Trưa cuối tháng 5, căn nhà cổ của gia đình bà Nguyễn Thị Ngà ở xã Thuận Mỹ (Tây Ninh) vang tiếng búa, cưa. “Chờ nhà nước sửa gần 20 năm không xong nên chúng tôi quyết định tự sửa để cứu căn nhà”, bà Ngà nói.
Trong khi nhóm thợ trèo lên mái thay những viên ngói vỡ, người nhà tranh thủ che chắn đồ đạc, di chuyển di ảnh trên bàn thờ để tránh vật liệu rơi xuống.
Bên trong, hệ thống cột gỗ căm xe vẫn còn chắc chắn nhưng nhiều đòn tay, kèo đã bị mối mọt. Tường bong tróc, ẩm mốc, xuất hiện nhiều vết nứt lớn. Nền gạch lún, vỡ; nhiều cửa gỗ hư hỏng không thể sử dụng. Khu vực hàng ba xuống cấp nặng, một số cột chống bị gãy phải chèn tạm bằng gỗ.
Nhà bà Ngà là một trong ba căn thuộc cụm “xóm nhà giàu” nổi tiếng ở xã Thanh Phú Long (Long An cũ), được công nhận di tích quốc gia năm 2006.
Cụm nhà cổ hơn 100 năm tuổi thuộc dòng họ Nguyễn Hữu, từng là những phú hào nổi tiếng trong vùng. Mỗi căn rộng khoảng 600 m2, mang kiến trúc Nam Bộ truyền thống với hệ khung gỗ quý và nhiều chi tiết chạm khắc tinh xảo.
Ngôi nhà của gia đình bà Ngà được xây dựng từ năm 1924, mất 5 năm hoàn thành. Thời điểm đó, chi phí xây dựng khoảng 12.000 đồng Đông Dương, là khoản tiền rất lớn.
Trong chiến tranh, công trình nhiều lần bị trúng pháo và phải sửa chữa. Gia đình bà Ngà có bốn anh chị em nhưng đều lập nghiệp nơi khác, chỉ còn bà ở lại trông coi nhà thờ họ.
Mỗi năm vào mùa mưa, người phụ nữ 75 tuổi lại tất bật chuẩn bị hàng chục xô chậu hứng nước. Có thời điểm, bà phải đặt gần 50 vật dụng khắp nhà vì mái ngói dột nhiều vị trí.
Theo quy định, công trình thuộc diện di tích phải được cơ quan chuyên môn chấp thuận trước khi sửa chữa. Những năm qua, không ít lần gia đình kiến nghị được trùng tu nhưng vì nhiều lý do việc bảo tồn chưa thể thực hiện.
Ba năm trước, căn nhà sau có nguy cơ đổ sập nên gia đình buộc phải tháo dỡ toàn bộ đòn tay gỗ và mái ngói, thay bằng kết cấu thép, mái tôn. Riêng căn nhà chính tiếp tục xuống cấp, bà không dám ở mà chỉ vào thắp hương.
Gần đây, tình trạng dột mưa trở nên nghiêm trọng hơn. Đồ đạc bên trong liên tục bị ướt, hư hỏng. Không thể chờ đợi thêm, các anh chị em bà Ngà góp tiền thuê thợ sửa mái.
Họ tận dụng một phần đòn tay gỗ và ngói cũ từ căn nhà sau để tiết kiệm chi phí. Dù vậy, đợt sửa chữa vẫn dự kiến tiêu tốn khoảng 100 triệu đồng.
Cách đó hơn 100 km, căn nhà cổ Huỳnh Thủy Lê ở phường Sa Đéc, tỉnh Đồng Tháp – một trong những ngôi nhà cổ nổi tiếng nhất miền Tây – cũng đang xuống cấp.
Dù là cuối tuần, khu di tích vẫn khá vắng khách. Nhân viên tại đây cho biết phần lớn khách tham quan là người châu Âu, thường tập trung vào cuối và đầu năm. Một số du khách cho hay tình trạng xuống cấp của căn nhà khiến họ ngại đến.
Ngôi nhà rộng gần 260 m2 được xây dựng năm 1895, nổi tiếng nhờ sự kết hợp kiến trúc Việt – Hoa – Pháp và gắn với chuyện tình giữa ông Huỳnh Thủy Lê và nữ văn sĩ Pháp Marguerite Duras.
