Theo giáo viên trực tiếp bồi dưỡng, sự cần cù và tinh thần học tập nghiêm túc là điều làm nên thành tích của nam sinh.
Ngày 27-6, Sở Giáo dục và Đào tạo Đà Nẵng cho biết Phan Đình Triết, học sinh lớp 12A5 Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn (Đà Nẵng), vừa giành huy chương vàng tại kỳ thi Olympic Trí tuệ nhân tạo châu Á – Thái Bình Dương (APOAI) 2026.
Đây là kỳ thi dành cho học sinh có năng lực nổi bật trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo. Năm 2026, kỳ thi được tổ chức lần đầu theo hình thức trực tuyến do Trung Quốc đăng cai, với sự tham gia của 129 thí sinh đến từ 18 quốc gia và vùng lãnh thổ khu vực châu Á – Thái Bình Dương. Ban tổ chức trao 10 huy chương vàng, 22 huy chương bạc, 32 huy chương đồng và 37 bằng khen.
Trước đó, Triết đoạt giải nhì Olympic Trí tuệ nhân tạo quốc gia năm 2025 và giải ba kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia môn tin học năm 2026.
Theo nhà trường, Triết sẽ tiếp tục đại diện Việt Nam tham dự kỳ thi Olympic Trí tuệ nhân tạo quốc tế (IOAI) 2026, dự kiến diễn ra tại Kazakhstan từ ngày 2 đến 10-8.
Thầy Đỗ Văn Nhỏ, Tổ trưởng tổ tin học Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn, người trực tiếp đồng hành bồi dưỡng Triết, cho biết em tiếp cận và học tin học từ sớm. Khi bắt đầu theo đuổi trí tuệ nhân tạo, Triết tiếp tục dành nhiều thời gian tìm hiểu và học thêm về lĩnh vực này.
Theo thầy Nhỏ, ở những kỳ thi tin học trước đây, Triết không phải là học sinh có thành tích nổi bật nhất trong đội tuyển. Tuy nhiên, trong suốt quá trình đồng hành, điều khiến thầy ấn tượng nhất là sự cần cù và thái độ học tập nghiêm túc của em.
“Triết có nhiều nỗ lực khi kỳ thi APOAI diễn ra ngay sau kỳ thi tốt nghiệp THPT. Đồng hành với em từ những ngày đầu, tôi nhận thấy Triết không có một tố chất quá nổi trội nhưng rất cặm cụi, cần cù và học nghiêm túc. Chính sự cần cù ấy đã giúp em đạt được kết quả xứng đáng hôm nay”, thầy Nhỏ chia sẻ.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, Phan Đình Triết chia sẻ năm 2025 vì tò mò muốn biết AI vận hành như thế nào, em mua một cuốn sách trên mạng. Càng đọc, Triết càng bị thu hút khi hiểu thêm nhiều điều thú vị về AI.
Từ đó, em dành nhiều thời gian hơn để tìm hiểu sâu về bản chất của trí tuệ nhân tạo.
“Lúc mới học, em nghĩ trí tuệ nhân tạo không quá phức tạp. Nhưng càng tìm hiểu, em càng nhận ra lĩnh vực này đòi hỏi nhiều kiến thức và kỹ thuật hơn mình nghĩ.
Sau các cuộc thi trong nước, em nhận ra những lỗ hổng trong kiến thức của bản thân nên quyết tâm học sâu hơn để hoàn thiện những phần còn thiếu”, Triết chia sẻ.
Sau huy chương vàng APOAI 2026, Triết sẽ tiếp tục chuẩn bị để đại diện Việt Nam tham dự kỳ thi Olympic Trí tuệ nhân tạo quốc tế (IOAI) 2026 tại Kazakhstan.
Học sinh Nghệ An dự kiến biết kết quả sớm nhất, vào 4/6, tức chỉ hơn một tuần sau kỳ thi. Kế đó là Quảng Trị (ngày 6/6) và Lai Châu (7/6).
Nhiều địa phương khác công bố điểm thi lớp 10 sau đó vài ngày, gồm Hà Tĩnh, Hưng Yên, Lào Cai, Ninh Bình... Nhóm này đều tổ chức thi vào cuối tháng 5, đầu tháng 6.
Một số tỉnh, thành tổ chức vào cuối tháng 6 thường công bố kết quả trong tháng 7, như Cần Thơ, Gia Lai, Lâm Đồng, Vĩnh Long.
Lịch công bố điểm thi, điểm chuẩn lớp 10 năm 2026 của 34 tỉnh, thành như sau:
Năm nay, đa số địa phương đẩy lịch thi lớp 10 sớm hai tuần so với các năm, vào cuối tháng 5, để tránh lịch thi tốt nghiệp THPT (11-12/6).
Với môn thứ ba, chỉ Tuyên Quang chọn Khoa học Tự nhiên; Cà Mau, Lâm Đồng và Vĩnh Long xét tuyển; còn lại đều thi Ngoại ngữ (chủ yếu là tiếng Anh).
