Tổng thống Pháp Emmanuel Macron lên tiếng ngày 2-4 sau những chỉ trích, thậm chí đùa cợt về hôn nhân của ông, từ Tổng thống Mỹ Donald Trump.
“(Hành động quân sự ở eo biển Hormuz) chưa bao giờ là lựa chọn mà chúng tôi ủng hộ vì nó không thực tế. Nó sẽ mất rất nhiều thời gian, và sẽ khiến tất cả những người đi qua eo biển này gặp rủi ro từ Lực lượng Vệ binh cách mạng Iran cũng như từ tên lửa đạn đạo”,
Nhà lãnh đạo Pháp cho rằng việc mở cửa lại eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển năng lượng huyết mạch của thế giới, chỉ có thể bằng đàm phán với Iran.
Khi được hỏi về những lời chỉ trích của ông Trump đối với các đồng minh NATO, ông Macron trả lời:
“Tôi không muốn bình luận tiếp về một chiến dịch mà người Mỹ đã tự quyết định với Israel. Họ có thể than phiền về việc họ không được giúp đỡ, nhưng đó không phải là chiến dịch của chúng tôi. Chúng tôi muốn hòa bình càng sớm càng tốt.
Đây không phải là một chương trình truyền hình. Chúng ta đang nói về chiến tranh và hòa bình… Hãy nghiêm túc và đừng nói ngược lại với những gì chúng ta đã nói ngày hôm trước”, Hãng tin Reuters dẫn lời ông Macron nói, mà không rõ liệu có phải ông đang nói về nhà lãnh đạo Mỹ hay không.
Trước đó, khi chỉ trích các đồng minh NATO đã không tham chiến ở Iran, ông Trump đã nhại giọng Pháp và nói rằng vợ của ông Macron “đối xử với ông ấy cực kỳ tệ” và rằng Tổng thống Pháp vẫn “đang hồi phục sau cú đấm vào hàm”. Câu đùa này xuất phát từ hình ảnh vợ chồng ông Macron đùa giỡn trên máy bay.
Ông Macron đã đáp trả rằng những bình luận của Trump là “không lịch sự, cũng không phù hợp” với thời điểm hiện tại.
Ngày 2-4, khoảng 40 quốc gia tham gia thảo luận trực tuyến về hành động chung để mở lại eo biển Hormuz, sau khi ông Trump nói rằng việc đảm bảo an ninh tuyến đường thủy này là trách nhiệm của các nước khác.
“Chúng tôi đang tập trung vào các biện pháp lập kế hoạch ngoại giao và quốc tế, bao gồm việc huy động tập thể toàn bộ các công cụ và áp lực ngoại giao và kinh tế của chúng ta”, Ngoại trưởng Anh Yvette Cooper nói khi chủ trì cuộc họp có sự tham gia của các quan chức Pháp, Đức, Canada, Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất, Ấn Độ…
Trọng tâm chính của các cuộc đàm phán sẽ là làm thế nào để đảm bảo các chủ tàu cảm thấy đủ tự tin để tàu thuyền tiếp tục di chuyển qua khu vực này và giảm phí bảo hiểm.
Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Abu Dhabi (ADNOC) cho biết họ sẽ tăng tốc dự án đường ống Tây - Đông, kéo dài từ các mỏ dầu Habshan ở phía tây nam Abu Dhabi tới cảng Fujairah.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh các quốc gia vùng Vịnh đang tìm cách giảm thiểu gián đoạn do việc đóng cửa kéo dài của eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển khoảng 20% lượng dầu và khí đốt toàn cầu.
ADNOC, công ty dầu khí quốc doanh của UAE, cho biết đường ống hiện đã được xây dựng và việc đẩy nhanh tiến độ sẽ giúp dự án đi vào hoạt động trong năm 2027. Công ty không tiết lộ khung thời gian ban đầu của dự án.