Sau hơn 130 năm tồn tại, nhiều hạng mục đã xuống cấp. Mặt tiền phủ rêu, một số phù điêu và chữ đắp nổi bong tróc. Mái ngói hư hỏng khiến nước mưa thấm vào tường, gây ẩm mốc và bong sơn.
Tại khu vực hàng ba, nhiều bức tường mọc rêu và dương xỉ. Nền nhà lún lệch, một số chi tiết gỗ trong gian thờ bị mối mọt.
Tình trạng tương tự cũng diễn ra tại làng cổ Đông Hòa Hiệp, xã Cái Bè. Nơi đây có hàng chục căn nhà cổ hơn 100 năm tuổi nhưng chỉ khoảng ba căn được quản lý và khai thác du lịch hiệu quả. Phần lớn còn lại đang xuống cấp theo thời gian.
Đứng cạnh hàng cột gỗ bị mối mọt ăn hỏng tại nhà cổ Ông Tòng, chị Đỗ Hồng Vân, 39 tuổi, hậu duệ đời thứ tư của chủ nhà, cho biết gia đình đã nhiều lần sửa chữa để giữ gìn công trình.
Năm 2000, do phần vách cây mục nát, gia đình phải xây tường và lát lại nền nhà. Sáu năm sau chủ nhà tiếp tục gia cố khu bếp.
Vài năm gần đây, kinh tế gia đình khá hơn nhờ trồng khoảng một ha sầu riêng. Hai vợ chồng chị Vân muốn kết hợp khai thác du lịch nhưng gặp nhiều trở ngại.
“Khách đến chủ yếu đứng ngoài chụp ảnh rồi đi vì căn nhà quá xập xệ”, chị nói.
Theo chị Vân, nhiều bao lam gỗ đã mục nát, một số vị trí phải dùng tre chống tạm. Kèo, đòn tay cũng hư hỏng nặng, có thể rơi bất cứ lúc nào. Mỗi khi mưa lớn, nước lại dột xuống khiến đồ đạc trong nhà tiếp tục hư hại.
Không riêng Tây Ninh hay Đồng Tháp, nhiều địa phương miền Tây đang đối mặt bài toán bảo tồn nhà cổ.
Tại Cà Mau, địa phương hiện có 21 căn nhà cổ, trong đó 14 căn được xếp hạng di tích cấp tỉnh. Theo thống kê, có ít nhất 8 công trình đang xuống cấp, một số cần trùng tu khẩn cấp như nhà cổ 174 trên đường Điện Biên Phủ, nhà cổ số 29 đường Trần Phú hay nhà cổ số 25 trên đường Hai Bà Trưng.
Ông Lý Vỹ Triều Dương, Phó giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Cà Mau, cho biết phần lớn công trình được xây dựng từ cuối thế kỷ 19 đến đầu thế kỷ 20.
Một số ngôi nhà bị bỏ trống sau quá trình sắp xếp bộ máy hành chính, số khác thuộc sở hữu tư nhân nên việc quản lý, bảo tồn gặp nhiều khó khăn.
Theo ông Dương, giá trị lớn nhất của các công trình nằm ở kiến trúc nghệ thuật, song kinh phí tu bổ rất cao trong khi nguồn lực địa phương hạn chế.
Đồng quan điểm, ông Nguyễn Tấn Quốc, Phó giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Tây Ninh, cho rằng Đồng bằng sông Cửu Long có số lượng nhà cổ lớn nhưng không phải công trình nào cũng đủ điều kiện để được đầu tư trùng tu.
Việc xếp hạng di tích phải dựa trên các tiêu chí về giá trị tiêu biểu, trong khi ngân sách bảo tồn phải chia sẻ cho nhiều loại hình di sản khác nhau.
Theo ông Quốc, một số nhà cổ ở Tây Ninh đã được đầu tư tu bổ nhưng nhu cầu thực tế vẫn rất lớn. Vì vậy, ngoài nguồn vốn nhà nước, cần huy động thêm nguồn lực xã hội hóa.
“Tăng cường năng lực quản lý và khai thác hiệu quả sẽ giúp các công trình có thêm nguồn lực để bảo tồn lâu dài”, ông nói.
Sau hơn một thế kỷ, ba căn nhà trong cụm di tích “xóm nhà giàu” có số phận khác nhau.
