Dương lịch hôm nay là thứ năm, đánh dấu năm 2026 trải qua ngày thứ 204. Theo lịch âm hôm nay 23.7 là ngày 10 tháng 6, theo cách gọi can chi là ngày Mậu Tuất, tháng Ất Mùi, năm Bính Ngọ.
Theo lịch vạn niên, hôm nay là ngày Bạch Hổ Đầu. Dân gian quan niệm đây là ngày đẹp, thích hợp để xuất hành, khởi sự việc lớn khi nhiều người cho rằng ngày này “xuất hành, cầu tài đều được, đi đâu đều thông đạt cả”.
Về góc độ tiết khí, hôm nay là ngày được nhiều người Việt quan tâm vì là ngày đầu tiên của tiết Đại thử, tiết khí thứ 12 trong 24 tiết khí của năm. Người Việt vừa trải qua tiết Tiểu thử, kéo dài từ ngày 7.7, sau khi tiết Hạ chí vừa kết thúc và kết thúc vào ngày 22.7.
Theo cách tính hiện đại, với điểm Xuân phân là gốc có kinh độ mặt trời bằng 0°, thì điểm diễn ra hay bắt đầu tiết Tiểu thử ứng với kinh độ mặt trời bằng 105°. Ý nghĩa của tiết khí này, đối với vùng Trung Hoa cổ đại, là “nóng nhẹ”.
Theo chuyên gia, 24 tiết khí là 24 khoảng thời gian, mỗi khoảng dài 15 hoặc 16 ngày, mô tả 24 giai đoạn thời tiết khác nhau trong năm. Vì chu kỳ này phụ thuộc vào vị trí của trái đất trên quỹ đạo.
24 tiết khí trong năm gồm: Lập xuân, Vũ thủy, Kinh trập, Xuân phân, Thanh minh, Cốc vũ, Lập hạ, Tiểu mãn, Mang chủng, Hạ chí, Tiểu thử, Đại thử, Lập thu, Xử thử, Bạch lộ, Thu phân, Hàn lộ, Sương giáng, Lập đông, Tiểu tuyết, Đại tuyết, Đông chí, Tiểu hàn và Đại hàn.
Theo cách tính hiện đại, với điểm Xuân phân là gốc có kinh độ mặt trời bằng 0°, thì điểm diễn ra hay bắt đầu tiết Đại thử ứng với kinh độ mặt trời bằng 120°. Ý nghĩa của tiết khí này, đối với vùng Trung Hoa cổ đại, là “nóng oi”.
Theo kinh nghiệm dân gian, đây là giai đoạn cao điểm của mùa hè, thời tiết thường oi bức kéo dài, xen kẽ các cơn mưa lớn. Do đó, nhiều người nên hạn chế ra nắng gắt buổi trưa, bổ sung đủ nước, ăn thực phẩm giải nhiệt và sắp xếp sinh hoạt hợp lý để tránh ảnh hưởng xấu đến sức khỏe.
Tiết Đại thử là lời nhắc về việc điều chỉnh sinh hoạt để thích nghi với thời tiết khắc nghiệt. Giai đoạn này đòi hỏi mọi người ăn uống thanh mát, nghỉ ngơi hợp lý và hạn chế làm việc quá sức để bảo vệ sức khỏe trước cái nóng gay gắt kéo dài.
Bên cạnh đó, nhiều người quan niệm tiết Đại thử còn mang ý nghĩa chuyển mình và chuẩn bị, không chỉ trong nông nghiệp mà cả tinh thần. Người xưa xem đây là lúc chậm lại, tích lũy năng lượng, sắp xếp lại nhịp sống để sẵn sàng đón giai đoạn mới thuận lợi hơn sau khi mùa nóng đạt đỉnh.
Hôm nay ngày đầu tiên của kỳ nghỉ Giỗ tổ Hùng Vương (mùng 10 tháng 3) kéo dài 3 ngày. Dương lịch hôm nay là ngày thứ bảy cuối tuần, đánh dấu năm 2026 trải qua ngày thứ 115.
