Theo tôi, có một điều thú vị khi nói về World Cup. Người ta thường nghĩ đó là cuộc thi để tìm ra đội bóng mạnh nhất hành tinh. Nhưng nếu nhìn lại lịch sử, có lẽ World Cup chưa bao giờ chỉ là một giải đấu bóng đá.
World Cup là nơi “những câu chuyện mạnh nhất” gặp nhau.
Khi Argentina vô địch năm 2022, người ta không chỉ nhớ đến một chiếc cúp vàng. Người ta ngỡ đó là hành trình cuối cùng của Lionel Messi. Người ta nhớ đến khoảnh khắc một thiên tài bóng đá hoàn tất mảnh ghép còn thiếu trong sự nghiệp. Người ta nhớ đến những giọt nước mắt, những lần suýt gục ngã, và cả màn trở lại điên rồ của tuyển Pháp trong trận chung kết.
Nếu Argentina không vượt qua được Mexico trong trận đấu mang tính sống còn ở vòng bảng, lịch sử có thể đã hoàn toàn khác. Nếu Kolo Muani thắng được Emiliano Martinez ở phút cuối hiệp phụ, lịch sử có thể đã được viết lại. Chỉ một vài giây, một vài centimet, đôi khi đủ để thay đổi ký ức của hàng triệu con người trong nhiều thập kỷ.
Bóng đá hấp dẫn bởi sự mong manh ấy. Nhưng sâu xa hơn, điều khiến World Cup trở thành ngày hội của hành tinh nằm ở một thứ khác. Thể thao đánh thức những bản năng sinh tồn và cảm xúc nguyên thủy trong một môi trường an toàn.
Trong suốt hàng trăm nghìn năm tiến hóa, con người luôn sống cùng cạnh tranh, liên minh, xung đột và khát vọng chiến thắng. Thể thao cho phép chúng ta trải nghiệm tất cả những điều đó mà không cần chiến tranh hay đối đầu thực sự. Chúng ta vẫn được hồi hộp, lo lắng, vui sướng, thất vọng, tự hào và đoàn kết cùng nhau.
Đó là lý do một trận đấu có thể khiến hàng triệu người thức trắng đêm. Đó là lý do những người xa lạ có thể ôm nhau sau một bàn thắng. Và cũng là lý do một thất bại có thể khiến một tập thể trầm lắng trong nhiều thập kỷ.
World Cup 2026 đang đến gần và những câu chuyện mới đang dần hình thành.
Pháp mang theo thế hệ vàng kéo dài gần một thập kỷ với Mbappe là biểu tượng trung tâm. Tây Ban Nha sở hữu thế hệ trẻ được xem là hấp dẫn nhất châu Âu. Bồ Đào Nha bước vào giải đấu với câu hỏi cuối cùng về Cristiano Ronaldo, nhưng sức mạnh thực sự có lẽ nằm ở những Vitinha, Joao Neves hay Nuno Mendes.
Argentina lại đứng trước một chương khác. Không còn là đội bóng đi tìm chiếc cúp đầu tiên cho Messi. Giờ đây họ phải đối mặt với thử thách khó hơn: bảo vệ di sản vừa tạo dựng.
Trong khi đó, những đối thủ cũ vẫn hiện diện như những ký ức tập thể.
Người Argentina nhìn thấy Đức và nhớ về 1990, 2006, 2010, 2014.
Người Brazil nhìn thấy Pháp và nhớ về 1998, 2006.
Có những cặp đấu mà sức nặng lịch sử lớn không kém chất lượng chuyên môn.
Con người nhớ những câu chuyện.
Đó cũng là lý do World Cup luôn tạo ra những cuộc tranh luận bất tận. Chúng ta tranh luận về Messi và Ronaldo, về Mbappe hay Yamal, về đội hình mạnh nhất hay chiến thuật tối ưu nhất. Nhưng cuối cùng, điều còn ở lại trong ký ức không phải lúc nào cũng là những con số.
Người ta nhớ cú sút của Götze năm 2014. Người ta nhớ pha cứu thua của Martinez năm 2022. Người ta nhớ Di Maria nhảy múa bên cánh trái trong trận chung kết.
Những khoảnh khắc ấy tồn tại lâu hơn bất kỳ bảng thống kê nào, và có lẽ đó cũng là lúc chúng ta nhận ra một điều rộng lớn hơn bóng đá.
Đằng sau bóng đá, đằng sau thể thao, đằng sau mọi hiện tượng xã hội, con người vẫn luôn đang làm cùng một việc: tìm kiếm ý nghĩa, tìm kiếm cảm xúc và tìm kiếm một câu chuyện để tin vào.
Chúng ta cổ vũ một đội bóng không chỉ vì màu áo của họ. Chúng ta theo dõi một vận động viên không chỉ vì thành tích của họ. Chúng ta gắn bó với những hành trình, những thất bại, những lần đứng dậy và những khoảnh khắc vượt qua giới hạn của con người.
