Hai người đàn ông bị đuối nước khi tắm, một người rơi vào tình trạng ngưng tim, sáng 21/7 tại biển Nhật Lệ, Quảng Trị. Thấy đám đông kêu cứu, bác sĩ Đào Văn Đại, liền lao tới để ứng cứu. Lúc này, nạn nhân đã rơi vào tình trạng nguy kịch: ngừng tim, ngừng thở, đồng tử bắt đầu giãn.
Khu vực xảy ra tai nạn vốn là bãi tắm bị cấm do gần cửa sông, sóng lớn và nhiều dòng xoáy nguy hiểm, đã được cơ quan chức năng cắm biển cảnh báo. Do thời điểm sáng sớm, lực lượng túc trực cứu hộ thưa thớt, đội cấp cứu tại bờ biển ban đầu tiến hành ép tim nhưng nạn nhân không có phản ứng. Đứng trước nguy cơ người bệnh không qua khỏi, phản xạ nghề nghiệp đã thúc đẩy bác sĩ Đại lao vào cuộc.
“Lúc đó không có nhiều thông tin, tình huống xảy ra trong tích tắc. Tôi chỉ biết lập tức lao vào hà hơi thổi ngạt và ép tim liên tục cho nạn nhân”, bác sĩ Đại nhớ lại.
Ngừng tuần hoàn hô hấp (ngưng tim, ngưng thở) là trạng thái gián đoạn đột ngột hoạt động bơm máu của tim, khiến máu không thể lưu thông tới các bộ phận khác của cơ thể. Nếu không cấp cứu kịp thời, tình trạng này sẽ gây tử vong nhanh chóng. Mục đích cao nhất của việc cấp cứu ngừng tuần hoàn là duy trì nhịp thở, quá trình vận hành của nhịp tim, ngăn nguy cơ não ngừng hoạt động với biến chứng gây tổn thương các bộ phận khác trong cơ thể.
Khi rơi vào trạng thái ngừng tuần hoàn, bệnh nhân sẽ đối diện với nguy cơ thiếu máu mang oxy tới cơ quan. Đây cũng là nguyên nhân gây tử vong hoặc biến chứng tổn thương não vĩnh viễn trong thời gian vài phút. Nếu phát hiện sớm và cấp cứu nhanh chóng, đúng cách thì bệnh nhân có thể thoát được những mối nguy này.
Bác sĩ Đại vừa thao tác sơ cứu, vừa hô hoán, gọi thêm các đồng nghiệp trong đoàn công tác đang ở gần đó đến hỗ trợ. Ngay lập tức, kíp cấp cứu 5 người của Bệnh viện Đa khoa tỉnh Tuyên Quang nhanh chóng phối hợp. Người phụ trách ép tim ngoài lồng ngực, người bóp bóng, đặt nội khí quản hỗ trợ hô hấp.
Sau đó, xe cấp cứu 115 địa phương kịp thời đến hiện trường mang theo hộp đồ dụng cụ chuyên dụng. Kíp y bác sĩ đã tận dụng tối đa trang thiết bị để gia tăng cơ hội sống cho nạn nhân.
“Dù hy vọng mong manh, chúng tôi vẫn kiên trì thực hiện hồi sinh tim phổi tối thiểu 30 phút. Tuyệt đối không dừng lại sớm”, bác sĩ nói.
Hơn 10 phút sau, nam du khách đã có dấu hiệu hồi phục tuần hoàn, tim đập trở lại, được chuyển đến Bệnh viện Hữu nghị Việt Nam – Cuba Đồng Hới. Hiện tại, bệnh nhân đang tiếp tục được điều trị và theo dõi tích cực trên máy thở.
Theo bác sĩ, thời gian “vàng” để cứu sống người bị đuối nước chỉ tính bằng từng phút. Việc phát hiện sớm và sơ cứu đúng kỹ thuật có ý nghĩa quyết định đến tính mạng cũng như khả năng phục hồi thần kinh của nạn nhân.
Bác sĩ khuyến cáo khi gặp nạn nhân bị đuối nước, mọi người cần nhanh chóng đưa nạn nhân ra khỏi nước an toàn và gọi ngay 115. Tiến hành kiểm tra ý thức, nhịp thở, mạch. Nếu ngừng thở hoặc ngừng tim, phải thực hiện ngay hồi sinh tim phổi (CPR) theo chu kỳ 30 lần ép tim – 2 lần thổi ngạt. Cần kiên trì thực hiện CPR liên tục ít nhất 30 phút hoặc cho đến khi lực lượng y tế chuyên nghiệp đến tiếp quản.
