Kinh tế khó khăn, thanh niên Thái Lan ồ ạt tình nguyện nhập ngũ

Ớt là một loại quả quen thuộc. Theo SciTech Daily, ngày càng nhiều bằng chứng khoa học cho thấy thêm ớt vào món ăn có thể là một trong các phương pháp dễ dàng nhất để sống thọ hơn, giảm nguy cơ tử vong vì một số "bệnh thời đại".

Đáng chú ý một trong các nghiên cứu đó đến từ Trường Y khoa Larner thuộc Đại học Vermont (Mỹ). Các tác giả đã phân tích dữ liệu từ hơn 16.000 người với thời gian theo dõi trung bình gần 19 năm.

Sau thời gian theo dõi, tỉ lệ tử vong chung là 21,6% ở những người thường xuyên ăn ớt đỏ cay, so với 33,6% ở những người không ăn. Nhìn chung, việc ăn ớt đã giúp giảm đến 13% nguy cơ tử vong trong 19 năm, theo bài công bô trên tạp chí khoa học PLOS One.

Nghiên cứu thứ 2 là một phân tích tổng hợp quy mô lớn dựa trên 4 nghiên cứu nhỏ hơn, với bộ dữ liệu gồm hơn 570.000 người ở Mỹ, Ý, Trung Quốc và Iran.

Kết quả được công bố bởi Hiệp hội Tim mạch Mỹ cho biết khi so với những người hiếm khi hoặc không bao giờ ăn ớt, những người thường xuyên ăn ớt có nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch thấp hơn 26% , nguy cơ tử vong do ung thư thấp hơn 23% và nguy cơ tử vong do bất kỳ nguyên nhân nào thấp hơn 25%.

Các căn bệnh nói trên là những nguyên nhân hàng đầu khiến tuổi thọ bị rút ngắn đối với người dân trên toàn thế giới. Vì vậy, tác dụng lên các căn bệnh trên đã giúp người ăn ớt sống thọ hơn đáng kể.

Các nghiên cứu của Mỹ cũng phù hợp với kết quả từ một nghiên cứu lớn khác ở Trung Quốc, theo dõi hơn 486.000 người trong khoảng 12 năm.

Ngoài ra, nghiên cứu Trung Quốc phát hiện những người ăn đồ ăn cay ít nhất một lần một tuần có nguy cơ mắc bệnh mạch máu nói chung thấp hơn một chút, đặc biệt là bệnh tim thiếu máu cục bộ và các biến cố mạch vành nghiêm trọng, vốn là những nguyên nhân có thể gây tử vong sớm.

Một lời giải thích cho việc người ăn ớt sống thọ, ít mắc các bệnh nguy hiểm hơn là hợp chất capsaicin trong ớt.

Hợp chất này tạo nên vị cay của ớt, được cho là có tác dụng chống viêm, chống oxy hóa, chống ung thư và điều hòa đường huyết.

Dưới đây là những lợi ích tuyệt vời của ớt không phải ai cũng biết:

Theo trang Healthline, chỉ với 15g ớt đỏ tươi đã cung cấp một lượng dinh dưỡng đáng kể, bao gồm:

- Lượng calo: 6

- Nước: 88%

- Protein: 0,3g

- Carbs: 1,3g

- Đường: 0,8g

- Chất xơ: 0,2g

- Chất béo: 0,1g

Ớt đỏ còn là nguồn cung cấp vitamin C, vitamin B6, vitamin K1, vitamin A, kali và đồng, giúp cơ thể khỏe mạnh và phòng tránh nhiều bệnh tật.

- Rất tốt cho tim mạch: Nếu bạn ăn ớt thường xuyên có thể giảm nguy cơ xơ vữa động mạch bằng cách giảm cholesterol trong máu và mức chất béo trung tính và giảm sự kết tập tiểu cầu, giảm hình thành cục máu đông. Đặc biệt các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng những người ăn cay ít nhất 4 lần một tuần đã giảm nguy cơ tử vong vì đau tim đến 40% và giảm nguy cơ tử vong do đột quỵ hoặc bệnh não đến 50%, theo Insider.

- Có thể kháng viêm, giảm đau hiệu quả: Có thể nhiều người không biết capsaicin trong ớt có đặc tính kháng viêm và có thể làm giảm sưng hiệu quả như uống thuốc kháng viêm. Capsaicin có thể ức chế mạnh một chất liên quan đến quá trình viêm gọi là Neuropeptide, từ đó, có khả năng trì hoãn sự khởi phát và là giảm sự phát triển của viêm khớp, theo whfood.com.

