Chiều 21-4, báo Tuổi Trẻ, Liên minh Tái chế bao bì Việt Nam (PRO Việt Nam) phối hợp với Cục Biến đổi khí hậu (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam TP.HCM công bố các nội dung chính của dự án Việt Nam Xanh 2026. Hội thảo “Chuyển đổi năng lượng xanh – Động lực tăng trưởng bền vững” là hoạt động đầu tiên của dự án năm nay.
Phát biểu tại hội thảo, TS Đào Duy Anh, Phó cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương), cho biết theo lộ trình xăng khoáng RON92 sẽ không còn được lưu hành. Thay vào đó, loại xăng này sẽ được phối trộn với 10% ethanol để trở thành xăng E10.
Thay đổi này sẽ mang lại nhiều lợi ích rõ rệt, bởi theo các nghiên cứu chuyên sâu, mỗi lít xăng khi đốt cháy sẽ phát thải khoảng 2,5kg CO₂. Với tổng nhu cầu tiêu thụ xăng trong lĩnh vực giao thông khoảng 12 triệu m³/năm, nếu giảm được 1 triệu m³ xăng khoáng, lượng phát thải có thể giảm tới 2,5 triệu tấn CO₂.
Việc sử dụng xăng sinh học đã trở thành xu hướng phổ biến tại nhiều quốc gia. Cụ thể tại Mỹ, các loại nhiên liệu từ E10 đến E85 được sử dụng rộng rãi. Trong khi tại Brazil phổ biến với E30, nhiều quốc gia ở khu vực châu Âu chủ yếu sử dụng E10.
Tại khu vực Đông Nam Á, Philippines đang sử dụng E15 và dự kiến nâng lên E20 trong năm 2026. Thái Lan cũng đặt mục tiêu tương tự.
Đặc biệt, áp lực chuyển đổi xăng sinh học còn đến từ bài toán an ninh năng lượng. Việt Nam vẫn phải nhập khẩu khoảng 30% nhu cầu xăng dầu, trong khi nguồn cung trong nước phụ thuộc một phần vào dầu thô nhập khẩu. Vì thế chuyển dịch năng lượng không phải là xu hướng mang tính phong trào, mà là yêu cầu tất yếu trong tiến trình phát triển kinh tế.
Ông Hà Quang Anh, quyền Giám đốc Trung tâm Thích ứng biến đổi khí hậu và trung hòa các-bon (Cục Biến đổi khí hậu, Bộ Nông nghiệp và Môi trường), cho rằng phát triển bền vững phải dựa trên ba trụ cột là kinh tế, xã hội và môi trường. Chuyển đổi xanh, mà đặc biệt là sử dụng xăng E10, được xem là một giải pháp góp phần giảm phát thải trong lĩnh vực giao thông.
Để xăng E10 được chấp nhận rộng rãi, ông Quang Anh nhấn mạnh việc cần bảo đảm ba yếu tố là chất lượng, giá cả và tính phù hợp. Đồng thời cần có chính sách khuyến khích phù hợp và sự phối hợp đồng bộ giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người tiêu dùng để sản phẩm có thể đi vào cuộc sống.
Ông Trần Đình Cường, Tổng giám đốc Công ty CP Phát triển sản xuất AgriS (công ty thành viên thuộc Tập đoàn AgriS), cho biết sản xuất xanh đã trở thành chiến lược cốt lõi của doanh nghiệp. Thay vì xem bã mía, mật rỉ hay bã bùn là chất thải, AgriS coi đây là nguyên liệu cho một chu trình sản xuất mới.
Tại các nhà máy, bã mía được sử dụng làm sinh khối để phát điện. Toàn bộ hệ thống của doanh nghiệp đã tự chủ điện cho sản xuất, phần dư được hòa lưới quốc gia như một mô hình kinh tế tuần hoàn đã vận hành ổn định nhiều năm.
Tuy nhiên, theo ông Cường, “nút thắt” lớn nhất nằm ở hiệu quả kinh tế. Giá mua điện sinh khối hiện chỉ khoảng 1.850 đồng/kWh, chưa đủ hấp dẫn để doanh nghiệp mở rộng sản xuất hoặc thu mua thêm phụ phẩm nông nghiệp như rơm rạ, trấu… để phát điện quy mô lớn.
Bên cạnh đó, tính mùa vụ của ngành mía đường khiến hệ thống lò hơi, tuốc bin chỉ hoạt động khoảng 4 tháng mỗi năm, gây lãng phí hạ tầng. Do vậy doanh nghiệp kiến nghị cần điều chỉnh cơ chế giá điện sinh khối theo hướng hợp lý hơn.
Ông Nguyễn Ngọc Thành – Giám đốc marketing Công ty CP Sản xuất Nhựa Duy Tân, đại diện Tập đoàn SCG – cho biết tại các nhà máy ở Bình Dương và Long An, doanh nghiệp này đã triển khai hệ thống điện mặt trời mái nhà, từng bước thay thế nguồn điện truyền thống. Việc ứng dụng công nghệ vào quản lý sản xuất giúp kiểm soát chặt quy trình, giảm sản phẩm lỗi và hạn chế sản xuất lặp lại; góp phần giảm tiêu hao năng lượng, nguyên liệu và kéo theo giảm phát thải carbon.
