Thảo luận tại tổ sáng 10.4, nhiều đại biểu Quốc hội bày tỏ băn khoăn trước vấn đề nóng về an toàn thực phẩm. Đại biểu Nguyễn Thị Thủy (Thái Nguyên) dẫn chứng những vụ vi phạm đặc biệt nghiêm trọng như 300 tấn thịt lợn nhiễm bệnh, không đảm bảo chất lượng đã được tuồn ra thị trường, len lỏi vào cộng đồng và nguy hiểm hơn là tấn công các cơ sở giáo dục.
Hay vụ việc 3.000 tấn ốc bươu ngâm “thủy tinh lỏng” – hóa chất vốn chỉ dùng trong ngành xây dựng được phát hiện. Ngoài số lượng này, cơ quan chức năng còn ngăn chặn kịp thời hơn 1.500 kg hóa chất loại này đang được tích lũy để tiếp tục sản xuất và tuồn ra thị trường.
Cho rằng việc sử dụng hóa chất xây dựng trong thực phẩm gây ảnh hưởng cực kỳ nghiêm trọng đến sức khỏe, nữ đại biểu nêu câu hỏi nhức nhối:”Vì sao hàng trăm tấn thịt lợn bệnh và hàng nghìn tấn ốc bươu ngâm hóa chất có thể tồn tại trong thời gian dài và tuồn ra cộng đồng?”. Bà Thủy đề nghị Chính phủ chỉ đạo làm rõ liệu có sự buông lỏng quản lý hay sự tiếp tay của các cơ quan cơ sở hay không.
Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải (Thái Nguyên) đánh giá, quản lý an toàn thực phẩm đang lâm vào tình trạng “phân tán” dẫn đến thiếu hiệu quả. Trách nhiệm quản lý nhà nước đang bị xé lẻ cho 3 bộ là Bộ Y tế với Cục An toàn thực phẩm chịu trách nhiệm chung; Bộ NN-MT chịu trách nhiệm khâu sản xuất nông, lâm, thủy sản và Bộ Công thương chịu trách nhiệm về công nghiệp thực phẩm và hệ thống bán lẻ.
Theo nữ chủ nhiệm, Bộ Y tế không có quyền chỉ đạo trực tiếp các bộ khác, dẫn đến thiếu sự phối hợp thống nhất, đặc biệt là ở những khâu nhạy cảm như chuyển giao giữa sản xuất ban đầu, chế biến và phân phối.
Bên cạnh đó, dù đã phân cấp mạnh xuống địa phương, nhưng các địa phương lại rơi vào tình trạng “ba thiếu”: thiếu nguồn nhân lực, thiếu điều kiện kiểm tra, giám định mẫu và thiếu cán bộ có trình độ chuyên môn về thanh tra, kiểm tra.
Một điểm yếu khác được đại biểu chỉ ra là sự mất cân bằng trong thực thi pháp luật. Các quy định hiện hành đang tập trung quá mạnh vào “tiền kiểm” – cấp giấy phép, cấp điều kiện hoạt động, nhưng lại xem nhẹ “hậu kiểm” và quản lý rủi ro.
Thực tế cho thấy, một cơ sở ăn uống sau khi được cấp phép thường cứ thế hoạt động dựa trên tờ giấy đó. Việc hậu kiểm, kiểm tra chỉ diễn ra khi có thông tin hoặc sự cố xảy ra. Nhiều vi phạm chỉ bị phát hiện khi thực phẩm bẩn đã lưu thông trên thị trường và gây ra hậu quả.
Bà cũng cảnh báo về những khu vực đang bị “bỏ ngỏ” như việc mua bán thực phẩm tươi sống online, từ nông trại đến người tiêu dùng chưa được giám sát chặt chẽ, đặc biệt là quy trình bảo quản lạnh trên đường vận chuyển.
Đặc biệt, hộ gia đình sản xuất nhỏ lẻ rất lớn nhưng các hộ này hiện không bắt buộc áp dụng hệ thống quản lý rủi ro như VietGAP mà chỉ dừng lại ở việc cam kết thực hiện. Dẫn đến tình trạng tồn dư hóa chất cao trong rau, thịt, thủy sản nội địa, gây rủi ro sức khỏe lâu dài và ngộ độc tập thể.
Bà Hải cũng nêu một nghịch lý là trong khi thực phẩm xuất khẩu được kiểm soát cực kỳ gắt gao, thì thị trường nội địa lại có dấu hiệu buông lỏng.
Theo đại biểu Nguyễn Thanh Hải, trường học là nơi có rủi ro cao nhất vì số lượng bữa ăn tập thể hàng ngày rất lớn. Dù đã có các quy định như luật An toàn thực phẩm 2010 và các nghị định liên quan, nhưng thực tiễn triển khai tại bếp ăn trường học vẫn bộc lộ nhiều bất cập.