- Tốt cho hệ miễn dịch: Ớt chứa đầy vitamin A và vitamin C, có thể giúp tăng cường hệ thống miễn dịch. Được gọi là vitamin chống nhiễm trùng, vitamin A rất cần thiết để bảo vệ màng nhầy, đường mũi, phổi, đường ruột và đường tiết niệu và đóng vai trò là tuyến phòng thủ đầu tiên của cơ thể chống lại mầm bệnh xâm nhập.

- Kéo dài tuổi thọ: Một nghiên cứu mới của các nhà khoa học Ý, được công bố ngày 16/12 trên Tạp chí của Đại học Tim mạch Mỹ, cho thấy ăn ớt 4 lần một tuần giúp giảm 23% nguy cơ mắc các bệnh gây tử vong, theo Insider.

- Tốt cho tâm trạng: Các capsicum trong ớt kích hoạt, làm tăng mức endorphin và serotonin trong cơ thể. Từ đó, cải thiện tâm trạng, tạo cảm giác hưng phấn.

- Giảm cân hiệu quả hiệu quả: Trong một số nghiên cứu cho thấy capsaicin trong ớt giúp giảm cảm giác thèm đồ béo và ngọt và tăng đốt cháy chất béo. Nếu tiêu thụ capsicum có thể làm tăng tốc độ trao đổi chất lên gần 50%, từ đó có thể dẫn đến giảm cân.

- Ngăn ngừa ung thư: Ăn ớt thường xuyên có thể chống lại ung thư vì ớt chứa đầy chất chống ô xy hóa, bảo vệ cơ thể khỏi những thiệt hại do các gốc tự do gây ra. Từ đó, ngăn ngừa nhiều loại ung thư. Ngoài ra, nghiên cứu cho thấy ăn ớt có thể ức chế sự phát triển của khối u tuyến tiền liệt, theo whfood.com. Nghiên cứu cũng tiết lộ rằng ớt có thể giúp làm chậm sự lây lan của ung thư phổi. Capsaicin ngăn chặn các tế bào phổi lan vào các mô khác, theo Longevitylive.com.

Tin Gốc: Người Đưa Tin

Câu chuyện một người đàn ông người Mỹ sống sót kỳ diệu sau khi bị sét đánh trúng 4 lần không chết khiến nhiều người không khỏi rùng mình.

Gary Reynolds một công nhân xưởng gỗ ở Mỹ đã sống sót sau 4 lần bị sét đánh trong suốt gần 20 năm. Nhưng theo ông, điều đáng sợ nhất không chỉ là khoảnh khắc dòng điện xuyên qua cơ thể, mà là những thay đổi âm thầm kéo dài sau đó.

Được biết, lần đầu tiên Gary gặp nạn là vào năm 2007, khi ông đang lấy nước ngọt từ chiếc tủ lạnh đặt ngoài gara trong lúc trời có giông bão. Cú sét khiến ông bị điện giật nghiêm trọng, phải nằm liệt giường nhiều tháng vì đau đớn.

Ông kể rằng sau tai nạn, cơ thể và tâm trí mình như biến thành một con người khác:

"Bề ngoài bạn vẫn vậy, mọi thứ xung quanh vẫn vậy, nhưng bên trong thì hoàn toàn không còn như trước nữa."

Không chỉ chịu tổn thương thể chất, Gary còn gặp khó khăn trong việc tập trung, trí nhớ suy giảm và ngay cả những công việc đơn giản cũng trở nên nặng nề. Sau đó, ông được chẩn đoán mắc chứng rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD).

Điều đáng kinh ngạc là chỉ 11 tháng sau, Gary tiếp tục bị sét đánh lần thứ hai dù xác suất xảy ra trường hợp này cực kỳ hiếm. Ông nhớ lại mình thức dậy lúc 2 giờ sáng với cơn đau đầu dữ dội, ngồi cạnh cửa sổ mở thì bất ngờ cảm thấy luồng điện chạy xuyên qua tay, khiến một nửa bàn tay đỏ rực.

Những di chứng kéo dài khiến sức khỏe của Gary ngày càng suy giảm. Ông thường xuyên chóng mặt, mất khả năng cầm nắm ổn định, ảnh hưởng trực tiếp đến công việc tại xưởng gỗ. Áp lực kinh tế và tinh thần cũng khiến cuộc hôn nhân kéo dài gần 20 năm của ông tan vỡ.