Theo ông Thành, điểm đáng giá của quá trình này không chỉ nằm ở tiết kiệm chi phí mà còn ở dữ liệu. Các chỉ số về tiêu thụ năng lượng và phát thải được đo lường, lưu trữ và trở thành “hồ sơ năng lực” để doanh nghiệp đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường quốc tế – yếu tố ngày càng mang tính bắt buộc trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Đáng chú ý, các tiêu chuẩn môi trường (ESG) đang trở thành điều kiện bắt buộc để tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu, buộc doanh nghiệp phải thay đổi nếu không muốn bị loại khỏi thị trường. Tuy vậy, quá trình chuyển đổi vẫn đối mặt nhiều thách thức. Công nghệ mới như hydrogen còn chi phí cao, trong khi cơ chế chính sách chưa theo kịp thực tiễn.
Theo Nghị định 112 vừa được Chính phủ ban hành, Việt Nam lần đầu có khung pháp lý về trao đổi tín chỉ carbon với quốc tế. Cụ thể, các dự án ứng dụng công nghệ mới, chi phí cao, chưa hoặc ít được triển khai tại Việt Nam như điện gió ngoài khơi, công nghệ thu giữ carbon hay sản xuất hydrogen xanh có thể được bán tới 90% tín chỉ carbon tạo ra.
Tín chỉ carbon (carbon credit) là một loại giấy phép hoặc chứng chỉ có thể giao dịch, có giá trị mua bán và cung cấp cho người nắm giữ tín chỉ quyền phát thải một tấn CO2 hoặc loại khí thải khác nằm trong danh sách khí thải nhà kính.
Theo Cục Biến đổi khí hậu (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), cơ chế này nhằm tạo sức hút với các nhà đầu tư quốc tế, đặc biệt trong các lĩnh vực đòi hỏi công nghệ tiên tiến và vốn lớn. Việc cho phép chuyển giao phần lớn tín chỉ carbon giúp tăng khả năng thu hồi vốn, qua đó khuyến khích triển khai các dự án giảm phát thải quy mô lớn.
Với các hoạt động giảm phát thải đã triển khai phổ biến trong nước, tỷ lệ chuyển giao tối đa chỉ ở mức 50%, nhằm giữ lại nguồn tín chỉ cho mục tiêu giảm phát thải quốc gia.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường là cơ quan chấp thuận việc chuyển giao các tín chỉ này. Toàn bộ giao dịch tín chỉ của doanh nghiệp sẽ được ghi nhận trên hệ thống đăng ký quốc gia để tránh trùng lặp kết giảm thải, bảo đảm minh bạch.
Cũng theo nghị định, 3 cơ chế trao đổi carbon được thiết lập dựa trên các quy định của Thỏa thuận khí hậu Paris về hợp tác, cơ chế thị trường tập trung và tiêu chuẩn carbon độc lập.
Ngoài ra, nghị định cũng cho phép các tổ chức trong nước mua và sử dụng tín chỉ carbon quốc tế để thực hiện các cam kết quốc tế, qua đó mở thêm kênh huy động nguồn lực cho chuyển đổi xanh.
Việt Nam đặt mục tiêu đạt phát thải ròng bằng 0 vào 2050. Trước đây, Luật Bảo vệ môi trường 2020 đã đặt nền móng cho thị trường carbon, song vẫn thiếu các quy định cụ thể cho hoạt động trao đổi quốc tế.
Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, công suất điện gió ngoài khơi tới 2030 đạt khoảng 6.000 MW và tăng lên 17.000 MW vào 2035. Loại nguồn điện này có thể đạt công suất 113.000-139.000 MW đến 2050, đóng vai trò chủ chốt trong mục tiêu trung hòa carbon.
Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư về vận tải hàng không. Tại dự thảo, Bộ vẫn giữ các hình thức bồi thường như hiện hành gồm tiền mặt, chuyển khoản, vé miễn cước chứng từ bồi hoàn để tiếp tục sử dụng dịch vụ của hãng bay...
Tuy nhiên, cơ quan soạn thảo muốn bổ sung thêm hình thức bồi thường bằng phiếu thanh toán (voucher) và điểm thưởng của hãng hàng không.
Thời gian hoàn vé bằng voucher có thể là 7 ngày, tiền mặt hoặc chuyển khoản 21 ngày, thẻ tín dụng 45 ngày và trả qua hệ thống đại lý 60 ngày.
Mức bồi thường ứng trước khi các chuyến bay bị hủy, chậm có thể tăng thêm 25%. Cụ thể, với các đường bay nội địa dưới 500 km, mức bồi thường ứng trước không hoàn lại tăng từ 200.000 đồng lên 250.000 đồng.
Mức bồi thường với chuyến bay từ 500 km đến dưới 1.000 km có thể lên 375.000 đồng (tăng 75.000 đồng). Tương tự, mức này là 500.000 đồng (tăng 100.000 đồng) với chuyến bay trên 1.000 km, ví dụ chặng Hà Nội - TP HCM.