Bên cạnh đó, trách nhiệm người đứng đầu mờ nhạt. Luật chỉ giao trách nhiệm chung chung cho người đứng đầu cơ sở giáo dục mà chưa có chế tài cụ thể, thường chỉ dừng ở mức xử phạt hành chính. Khi có sự cố, trách nhiệm thường được đẩy cho nhà cung cấp hoặc chỉ xử lý khi “mọi chuyện đã rồi”.
Về hình thức hóa việc kiểm soát, quy định “kiểm thực ba bước” (kiểm tra từ khâu nhập nguyên liệu đến bàn ăn) dù rất chặt chẽ trên giấy tờ, nhưng thực chất vẫn là tự kiểm tra, tự ghi chép nên tính trung thực còn bỏ ngỏ.
Tiêu chuẩn đấu thầu cũng mang tính hình thức, việc lựa chọn nhà cung cấp suất ăn dù theo quy định đấu thầu nhưng các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm vẫn chưa được coi trọng đúng mức.
Để giải quyết dứt điểm tình trạng thực phẩm bẩn, các đại biểu đề nghị đột phá trong sửa luật, chuyển từ “chiến dịch” sang “thường xuyên”, Chính phủ cần có kế hoạch ra quân liên tục, tránh làm theo đợt để xóa bỏ tận gốc các vi phạm. Cùng đó, xử phạt phải đủ mạnh, thậm chí xử lý hình sự hoặc tước giấy phép hành nghề vĩnh viễn đối với các đơn vị cung cấp thực phẩm bẩn, thay vì “phạt để cho tồn tại” như hiện nay.
Bà Hải cho biết, ngay trong tuần sau, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường sẽ tiến hành giám sát tại một số địa phương, tập trung vào chuỗi cung ứng thực phẩm cho trường học, bệnh viện, khu công nghiệp và các chợ đầu mối.
Văn phòng Chính phủ vừa có văn bản truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Phó thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc, giao Bộ Xây dựng phối hợp UBND TP.Hà Nội và các bộ, ngành xem xét đề xuất của Tập đoàn Vingroup về việc di dời đoạn tuyến đường sắt từ ga Hà Nội đến ga Ngọc Hồi nhằm phục vụ dự án mở rộng QL1A.
Đáng chú ý, Phó thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc yêu cầu đánh giá kỹ các tác động đối với hoạt động vận tải, chi phí xã hội, ùn tắc giao thông, hoạt động sản xuất kinh doanh của Tổng công ty Đường sắt Việt Nam.
Đồng thời, đánh giá tác động đời sống, việc làm của người lao động khi dịch chuyển chức năng ga đầu mối từ ga Hà Nội hiện hữu về ga Ngọc Hồi trong bối cảnh hệ thống hạ tầng kết nối và ga Ngọc Hồi chưa được đầu tư đồng bộ.
Trên cơ sở đó, các cơ quan liên quan phải đề xuất giải pháp phù hợp nhằm bảo đảm không ảnh hưởng đến vận tải hàng hóa, hành khách, giảm thiểu nguy cơ ùn tắc giao thông, đồng thời duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh của ngành đường sắt và ổn định đời sống người lao động.
Phó thủ tướng thường trực Chính phủ cũng yêu cầu đánh giá, so sánh các phương án đầu tư để lựa chọn phương án tối ưu, hiệu quả. Trường hợp triển khai theo phương thức đối tác công tư (PPP), việc lựa chọn nhà đầu tư phải tuân thủ đầy đủ quy định pháp luật, bảo đảm công khai, minh bạch, tránh thất thoát, lãng phí tài sản nhà nước.
Liên quan đến định hướng di dời ga Hà Nội ra khỏi khu vực nội đô, Văn phòng Chính phủ cũng có văn bản gửi các bộ, ngành và UBND TP.Hà Nội về việc giao thành phố làm cơ quan chủ quản một số dự án đường sắt quốc gia trên địa bàn.
Theo đó, giao Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với UBND TP.Hà Nội và các cơ quan liên quan làm rõ tính cấp bách của việc đầu tư các dự án và di dời tuyến đường sắt hiện hữu nhằm giải quyết tình trạng ùn tắc giao thông.
Bộ Xây dựng được giao nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế trong quy hoạch các ga đường sắt trung tâm tại các quốc gia như Pháp, Đức, Nhật Bản và Trung Quốc. Từ đó, đánh giá toàn diện phương án di dời ga Hà Nội, bảo đảm kết nối đồng bộ giữa đường sắt quốc gia, đường sắt đô thị, đường sắt tốc độ cao và các phương thức vận tải khác...