Sau này, Gary chuyển đến Bắc Carolina để bắt đầu cuộc sống mới, tái hôn và làm việc tại một xưởng gỗ khác. Tuy nhiên, bi kịch vẫn chưa dừng lại. Ông tiếp tục bị sét đánh lần thứ ba vào năm 2016 tại ngôi nhà trên sườn núi, và lần thứ tư vào năm 2022 khi đang ngồi xem tivi cùng các cháu.

"Có cảm giác như sét đang tìm đến tôi vậy," ông nói với bác sĩ trị liệu.

Theo các chuyên gia, mỗi năm thế giới ghi nhận khoảng 240.000 trường hợp bị thương do sét đánh và khoảng 10% trong số đó tử vong. Tuy nhiên, với nhiều người sống sót, những di chứng về thần kinh và tâm lý mới là điều ám ảnh nhất, theo Daily Mail.

Một số nạn nhân phải chịu bỏng mãn tính, tổn thương thần kinh hoặc PTSD kéo dài nhiều năm. Trong khi đó, cũng có những trường hợp hiếm gặp cho biết thị lực được cải thiện hoặc một số vết thương cũ tự hồi phục sau tai nạn.

Theo Hiệp hội Hoàng gia về Phòng ngừa Tai nạn của Anh, các nhóm có nguy cơ cao gồm:

Người chơi golf

Người leo núi, đi bộ đường dài

Vận động viên bơi lội

Công nhân xây dựng

Ngư dân và người đi thuyền

Người cắm trại ngoài trời

Nông dân và người làm việc ngoài đồng

Những người thường xuyên sử dụng dụng cụ kim loại ngoài trời

Sét đánh vào người theo cách nào?

Các chuyên gia cho biết sét có thể gây thương tích theo 3 cơ chế chính:

Đánh trực tiếp vào cơ thể

Truyền điện từ vật thể bị sét đánh sang người

Lan truyền dòng điện qua mặt đất

Sét là hiện tượng thời tiết cực đoan mang tính ngẫu nhiên, vì vậy không tồn tại vị trí nào được xem là an toàn tuyệt đối khi dông sét xảy ra. Tuy nhiên, theo khuyến cáo của các chuyên gia, việc chủ động theo dõi thời tiết và tìm nơi trú ẩn kịp thời trong mùa mưa bão có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ bị sét đánh cũng như hạn chế tổn thương nghiêm trọng.

Trước hết, mỗi người cần thường xuyên cập nhật thông tin dự báo thời tiết, đặc biệt khi có dấu hiệu mưa giông như mây đen dày, gió mạnh hoặc không khí lạnh đột ngột.

Khi phát hiện giông sắp xảy ra, nên nhanh chóng tìm nơi trú ẩn trong nhà kiên cố. Khi ở trong nhà, cần đứng xa cửa sổ, cửa ra vào và tránh tiếp xúc với các thiết bị điện. Hạn chế sử dụng điện thoại, trừ trường hợp thật sự cần thiết. Đồng thời rút phích cắm các thiết bị điện để phòng sét lan truyền qua đường dây. Tránh đứng gần các khu vực ẩm ướt như phòng tắm, bồn nước hoặc vòi nước, cũng như giữ khoảng cách tối thiểu 1 mét với các vật dẫn điện.

Nếu đang ở ngoài trời và không thể tìm nơi trú ẩn, cần tránh xa cây cao, đỉnh đồi, khu vực trống trải; không đứng gần cột điện hoặc đường dây tải điện. Nên bỏ các vật kim loại đang mang theo người vì chúng có thể dẫn điện. Không đứng hoặc ngồi gần nhau theo nhóm để giảm nguy cơ bị ảnh hưởng đồng thời.

Trong trường hợp buộc phải ở giữa vùng trống, hãy ngồi xổm, khép hai chân, cúi thấp người nhưng không nằm xuống đất, đồng thời dùng tay che tai để hạn chế ảnh hưởng của sóng xung kích. Nếu ở trong rừng, nên chọn khu vực cây thấp và thưa, tránh đứng dưới cây cao. Khi cảm thấy tóc dựng lên hoặc có cảm giác tê như điện, đó là dấu hiệu nguy hiểm – cần lập tức hạ thấp người và tránh tiếp xúc với mặt đất bằng tay.