Fujairah là cảng lớn nhất và cơ sở lưu trữ dầu lớn nhất của UAE, đồng thời đã trở thành tuyến huyết mạch quan trọng của khu vực kể từ khi hoạt động di chuyển qua eo biển Hormuz bị đình trệ. Tuyến đường thủy chiến lược này đã bị Iran siết chặt kiểm soát kể từ khi xung đột Trung Đông bùng phát vào cuối tháng 2.
Các tàu không cần đi qua eo biển Hormuz để tới Fujairah, nơi nằm bên bờ vịnh Oman. ADNOC hiện đã sử dụng một đường ống dài 378km để vận chuyển dầu và khí đốt từ phía tây nam Abu Dhabi tới cảng này.
Đường ống hiện tại được đưa vào hoạt động lần đầu năm 2012 và vận chuyển khoảng 1,5 triệu thùng dầu/ngày. Tuy nhiên, con số này chưa bằng một nửa lượng xuất khẩu thông thường của ADNOC. Công ty quốc doanh cho biết đường ống mới sẽ tăng gấp 2 năng lực xuất khẩu sau khi hoàn thành.
Tầm quan trọng chiến lược của Fujairah kể từ khi xung đột bắt đầu cũng khiến nơi này dễ trở thành mục tiêu của các cuộc tập kích. Đầu tháng này, một loạt hỏa lực đã bay vào cảng, khiến một nhà máy lọc dầu bốc cháy.
Đường ống của UAE đang trở thành một trong những tuyến vận chuyển dầu quan trọng tại Trung Đông. Nhiều khả năng các nhà sản xuất dầu sẽ chuyển sang sử dụng đường ống này khi họ tìm cách giảm thiểu tác động từ việc đóng cửa Hormuz.
Ngoài UAE, Ả rập Xê út hiện cũng có đường ống xuất khẩu dầu thô ra ngoài eo biển Hormuz. Kuwait, Iraq, Qatar và Bahrain gần như phụ thuộc hoàn toàn vào tuyến đường thủy hẹp này để vận chuyển hàng hóa.
Viết trên mạng xã hội X ngày 21.4, ông Qalibaf cho rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump vi phạm thỏa thuận ngừng bắn khi thực hiện phong tỏa, với mục đích “biến bàn đàm phán thành nơi Iran phải đầu hàng hoặc lấy cớ để Mỹ tiếp diễn xung đột”.
"Chúng tôi không chấp nhận đàm phán dưới những lời đe dọa. Trong 2 tuần qua, chúng tôi đã chuẩn bị để tung ra những quân bài mới trên chiến trường", ông viết. Lệnh ngừng bắn Mỹ - Iran sẽ kết thúc ngày 22.4, song hiện chưa có dấu hiệu cho thấy hai bên sẵn sàng gia hạn.
Vào ngày 19.4, chỉ huy Không quân của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) Majid Mousavi, nói trong video đăng trên mạng xã hội rằng vào thời điểm ngừng bắn, Iran đang bổ sung kho tên lửa và máy bay không người lái (UAV) với tốc độ nhanh hơn cả trước khi xung đột với Mỹ - Israel.
Ông Mousavi còn tuyên bố rằng: “Không như Iran, kẻ thù không có khả năng bổ sung đạn dược trong thời gian ngừng bắn”. Mỹ và Israel không phản hồi các tuyên bố này, theo The Jerusalem Post.
Trong khi đó, Tổng thống Trump tự tin rằng Iran sẽ ngồi vào bàn đàm phán, đồng thời cảnh báo về những hậu quả nếu điều này không diễn ra. "Họ sẽ đàm phán thôi. Nếu không làm như vậy, họ sẽ gặp phải những vấn đề chưa từng có trước đây", ông nói hôm 20.4.
Trang Axios dẫn các nguồn thạo tin tiết lộ Phó tổng thống Mỹ JD Vance sẽ đến thủ đô Islamabad, Pakistan ngày 21.4 để đàm phán với Iran, dù Tehran chưa xác nhận tham dự.
