“Là nhà sản xuất mũ bảo hiểm xe đạp cuối cùng của Đức vẫn duy trì nhà máy riêng trong nước, KED đã đầu tư hơn 3 triệu euro cùng rất nhiều tâm huyết vào cơ sở tại Freiberg am Neckar trong 2,5 năm qua”, công ty cho biết trên website. Tuy nhiên, bất chấp những nỗ lực này, Giám đốc KED Victor Borsche thừa nhận họ “vẫn chưa thể khiến hoạt động sản xuất đạt hiệu quả kinh tế trong dài hạn”. Vì vậy, thay vì tăng giá sản phẩm, họ quyết định chuyển sang xuất ra nước ngoài.
KED là nhà sản xuất mũ bảo hiểm xe đạp cuối cùng của Đức đưa ra quyết định này, sau các doanh nghiệp như Uvex và Alpina. Công ty cho biết nguyên nhân là lương tối thiểu tại Đức đã tăng lên 13,9 euro (15,9 USD) một giờ trong 4 năm qua, giá nguyên liệu đầu vào leo thang do dầu thô đắt đỏ và áp lực cạnh tranh giá từ các chuỗi siêu thị bán mũ bảo hiểm sản xuất tại Trung Quốc.
Diễn biến này phản ánh căng thẳng thương mại và kinh tế giữa Liên minh châu Âu (EU) và Trung Quốc, đồng thời cho thấy thách thức trong việc bảo vệ ngành sản xuất tại châu Âu trước sức ép cạnh tranh từ Trung Quốc.
Xe đạp và linh kiện xe đạp là ngành công nghiệp lớn tại Đức. Chính phủ nước này ước tính gần như toàn bộ 82 triệu dân đều sở hữu một chiếc xe đạp.
Các hãng xe đạp châu Âu được bảo vệ bởi thuế chống bán phá giá mà EU áp dụng suốt nhiều thập kỷ. Nhờ đó, ngành xe đạp tại Đức vẫn sôi động, dù phần lớn khung xe được sản xuất tại châu Á.
EU hiện áp thuế nhập khẩu 48,5% với xe đạp thông thường, linh kiện và xe đạp điện là 10-70% từ Trung Quốc. Theo Hiệp hội Công nghiệp Xe đạp Đức (ZIV), sản lượng xe đạp và xe đạp điện sản xuất trong nước vài năm qua ổn định, đạt khoảng 1,9 triệu chiếc năm ngoái.
Tuy nhiên, mũ bảo hiểm xe đạp không được EU áp dụng các biện pháp phòng vệ thương mại. Việc này khiến các công ty như KED dễ tổn thương trước quy trình sản xuất và chi phí lao động thấp hơn tại Trung Quốc. Sau khi chuyển sản xuất sang đây, công ty sẽ chỉ giữ lại hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D) cùng bộ phận kiểm soát chất lượng tại Đức.
Trên Nikkei Asia, Borsche cho biết ngoài chi phí tăng cao, nhu cầu tiêu dùng suy yếu và lượng hàng tồn kho lớn sau đại dịch cũng gây áp lực lên hoạt động kinh doanh. Bên cạnh đó, các khoản đầu tư và những cải thiện về năng suất cũng bị cản trở bởi thủ tục hành chính. Ví dụ, họ mất một năm mới xin được giấy phép lắp đặt hệ thống làm mát trên mái nhà.
“Chúng tôi sẽ phải tăng giá mỗi chiếc mũ thêm khoảng 20 euro mới bù được chi phí. Nhưng điều đó rất khó thực hiện mà không ảnh hưởng đến doanh số. Vì vậy, chúng tôi quyết định bảo vệ thương hiệu bằng cách đóng cửa toàn bộ hoạt động sản xuất tại Đức và chuyển sang một hãng gia công lâu năm ở Trung Quốc”, Borsche nói. Các nguồn lực trước đây dùng để duy trì hoạt động sản xuất nội bộ sẽ được họ chuyển hướng sang phát triển sản phẩm mới và rút ngắn chu kỳ tăng trưởng.
Việc chuyển sản xuất sang Trung Quốc là cú sốc lớn với khoảng 25 nhân viên của KED. “Nhiều nhân viên đã gắn bó lâu năm sẽ bị mất việc”, Borsche cho biết. Khoảng 15 người sẽ tiếp tục làm việc trong các bộ phận như bán hàng, quản lý chất lượng và vận hành nội bộ.
Ralf Sauter – chuyên gia về hàng công nghiệp và công nghệ cao tại hãng tư vấn Horvath, đánh giá quyết định của KED là dễ hiểu. Đức từ lâu được coi là một trong những địa điểm sản xuất đắt đỏ nhất thế giới, do chi phí lao động cao và thị trường lao động thiếu linh hoạt trong việc tuyển dụng cũng như sa thải.
