Phần Lan dự kiến hủy cư trú với du học sinh ‘hụt’ tài chính

Thầy Lý Tuấn Thiện, giáo viên ngữ văn, Trường THPT Trưng Vương, phường Sài Gòn, TP.HCM, cho biết: "Nhìn từ đề văn tuyển sinh lớp 10 của Sở GD-ĐT Hà Nội, người ra đề đã chọn lọc ngữ liệu gần gũi với tâm lý độ tuổi, nhận thức của học sinh. Đề phù hợp để các em thỏa sức trình bày những trải nghiệm từ cuộc sống cùng với trải nghiệm từ văn học, từ những tác phẩm mà các em đã đọc. Vì thế, mỗi ngòi bút dự thi cần được dẫn dắt từ chính trái tim biết rung động trước cuộc sống, thấm nhuần giá trị thiêng liêng của văn học là nhân học".

Anh Vinh San Phạm, giảng viên báo chí truyền thông tại TP.HCM, cho biết quan sát đề văn tuyển sinh lớp 10 năm 2026 của Hà Nội và đề tuyển sinh lớp 10 của TP.HCM năm 2025, anh nhận ra điểm chung là đề văn tuyển sinh lớp 10 ngày càng cập nhật hơi thở cuộc sống và được chấm điểm với sự tôn trọng góc nhìn, thế giới quan của thí sinh, không còn dạng chấm "đếm ý cho điểm" như 20 hay 30 năm về trước.

Do đó, theo anh Vinh San Phạm, để chuẩn bị cho bài thi văn lớp 10 sắp diễn ra ở TP.HCM, các sĩ tử hãy giữ cho mình thế giới quan, vốn sống phong phú, đồng thời cần trau dồi thêm bằng cách xem nhiều thông tin thời sự, dành thời gian để ngẫm lại những chủ đề "nóng" gần đây với giới trẻ và với ở độ tuổi lớp 9, lớp 10.

Đó có thể là những chủ đề không quá vĩ mô, nhưng gần gũi với hơi thở cuộc sống, liên quan mật thiết tới đời sống của người trẻ. Từ đó, các em liên hệ với bản thân, suy nghĩ tới các giải pháp, sự chuẩn bị này giúp các em có một tâm lý trước ngày thi ổn nhất.

Có nên dự đoán đề thi văn tuyển sinh 10 của TP.HCM rồi học tủ hay không?Theo thầy giáo ngữ văn Lý Tuấn Thiện, đây là "phương pháp vô cùng rủi ro, thậm chí sẽ "mất cả chì lẫn chài" khi quá tin vào những đồn đoán trong dư luận hoặc mạng xã hội".

Thầy Thiện đánh giá trong những năm gần đây, đề thi tuyển sinh lớp 10 môn ngữ văn ngày càng hướng đến việc đánh giá năng lực đọc hiểu, tư duy và khả năng vận dụng kiến thức của học sinh thay vì kiểm tra khả năng học thuộc lòng. "Vì vậy, nếu chỉ tập trung học một số bài văn mẫu hoặc giới hạn vài chủ đề nghị luận xã hội được dự đoán sẽ xuất hiện, học sinh rất dễ bị động khi đề thi có sự đổi mới. Thay vào đó, học sinh cần tập trung việc ôn luyện về kỹ năng làm bài theo đặc trưng thể loại đã được thầy cô hướng dẫn, dặn dò", thầy giáo khuyên.

Lưu ý thí sinh TP.HCM sẽ làm bài thi văn tuyển sinh lớp 10 vào sáng 1.6, thầy Lý Tuấn Thiện khuyên, về phần đọc hiểu văn bản, học sinh nên đọc kỹ ngữ liệu, không bỏ sót bất kỳ phần nào, từ nhan đề, chú thích, nguồn dẫn.