Tuyệt đối không mất thời gian dốc ngược nạn nhân, vác chạy, lăn lu hay ép nước ra khỏi bụng. Những cách này không giúp đẩy nước ra khỏi phổi mà còn làm mất đi thời gian “vàng” cấp cứu, gia tăng nguy cơ trào ngược dịch vào đường thở. Sau đó phải đưa nạn nhân đến bệnh viện kiểm tra, bởi nguy cơ suy hô hấp hoặc phù phổi cấp muộn vẫn có thể xảy ra sau đó nhiều giờ.
Sau đây, chuyên gia dinh dưỡng Kellsey Reed, đang làm việc tại Mỹ, sẽ chỉ rõ người bệnh suy thận nên uống cà phê sữa hay cà phê đen, đồng thời đưa ra lời khuyên về cách thưởng thức cà phê an toàn, không ảnh hưởng đến thận.
Sữa thường chứa nhiều phốt pho; riêng sữa đặc có đường còn có hàm lượng cao hơn do được cô đặc từ sữa. Đây là điều đáng lưu ý với người mắc bệnh thận, vì họ cần hạn chế phốt pho trong khẩu phần. Khi thận suy giảm chức năng, phốt pho dễ tích tụ trong máu, làm tăng nguy cơ biến chứng về xương và tim mạch. Vì vậy, người bệnh thận nên hạn chế thêm sữa vào cà phê, tốt nhất là tránh sử dụng.
Ngoài ra, người suy thận cũng nên hạn chế lượng cà phê đường bổ sung.
Như vậy, nếu uống cà phê, thì người suy thận nên uống cà phê đen, không đường, theo trang tin sức khỏe Patients Like Me.
Một điều cần lưu ý nữa là cà phê chứa lượng kali đáng kể, với 1 tách cà phê thường chứa 118 mg kali. Lượng kali này có thể tích lũy nếu uống nhiều hơn 1 tách cà phê cùng một lúc. Điều này rất quan trọng đối với bệnh nhân thận mạn tính bởi cần hạn chế lượng kali nạp vào cơ thể.
Bên cạnh đó, cà phê có chứa caffeine và nếu tiêu thụ quá nhiều, có thể dẫn đến tăng huyết áp, mất nước và gây thêm áp lực lên thận. Người bệnh thận nên chú ý đến lượng caffeine nạp vào để tránh những tác hại tiềm ẩn đối với sức khỏe thận. Nếu cần, hãy chọn cà phê đã khử caffeine, theo Patients Like Me.
Mặc dù, người bệnh thận cần uống đủ nước suốt cả ngày để bù đắp tác dụng lợi tiểu của caffeine, nhưng đôi khi, uống quá nhiều chất lỏng có thể gây quá tải cho thận, đặc biệt nếu ở giai đoạn cuối của bệnh hoặc đang chạy thận nhân tạo. Hãy tham khảo ý kiến bác sĩ về lượng chất lỏng nên tiêu thụ mỗi ngày, gồm cả cà phê.
Sống chung với bệnh thận không đồng nghĩa phải từ bỏ tách cà phê mỗi sáng. Chỉ cần chọn cà phê đen, hạn chế đường và uống điều độ, bạn vẫn có thể giữ thói quen này mà không gây hại cho thận. Điều quan trọng là điều chỉnh lượng uống theo thể trạng, nhu cầu dinh dưỡng và trao đổi thường xuyên với bác sĩ để kiểm soát bệnh hiệu quả.
Tham dự chương trình có Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn, Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki cùng đại diện hai tập đoàn.
Theo thỏa thuận, FPT và các công ty liên kết được sử dụng thương hiệu Tokushukai trong hoạt động chăm sóc sức khỏe tại Việt Nam. Hai bên cũng hợp tác phát triển các giải pháp công nghệ thông tin cho lĩnh vực y tế tại Việt Nam và Nhật Bản.
Đại diện Bộ Y tế nhận định chuyển đổi số không chỉ là ứng dụng công nghệ mà còn là quá trình đổi mới trong quản trị, vận hành và cung cấp dịch vụ y tế. Việc hợp tác được kỳ vọng góp phần nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe.
Đại sứ Ito Naoki cho rằng việc kết hợp thế mạnh của hai bên có thể thúc đẩy chuyển đổi số y tế và mở rộng các dịch vụ chăm sóc sức khỏe tại Việt Nam và Nhật Bản. Ông cũng nhắc tới Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp triển khai giải pháp y tế số.