Sauter nói rằng một cách để các nhà sản xuất quy mô nhỏ của Đức tồn tại là tạo sự khác biệt cho sản phẩm. “Sự khác biệt ngày càng đến từ xây dựng thương hiệu và khả năng tiếp cận khách hàng. Hoạt động sản xuất vì thế khó tạo lợi thế cạnh tranh”, ông nói.
Bất chấp thuế nhập khẩu, phần lớn khung xe đạp tại Đức vẫn được sản xuất ở châu Á. Những sản phẩm Đức giữ lại được trong nước gồm ghi đông, tay quay, nan hoa, bánh xe, chắn bùn, dynamo, đèn và khóa xe. Lĩnh vực sản xuất linh kiện và phụ kiện xe đạp chủ yếu gồm các doanh nghiệp nhỏ và vừa, phần lớn là doanh nghiệp gia đình, như KED.
Trước quyết định chuyển sản xuất sang Trung Quốc, Borsche tỏ ra khá lạc quan. Theo ông, giá trị gia tăng mà mác ‘Made in Germany’ từng mang lại ngày càng khó đạt được.
“Người tiêu dùng và các hãng bán lẻ nhận thấy Trung Quốc hoàn toàn có thể sản xuất mũ bảo hiểm chất lượng cao. Vì các nhà máy nước này đang gia công sản phẩm cho nhiều thương hiệu quốc tế nổi tiếng”, ông giải thích.
Trong báo cáo tài chính hợp nhất đã kiểm toán năm 2025 vừa công bố, Công ty cổ phần Tập đoàn Golden Gate đã công bố chi tiết về thương vụ mua lại chuỗi bán lẻ cà phê The Coffee House từ Seedcom. Cụ thể, ngày 8/1/2025, Golden Gate chi ra hơn 243,5 tỷ đồng để mua 99,98% vốn của Công ty cổ phần Thương mại Dịch vụ Trà Cà Phê Việt Nam - đơn vị sở hữu chuỗi The Coffee House. Kể từ đó, đơn vị này trở thành công ty con của họ và kết quả kinh doanh được hợp nhất.
Báo cáo cho biết từ đầu năm đến trước ngày hợp nhất, The Coffee House có doanh thu 10,6 tỷ đồng và lỗ thuần trước thuế 6,4 tỷ đồng. Còn tính từ ngày mua đến hết năm 2025, chuỗi cà phê này đóng góp khoản lỗ 73,7 tỷ đồng vào lợi nhuận trước thuế của Golden Gate.
Giá phí cho thương vụ này có sự thay đổi so với báo cáo năm 2024. Thời điểm đó, họ đưa ra con số tạm thời là 270 tỷ đồng. Với số liệu đã được kiểm toán, giá thâu tóm chuỗi cà phê này của Golden Gate chỉ bằng khoảng 24% so với định giá của hãng kiểm toán và định giá ASCO hồi năm 2021 - 50 triệu USD.
The Coffee House là chuỗi cà phê từng nổi đình đám một thời nhưng thời gian qua phải đóng nhiều cửa hàng nhằm tối ưu chi phí, cải thiện hiệu quả hoạt động. Hiện The Coffee House còn 78 điểm bán, chủ yếu ở các thành phố lớn như TP HCM, Hà Nội và các tỉnh vùng ven. Con số này tiếp tục sụt 15 cửa hàng so với thời điểm Golden Gate mua lại, cho thấy quá trình tái cấu trúc, cắt giảm các điểm bán kém hiệu quả vẫn tiếp diễn.
Tình trạng kinh doanh thua lỗ đã kéo dài nhiều năm qua. Số liệu của Vietdata - nền tảng cung cấp dữ liệu vĩ mô, doanh nghiệp và nghiên cứu về nhiều lĩnh vực - cho thấy doanh thu chuỗi này giảm 11% về khoảng 700 tỷ đồng trong năm 2023. Lợi nhuận sau thuế cũng liên tục âm trên trăm tỷ đồng trong hai năm 2022 và 2023. Số liệu năm 2024 không được công bố.
Tuy phải gánh khoản lỗ từ The Coffee House, kết quả kinh doanh hợp nhất của Golden Gate trong năm trước lại tăng trưởng mạnh. Lợi nhuận sau thuế tăng hơn gấp đôi lên 213,8 tỷ đồng và đạt mức lớn nhất kể từ năm 2022.