Các cơ quan chức năng phải làm rõ định hướng quy hoạch ga trung tâm mới của đường sắt quốc gia, bảo đảm tính ổn định lâu dài. Đánh giá sự phù hợp của đề xuất di chuyển ga Hà Nội ra khỏi khu vực đô thị trong khi vẫn tiếp tục phát triển các khu đô thị quy mô lớn xung quanh ga trung tâm mới.
Trước đó, Tập đoàn Vingroup đề xuất di dời ga Hà Nội đến ga Ngọc Hồi hoặc vị trí phù hợp do Bộ Xây dựng và UBND TP.Hà Nội xác định, nhằm bàn giao mặt bằng thi công dự án mở rộng QL1 trong năm 2026.
Doanh nghiệp này cũng đề xuất được tham gia đầu tư hàng loạt dự án hạ tầng đường sắt theo hình thức PPP, hợp đồng BT, trong đó có dự án xây dựng ga hàng hóa và ga hành khách tạm tại Ngọc Hồi để phục vụ hành khách, thay thế ga Hà Nội.
Vị trí ga Ngọc Hồi cách ga Hà Nội hiện nay khoảng 14 km. Nếu triển khai di dời, hành khách đi các tỉnh phía nam sẽ phải di chuyển ra ga Ngọc Hồi, tàu hàng hoạt động ga Thường Tín, Ngọc Hồi đi theo tuyến vành đai phía đông Ngọc Hồi - Kim Sơn.
Ngày 26.6, tin từ Thanh tra tỉnh Vĩnh Long cho biết, ông Võ Văn Phú, Chánh thanh tra tỉnh này, vừa ký ban hành kết luận thanh tra trách nhiệm việc thực hiện pháp luật trong công tác quản lý thu, chi tài chính và nguồn thu khác đối với Ban Quản lý dự án khu vực Tam Bình - trước đây là Ban Quản lý dự án đầu tư và xây dựng huyện Tam Bình.
Đoàn thanh tra đã kiểm tra việc chấp hành chính sách pháp luật trong công tác quản lý tài chính từ năm 2022 đến 2024 tại Ban Quản lý dự án khu vực Tam Bình. Qua kiểm tra nhận thấy đơn vị thực hiện một số nội dung không đúng với quy định của pháp luật nên kiểm tra làm rõ một số nội dung sai sót, hạn chế có liên quan trước và sau thời kỳ thanh tra (2021 - 2025).
Theo đó, Thanh tra tỉnh Vĩnh Long xác định Ban Quản lý dự án khu vực Tam Bình ban hành quy chế quản lý chi tiêu nội bộ năm 2022 và 2025 không đúng quy định. Trong đó có nội dung chỉ hỗ trợ bổ sung thu nhập cho viên chức, người lao động (kể cả viên chức, lao động đã nghỉ hưu hoặc chuyển công tác) từ 1 - 2 triệu đồng/người/ tháng (tính theo thời gian công tác tại đơn vị khi thực hiện chủ trương của Đảng về sắp xếp tinh gọn bộ máy) từ quỹ bổ sung thu nhập không đúng quy định.
Cụ thể, trong năm 2025, ngoài các khoản tiền chi trả thu nhập tăng thêm hằng quý theo quy định, đơn vị đã chi hỗ trợ bổ sung thu nhập cho viên chức và người lao động với tổng số tiền hơn 3,3 tỉ đồng (19 viên chức và người lao động, bình quân hơn 178 triệu đồng/người) từ nguồn quỹ bổ sung thu nhập; hỗ trợ viên chức và người lao động 2 triệu đồng/người/tháng theo thời gian công tác tại đơn vị khi thực hiện chủ trương của Đảng về sắp xếp, tinh gọn bộ máy không đúng quy định.
Năm 2022, đơn vị ban hành quyết định điều chỉnh mức hỗ trợ cán bộ, viên chức, người lao động tham quan nghỉ mát từ 5 lên 15 triệu đồng/người, nhưng không gửi UBND huyện Tam Bình (cũ) xem xét, cho ý kiến bằng văn bản theo quy định.
Sau đó, đơn vị chỉ hỗ trợ tổ chức tham quan, nghỉ mát cho 14/17 cán bộ, viên chức, người lao động với tổng số tiền hơn 231 triệu đồng, vượt hơn 161 triệu đồng so với quy định của đơn vị...
Qua kiểm tra hồ sơ, tài liệu, từ năm 2021 - 2025, Ban Quản lý dự án khu vực Tam Bình thực hiện công khai tài chính chưa đảm bảo đầy đủ và đúng quy định: không thực hiện công khai dự toán ngân sách, các quyết định điều chỉnh, bổ sung dự toán và quyết toán.