Với chuyến bay quốc tế, mức bồi thường thấp nhất dự kiến 30 USD (đường bay dưới 1.000 km) và cao nhất 180 USD (đường bay từ 5.000 km). Hai mức này đang là 25 USD và 150 USD.
Bộ Xây dựng cho biết mức này được đưa ra trên cơ sở chỉ số lạm phát đồng USD giai đoạn 2015-2025 là 25%, theo số liệu Cục Thống kê Lao động Mỹ.
Hiện tại, hành khách được bồi thường ứng trước khi bị từ chối vận chuyển (overbook), chuyến bay bị hủy hoặc chậm trên 4 giờ. Để được hưởng chính sách này, hành khách cần gửi yêu cầu đến hãng hàng không (trực tiếp hoặc trực tuyến), văn phòng bán vé.
Theo dự thảo Thông tư, thời hạn hãng bồi thường được đề xuất nới lên 30 ngày làm việc kể từ ngày chuyến bay bị chậm hoặc hủy, tăng gấp đôi quy định hiện tại (14 ngày).
Tháng 4/2026, hàng không trong nước có 943 chuyến bay chậm, tương ứng 14% tổng số chuyến bay thực hiện. Số chuyến bị hủy chỉ là 48 chuyến, chiếm 0,4%.
Tại kỳ họp Quốc hội vào tháng 10/2025, nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng nhiều trường hợp chuyến bay bị chậm, hủy chuyến, hãng chỉ xin lỗi là "không thỏa đáng", nên cần có cơ chế bồi thường cho khách hàng.
Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh khi đó giải thích do hạ tầng chưa đáp ứng, nhiều chuyến bay có thể bị chậm 15 phút tới 1 tiếng. Ông cho rằng bất cập sẽ được giải quyết khi sân bay quốc tế Long Thành được đưa vào khai thác, vận hành.
Theo báo cáo tài chính kiểm toán năm 2025 vừa được Công ty TNHH MTV Vàng bạc Đá quý Sài Gòn (SJC) công bố, doanh thu năm qua của hãng vàng này chỉ đạt gần 14.031 tỷ đồng, giảm hơn 56% so với năm 2024. Đây là mức thấp nhất trong vòng 10 năm trở lại đây.
Tuy nhiên giá vốn giảm mạnh tới 58%, giúp lợi nhuận gộp tăng lên gần 742 tỷ đồng. Biên lợi nhuận gộp đạt 5,29%.
Doanh thu tài chính của doanh nghiệp đạt hơn 4 tỷ đồng, tăng 11% so với cùng kỳ, chủ yếu đến từ cổ tức và lợi nhuận được chia. Trong năm, nhiều khoản chi phí được tiết giảm.
Trừ hết các chi phí, SJC báo lãi sau thuế hơn 425,5 tỷ đồng, tăng 9% so với cùng kỳ. Bình quân mỗi ngày, doanh nghiệp này lãi hơn 1,16 tỷ đồng.
Tính đến cuối năm 2025, tổng tài sản công ty đạt hơn 2.500 tỷ đồng, tăng gần 14% so với đầu năm. Trong đó hàng tồn kho chiếm hơn 2.000 tỷ đồng, chủ yếu là hàng hóa.
Nợ phải trả công ty tăng gần 16% lên hơn 576 tỷ đồng. Công ty đang có khoản vay 45,5 tỷ đồng tại Ngân hàng TMCP Quân đội (MB), nhằm phục vụ hoạt động sản xuất, gia công và kinh doanh vàng trang sức, bạc, đá quý.
Báo cáo kiểm toán của Công ty TNHH Hãng Kiểm toán AASC nhấn mạnh trong năm 2024, một số cán bộ, nhân viên SJC bị khởi tố với các tội danh tham ô tài sản và lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ.
Theo đơn vị kiểm toán, vụ án hiện vẫn trong giai đoạn phúc thẩm và chưa có kết luận cuối cùng, nên chưa thể xác định các ảnh hưởng của vụ việc đối với việc lập và trình bày báo cáo tài chính năm 2024 và 2025 của SJC.
SJC là doanh nghiệp Nhà nước trực thuộc UBND TPHCM. Đây từng là đơn vị duy nhất được sản xuất vàng trước Nghị định số 232 (xoá bỏ độc quyền vàng).
Thời gian qua, giá vàng biến động mạnh, liên tục tăng giảm theo diễn biến của vàng thế giới.
Kết thúc phiên giao dịch ngày 12/5, giá giao dịch vàng miếng SJC là 162,5-165,5 triệu đồng/lượng (mua vào - bán ra). Với mặt hàng vàng nhẫn trơn, doanh nghiệp cũng giảm 1,5 triệu đồng/chiều, về quanh 162,3-165,3 triệu đồng/lượng (mua - bán).
Sau đà tăng mạnh, giá vàng thế giới hiện đang giảm về mốc 4.678 USD/ounce. Quy đổi theo tỷ giá, mức này tương đương 148 triệu đồng một lượng, thấp hơn vàng trong nước 17,5 triệu đồng mỗi lượng.