Một nguồn tin cho biết phái đoàn Iran đang chờ quyết định từ Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei. Đồng thời, IRGC - lực lượng quân sự có sức ảnh hưởng chính trị lớn tại Iran - được cho là giữ lập trường cứng rắn rằng sẽ không đàm phán nếu Mỹ không chấm dứt phong tỏa.
Lễ Duyệt binh Chiến thắng kỷ niệm 81 năm ngày Hồng quân Liên Xô đánh bại phát xít Đức, kết thúc Chiến tranh Vệ quốc Vĩ đại diễn ra hôm nay tại Quảng trường Đỏ ở thủ đô Moskva của Nga.
Tổng thống Nga Vladimir Putin và lãnh đạo một số quốc gia như Belarus, Kazakhstan và Uzbekistan có mặt tại sự kiện. Lễ duyệt binh năm nay được tiến hành với quy mô thu hẹp đáng kể và lần đầu tiên trong nhiều năm các khí tài cơ giới không xuất hiện "do tình hình tác chiến hiện nay", theo Bộ Quốc phòng Nga.
Vào 10h giờ Moskva (14h giờ Hà Nội), chuông đồng hồ trên Quảng trường Đỏ cất lên để báo hiệu sự kiện bắt đầu. Đội rước quốc kỳ Liên bang Nga và Cờ Chiến thắng tiến vào quảng trường. Bộ trưởng Quốc phòng Andrey Belousov di chuyển bằng xe mui trần và nghe báo cáo từ chỉ huy duyệt binh là tư lệnh lục quân Andrey Mordvichev.
Bộ trưởng Belousov sau đó duyệt qua các khối diễu hành, trong đó có binh sĩ Triều Tiên tham gia chiến dịch đẩy lui lực lượng Ukraine khỏi tỉnh biên giới Kursk, trước khi di chuyển tới khán đài trung tâm để báo cáo với Tổng thống Vladimir Putin.
Trong bài phát biểu kéo dài 8 phút, Tổng thống Putin tuyên bố quân đội nước này sẽ giành chiến thắng trong cuộc chiến với Ukraine.
"Chiến công hiển hách của thế hệ chiến thắng đã truyền cảm hứng cho các binh sĩ đang thực hiện nhiệm vụ trong chiến dịch quân sự đặc biệt", ông nói, đề cập thuật ngữ Nga sử dụng trong xung đột với Ukraine. "Họ đang đối mặt với một lực lượng hung hãn được toàn bộ khối NATO hỗ trợ và trang bị vũ khí. Dù vậy, họ vẫn tiến về phía trước".
Hình ảnh các khí tài xuất hiện trên màn hình ở quảng trường, trong đó có tên lửa đạn đạo xuyên lục địa Yars, tàu ngầm hạt nhân Arkhangelsk, tiêm kích tàng hình Su-57, hệ thống phòng không S-500, máy bay không người lái và pháo.
Cuộc duyệt binh sau đó bắt đầu, đi đầu đội hình là tư lệnh Mordvichev. Các quân nhân, trong đó có 1.000 binh sĩ Nga đã tham gia cuộc chiến với Ukraine, diễu qua lễ đài.
Sự kiện kết thúc bằng phần duyệt binh trên không. Các tiêm kích Su-30, MiG-29 của hai đội Hiệp sĩ Nga và Chim én tạo thành đội hình bay "Kim cương Kubinka" nổi tiếng. Sáu chiến đấu cơ Su-25 sau đó xả khói màu để tạo thành quốc kỳ Nga trên bầu trời quảng trường.
Phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết đã không có nỗ lực nào nhằm gây gián đoạn hoạt động mừng Ngày Chiến thắng ở Moskva. "Không có ai cố làm điều gì cả, mọi thứ đều ổn", ông cho hay.
Nga và Ukraine trước đó nhất trí về lệnh ngừng bắn ngày 9-11/5 dưới sự trung gian của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết đã ra lệnh cho quân đội không nhắm mục tiêu vào Quảng trường Đỏ trong ngày 9/5.