Theo quy chế của Bộ Giáo dục và Đào tạo, các địa phương có thể chọn thi tuyển, xét tuyển vào lớp 10 hoặc kết hợp. Nếu thi tuyển, kỳ thi gồm Toán, Văn và môn thứ 3 (hoặc bài thi tổ hợp). Môn này do địa phương chọn, công bố trước 31/3.
Điểm thi và điểm chuẩn sẽ được công bố đồng thời. Thông thường, các địa phương sẽ hoàn thành tuyển sinh đầu cấp trước 31/7.
Sáng 9.5, King's College School Wimbledon (King's) chính thức khai trương trường thành viên mới ở TP.HCM, đặt tên là King's College School Wimbledon TP.HCM và sẽ hoạt động theo mô hình liên cấp từ mầm non đến THPT. Đây là đơn vị mới nhất trong tổng số gần 30 trường quốc tế đang có mặt tại TP.HCM, theo Giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM Nguyễn Văn Hiếu.
Tiến sĩ Hiếu thông tin, các trường quốc tế hoạt động với nhiều mô hình khác nhau và nhiều năm qua TP.HCM luôn coi hợp tác giáo dục là giải pháp quan trọng để nâng cao chất lượng nhân lực, cũng như đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững và hội nhập quốc tế. Đặc biệt, việc hợp tác giữa Anh và Việt Nam thời gian qua đã được triển khai toàn diện từ trao đổi chuyên môn, chuyển giao kinh nghiệm quản lý tới liên kết đào tạo, triển khai mô hình tiên tiến.
King's dự kiến khai giảng khóa đầu tiên vào tháng 8.2027 và cơ sở đang được xây dựng ở khu đô thị The Global City (phường Bình Trưng, TP.HCM). Trường dự kiến sẽ dạy chương trình giáo dục theo chuẩn Anh đến bậc THCS. Sau đó, học sinh THPT có thể chọn học theo lộ trình IGCSE (lớp 10, 11) và sau đó là A-Level (lớp 12, 13), theo ông Kieran McLaughlin, Hiệu trưởng sáng lập King's College School Wimbledon TP.HCM.
Học phí, chương trình học bổng và điều kiện đầu vào chưa được công bố.
Ngoài King's, nhiều thương hiệu khác từ Anh cũng bắt đầu mở rộng hiện diện tại Việt Nam trong vài năm trở lại đây. Trường Uppingham Hưng Yên dự kiến mở cửa vào tháng 8.2026, trong khi Rugby School dự kiến mở trường mới ở Hà Nội vào tháng 9 cùng năm. Trước đó vào tháng 3, Trường Ardingly College Việt Nam cũng chính thức công bố vận hành tại Lào Cai, còn Cranleigh School thì dự kiến công bố cơ sở đầu tiên vào tháng 6.
Trong khi đó, các trường như Sedbergh Vietnam (TP.HCM) hay Brighton College Vietnam (Hà Nội) đã có mặt tại Việt Nam trong nhiều năm qua. Báo cáo năm 2025 của ISC Research nêu một bức tranh tổng quan hơn khi từ 2020 tới đầu năm 2025, số lượng trường phổ thông quốc tế ở Việt Nam tăng 24%, lên 359 trường. Tương tự, số lượng học sinh tăng 28%, lên đến gần 146.000 em.
"Quan hệ Anh - Việt đang ở giai đoạn tốt đẹp nhất từ trước đến nay và giáo dục luôn là một trong những trụ cột quan trọng", ông William Lawrenson, Phó tổng lãnh sự Anh ở TP.HCM, nhấn mạnh. Ông cho biết thêm trong chuyến thăm đến Anh của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hồi năm ngoái, bộ giáo dục hai nước đã ký kết thư bày tỏ ý định hợp tác (LOI) và sắp tới phía Anh hy vọng sẽ cập nhật biên bản ghi nhớ (MOU) mới về hợp tác giáo dục.
Theo ông Lawrenson, các dự án hợp tác quốc tế giữa hai quốc gia đang được triển khai tại Việt Nam là minh chứng rõ nét nhất cho việc biến những cam kết và thỏa thuận thành hành động thực tế.
Trước đó vào đầu tháng 1.2026, Chính phủ Anh công bố Chiến lược giáo dục quốc tế (IES) mới, đặt mục tiêu tới năm 2030 nâng giá trị xuất khẩu giáo dục lên 40 tỉ bảng (khoảng 1,41 triệu tỉ đồng). Việt Nam được Anh xác định là một trong 5 thị trường ưu tiên, nhất là ở khía cạnh giáo dục xuyên quốc gia (TNE). Việc mở cơ sở đào tạo ngay tại nước ta là một trong những hình thức TNE phổ biến.