Kết quả trên đến từ việc doanh thu đạt 7.690,5 tỷ đồng, tăng 16% so với năm 2024, chủ yếu nhờ mảng bán thực phẩm và đồ uống. Doanh thu tài chính đạt gấp 3,5 lần, lên hơn 96 tỷ đồng, phần lớn đến từ lãi thoái vốn công ty con. Giá vốn và các chi phí thường xuyên cũng tăng theo, nhưng được giữ ở tỷ lệ thấp hơn doanh thu. Từ đó, lợi nhuận của công ty cải thiện mạnh.
So với kế hoạch đề ra, Golden chưa hoàn thành mục tiêu 8.124 tỷ đồng doanh thu nhưng đã vượt 4% so với mốc lãi dự kiến gần 205 tỷ đồng. Tuy nhiên, mức lợi nhuận vẫn chưa thể ngang với giai đoạn trước dịch.
Thành lập từ năm 2005, Golden Gate là một trong những đơn vị đầu tiên áp dụng mô hình chuỗi nhà hàng tại Việt Nam. Công ty đang sở hữu gần 40 thương hiệu cùng khoảng 600 nhà hàng, phục vụ 18 triệu lượt khách hàng mỗi năm.
Hệ sinh thái của họ chủ yếu có 5 phong cách ẩm thực chính gồm lẩu, nướng, Á, Âu và mới đây là cà phê. Một số chuỗi nhà hàng tiêu biểu của Golden Gate là Manwah, Kichi Kichi, iSushi, Durama, Icook, Gogi House, Sumo BBQ, Cowboy Jack's, Vuvuzela...
Tại tài liệu họp thẩm định dự án Luật Điện lực vừa gửi Bộ Tư pháp, Bộ Công Thương đề xuất bổ sung quy định tính giá bán lẻ điện giờ cao điểm, thấp điểm và bình thường với khách hàng sinh hoạt khi điều kiện kỹ thuật cho phép.
Đồng thời, nhà điều hành dự kiến xây dựng lộ trình áp dụng giá theo thời gian sử dụng (TOU) trong ngày với khách hàng sinh hoạt. Biểu giá TOU sẽ áp cho các khách hàng sinh hoạt đủ điều kiện, không phải toàn bộ.
Hiện, giá điện theo thời gian sử dụng (cao, thấp điểm và bình thường) chủ yếu áp dụng với khách hàng sản xuất, kinh doanh. Còn hộ gia đình, tiền điện vẫn được tính theo biểu giá bán lẻ sinh hoạt bậc thang. Theo Bộ Công Thương, cơ chế này phù hợp với các quốc gia đang phát triển như Việt Nam, nơi nhu cầu điện tăng trưởng ở mức cao, thường xuyên trên 10% mỗi năm và có cường độ sử dụng năng lượng lớn. Biểu giá bậc thang khuyến khích người dân sử dụng năng lượng tiết kiệm, hỗ trợ các hộ thu nhập thấp tiếp cận điện năng ở mức cần thiết, phù hợp khả năng chi trả.
Tiêu thụ điện sinh hoạt chiếm tỷ trọng lớn thứ hai trong cơ cấu tiêu thụ điện cả nước, chỉ sau nhóm khách hàng công nghiệp. Đây cũng là nhóm khách hàng được đánh giá khó điều chỉnh hành vi sử dụng điện hơn so với các lĩnh vực sản xuất, kinh doanh.
Bộ Công Thương đánh giá giai đoạn tới, nhu cầu sử dụng điện ngày càng tăng và việc phát triển nguồn cung nhiều khó khăn. Do đó, cơ quan này cho rằng cần nghiên cứu các biện pháp để khách hàng sinh hoạt thực hiện tiết kiệm điện hiệu quả hơn nữa. Việc nghiên cứu mở rộng cơ chế giá điện theo giờ sẽ tạo động lực để người dân điều chỉnh thời điểm sử dụng, hạn chế tập trung vào khung cao điểm. Cơ chế này giúp giảm áp lực vận hành hệ thống điện và sử dụng hiệu quả hơn nguồn điện hiện có.
Thực tế, nhu cầu tiêu thụ điện của Việt Nam liên tục tăng cao, đặc biệt vào các buổi tối mùa nắng nóng khi nhu cầu sử dụng điều hòa tăng mạnh. Đây cũng là thời điểm nguồn điện mặt trời không còn hoạt động, buộc hệ thống phải huy động thêm các nguồn có chi phí cao hơn để đáp ứng nhu cầu. Trước đó, Bộ Công Thương đã ban hành khung giờ sử dụng điện mới đối với khách hàng áp dụng giá điện theo thời gian sử dụng. Theo quy định, giờ cao điểm được điều chỉnh tập trung vào buổi tối từ 17h30 đến 22h30, phản ánh sát hơn diễn biến nhu cầu thực tế của hệ thống điện.