Với phương tiện giao thông như ô tô, tàu hỏa hoặc xe buýt có vỏ kim loại kín, người bên trong được xem là tương đối an toàn nếu không chạm vào phần khung kim loại và không thò người ra ngoài. Ngược lại, các phương tiện hở hoặc không có lớp vỏ kim loại bảo vệ có thể tiềm ẩn nguy cơ cao hơn. Sau cơn giông, nên chờ ít nhất 30 phút sau tiếng sét cuối cùng rồi mới tiếp tục hoạt động ngoài trời.

Đối với nhà cao tầng, việc lắp đặt hệ thống chống sét là yêu cầu bắt buộc trong thiết kế xây dựng.

Ở khu vực nông thôn và miền núi, trồng cây xanh phân tán hợp lý có thể góp phần giảm nguy cơ sét đánh. Tuy nhiên, cần tránh trồng cây quá cao hoặc sát công trình nhà ở để đảm bảo an toàn.

Tin Gốc: Người Đưa Tin

Giáo dục hòa nhập cho đến nay vẫn thường bị hiểu khá đơn giản là đưa sinh viên khuyết tật vào học chung trường, chung lớp với sinh viên không có khuyết tật. Nhưng việc được chấp nhận vào học không đồng nghĩa với được hòa nhập.

Một sinh viên có thể hiện diện trong lớp học, nhưng vẫn bị loại trừ khỏi những cơ hội học tập.

Trong gần 5 năm làm công việc hỗ trợ sinh viên khuyết tật tại một trường đại học quốc tế, tôi đã đồng hành cùng nhiều sinh viên với những dạng khuyết tật và tình trạng sức khỏe rất khác nhau. Mỗi bạn là một câu chuyện riêng, với những khó khăn rất riêng trong học tập và sinh hoạt, và với những nhu cầu hỗ trợ cũng rất riêng.

Tôi vẫn nhớ một bạn sinh viên khiếm thị bối rối trong lớp khi giảng viên bất ngờ yêu cầu tất cả sinh viên phải liên tục di chuyển từ bàn này sang bàn khác và trả lời những câu hỏi trắc nghiệm chỉ trong 30 giây - khoảng thời gian quá ngắn để người hỗ trợ kịp đọc đáp án cho bạn lựa chọn.

Tôi nhớ một sinh viên sử dụng xe lăn học rất giỏi nhưng chưa từng một lần được tham gia ngày hội thể thao cùng bạn bè, chỉ vì tất cả các hoạt động đều mặc định đòi hỏi thể lực và không ai nghĩ tới việc thiết kế để em có thể tham gia.

Tôi cũng nhớ những sinh viên rối loạn phổ tự kỷ, hoặc có rối loạn ngôn ngữ, hoảng hốt mỗi khi nhìn thấy yêu cầu phải thuyết trình trước lớp. Những tình huống ấy cho thấy rào cản không chỉ nằm ở cơ thể hay tình trạng sức khỏe của người học, mà còn nằm ở cách môi trường học tập được thiết kế.

Cũng cần nói rõ rằng đây không chỉ là vấn đề của riêng sinh viên khuyết tật. Giáo dục hòa nhập thực chất cần nhìn thấy sự giao thoa giữa khuyết tật với những yếu tố khác như giới, điều kiện kinh tế, nơi sinh sống và cơ hội tiếp cận dịch vụ.

Khi cơ hội giáo dục bị hạn chế, cơ hội việc làm cũng bị thu hẹp theo.

Năm 2023, tỉ lệ tham gia lực lượng lao động của người khuyết tật chỉ là 23,9%, thấp hơn rất nhiều so với mức 77,4% ở người không khuyết tật; khoảng cách này đặc biệt lớn ở nhóm tuổi 18-40.

Nói cách khác, khuyết tật là một trong những "phép thử" rõ ràng nhất để nhìn ra liệu một hệ thống giáo dục có thực sự sẵn sàng cho sự đa dạng, hay vẫn đang âm thầm ưu tiên một nhóm người học "kiểu mẫu" và bỏ lại phía sau những người khác.

Các cơ sở giáo dục hiện nay thường coi việc tạo cơ hội học tập công bằng cho sinh viên khuyết tật chủ yếu là những điều chỉnh đơn lẻ cho từng cá nhân khi có yêu cầu.