Có lẽ vì thế mà sau hàng chục năm, người ta vẫn nhắc về Maradona, Zidane, Messi, Ronaldo, Mbappe hay Modric. Vì những câu chuyện họ để lại.
Có lẽ vì vậy mà sau tất cả, World Cup không đơn thuần là nơi tìm ra nhà vô địch. Nó là nơi con người kể cho nhau nghe những câu chuyện về hy vọng, thất bại, lòng can đảm và khát vọng chiến thắng.
Và nhiều khi, đội bóng nâng cao chiếc cúp vàng không phải là đội mạnh nhất. Đội chiến thắng là đội vừa đủ mạnh để biến câu chuyện của mình thành hiện thực.
Chiều nay, tôi có cơ hội đi trên chuyến tàu từ Hà Nội vào Sài Gòn. Là người từng nhiều lần đi tàu Bắc - Nam, tôi khá bất ngờ trước những đổi thay rất rõ rệt của ngành đường sắt hiện nay.
Cảm giác đầu tiên khi bước lên toa xe là sự sạch sẽ, gọn gàng và dễ chịu. Không gian toa tàu rộng rãi hơn tôi nghĩ. Điều hòa hoạt động ổn định, mát lạnh nhưng không quá buốt. Ghế ngồi được nâng cấp đáng kể so với những chuyến đi trước đây. Ghế có thể điều chỉnh tự động khá tiện lợi, tạo cảm giác thoải mái cho hành khách trong suốt hành trình dài.
Điều khiến tôi chú ý không chỉ nằm ở cơ sở vật chất, mà còn ở thái độ phục vụ của nhân viên trên tàu. Các nhân viên phục vụ nhẹ nhàng, lịch sự, chủ động hỏi han hành khách. Chăn được chuẩn bị sẵn cho khách để giảm bớt cảm giác lạnh khi tàu chạy đêm. Những chi tiết nhỏ ấy cho thấy sự chăm chút ngày càng chuyên nghiệp hơn trong cách phục vụ. Khu vực vệ sinh trên toa tàu cũng sạch sẽ hơn rất nhiều so với hình dung quen thuộc của nhiều người trước đây.
Bất ngờ nhất là khi tôi vừa giơ điện thoại lên định chụp vài tấm ảnh kỷ niệm trên toa tàu, chỉ ít phút sau đã có một nhân viên tiến lại gần, lễ phép chào hỏi và hỏi tôi có cần hỗ trợ hay góp ý gì không? Tôi khá ngạc nhiên vì thật ra mình chỉ muốn chụp vài bức ảnh lưu niệm đơn giản. Tôi nói rằng mình không có phàn nàn gì cả, chỉ đơn giản muốn lưu lại vài khoảnh khắc trên chuyến đi hôm nay.
>> Tôi mong đợi nhiều hơn từ xe buýt 172 Sài Gòn -Vũng Tàu
Câu chuyện rất nhỏ thôi, nhưng lại khiến tôi có nhiều thiện cảm. Bởi đôi khi, sự thay đổi không nằm ở những khẩu hiệu lớn lao, mà nằm ở cách người ta quan tâm đến hành khách từ những điều giản dị nhất. Một lời hỏi han, một sự chủ động lắng nghe hay một thái độ phục vụ tận tình cũng đủ để hành khách cảm nhận được sự chuyên nghiệp và tinh thần cầu thị.
Nhiều năm trước, không ít người từng mặc định rằng đi tàu hỏa chậm, cũ kỹ và thiếu tiện nghi. Nhưng chuyến tàu chiều nay cho tôi một cảm nhận khác: ngành đường sắt đang thay đổi từng ngày. Sự thay đổi ấy có thể chưa hoàn hảo ngay lập tức, nhưng điều đáng quý là người ta đã nhìn thấy tinh thần cầu thị và quyết tâm nâng cao chất lượng phục vụ. Tôi tin chính những điều tử tế nhỏ bé đó sẽ là lý do khiến hành khách muốn tiếp tục lựa chọn đường sắt cho những hành trình tiếp theo.
"Con tôi học cấp một, trường có mở lớp dạy môn Tiếng Anh liên kết, đăng ký tự nguyện. Trong lớp chỉ có con tôi và một bạn nữa không đăng ký. Thế là cứ khi có tiết (thường vào giữa buổi học chính khóa), con tôi và bạn kia được dẫn lên phòng hội đồng ngồi tự học hay chơi thì tùy, không ai quản lý. Nhưng ai ở cái cảnh phải lên phòng hội đồng ngồi thì hiểu tâm trạng của các con thế nào? Không muốn con bị cô lập nên sau một tháng, không ai bảo ai, cả hai nhà chúng tôi vội vàng viết đơn xin tự nguyện cho con học môn liên kết như cả lớp".