"Đặc biệt, các em cần trả lời được 2 điều trước mỗi câu hỏi trong phần đọc hiểu: một là câu hỏi có bao nhiêu yêu cầu và hai là trọng tâm của câu hỏi nằm ở từ khóa nào. Sau đó để trả lời, học sinh chỉ được lấy căn cứ từ ngữ liệu đề cho, tuyệt đối không suy diễn, không đoán, không viết đáp án theo kiểu viết cho dài để mong có chữ nhiều, "trúng được gì thì trúng". Như vậy, kỹ năng đọc hiểu cần bám sát tri thức ngữ văn theo đặc trưng thể loại đã học", thầy giáo Trường THPT Trưng Vương, phường Sài Gòn, TP.HCM nhấn mạnh.

Đối với phần viết, thầy Thiện nhắc học sinh cần lưu ý về hình thức bài làm là đoạn văn hay bài văn để có bố cục phù hợp, hệ thống luận điểm tương ứng.

Trong đó, ở phần viết về đặc sắc nội dung hay nghệ thuật của tác phẩm văn học (có thể đoạn trích) cần làm đúng dàn ý mà các em đã học, sách giáo khoa đã gợi ý. Với phần viết về vấn đề xã hội, các em nên bày tỏ chính kiến của bản thân, các dẫn chứng có tính cập nhật. Quan trọng là phải có phân tích dẫn chứng để làm sáng tỏ vấn đề cần trình bày.

"Trong những giải pháp để giải quyết vấn đề, học sinh có thể đề xuất các hoạt động gắn với các yếu tố nổi bật trong thời đại ngày nay như chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo AI, gắn hoạt động phù hợp với định hướng phát triển của đất nước trong kỷ nguyên vươn mình", thầy Thiện gợi ý.

Đáng chú ý, thầy giáo Trường THPT Trưng Vương, phường Sài Gòn, cho rằng để đạt kết quả tốt nhất trong kỳ thi tuyển sinh 10, các học sinh nên hạn chế dùng điện thoại để truy cập mạng xã hội. "Từ đây có thể có nhiều thông tin trái chiều gây tâm lý hoang mang. Thay vì vậy thí sinh trước khi đi thi cần có thời gian nghỉ ngơi hợp lý, tâm trạng ổn định và tinh thần tích cực để với bất kỳ vấn đề nào, ngữ liệu nào, các em đều làm đúng kỹ năng và đạt kết quả tốt nhất", giáo viên ngữ văn khuyên.

Đề văn tuyển sinh lớp 10 của TP.HCM năm 2025

ẢNH: BÍCH THANH

Tin Gốc: Thanh Niên

Sau bài Sai chiến lược dễ trượt đại học, hàng loạt ý kiến gửi về cho rằng việc vào đại học không còn là hành trình học tập đơn thuần mà như cuộc đua thông tin, bài toán chiến lược cùng câu hỏi không mới "Bao giờ chấm dứt cảnh tuyển sinh năm nào cũng đổi?".

"Không biết đến bao giờ Bộ Giáo dục và Đào tạo mới ngừng thay đổi tuyển sinh đại học?", bạn đọc Ly Lan đặt câu hỏi.

Nhiều phụ huynh cho biết năm nào cũng nghe thông tin "ổn định" nhưng thực tế lại xuất hiện những điều chỉnh mới khiến họ luôn trong trạng thái thấp thỏm.

"Quanh năm toàn nghe chuyện thay đổi quy chế tuyển sinh đại học, hết sức ngán ngẩm", một bạn đọc bày tỏ. Người khác than phiền: "Thay đổi hoài, học sinh, giáo viên, phụ huynh chạy theo mệt mỏi năm nào cũng vậy".

Ngay giáo viên phổ thông cũng lúng túng khi tư vấn cho học sinh. Bạn đọc Thu Thủy - một giáo viên, chia sẻ bản thân "không biết giải thích, tư vấn cho học sinh thế nào" trước những thay đổi liên tục.

Theo cô, năm nào cơ quan quản lý cũng khẳng định tuyển sinh sẽ ổn định nhưng thực tế lại khác: "Nhiều năm nay, năm nào quy chế tuyển sinh đại học cũng điều chỉnh, sửa đổi, toàn những thay đổi lớn, ảnh hưởng rất nhiều đến thí sinh".