Chủ tịch HĐQT FPT Trương Gia Bình cho biết doanh nghiệp định hướng ứng dụng công nghệ, trong đó có trí tuệ nhân tạo, vào chăm sóc sức khỏe cá nhân.
Thời gian qua, Việt Nam và Nhật Bản mở rộng hợp tác ở nhiều lĩnh vực như chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, bán dẫn và trí tuệ nhân tạo. Y tế tiếp tục là một trong những lĩnh vực hợp tác đáng chú ý giữa hai nước.
ThS.BS. Nguyễn Hữu Lộc, Bệnh viện Bạch Mai, cho hay khớp thái dương hàm là "bản lề" nối xương hàm dưới với hộp sọ, giúp há miệng, nhai, nói và nuốt. Rối loạn thái dương hàm (TMD) là nhóm tình trạng gây đau hoặc rối loạn chức năng ở khớp hàm và các cơ kiểm soát vận động hàm. Bệnh thường không đe dọa tính mạng, nhưng có thể làm giảm đáng kể chất lượng sống nếu kéo dài.
Khi khớp hàm, cơ nhai hoặc đĩa khớp hoạt động mất cân bằng, người bệnh không chỉ khó ăn nhai mà còn có thể đau lan lên thái dương, trước tai, cổ vai gáy và ảnh hưởng giấc ngủ, giao tiếp, công việc hằng ngày.
Dấu hiệu của bệnh là có tiếng "lách cách", "lục cục" hoặc tiếng lạo xạo khi há miệng, nhai, ngáp. Đau mỏi vùng hàm, trước tai hoặc thái dương; đau có thể lan xuống cổ, vai, gáy hoặc gây đau nửa đầu. Người bệnh cũng khó há miệng, há miệng bị lệch, cảm giác cứng khớp, kẹt hàm hoặc "khóa hàm".
Một số dấu hiệu khác như ù tai, chóng mặt, sưng đau một bên mặt, nhai nhanh mỏi hoặc nhai lệch một bên. Mọi người cần đi khám sớm nếu đau kéo dài trên 1-2 tuần, há miệng khó, hàm bị kẹt, đau tăng nhanh, có chấn thương vùng mặt hoặc triệu chứng ảnh hưởng ăn uống, giấc ngủ.
Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này có thể do thói quen hằng ngày như hai kẹo cao su liên tục, ăn đồ quá cứng/dai, chống cằm, cắn móng tay, há miệng quá lớn khi ngáp. Stress cũng làm tăng siết chặt hàm hoặc nghiến răng vô thức, đặc biệt về đêm. Bên cạnh đó, sai khớp cắn, mất răng, răng mọc lệch, phục hình chưa phù hợp hoặc can thiệp răng miệng làm thay đổi điểm chạm. Va đập vùng mặt, viêm khớp, thoái hóa khớp hoặc các bệnh lý đau mạn tính đi kèm cũng là những nguyên nhân gây bệnh.
Bác sĩ Lộc cho hay điều trị ưu tiên bảo tồn, cá thể hóa theo nguyên nhân. Ở mức độ nhẹ, người bệnh thay đổi lối sống tại nhà như ăn mềm, cắt nhỏ thức ăn, tránh nhai kẹo cao su và đồ dai/cứng. Bệnh nhân có thể chườm ấm hoặc lạnh, massage nhẹ, tập thư giãn hàm, hạn chế há miệng quá lớn.
Bệnh nhân dùng thuốc giảm đau, kháng viêm hoặc giãn cơ cần dùng theo chỉ định; không tự ý dùng kéo dài. Các liệu pháp khác như sử dụng máng nhai, giúp giảm tải khớp và bảo vệ răng khi nghiến. Chỉnh nha hoặc phục hồi răng là giải pháp được cân nhắc khi sai lệch khớp cắn.
Liệu pháp vật lý trị liệu như bài tập vận động hàm, siêu âm, laser, nhiệt trị liệu hoặc các can thiệp phục hồi chức năng có thể hỗ trợ giảm đau và cải thiện vận động. Can thiệp hay phẫu thuật chỉ cân nhắc khi bệnh nặng, khóa hàm kéo dài, thoái hóa hay viêm khớp rõ hoặc thất bại với phương pháp bảo tồn.
Bác sĩ nhấn mạnh không phải mọi tiếng kêu ở khớp hàm đều nguy hiểm. Tuy nhiên, hãy đi khám nếu tiếng kêu kèm đau, há miệng khó, hàm bị kẹt, đau tăng nhanh, hoặc các triệu chứng ảnh hưởng đến ăn uống, giấc ngủ và sinh hoạt hằng ngày.