Đó là chia sẻ của độc giả Sông Đông xung quanh thực trạng nhiều trường công lập bố trí môn liên kết xen kẽ giờ học chính khóa. Theo phản ánh của phụ huynh, dù học phí đã được miễn và có hỗ trợ ăn trưa, chi phí học tập vẫn nặng ở các khoản liên quan đến chương trình liên kết. Thực tế, nhiều trường đã ký hợp đồng với doanh nghiệp để tổ chức dạy các môn bổ trợ như tiếng Anh nâng cao, tin học quốc tế, trí tuệ nhân tạo, kỹ năng sống... Tuy nhiên, việc triển khai dày đặc các chương trình liên kết như thời gian qua có nguy cơ chồng chéo nội dung giảng dạy, trong khi các môn bổ trợ chưa được kiểm định, đánh giá chất lượng.
Cùng chung bức xúc khi chương trình liên kết được dạy xen kẽ vào giờ học chính khóa, bạn đọc Phạm Ngọc Thạch bình luận:"Khi phụ huynh không đăng ký cho con học môn liên kết thì khi đến tiết, học sinh sẽ cảm thấy mình bị bỏ rơi. Thử nghĩ bé mới lớp 1, cũng muốn vào học chung với các bạn nhưng vì không đăng ký nên sẽ không được vào lớp. Khi đó tâm lý trẻ sẽ bị ảnh hưởng. Rất nhiều phụ huynh không muốn con buồn, bị bỏ lại ở phòng hội đồng, thư viện hoặc lang thang trong trường, nên đành cắn răng đóng tiền triệu cho con học đầy đủ các môn liên kết mỗi tháng dù không thực sự thấy cần thiết".
>> 'Tôi cho con học trường tư để không phát sinh tiền học liên kết'
Ủng hộ đề xuất cấm trường công xếp môn liên kết xen giờ chính khóa, độc giả Minh Giang bày tỏ quan điểm: "Tôi nghĩ việc dạy thêm, dạy kỹ năng sống, và các môn học liên kết khác nên dạy riêng vào ngoài giờ học chính khóa hoặc cuối tuần, để những ai có nhu cầu có thể tự nguyện đăng ký học, chứ không phải theo kiểu ép buộc ngầm như bây giờ. Từ mầm non, tiểu học, trung học đều có các môn liên kết xen kẽ giờ chính khóa, các em không đăng ký học sẽ bị xếp ngồi riêng một góc hoặc mời ra ngoài, khác nào phân biệt đối xử?".
"Kể cả Tiếng Anh liên kết thì cũng không có đánh giá nhận xét gì việc học của con, trong khi chi phí cho môn này chiếm đến 1/3 tổng tiền đóng cho việc đi học hàng tháng của con tôi. Đó là con tôi học trường công và mang tiếng được miễn học phí. Do đó, sau một thời gian tôi cũng không đăng ký cho con học liên kết tiếng Anh nữa. Kết quả, đến giờ học môn liên kết, con lại bị cho ra ngồi hành lang cùng với một số bạn không đăng ký. Trong khi đó, thời gian để các con viết bài, rèn làm bài trên lớp lại không có", bạn đọc Mynguyenftu nói thêm.
Cuối tuần qua, ở phường Dĩ An, TP HCM xảy ra tình huống như sau: Thợ sửa khóa đến giúp mở cửa theo yêu cầu của người vợ, nhưng lại rơi vào cảnh bị người chồng đe dọa.
Nguyên căn của vụ việc là người chồng đi nhậu về nhà ngủ, người vợ không gọi được nên kêu thợ tới phá khóa cửa phòng.
Tôi thấy trong câu chuyện này đặt ra một thế khó ít ai để ý: Thợ sửa khóa thực chất đang làm việc dựa trên niềm tin. Nhưng nếu niềm tin đó đặt sai chỗ thì sao?
Ví dụ, một người dắt xe máy đến yêu cầu phá ổ khóa. Liệu đó là chủ xe thật hay là kẻ trộm? Nếu thợ từ chối, họ mất khách. Nếu nhận làm, họ có thể vô tình tiếp tay cho hành vi phạm pháp.
Hay như trường hợp mở cửa nhà: Người gọi thợ tới phá khóa có thực sự là người có quyền với căn nhà đó? Và nếu bên trong xảy ra tình huống nguy hiểm, ai sẽ bảo vệ người thợ?
Vậy thợ sửa khóa nên làm gì để vừa kiếm sống, vừa tự bảo vệ mình trước những rủi ro pháp lý và an toàn? Chẳng lẽ thợ phá khóa đòi xem giấy tờ xe, giấy tờ nhà trước khi thực hiện công việc?