Một căn được nhà nước đầu tư khoảng 7 tỷ đồng để trùng tu cách đây 14 năm. Căn khác do chủ nhà tự bỏ khoảng 800 triệu đồng sửa chữa.
Riêng căn nhà của bà Nguyễn Thị Ngà vẫn chật vật chống chọi với thời gian.
“Anh chị em chúng tôi đều đã về hưu, không dư giả gì nên có bao nhiêu sửa bấy nhiêu. Không biết còn giữ được căn nhà bao lâu nữa”, bà Ngà buồn rầu nói.
UBND TPHCM đang lấy ý kiến dự thảo quyết định về phạm vi hoạt động của xe tải, xe khách trên địa bàn. Quy định mới sẽ thay thế hai văn bản hiện hành là Quyết định 23/2018 và Quyết định 23/2019 về hạn chế xe tải lưu thông trong khu vực nội đô.
Dự thảo mới xác định khu vực hạn chế lưu thông (nội đô TPHCM) là phần bên trong tuyến vành đai được tạo bởi các đường: Đỗ Mười, Lê Đức Anh, Lê Khả Phiêu, Nguyễn Văn Linh, cầu Phú Mỹ, Võ Chí Công, Đồng Văn Cống, Mai Chí Thọ, Võ Nguyên Giáp, Xa lộ Hà Nội.
Từ ngày 1/1/2028, phạm vi vành đai hạn chế dự kiến được điều chỉnh, bổ sung thêm cầu Phú Hữu cùng các tuyến D1, D2 (khu vực TP Thủ Đức cũ).
Đối với ô tô chở hàng, ô tô chuyên dùng, ô tô đầu kéo và ô tô kéo móc có khối lượng chuyên chở đến 1 tấn, dự thảo quy định không được lưu thông vào nội đô từ 6h đến 9h và từ 16h đến 20h hàng ngày.
Với nhóm xe có khối lượng chuyên chở trên 1 tấn, thời gian cấm lưu thông vào nội đô từ 6h đến 22h. Đây là thay đổi lớn theo hướng "siết" tải trọng phương tiện được lưu thông.
Trước đó, Quyết định 23/2018 phân định nhóm xe tải trên 2,5 tấn mới bị cấm đi vào nội đô từ 6h đến 22h.
Dự thảo cũng quy định nhiều trường hợp được xem xét cho lưu thông tạm thời phục vụ điện lực, hạ tầng kỹ thuật, y tế, bưu chính, thực phẩm tươi sống, bình ổn thị trường, vệ sinh môi trường và các hoạt động phục vụ sự kiện của thành phố.
Đối với xe khách, dự thảo cho phép được lưu thông không giới hạn thời gian trên tuyến vành đai tạo bởi các đường: Đỗ Mười, Lê Đức Anh, Lê Khả Phiêu, Nguyễn Văn Linh, đường dẫn cầu Phú Mỹ (cầu cạn), cầu Phú Mỹ, đường Võ Chí Công, cầu Phú Hữu, đường D1, D2 (phường Tăng Nhơn Phú), xa lộ Hà Nội, Đỗ Mười.
Xe khách (xe giường nằm, xe từ 29 chỗ trở lên) không được đi vào bên trong vành đai trên, trừ đường Kinh Dương Vương (đoạn từ đường Lê Đức Anh đến bến xe Miền Tây); quốc lộ 13 (đoạn từ đường Đỗ Mười đến bến xe Miền Đông).
Dự thảo cũng quy định xe cơ giới ba bánh và xe thô sơ không được lưu thông vào vành đai nội đô. Từ ngày 1/1/2027, các phương tiện này sẽ không được hoạt động trên toàn địa bàn TPHCM vào tất cả khung giờ trong ngày, trừ một số trường hợp đặc thù theo quy định.
Đáng chú ý, tại khoản 2, Điều 1 của dự thảo, TPHCM không áp dụng quy định hạn chế lưu thông đối với ô tô tải pickup (xe bán tải). Điều này đồng nghĩa xe bán tải dự kiến tiếp tục được loại khỏi diện xe tải bị hạn chế thời gian lưu thông vào khu vực nội đô.