Theo lịch âm hôm nay 25.4 là ngày 9.3, theo cách gọi can chi là ngày Kỷ Tỵ, tháng Nhâm Thìn, năm Bính Ngọ. Dưới góc độ tiết khí, hôm nay là ngày thứ 6 người Việt đón tiết Cốc vũ 2026, tiết khí thứ 6 trong 24 tiết khí trong năm.
Ngày Giỗ tổ Hùng Vương năm 2026 rơi vào chủ nhật, tức ngày mai 26.4 dương lịch. Do trùng với ngày nghỉ hằng tuần, người lao động được nghỉ bù vào thứ hai (27.4). Tính cả 2 ngày cuối tuần, kỳ nghỉ Giỗ tổ Hùng Vương kéo dài 3 ngày, từ thứ bảy 25.4 đến hết thứ hai 27.4.
Theo lịch âm, kỳ nghỉ này kéo dài từ hôm nay đến ngày 11 tháng 3 hay ngày Tân Mùi, tháng Nhâm Thìn, năm Bính Ngọ. Đặc biệt vào ngày Giỗ tổ Hùng Vương mùng 10 tháng 3 là ngày Canh Ngọ, tháng Nhâm Thìn, năm Bính Ngọ.
Người Việt quan tâm tới ngày 25.4 vì hôm nay là ngày đầu được nghỉ lễ. Trong khi đó, trên thế giới, hôm nay là ngày Ngày Thế giới phòng chống sốt rét (World Malaria Day), theo Timeanddate.com.
Ngày Thế giới phòng chống sốt rét là dịp để mọi người tuyên truyền hoặc tìm hiểu về những nỗ lực phòng ngừa và giảm thiểu bệnh sốt rét trên toàn thế giới. Ngày này được tổ chức vào ngày 25.4 hằng năm.
Sốt rét là một bệnh nguy hiểm đến tính mạng do ký sinh trùng gây ra, lây truyền sang người qua vết cắn của muỗi nhiễm bệnh. Khoảng một nửa dân số thế giới có nguy cơ mắc bệnh sốt rét, đặc biệt là những người ở các quốc gia có thu nhập thấp.
Theo WHO, mỗi năm có hơn 500 triệu người bị nhiễm bệnh và hơn 1 triệu người tử vong. Tuy nhiên, sốt rét có thể phòng ngừa và chữa khỏi. Đại hội đồng Y tế thế giới đã thiết lập ngày Thế giới phòng chống sốt rét vào tháng 5.2007.
Mục đích của sự kiện này là tạo cơ hội cho các quốc gia trong khu vực bị ảnh hưởng học hỏi kinh nghiệm lẫn nhau và hỗ trợ nhau. Ngày Thế giới phòng chống sốt rét cũng tạo điều kiện cho các nhà tài trợ mới tham gia vào quan hệ đối tác toàn cầu chống lại bệnh sốt rét và cho các viện nghiên cứu và học thuật công bố những tiến bộ khoa học cho công chúng.
Thú vị, hôm nay cũng là ngày DNA (DNA Day). Được tổ chức hằng năm vào ngày 25.4 kể từ năm 2003, ngày DNA nhằm tôn vinh và ghi nhận tầm quan trọng của di truyền học và những tiến bộ khoa học đạt được trong lĩnh vực này, theo Timeanddate.com.
Ngày 25.4 được chọn để ghi nhận những đóng góp của ngành di truyền học bởi vì vào ngày này năm 1953, các nhà khoa học James Watson, Francis Crick và các đồng nghiệp của họ đã công bố cấu trúc xoắn kép của DNA trên tạp chí Nature.
Cuộc thi thử thách sức bền này được xem là khắc nghiệt bậc nhất với tổng quãng đường 226 km gồm: bơi 3,8 km, đạp xe 180 km và chạy bộ 42 km. Hành trình của cặp vợ chồng nhanh chóng thu hút sự quan tâm của cộng đồng yêu thể thao.
Bước ngoặt đầu tiên bắt đầu từ anh Nguyễn Đức Nghĩa. Cuối năm 2020, khi dịch Covid-19 bùng phát, anh phải làm việc tại nhà trong thời gian dài. Khi đó, cân nặng của anh đã vượt mốc 100 kg, cơ thể nặng nề và thường xuyên mệt mỏi. Vì thế, anh quyết định xỏ giày chạy bộ với mục tiêu đơn giản là cải thiện sức khỏe. "Lúc mới tập, tôi chỉ chạy được khoảng 200 m là phải đi bộ. Sau 4 tháng mới có thể chạy liên tục 5 km và giảm được 16 kg", anh nhớ lại.
