứu hộ cứu nạn đã được điều động. Bà bác bỏ lo ngại rằng trận động đất kép sẽ gây ra tình trạng bất ổn, nhấn mạnh sự kiện càng củng cố "sự đoàn kết xã hội sâu sắc".
Trận động đất mạnh 7,2 độ xảy ra ở địa điểm cách thủ đô Caracas của Venezuela khoảng 160 km về phía tây lúc tối 24/6, với tâm chấn nằm ở độ sâu 22 km. Chưa đầy một phút sau, trận thứ hai mạnh 7,5 độ xảy ra cách đó vài km với tâm chấn ở độ sâu 10 km. Đây là trận động đất mạnh nhất ở Venezuela kể từ năm 1900.
Theo tờ Japan Times ngày 23-6, Hội đồng xét xử số 3 do thẩm phán Eriko Watanabe chủ trì nhận định quyết định giải thể Giáo hội Thống nhất "không vi phạm Hiến pháp".
Đây là lần đầu tiên Tòa án Tối cao Nhật Bản đưa ra quyết định cuối cùng về việc giải thể một pháp nhân tôn giáo, do các hành vi vi phạm pháp luật theo Bộ luật Dân sự.
Hồi tháng 10-2023, Bộ Giáo dục Nhật Bản đã đề nghị tòa án ra lệnh giải thể Giáo hội Thống nhất sau vụ cựu Thủ tướng Abe Shinzo bị ám sát vào tháng 7-2022. Động cơ của vụ tấn công liên quan đến những cáo buộc về mối quan hệ giữa tổ chức này và ông Abe.
Đến tháng 3-2025, Tòa án quận Tokyo ra quyết định giải thể. Tháng 3 năm nay, Tòa án cấp cao Tokyo tiếp tục bác đơn kháng cáo của tổ chức này.
Sau khi phán quyết của tòa có hiệu lực, quá trình thanh lý pháp nhân đối với Giáo hội Thống nhất đã được triển khai.
Tòa án Tối cao nhận định việc Giáo hội Thống nhất liên tục vận động quyên góp trong thời gian dài đã gây tổn hại về tài chính và tâm lý cho nhiều người.
Tòa kết luận tổ chức này đã thực hiện những hành vi gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến lợi ích công cộng, đủ căn cứ để áp dụng biện pháp giải thể theo Luật Pháp nhân tôn giáo.
Tòa cũng lưu ý rằng nếu tiếp tục tồn tại, tổ chức này vẫn có thể tiếp tục kêu gọi đóng góp. Vì vậy việc tước tư cách pháp nhân được xem là biện pháp hữu hiệu duy nhất.
Theo phán quyết, quyết định giải thể là điều không thể tránh khỏi, dù có thể tác động đến đời sống tinh thần và niềm tin tôn giáo của tổ chức cũng như các thành viên.
Ngày 28-5 (giờ Mỹ), Bộ Tài chính Mỹ thông báo Washington đã áp đặt các lệnh trừng phạt mới nhằm vào hoạt động buôn bán dầu mỏ của quân đội Iran, ngay cả khi Washington và Tehran đạt được thỏa thuận sơ bộ về việc gia hạn lệnh ngừng bắn.
“Chúng tôi sẽ không cho phép Chính phủ Iran tăng doanh thu dầu mỏ nhằm mục đích tái thiết lực lượng vũ trang và năng lực quân sự của nước này”, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nêu trong thông cáo.
Theo đó, danh sách trừng phạt của Washington bao gồm 8 tàu có liên quan đến việc vận chuyển dầu thô và các sản phẩm dầu mỏ của Iran ra thị trường toàn cầu đã bị đưa vào danh sách trừng phạt.
Trong đó có tàu chở dầu Flora mang cờ đảo Marshall, tàu chở dầu thô Hauncayo mang cờ Comoros và tàu chở dầu Ill Gap mang cờ Panama.
Ông Bessent cho hay việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với Iran “không nằm trong chương trình nghị sự cho đến khi Mỹ nhận thấy eo biển Hormuz được mở trở lại và phía Iran đồng ý bàn giao uranium làm giàu cao”.
Ngày 28-5, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu thông báo đã ra lệnh cho quân đội nước này kiểm soát 70% Dải Gaza, bất chấp các điều khoản của thỏa thuận ngừng bắn mong manh có hiệu lực vào tháng 10 năm ngoái.