Hiệp sĩ Steve Smith, Đại sứ giáo dục quốc tế của chính phủ Anh, cho Thanh Niên hay Việt Nam là một trong 5 thị trường ưu tiên bởi Chính phủ Việt Nam ủng hộ quốc tế hóa giáo dục, thị trường nước ta đủ lớn và cuối cùng là có mô hình kinh doanh khả thi để đảm bảo các trường không bị thua lỗ khi đầu tư vào Việt Nam.
King's thành lập theo Hiến chương Hoàng gia Anh năm 1829, ban đầu là khối tiểu học của King's College London - một trường ĐH của Anh. Trường thành viên tại Việt Nam kỳ vọng đạt quy mô khoảng 1.500 học sinh sau khi triển khai đủ các cấp học trong thời gian tới.
Số liệu được công bố tại hội thảo "Kiến tạo trường đại học hạnh phúc tại Việt Nam: Từ tầm nhìn đến hành động" do trường Đại học Đại Nam chủ trì, ngày 22/5.
Theo khảo sát với khoảng 9.200 sinh viên ở hơn 10 đại học, chủ yếu tại Hà Nội, cứ 10 sinh viên thì 3 em thừa nhận đang chịu áp lực khá cao đến rất cao. Xét theo tỷ lệ, có hơn 80% sinh viên thấy có áp lực hiện hữu, chỉ gần 20% thấy ít hoặc không áp lực gì.
40% người trả lời không tự quyết định ngành học, chỉ chọn theo lời bố mẹ hoặc không có định hướng rõ ràng. Kết quả là 33% "đang phân vân" việc chọn lại hoặc đổi ngành học và 8% cho biết chắc chắn sẽ chọn ngành khác.
Với câu hỏi có tự tin xin được việc làm sau khi ra trường hay không, có gần 100 sinh viên (chiếm 1%) chấm điểm 0/10, thể hiện rất mông lung, lo lắng cho tương lai. Hơn 15% sinh viên khác chấm từ 5 điểm trở xuống.
Theo các chuyên gia, các số liệu trên bắt nguồn từ việc sinh viên chưa cảm thấy hạnh phúc và chưa được học tập trong môi trường thực sự hạnh phúc.
TS Lê Đắc Sơn, Chủ tịch hội đồng trường Đại học Đại Nam, cho rằng hạnh phúc không nằm ở những giá trị "dễ chịu ngắn hạn" như học nhẹ, thi dễ, điểm cao hay né tránh áp lực.
Theo ông, đại học hạnh phúc phải làm cho ba chủ thể cùng hạnh phúc, gồm: giảng viên, sinh viên, nhà đầu tư. Với sinh viên, điều này đồng nghĩa với được trang bị đầy đủ năng lực, đảm bảo có việc làm và tự tin bước vào đời.
Trong bối cảnh hiện nay, đặc biệt với sự phát triển của AI, ông Sơn nhấn mạnh năng lực cần tập trung trang bị cho sinh viên là tư duy, sáng tạo, tinh thần học tập liên tục và khả năng hợp tác với AI.
GS. TS Nguyễn Văn Nội, Chủ tịch Hội các Phòng thử nghiệm Việt Nam, nguyên Hiệu trưởng trường Đại học Khoa học tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội, đồng tình. Để làm được điều này, các trường cần tăng tính thực chiến. Còn nếu một giáo trình, bài giảng 3-4 năm không được cập nhật, đặc biệt trong thời đại công nghệ AI, Blockchain đang bùng nổ mạnh mẽ, thì giá trị, chất lượng chắc chắn bị giảm nghiêm trọng.
"Khi đó, tất cả kiến thức được truyền thụ nhanh chóng trở nên lỗi thời, chỉ còn là những mớ kinh nghiệm cũ kỹ", ông Nội nói. "Việc mang kiến thức đó ra phục vụ xã hội, phục vụ cộng đồng sẽ bị hạn chế rất nhiều".
GS. TS Nguyễn Hữu Ninh, Chủ tịch Hội đồng quản lý Trung tâm Nghiên cứu, Giáo dục Môi trường và Phát triển, nhắc đến hai yếu tố cốt lõi các trường cần trang bị cho sinh viên là khả năng tự học suốt đời và xây dựng tư duy phản biện.
Ông Ninh phân tích AI cũng đang tự phản biện qua các thuật toán để giảm thiểu sai số. Do đó, người học cần luôn giữ tư duy phản biện, biết chấp nhận kết quả "âm tính" như một bài học để tìm ra hướng đi "dương tính".
Chuyên gia này nhấn mạnh giá trị lớn nhất của giáo dục thế kỷ 21 không nằm ở việc ghi nhớ bao nhiêu kiến thức, mà nằm ở năng lực học cái mới, kết nối tri thức, biết làm việc với AI và thích nghi với những thay đổi chưa từng có.
"Một đại học tốt không phải là nơi tạo ra những người thợ thi cử, mà phải đào tạo ra những con người đủ năng lực thích ứng với tương lai, trong khi vẫn giữ được nhân cách, sự sáng tạo và niềm hạnh phúc", ông Ninh nói.