Từ những bước chạy đầu tiên, anh Nghĩa dần yêu thích thể thao hơn. Chỉ sau khoảng 9 tháng tập luyện nghiêm túc, anh đã hoàn thành cự ly marathon 42 km. Thời điểm đó, chị Trang vẫn gắn bó với yoga và thường xuyên đứng bên ngoài cổ vũ chồng. "Lúc đó tôi thấy việc chạy được 5 km đã rất khủng khiếp rồi", chị nói.
Năm 2021, anh Nghĩa biết đến 3 môn phối hợp (triathlon). Hình ảnh các vận động viên bơi, đạp xe rồi chạy liên tục trên quãng đường dài khiến anh bị cuốn hút. "Tôi nghĩ nếu người khác làm được thì mình cũng có thể thử", anh kể.
Vốn đã có nền tảng chạy bộ và biết bơi, anh bắt đầu tự học về đạp xe. Chiếc xe đạp đầu tiên được mua theo hình thức trả góp, còn kỹ thuật tập luyện chủ yếu học qua YouTube và những người đi trước.
Tháng 5.2022, anh tham gia cuộc thi IRONMAN 70.3 tại Đà Nẵng và hoàn thành trong gần 8 giờ. "Lúc đó tôi thấy chồng khá... điên rồ. Nhưng tôi luôn tin anh ấy sẽ làm được", chị Trang kể vui. Chính niềm tin dành cho chồng lại trở thành động lực để chị bước vào hành trình của riêng mình.
Từ người đứng ngoài cổ vũ, chị Trang bắt đầu tập chạy bộ. Ban đầu chỉ là những buổi chạy ngắn để rèn luyện sức khỏe. Sau đó, được chồng hướng dẫn và động viên, chị dần tăng quãng đường, cải thiện thể lực và thử sức ở những cuộc thi đầu tiên.
Năm 2024, chị tham gia giải 3 môn phối hợp tại Phú Quốc ở cự ly Sprint gồm bơi 750 m, đạp xe 20 km và chạy 5 km. Lần đầu tiên đứng ở vạch xuất phát của một giải triathlon, chị không nghĩ mình có thể về đích. Thế nhưng chị đã giành hạng 3 ở nhóm tuổi của mình. "Tôi nhận ra bản thân có thể làm được nhiều điều hơn mình từng nghĩ", chị Trang nói.
Sau đó, hai vợ chồng tiếp tục đồng hành trong nhiều giải đấu trong và ngoài nước. Với họ, thể thao không chỉ là sở thích mà còn trở thành một phần trong cuộc sống gia đình. Cũng như nhiều cặp vợ chồng khác, anh Nghĩa và chị Trang phải cân bằng giữa công việc, việc nhà và chăm sóc 2 con nhỏ.
Để có thời gian tập luyện, hai người phải chia nhau từng khung giờ trong ngày. Chị Trang thường tập vào sáng sớm trước giờ làm việc, còn anh Nghĩa tranh thủ tập sau giờ tan ca. Những buổi tập dài vào cuối tuần, họ nhờ ông bà hỗ trợ chăm cháu để cùng ra đường đạp xe hoặc chạy bộ. "Có những ngày một người tập thì người còn lại ở nhà với con. Chúng tôi luôn cố gắng hỗ trợ nhau để cả hai cùng theo đuổi mục tiêu", chị Trang chia sẻ.
Trước cuộc đua IRONMAN 140.6, hai vợ chồng đã dành hơn nửa năm chuẩn bị. Ngày xuất phát, anh Nghĩa chọn mặc chiếc áo màu cam nổi bật với hy vọng vợ có thể dễ dàng nhận ra mình trong phần thi bơi. "Tôi nghĩ nếu nhìn thấy chồng thì vợ sẽ yên tâm hơn", anh cười.