Từ năm 2021 - 2025, đơn vị không công khai 2 nguồn thu là nguồn thu từ hoạt động bán hồ sơ mời thầu và nguồn thu chi phí tổ chức thực hiện bồi thường, hỗ trợ và tái định cư; không nộp hơn 337 triệu đồng số dư kinh phí vào ngân sách; trong các chứng từ chi của 9 công trình chưa quyết toán dự án hoàn thành, có chứng từ thanh toán tiền tiếp khách tại 3 công trình với tổng hơn 147 triệu đồng không đúng quy định; để ngoài sổ sách hơn 70 triệu đồng tiền bán hồ sơ mời thầu.
Thanh tra tỉnh Vĩnh Long kiến nghị thu hồi, nộp lại các khoản chi không đúng quy định được nêu trong kết luận, đồng thời kiến nghị Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long xem xét, chỉ đạo tổ chức kiểm điểm trách nhiệm đối với ông Phạm Thành Nguyên, Chủ tịch UBND xã Hòa Hiệp (nguyên Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư và xây dựng huyện Tam Bình) liên quan đến trách nhiệm người đứng đầu trong việc thực hiện không đúng quy định của pháp luật trong công tác quản lý tài chính, công khai tài chính (từ năm 2021 đến ngày 31.5.2024).
Xem xét, chỉ đạo tổ chức kiểm điểm rút kinh nghiệm đối với ông Nguyễn Văn Thắng, Chủ tịch UBND xã Tam Bình (nguyên Trưởng phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Tam Bình) do thiếu theo dõi, kiểm tra chưa chặt chẽ dẫn đến những hạn chế, thiếu sót nêu trong kết luận.
Kiến nghị Ban Quản lý dự án dân dụng và công nghiệp tỉnh Vĩnh Long xem xét chỉ đạo tổ chức kiểm điểm trách nhiệm đối với ông Võ Văn Tân, Phó giám đốc phụ trách Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực Tam Bình (Phó giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện Tam Bình cũ) liên quan đến trách nhiệm người được giao phụ trách trong việc thực hiện không đúng quy định của pháp luật trong công tác quản lý tài chính, công khai tài chính từ ngày 1.6.2024 - 31.12.2025 tại Ban Quản lý dự án khu vực Tam Bình.
Chỉ đạo tổ chức kiểm điểm rút kinh nghiệm đối với bà Nguyễn Thị Kiều Tiên, viên chức Ban Quản lý dự án khu vực Tam Bình (phụ trách kế toán Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện Tam Bình cũ); bà Nguyễn Thị Hồng Tươi, kế toán trưởng Ban Quản lý dự án khu vực Tam Bình (phụ trách kế toán Tổ thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện Tam Bình) do để xảy ra những hạn chế, thiếu sót nêu trong kết luận...
Thanh tra tỉnh Vĩnh Long cũng đề nghị ông Võ Văn Tân, Phó giám đốc phụ trách Ban Quản lý dự án khu vực Tam Bình có trách nhiệm chỉ đạo, thực hiện quyết toán đối với 9 công trình (đến ngày 24.4.2026 chưa quyết toán) theo quy định.
Khoảng 6h, xe đầu kéo chở container 40 feet chạy trên đường Võ Chí Công, hướng từ vòng xoay Phú Hữu về Khu công nghệ cao. Khi đến cầu Phú Hữu, xe va vào ôtô 7 chỗ chạy cùng chiều phía trước, đẩy phương tiện này ép sát lan can cầu. Vụ việc không gây thương vong, nhưng một phần thùng container đè lên khiến đầu ôtô 7 chỗ hư hỏng nặng.
Sau tai nạn, hai xe nằm chắn ngang một làn đường trên tuyến vành đai 2, đoạn kết nối Khu công nghệ cao, đường Võ Nguyên Giáp và cầu Phú Mỹ, khiến giao thông ùn ứ kéo dài. Nhiều xe đầu kéo, xe tải nối đuôi nhau di chuyển chậm.
Đến 9h, CSGT hoàn tất xử lý hiện trường, di dời các xe gặp nạn, giao thông qua khu vực dần ổn định.
Đường Võ Chí Công dài hơn 13 km, nối từ cầu Phú Mỹ đến khu vực cầu Rạch Chiếc - Xa lộ Hà Nội, là trục kết nối cảng Cát Lái, trung tâm Thủ Thiêm với các tỉnh miền Đông. Tuyến có mật độ xe tải, container lớn nên thường xuyên ùn tắc.