Theo dự thảo, ngoài xe bán tải, nhiều nhóm phương tiện khác cũng không thuộc phạm vi điều chỉnh như ô tô tải van có khối lượng chuyên chở cho phép từ 950kg trở xuống, xe khách dưới 29 chỗ, xe cứu thương đang làm nhiệm vụ, xe chữa cháy, xe quân sự, xe công an làm nhiệm vụ, xe thư viện số lưu động, xe ô tô y tế lưu động…
Danh mục xe tải trên 1 tấn được xem xét cho lưu thông tạm thời vào nội đô từ 6h đến 22h:
- Ô tô chở hàng, ô tô chuyên dùng phục vụ sửa chữa sự cố điện của các Công ty trực thuộc Điện lực, các doanh nghiệp có chức năng truyền tải, phân phối điện.
- Ô tô chở hàng, ô tô chuyên dùng phục vụ sửa chữa sự cố công trình đường bộ, đường sắt, hàng không; công trình hạ tầng kỹ thuật; công viên - cây xanh của các doanh nghiệp dịch vụ công.
- Ô tô tải vận chuyển máu, chế phẩm máu, ôxy và vaccine của doanh nghiệp vận tải có hợp đồng vận chuyển, cung cấp cho bệnh viện, trung tâm y tế, điểm tiêm chủng.
- Ô tô chở hàng, ô tô chuyên dùng vận chuyển dụng cụ, thiết bị của các cơ quan, đoàn thể, cá nhân phục vụ lễ hội, sự kiện tại thành phố theo chủ trương, kế hoạch của UBND thành phố.
- Ô tô chở hàng (ô tô tải chuyên dùng) vận chuyển nước sạch phục vụ nhu cầu đời sống của nhân dân.
- Ô tô chở hàng (ô tô tải chuyên dùng) phục vụ vận chuyển tiền, vàng bạc đá quý theo danh sách xác nhận của Ngân hàng Nhà nước, Kho bạc Nhà nước.
- Ô tô chở hàng phục vụ vận chuyển phát hành thư, báo, bưu phẩm, bưu kiện của doanh nghiệp bưu chính công ích; ô tô chở hàng vận chuyển thư, gói, kiện hàng hóa của các doanh nghiệp được Sở KH&CN hoặc Bộ KH&CN cấp giấy phép bưu chính hoặc văn bản xác nhận thông báo hoạt động bưu chính để cung ứng dịch vụ bưu chính theo quy định.
- Ô tô chở hàng (ô tô tải thùng kín, ô tô tải đông lạnh) vận chuyển một số loại thực phẩm tươi sống (thịt, cá, thủy hải sản), hoa tươi, con giống xuất nhập khẩu của doanh nghiệp có chức năng mua bán, chế biến thực phẩm tươi sống.
- Ô tô chở hàng (ô tô tải thùng kín, ô tô tải đông lạnh) vận chuyển suất ăn công nghiệp, một số loại thực phẩm tươi sống (thịt, cá, thủy hải sản) của doanh nghiệp có chức năng vận chuyển suất ăn công nghiệp hoặc chế biến thực phẩm tươi sống phục vụ các trung tâm xã hội, trường học, bệnh viện, siêu thị.
- Ô tô chở hàng (ô tô tải thùng kín, ô tô tải đông lạnh) vận chuyển một số loại thực phẩm (thịt, cá, thủy hải sản, trứng, rau, củ, quả tươi) của các doanh nghiệp tham gia chương trình bình ổn thị trường theo kế hoạch của UBND thành phố.
- Ô tô chở hàng (ô tô tải bảo ôn) vận chuyển chất thải y tế theo quy định về phương tiện vận chuyển chất thải y tế nguy hại.
Mới đây, liên quan đến kết luận thanh tra của Thanh tra tỉnh Vĩnh Long về việc chấp hành pháp luật trong quản lý và sử dụng đất đối với diện tích hơn 10.500 m2 tọa lạc tại xã Trung Thành, huyện Vũng Liêm, tỉnh Vĩnh Long (nay là sân vận động Vũng Liêm, xã Trung Thành, tỉnh Vĩnh Long), Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long đã tiếp nhận thông tin và tiến hành điều tra hành vi có dấu hiệu của tội vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
Trước đó, ngày 20.4.2017, Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long ban hành quyết định phê duyệt giá khởi điểm đấu giá quyền sử dụng đất để cho thuê, phương thức trả tiền thuê đất hằng năm và bán tài sản trên đất đối với khu đất trên với giá hơn 69 triệu đồng/năm, giá trị tài sản và chi phí di dời đường điện hơn 700 triệu đồng.