“Chúng tôi đang gây sức ép lên Hamas. Hiện chúng tôi kiểm soát 60% lãnh thổ ở dải đất này. Chỉ đạo của tôi là tiến tới 70%. Hãy bắt đầu từ con số đó”, nhà lãnh đạo Israel phát biểu.
Ông Netanyahu mô tả các vùng lãnh thổ mà Israel đã kiểm soát ở Gaza, Syria và Lebanon là "vùng đệm" có thể ngăn chặn những đợt tấn công tiềm tàng của các nhóm vũ trang, kể từ sau vụ tấn công vào tháng 10-2023, theo Hãng tin Reuters.
Chỉ thị của Thủ tướng Netanyahu được đưa ra trong bối cảnh Israel đang leo thang các cuộc tấn công ở Gaza và tuyên bố nhằm vào các thủ lĩnh cấp cao của Hamas có liên quan đến cuộc tấn công năm 2023.
Ngày 28-5, Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres đã cảnh báo về sự leo thang nguy hiểm trong cuộc chiến Ukraine, đồng thời kêu gọi Nga và Ukraine quay trở lại bàn đàm phán.
“Chiều hướng của cuộc chiến, cùng với sự leo thang và cường độ ngày càng tăng mà chúng ta đang chứng kiến, đang có nguy cơ vượt khỏi tầm kiểm soát.
Vòng xoáy chết chóc phải dừng lại. Điều cần thiết lúc này là giảm leo thang, ngay lập tức và bền vững”, ông Antonio Guterres phát biểu tại Hội đồng Bảo an.
Cũng tại phiên họp của Liên hợp quốc, Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc Volker Turk đã kêu gọi các bên tham chiến kiềm chế và nối lại các cuộc đàm phán để chấm dứt chiến tranh, theo Hãng tin AFP.
“Luật nhân đạo quốc tế yêu cầu các bên tham chiến thực hiện mọi biện pháp phòng ngừa khả thi để tránh gây hại cho dân thường. Đây không chỉ là những gợi ý hay khuyến nghị, mà là nghĩa vụ ràng buộc kèm theo trách nhiệm pháp lý đối với những bên liên quan”, ông Turk nhấn mạnh.
Ngày 28-5, Thủ tướng Canada Mark Carney đã nhấn mạnh tầm quan trọng của nước này đối với nền kinh tế Mỹ, đồng thời kêu gọi tăng cường hợp tác trong bối cảnh các cuộc đàm phán về việc sửa đổi Hiệp định Thương mại tự do Bắc Mỹ đang gặp trở ngại.
“Canada mạnh sẽ giúp đạt được mục tiêu ‘Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại’... Dù Canada và Mỹ đã có những bất đồng qua các thế kỷ, nhưng chúng tôi luôn tìm ra cách giải quyết và cuối cùng sẽ vượt qua được, bởi vì chúng tôi chia sẻ các giá trị và lợi ích chung sâu sắc”, nhà lãnh đạo Canada phát biểu tại New York.
Thủ tướng Mark Carney nhấn mạnh Canada là “khách hàng lớn nhất của Mỹ”, với lượng hàng hóa mua từ xứ sở cờ hoa nhiều hơn cả Trung Quốc, Nhật Bản và Đức cộng lại.
“Trong thời điểm khủng hoảng năng lượng toàn cầu, Canada cung cấp cho Mỹ nguồn năng lượng đáng tin cậy và các khoáng sản quan trọng giúp thúc đẩy tăng trưởng của nước Mỹ”, ông Carney nói thêm, đồng thời nhấn mạnh “pháo đài Bắc Mỹ là vì lợi ích của tất cả mọi người”.
Ngày 28-5, hai nhóm vũ trang đối địch đang tranh giành quyền kiểm soát một khu vực sản xuất và vận chuyển cocaine chiến lược ở Colombia đã xung đột với nhau, khiến ít nhất 52 người thiệt mạng.
Bộ trưởng Quốc phòng Colombia Pedro Sanchez xác nhận trên mạng xã hội rằng đã có giao tranh xảy ra tại khu vực này. Hiện cơ quan chức năng đã triển khai quân đội để bảo vệ thường dân.
Các cuộc đụng độ bạo lực nhất liên tục xảy ra trong nhiều tháng gần đây ngay trước cuộc bầu cử tổng thống dự kiến diễn ra tại nước này vào ngày 31-5.