Thế nhưng sau tiếng còi xuất phát, hàng ngàn vận động viên đồng loạt lao xuống biển và hai vợ chồng hoàn toàn mất dấu nhau. Suốt phần thi bơi, đạp xe rồi chạy bộ sau đó, họ chỉ thỉnh thoảng nhìn thấy nhau trên đường đua.
Theo quy định, vận động viên không được hỗ trợ nhau trong quá trình thi đấu. Điều duy nhất họ có thể làm là dành cho nhau những lời động viên ngắn gọn mỗi khi tình cờ gặp lại. Sau hơn 14 giờ thi đấu liên tục, chị Trang cán đích. Ít lâu sau, anh Nghĩa cũng hoàn thành phần thi của mình.
Gặp lại nhau sau gần một ngày dài bơi, đạp xe và chạy bộ, hai vợ chồng ôm chầm lấy nhau giữa những tràng pháo tay của bạn bè và các vận động viên khác. Khoảnh khắc ấy là phần thưởng lớn nhất cho hành trình nhiều năm bền bỉ tập luyện."Khi nghe câu nói "You are an Ironman" (Bạn là Người sắt), tôi cảm thấy đó không chỉ là sự công nhận cho một cuộc đua mà còn là cách để vượt qua chính mình, đối diện với những thử thách trong cuộc sống", chị Trang chia sẻ.
Nếu không có gì đột xuất, cứ 2 giờ chiều mỗi ngày, bà Hồng gánh hàng ra bán. Như một thói quen, vừa ổn thỏa chỗ ngồi là bà lấy ra món đồ nghề tự chế. Đó là khúc gỗ nhỏ chừng một gang tay trên đầu có đóng một nắp lon nước ngọt để nạo dừa. Nhiều năm nay, hình ảnh bà Hồng bên gánh bánh tráng kẹo mạch nha đã trở nên quen thuộc với những ai hay ra vào hẻm 51 đường Ba Tháng Hai, phường Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ.
Nhìn vào gánh hàng của bà Hồng, người ta cảm nhận được sự cũ kỹ, lâu đời. Mấy chục năm gánh trên vai, đi qua biết bao con đường, chiếc đòn gánh bằng tre đã bị bào mòn nhẵn bóng. Thế nhưng, do được lau chùi kỹ lưỡng nên nó vẫn bền chắc. Một gánh dựng món cốm dẹp, một gánh đựng món bánh tráng kẹo mạch nha gây sốt một thời.
Quê gốc của bà Hồng ở thị trấn Kinh Cùng, huyện Phụng Hiệp, tỉnh Hậu Giang cũ (nay là xã Hòa An, thành phố Cần Thơ). Bà là người con thứ 7 trong gia đình có 8 anh chị em. Năm bà mười mấy tuổi thì mẹ bị bệnh nặng mất sớm. Cảnh mồ côi nên mỗi đứa con đều phải tự bươn chải kiếm sống, không ai giúp được ai. Bà Hồng lên thành phố Cần Thơ xin làm "thời vụ" rửa chén, phụ bán quán cơm, quán hủ tiếu...
Công việc thời vụ bấp bênh nên bà Hồng quyết định "đầu tư" một đôi quang gánh để đi bán bánh tráng kẹo mạch nha. Bà bồi hồi kể lại: "Hồi xưa, món ăn này những đứa trẻ ở quê mê dữ lắm. Nhà tôi nghèo lại đông anh em nên tôi ít có dịp được ăn. Thế nhưng ở thành phố thì chẳng thấy mấy ai bán. Do thấy món này bỏ vốn ít, cách làm đơn giản mà lại phù hợp với túi tiền eo hẹp của mình lúc bấy giờ nên tôi quyết định bán thử".
Nói đến đây, bà Hồng làm một cái bánh tráng kẹo mạch nha hoàn chỉnh cho xem. Thoạt đầu, bà lấy một chiếc bánh tráng giấy để lên lòng bàn tay, phết lớp kẹo mạch nha dạng lỏng lên trên. Nguyên liệu rưới lên tiếp theo là những sớ cơm dừa tươi rói vừa mới nạo. Rồi bà lấy một miếng bánh tráng khác ốp lên trên, sau đó bẻ lại thành hình bán nguyệt. Miếng bánh giòn tan khi đưa vào miệng. Vị ngọt thanh của kẹo mạch nha loang trong đầu lưỡi hòa cùng vị béo của cơm dừa tuy đơn giản mà ngon. Một phần như vậy có giá 10.000 đồng.