Phụ huynh Trí có con cùng lúc thi vào lớp 10 và đại học cho biết chỉ riêng việc đọc và hiểu các thông tin tuyển sinh đã thấy "đau đầu" nên mong quy chế được xây dựng ổn định và trình bày thật rõ ràng, dễ hiểu.

Nếu trước đây việc vào đại học chủ yếu dựa vào kết quả thi thì nay nhiều ý kiến cho rằng tuyển sinh đã trở thành một "cuộc chơi nhiều biến số".

"Học sinh bây giờ không chỉ học, thi, chọn ngành mà còn phải tính chiến lược nguyện vọng, điểm cộng, tổ hợp, quy đổi điểm… nghe đã thấy mệt", một ý kiến nhận xét. Trong khi lẽ ra tuyển sinh phải giúp học sinh vào đúng ngành, đúng năng lực chứ không nên biến thành "bài toán mẹo cho ai có nhiều thông tin hơn thì thắng".

Nhiều ý kiến cũng chỉ ra sự chồng chéo giữa các phương thức xét tuyển. Việc vừa xét học bạ, vừa yêu cầu ngưỡng điểm thi tốt nghiệp THPT trong tổ hợp môn khiến không ít người cảm thấy khó hiểu.

Bạn đọc Huy cho rằng việc xét tuyển học bạ dựa trên đủ 6 học kỳ của ba năm THPT là hợp lý vì phản ánh cả quá trình học tập của học sinh. Tuy nhiên không nên kèm thêm điều kiện điểm thi tốt nghiệp THPT trong tổ hợp xét tuyển. "Nếu đã quy định như vậy thì không cần đến phương thức xét học bạ", bạn đọc Huy viết.

Cùng băn khoăn, ý kiến khác cho rằng các chính sách tuyển sinh nhiều năm qua tạo cảm giác chính ngành giáo dục chưa thực sự tin vào "sản phẩm" của mình.

Theo đó, việc vừa xét học bạ vừa bổ sung ngưỡng điểm từ kỳ thi tốt nghiệp THPT hay yêu cầu kết hợp thêm điều kiện với các kỳ thi đánh giá năng lực, đánh giá tư duy khiến các phương thức trở nên chồng chéo, mất đi ý nghĩa ban đầu.

Việc quy đổi điểm giữa các phương thức xét tuyển cũng gây nhiều tranh cãi. "Năm ngoái mỗi trường quy đổi một kiểu, chả hiểu được gì", một ý kiến phản ánh và đề nghị cần có quy định chung áp dụng toàn quốc.

Bạn đọc Minh Trí cho rằng mỗi phương thức tuyển sinh hướng đến những nhóm thí sinh khác nhau nên nếu vẫn yêu cầu quy đổi điểm như cách làm thời gian qua thì việc tồn tại nhiều phương thức trở nên thiếu ý nghĩa. Nếu bắt buộc quy đổi điểm thì nên quy định mỗi trường chỉ sử dụng một phương thức tuyển sinh để đảm bảo rõ ràng, tránh rối rắm.

Có nhiều đề xuất được đưa đều mong muốn hệ thống tuyển sinh phải rõ ràng hơn. Một bạn đọc mong quy chế cần ổn định trong vài năm, công bố sớm, viết thật dễ hiểu và quy đổi điểm minh bạch, đừng để chuyện vào đại học trở thành cuộc thử sức của phụ huynh trong việc đọc quy chế và đoán điểm chuẩn.

Ý kiến khác đề xuất đơn giản hóa các phương thức tuyển sinh. Bạn đọc Đỗ Dũng cho rằng cần tính toán lại khâu ra đề thi tốt nghiệp THPT theo hướng tăng tính phân loại để kỳ thi này phục vụ đồng thời hai mục tiêu: xét tốt nghiệp và tuyển sinh đại học.

"Đề thi chỉ cần 30% câu hỏi khó để phân loại thí sinh là có thể dùng cho tuyển sinh", bạn đọc này nêu quan điểm.