Ngày 3.7.2017, UBND tỉnh Vĩnh Long ban hành quyết định phê duyệt kết quả trúng đấu giá là Công ty V.A, đại diện là ông B.T.V với số tiền trúng đấu giá hơn 353 triệu đồng/năm (tăng gấp 5 lần so với giá khởi điểm), giá bán tài sản và di dời đường điện trên đất là hơn 770 triệu đồng.
Ngày 28.7.2017, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Vĩnh Long đại diện UBND tỉnh ký hợp đồng thuê đất với Công ty V.A và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho thửa đất trên, mục đích sử dụng là đất thương mại, dịch vụ, thời hạn sử dụng đất đến ngày 3.7.2067 (50 năm kể từ ngày UBND tỉnh Vĩnh Long phê duyệt kết quả đấu giá).
Sau đó, Công ty V.A được UBND tỉnh Vĩnh Long ban hành quyết định cho phép chuyển sang hình thức thuê đất trả tiền một lần cho cả thời gian thuê đối với thửa đất trên.
Từ thông tin địa chính của Văn phòng đăng ký đất đai gửi Cục Thuế Vĩnh Long (nay là Thuế Vĩnh Long), ngày 26.9.2017, Cục Thuế Vĩnh Long xác định số tiền thuê đất phải nộp một lần (50 năm) chỉ hơn 5,9 tỉ đồng (tiền lệ phí trước bạ phải nộp là hơn 29 triệu đồng). Trong khi đó, theo kết luận thanh tra, số tiền thuê đất phải nộp một lần trong 50 năm của Công ty V.A là hơn 17 tỉ đồng.
Sau khi hoàn thành nghĩa vụ thuế, Công ty V.A đem bán thửa đất hơn 10.500 m2 này cho ông B.H.H và ông H. được Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường (cũ) cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Sau đó, thửa đất trên được ông H. bán cho ông N.H.Đ giá 7,2 tỉ đồng. Tiếp đó, ông Đ. tiếp tục bán thửa đất hơn 10.500 m2 cho ông T.T.T với giá 9,5 tỉ đồng. Đáng chú ý, giá bán 9,5 tỉ đồng, nhưng Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai chuyển thông tin sang cơ quan thuế xác định nghĩa vụ tài chính theo giá chuyển nhượng chỉ là 9,5 triệu đồng.
Sau đó, ông T. đem khu đất trên thế chấp nhiều ngân hàng vay tiền, không thực hiện xây dựng trung tâm thương mại như cam kết và theo chủ trương của UBND tỉnh Vĩnh Long. Năm 2022, một ngân hàng định giá khu đất trên lên đến hơn 105 tỉ đồng, hạn mức tín dụng hơn 70 tỉ đồng.
Thanh tra tỉnh Vĩnh Long xác định, tại thời điểm đưa thửa đất nêu trên vào kế hoạch sử dụng đất năm 2017 của huyện Vũng Liêm (cũ) với mục đích “đất thương mại, dịch vụ”, Quy hoạch chung thị trấn Vũng Liêm vẫn chưa được cấp có thẩm quyền điều chỉnh, phê duyệt theo chủ trương; thửa đất vẫn thuộc quy hoạch đất thể dục thể thao, cây xanh. Chính vì vậy, việc triển khai các bước tiếp theo như thu hồi đất, đấu giá cho thuê quyền sử dụng đất chưa đúng quy định.
Ngoài ra, việc tham mưu, trình phê duyệt phương án đấu giá không gắn với yêu cầu triển khai dự án đầu tư xây dựng trung tâm thương mại; tổ chức đấu giá, phê duyệt kết quả trúng đấu giá và việc kiểm tra, theo dõi việc thực hiện dự án sau đấu giá chưa được thực hiện đầy đủ, chặt chẽ theo quy định của pháp luật về đất đai, trách nhiệm thuộc về Sở Tài nguyên và Môi trường (cũ) và các tổ chức, cá nhân có liên quan.
Thanh tra tỉnh Vĩnh Long cũng xác định việc không đánh giá đầy đủ điều kiện về vốn và kỹ thuật, khả năng tài chính đối với tổ chức, nhà đầu tư đăng ký tham gia đấu giá là vi phạm quy định, trách nhiệm thuộc về ông Nguyễn Văn Đấu, nguyên Phó giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường (cũ), hiện đã nghỉ hưu.