Bà Hồng cho biết mình bán bánh này từ lúc chỉ có 1.000 - 2.000 đồng/cái, rồi tăng dần theo giá cả thị trường. Ngày xưa còn trẻ, bà gánh hàng đi nhiều tuyến đường trong nội ô thành phố, đi tới đâu thì cất tiếng rao mời chào tới đó. Và chính tiếng rao trong trẻo của thời trẻ cùng nét riêng của món ăn vặt "quê mùa" này đã gây chú ý cho một người công nhân viên, rồi từ đó hai người gắn kết thành vợ chồng. Họ có với nhau một người con gái và đến nay cũng đã có cháu ngoại đang học lớp 8.
Theo bà Hồng, đôi quang gánh đã đồng hành cùng bà hơn 40 năm nay. Bây giờ 64 tuổi, sức khỏe yếu nên bà không cất tiếng rao nổi và cũng không còn bền sức để rong ruổi nhiều nơi nữa. Mỗi ngày bà chỉ đi từ căn trọ của mình trên đường Tầm Vu đến điểm yêu thích nhất là hẻm 51 để bán (cách khoảng 2 cây số - PV). Bà Hồng vui vẻ nói: "Một quán cà phê nghĩa tình cho tôi mượn hẳn một góc nhỏ mặt tiền để bán luôn. Đặc biệt là con hẻm này rất đông sinh viên, người trẻ. Nhiều người thấy tôi già rồi nên gọi là bà ngoại bán bánh, thấy thương lắm".
Đó chính là niềm vui và động lực đã thôi thúc bà Hồng giữ lửa nghề trong bối cảnh món bánh tráng kẹo mạch nha ngày càng phai nhạt danh tiếng. Bà Hồng tâm sự: "Sức mua món bánh quê này ngày càng giảm. Khác với ngày xưa, nhiều người trẻ hiện nay không biết món này là món gì. Nói thật là bây giờ mỗi ngày tôi chỉ bán được tầm 10 - 15 cái bánh tráng kẹo mạch nha thôi. Nên hơn 1 năm nay, tôi đã bán thêm cốm dẹp để kiếm thêm. Nguyên liệu thì tôi đặt mua ở Sóc Trăng, còn công thức trộn như thế nào cho vừa vặn thì tôi tự làm".
Mỗi ngày, bà Hồng ngồi bán từ 2 giờ chiều đến 8 giờ tối là về. Bữa bán được thì lời hơn 100.000 đồng, nhưng đa phần là thấp hơn con số này. "Tuy là món bánh tráng kẹo mạch nha lời ít, bán được ít nhưng tôi không nỡ nghỉ vì nó gắn chặt với tuổi thơ của mình. Vả lại, lúc chân ướt chân ráo lên thành phố có quen ai đâu. Chính nhờ bán bánh này mà tôi gặp nhiều người, lạ hóa thành quen, rồi trở thành hàng xóm, bạn bè luôn. Tôi là dân quê chính hiệu, góp phần giữ giữ hương vị bánh quê thì thấy cũng vui", bà Hồng Tâm sự.
Chị Nguyễn Thị Bích Trâm (35 tuổi, ngụ phường Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ) cho biết bà Hồng luôn mặc chiếc áo bà bà khoác bên ngoài và đội nón lá khi ngồi bán. Nhìn vào hình ảnh này, chị nhớ lại lúc còn nhỏ khi sống ở quê nội, hàng ngày cùng mấy anh em ra cổng chờ các cô chú gánh hàng rong qua để mua bánh. "Tôi ăn bánh của bà rồi, không có gì để chê cả. Lâu lâu thì lại ghé mua một hộp cốm dẹp hay bánh tráng kẹo mạch nha để ủng hộ. Không hiểu sao mỗi lần chạy qua đây thì phải ghé mắt nhìn bà một cái như thói quen. Hôm nào bà nghỉ bán thì thấy thiếu thiếu, buồn buồn", chị Trâm chia sẻ.