Đồng thời đã đến lúc cần nhìn nhận đúng giá trị thực của giáo dục, tránh nặng về thành tích khi tỉ lệ tốt nghiệp nhiều năm luôn ở mức rất cao nhưng chưa phản ánh rõ năng lực phân hóa.

Ở hướng khác, các ý kiến ủng hộ trao quyền tự chủ tuyển sinh cho các trường đại học. Bộ chỉ nên tập trung giám sát, kiểm soát chất lượng đào tạo thay vì can thiệp sâu vào cách thức tuyển sinh.

Những ý kiến khác quan tâm đến chất lượng giáo dục đại học. "Tuyển sinh chỉ là một phần trong cả quá trình đào tạo. Nếu chỉ tập trung chọn đầu vào mà bỏ qua kiểm soát chất lượng trong quá trình học và đầu ra sẽ khó đảm bảo hiệu quả giáo dục", một giảng viên nhận định.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Nhận thư mời nhập học từ 10 trường đại học tại Hoa Kỳ cùng nhiều suất học bổng giá trị, Lê Sơn Nam cho rằng kết quả ấy được vun đắp từ những năm đầu THPT, khi em bắt đầu học AP và rèn luyện tư duy phản biện, khả năng tự nghiên cứu.

Được phát triển bởi College Board (Hoa Kỳ), AP cho phép học sinh tiếp cận các môn học có độ sâu tương đương năm nhất đại học. Tuy nhiên, điều khiến nhiều phụ huynh quan tâm không chỉ là kiến thức nâng cao mà còn là phương pháp học.

Thay vì ghi nhớ để làm bài kiểm tra, học sinh được khuyến khích đặt câu hỏi, phân tích, nghiên cứu và bảo vệ quan điểm bằng lập luận và dữ liệu.

Học sinh có thể lựa chọn AP từ lớp 10 bên cạnh chương trình phổ thông. Việc bắt đầu sớm giúp các em có thêm thời gian khám phá năng lực bản thân, định hướng ngành học và từng bước xây dựng nền tảng học thuật trước khi bước vào đại học.

Học sinh Asian School trải nghiệm môi trường học tập AP theo chuẩn quốc tế - Ảnh: Asian School

Với Phan Minh Quốc Bảo, AP không chỉ góp phần đưa em đến ngành Kỹ sư cơ khí tại Purdue University (Hoa Kỳ). Ngay trong học kỳ đầu tiên tại ngôi trường nghiên cứu hàng đầu Hoa Kỳ này, em đã đạt GPA tuyệt đối 4.0/4.0. Thành tích này phần nào phản ánh lợi thế của việc được làm quen sớm với phương pháp học tập ở bậc đại học.

Theo bà Lê Thị Hồng Ánh, phụ huynh của Bảo, giá trị lớn nhất của AP nằm ở việc giúp học sinh hình thành khả năng tự học, tự nghiên cứu và tinh thần chủ động - những kỹ năng quan trọng ở bậc đại học và trong công việc sau này.

Nhiều học sinh lựa chọn AP từ lớp 10 để chuẩn bị cho hành trình học tập tại các trường đại học quốc tế - Ảnh: Asian School

Tương tự, cựu học sinh Nguyễn Khang đã trúng tuyển vào HEC Paris và Bocconi University - hai trường đại học danh tiếng của châu Âu. Với IELTS 8.0 cùng điểm tuyệt đối các môn AP, Khang cho thấy lợi thế của việc chuẩn bị học thuật bài bản từ sớm trước khi bước vào môi trường đào tạo quốc tế.

Học sinh Asian School tự tin hội nhập và theo học tại các trường đại học quốc tế nhờ nền tảng học thuật vững chắc - Ảnh: Asian School

Trong bối cảnh yêu cầu của các trường đại học ngày càng cao, nhiều học sinh lựa chọn chuẩn bị cho tương lai từ sớm thay vì chờ đến năm cuối THPT.

Với các em, AP không đơn thuần là chương trình học nâng cao mà là cơ hội rèn luyện tư duy, phương pháp học tập và sự chủ động - những hành trang quan trọng cho chặng đường đại học và sự phát triển lâu dài trong tương lai.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