Tại đại hội cổ đông thường niên ngày 16/4, ông Phan Chiến Thắng, Phó tổng giám đốc Công ty cổ phần Masan High-tech Materials (MSR), cho rằng sau làn sóng tỷ phú nhờ trí tuệ nhân tạo (AI), giới siêu giàu tiếp theo sẽ là những người nắm giữ các vật liệu thiết yếu cho ngành này. Ông nhắc tới vonfram (tungsten), loại vật liệu đóng góp phần lớn trong cơ cấu doanh thu doanh nghiệp.
Do đó, MSR đặt mục tiêu doanh thu năm nay tới 20.300 tỷ đồng, tăng gần gấp 3. Còn lợi nhuận sau thuế khoảng 1.700-2.500 tỷ đồng, tăng hơn 150-220 lần so với năm ngoái.
Nhờ chịu nhiệt trên 3.400 độ C, độ cứng gần bằng kim cương và dẫn điện tốt, vonfram được dùng làm vật liệu kết nối vi mạch, hệ thống điện toán trong ngành bán dẫn và sản xuất đạn lĩnh vực quốc phòng. Vật liệu này hầu như không có giải pháp thay thế hoàn hảo, giá tăng cả chục lần trong một năm qua, biến động mạnh nhất trong hơn hai thập kỷ.
Theo ông Thắng, mức giá ammonium paratungstate (APT, sản phẩm trung gian của vonfram) phản ánh trong báo cáo tài chính năm 2025 trung bình là 500 USD mỗi 10 kg (mtu). Trong khi đó, giá vật liệu này niêm yết tại công ty nghiên cứu thị trường Shanghai Metals Market ở mức 180.000 USD mỗi tấn (khoảng 1.800 USD một mtu) vào trưa ngày 16/4. Vật liệu này từng tăng hơn 3.000 USD vào cuối tháng 3, do xung đột Trung Đông và tình trạng siết xuất khẩu của Trung Quốc - thị trường cung ứng lớn nhất thế giới, theo CNBC.
Ông Danny Le, Chủ tịch HĐQT MSR, cho biết với mỗi 100 USD APT tăng giá, họ có thêm 50 triệu USD doanh thu và 10 triệu USD lợi nhuận sau thuế. "Nếu giá mỗi mtu ở mức 1.500 USD, chúng tôi trả hết nợ trong năm 2028", ông nói. Thời điểm xóa nợ sẽ sớm hơn một năm nếu giá này đạt 2.000 USD. Điều này đồng nghĩa, công ty sẽ có nguồn lực để trả cổ tức cho cổ đông vào 2027.
Tính đến cuối năm 2025, MSR nợ ròng gần 10.400 tỷ đồng, tương ứng tỷ lệ nợ/EBITDA (chỉ số đo lường khả năng trả nợ của doanh nghiệp bằng lợi nhuận trước lãi vay, thuế, khấu hao) là 4,8 lần, cải thiện so với mức 6 lần của năm trước đó.
Năm ngoái, mỏ Núi Pháo (trữ lượng 55 triệu tấn) của công ty được kéo dài thời gian khai thác đến năm 2044. Họ cũng được cấp phép khai thác thêm một mỏ trữ lượng 28 triệu tấn, dự kiến vận hành trong quý tới.
MSR cũng nhập khẩu thêm quặng ngoài để tinh chế, nhằm tối ưu hóa công suất cho nhà máy tinh luyện tại Công ty con Vonfram Masan (MTC). Hiện họ có hơn 20 nhà cung cấp, gồm "ông lớn" Mitsubishi từ Nhật Bản.
Đại diện MSR dẫn các dự báo cho thấy làn sóng đầu tư vào hạ tầng AI toàn cầu có thể đạt 5.000-8.000 tỷ USD tới năm 2030, thúc đẩy nhu cầu vonfram lên 24.000 tấn. Trong 5 năm qua, công ty nắm giữ trung bình 21% nguồn cung vật liệu này ngoài Trung Quốc.
Ngoài vonfram, quặng đa kim từ mỏ Núi Pháo còn chế biến ra các vật liệu khác gồm fluorspar, tinh quặng đồng, bismuth - các vật liệu quan trọng trong ngành công nghiệp và điện khí hóa.
Ban điều hành cho biết kết quả kinh doanh đầu năm khá thuận lợi. Quý I, họ đạt lợi nhuận sau thuế gần 540 tỷ đồng, tương đương 20 triệu USD. Công ty dự tính chuyển niêm yết từ sàn UPCoM sang Sở Giao dịch chứng khoán TP HCM (HoSE), sau khi công ty mẹ Masan bán thêm 2% tổng lượng cổ phiếu, nhằm giảm tỷ lệ sở hữu tại MSR.