Những điều chỉnh này dĩ nhiên rất cần thiết: thêm thời gian làm bài cho sinh viên có khó khăn về vận động; cung cấp tài liệu điện tử cho sinh viên khiếm thị; cho phép trình bày theo hình thức phù hợp hơn với sinh viên có khó khăn về giao tiếp.

Nhiều sinh viên sẽ không thể học tập hoặc hoàn thành chương trình nếu không có những hỗ trợ đó. Nhưng nếu hòa nhập chỉ phụ thuộc vào việc sinh viên phải tự giải trình, tự chứng minh và lặp đi lặp lại khó khăn của mình với từng môn học, từng giảng viên, thì gánh nặng vẫn đang được đặt nhiều hơn lên vai người học mà không có những cân nhắc chủ động từ phía hệ thống.

Trong bối cảnh Việt Nam, không phải sinh viên nào cũng dễ dàng có giấy tờ xác nhận "loại khuyết tật", đặc biệt với những tình trạng như khuyết tật học tập, rối loạn phát triển thần kinh hay các vấn đề sức khỏe tâm thần.

Bên cạnh đó là những định kiến rất quen thuộc: rằng người xin hỗ trợ là "yếu đuổi", là "không đủ cố gắng", là "không đủ năng lực", thậm chí là đang đòi hỏi sự ưu ái quá mức. Chính những rào cản đó khiến nhiều sinh viên chọn im lặng, tự xoay xở một mình, cho đến khi các em kiệt sức hoặc bị bỏ lại phía sau.

Khi một hệ thống được thiết kế mà phụ thuộc quá nhiều vào các điều chỉnh cho từng cá nhân, thì sẽ luôn có rất nhiều sinh viên không bao giờ đi được đến bước nhận hỗ trợ. Đó là lý do vì sao giáo dục hòa nhập cần vượt lên trên những câu chuyện về sự cảm thông và những hỗ trợ mang tính "chữa cháy".

Điều chúng ta cần nói đến nhiều hơn là việc chủ động thiết kế hoạt động dạy học để thúc đẩy hòa nhập công bằng ngay từ đầu.

Giảng viên cần chuẩn bị tài liệu ở các định dạng tiếp cận hơn; sử dụng nhiều cách truyền đạt khác nhau thay vì chỉ dựa vào một hình thức duy nhất; thiết kế các hoạt động học tập linh hoạt để sinh viên có thể tham gia bằng nhiều cách; và xây dựng các hình thức đánh giá hơn để người học thể hiện được năng lực thực sự của mình.

Khi một lớp học được thiết kế theo hướng đó, không chỉ sinh viên khuyết tật được hưởng lợi. Sinh viên có lo âu, trầm cảm, rối loạn phổ tự kỷ hay giảm chú ý, bệnh lý mãn tính, hay đơn giản là có những cách học khác với số đông, cũng có thêm cơ hội để học tốt hơn. Hòa nhập không phải là sự ưu tiên dành cho một nhóm nhỏ; đó là cách làm giáo dục tốt hơn cho tất cả mọi người.

Nhưng để làm được điều đó, không thể chỉ trông chờ vào thiện chí của một vài giảng viên hay nỗ lực của một phòng ban chuyên trách.

Giảng viên và cán bộ nhân viên cũng cần được hỗ trợ một cách thực chất: được tập huấn, được cung cấp tài liệu, được tạo điều kiện về thời gian và cơ chế để linh hoạt hơn trong giảng dạy và đánh giá.

Sẽ là không đủ nếu chúng ta chỉ nói với giảng viên rằng họ cần phải "tạo điều kiện cho sinh viên nhiều hơn" mà không đi kèm với những hỗ trợ tương xứng.

Hòa nhập không nên là gánh nặng riêng của sinh viên khuyết tật, cũng không nên trở thành phần việc "làm thêm" của giảng viên. Đó phải là trách nhiệm chung của cả một cơ sở giáo dục.

Khi ngày càng nhiều sinh viên có cơ hội bước vào giảng đường đại học, sự đa dạng trong lớp học cũng sẽ ngày càng trở thành một thực tế hiển nhiên. Và khi đó, hòa nhập không thể tiếp tục được xem là sự ban ơn cho một nhóm thiểu số. Nó cần được nhìn nhận đúng như bản chất: một thước đo quan trọng của chất lượng giáo dục và của mức độ tiến bộ của một xã hội.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