Tại thời điểm ban hành quyết định cho thuê đất và ký hợp đồng thuê đất, thửa đất trên vẫn là đất công viên, cây xanh, thể dục thể thao là vi phạm luật Đất đai năm 2013, trách nhiệm này thuộc về Sở Tài nguyên và Môi trường và Phòng Quản lý đất đai thuộc Sở Tài nguyên và Môi trường (cũ).
Việc Sở Tài nguyên và Môi trường (cũ) tham mưu UBND tỉnh Vĩnh Long cho phép chuyển hình thức thuê đất từ trả tiền hằng năm sang thuê đất trả tiền một lần cho cả thời gian thuê là không đúng với phương án đấu giá.
Từ các kết quả thanh tra, Thanh tra tỉnh Vĩnh Long kiến nghị xử lý hình sự việc xác định lại giá đất khi chuyển từ hình thức thuê đất trả tiền hằng năm sang thuê đất trả tiền một lần cho cả thời gian thuê. Việc này đã làm thay đổi số tiền thuê đất phải nộp trong thời hạn 50 năm và nghĩa vụ tài chính được cơ quan thuế xác định chỉ hơn 5,9 tỉ đồng, trong khi giá trị trước đó là hơn 17,6 tỉ đồng, chênh lệch hơn 11,7 tỉ đồng, gây thất thoát cho ngân sách nhà nước.
Hành vi trên có dấu hiệu của tội vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí theo quy định tại điều 219 bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017).
Ngoài ra, Thanh tra tỉnh Vĩnh Long cũng kiến nghị kiểm điểm xử lý trách nhiệm nhiều cá nhân là lãnh đạo, nguyên lãnh đạo, cán bộ Sở Tài nguyên và Môi Trường (cũ); Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh Vĩnh Long; Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai huyện Vũng Liêm (cũ); Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh Vĩnh Long... Đồng thời, chuyển thông tin đến Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long điều tra xử lý đối với các cá nhân có liên quan.
Chiều 28-4, ông Phan Đình Chí, Chủ tịch UBND xã Đồng Sơn, tỉnh Quảng Ngãi, cho biết địa phương đã đến thăm hỏi, động viên gia đình người đàn ông đi làm đồng bị sét đánh tử vong.
Theo đó, khoảng 14h30 chiều 28-4, ông Phạm Kỳ Th. (60 tuổi, trú thôn Liên Trì, xã Đông Sơn) ra ruộng gần nhà làm việc thì bất ngờ gặp mưa kèm dông sét.
Trong lúc đang ở ngoài đồng, ông Th. không may bị sét đánh, tử vong tại chỗ.
Người dân địa phương cùng gia đình nhanh chóng đưa nạn nhân về nhà. Theo thông tin ban đầu, gia đình không có khiếu nại. Cơ quan chức năng đã lập biên bản, bàn giao thi thể cho gia đình mai táng theo phong tục địa phương.
Thời điểm xảy ra vụ việc, khu vực có mưa lớn, kèm theo dông và sét mạnh. Đây là hình thái thời tiết thường xuất hiện trong giai đoạn giao mùa, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn cho người dân, đặc biệt là những người làm việc ngoài trời.
Theo khuyến cáo của cơ quan khí tượng và lực lượng chức năng, khi đang làm ruộng hoặc lao động ngoài trời mà gặp dông sét, người dân cần nhanh chóng tìm nơi trú ẩn an toàn, tốt nhất là vào nhà kiên cố.
Tuyệt đối không đứng giữa đồng trống, không trú dưới cây cao, cột điện hoặc gần các vật kim loại vì đây là những điểm dễ thu hút tia sét.
Trong trường hợp không kịp di chuyển đến nơi an toàn, người dân nên ngồi thấp xuống, khép chân, hạn chế tiếp xúc với mặt đất, không nằm dài trên ruộng hoặc nền đất ướt.
Đồng thời cần tránh sử dụng các thiết bị điện thoại, máy móc kim loại khi trời đang có sấm sét.
Khi ở trong nhà, người dân cũng cần đóng kín cửa, rút các thiết bị điện không cần thiết, tránh đứng gần cửa sổ, cửa ra vào hoặc các khu vực ẩm ướt.
Việc chủ động theo dõi dự báo thời tiết, hạn chế ra ngoài khi có cảnh báo dông sét là biện pháp quan trọng để giảm thiểu rủi ro.