Trong lần khám sức khỏe đầu tháng 3.3026, chị Phạm Thị Diễm Lệ (ở TP.HCM) bất ngờ nhận kết quả có khối u ở thận trái. Điều khiến chị càng lo lắng là chỉ 4 tháng trước đó, kết quả kiểm tra vẫn hoàn toàn bình thường.
“Tôi khá sốc khi nhận được kết quả siêu âm. Nhờ gia đình có người thân làm trong ngành y nên tôi nhanh chóng bình tĩnh lại để tập trung tìm cách điều trị tốt nhất”, chị chia sẻ.
Sau khi tìm hiểu, chị và gia đình quyết định lựa chọn Bệnh viện FV để điều trị.
Qua thăm khám kết hợp với các chẩn đoán hình ảnh, ThS-BS.CKII Đỗ Quang Minh – Trưởng khoa Tiết niệu, Bệnh viện FV – kết luận khối u 3,4 cm ở thận trái, giai đoạn T1a. Bệnh nhân được chỉ định phẫu thuật cắt bướu bảo tồn thận – phương pháp tối ưu trong giai đoạn sớm.
“Chúng tôi lên kế hoạch cắt trọn khối u và sau đó phục hồi phần thận còn lại. Thách thức là phải thực hiện ca mổ nhanh và chính xác nhất có thể bởi trong quá trình cắt bướu buộc phải tạm ngưng dòng máu nuôi thận. Nếu thời gian này kéo dài, các tế bào thận sẽ bắt đầu bị tổn thương”, bác sĩ Minh cho biết.
Để tối ưu hiệu quả điều trị và mang lại trải nghiệm nhẹ nhàng nhất cho bệnh nhân, ê-kíp quyết định thực hiện ca mổ bằng robot da Vinci Xi – hệ thống phẫu thuật hiện đại giúp nâng cao độ chính xác và khả năng bảo tồn thận.
Chiều 25.3, ê-kíp phẫu thuật do ThS-BS.CKII Đỗ Quang Minh đảm trách đã thực hiện thành công ca cắt bướu thận cho bệnh nhân bằng robot da Vinci Xi. Ca mổ có sự giám sát của chuyên gia quốc tế người Pháp – bác sĩ Jean-Luc Hoepffner (Trung tâm Groupe Urologie Saint Augustin).
Ca mổ diễn ra trong chưa đầy 2 giờ. Nhờ cánh tay robot xoay linh hoạt đến 540 độ, phẫu thuật viên có thể tiếp cận khối u ở nhiều góc độ phức tạp. Đặc biệt, thời gian phải tạm ngưng dòng máu nuôi thận – trong lúc mổ khối bướu – được rút ngắn xuống chỉ còn 18 phút, thấp hơn đáng kể so với ngưỡng an toàn (30 phút). Điều này giúp đảm bảo tính an toàn cao nhất có thể cho bệnh nhân.
Ngay ngày hôm sau, chị Lệ đã có thể đi lại, tự ăn uống và sinh hoạt bình thường. “Điều khiến tôi bất ngờ nhất là ca mổ rất nhẹ nhàng, không hề đau như tôi hình dung”, chị vui mừng chia sẻ.
Kết quả giải phẫu bệnh sau đó xác nhận khối u ác tính. Với biên phẫu thuật an toàn (cắt sạch bướu và không có chỉ định điều trị thêm), bệnh nhân được xuất viện chỉ 2 ngày sau mổ. Gia đình cho biết, FV áp dụng thanh toán cộng gộp quyền lợi bảo hiểm y tế nhà nước và bảo hiểm sức khỏe tư nhân, nên chị Lệ được bảo hiểm chi trả 100% chi phí cho ca phẫu thuật công nghệ cao này.
“Từ trường hợp của mình, tôi mong mọi người chủ động khám sức khỏe định kỳ để phát hiện ra bệnh ở giai đoạn sớm”, chị Lệ chia sẻ.
Công nghệ robot nâng tầm chuẩn mực trong phẫu thuật niệu khoa
Sự phát triển của công nghệ robot đang mở ra bước tiến mới trong phẫu thuật niệu – lĩnh vực thách thức hàng đầu trong ngoại khoa.
Theo bác sĩ Đỗ Quang Minh, robot được ứng dụng trong hầu hết các phẫu thuật niệu khoa, từ cắt thận toàn phần, bán phần, cắt thận – niệu quản – bàng quang, cắt tuyến tiền liệt đến nạo hạch ung thư. Những ca bệnh khó và phức tạp trước đây buộc phải mổ hở (như bướu thận giai đoạn muộn có xâm lấn tĩnh mạch hay các khối u bàng quang) nay cũng có thể thực hiện bằng robot. Mổ nội soi với sự hỗ trợ của Robot có những ưu điểm vượt trội sau:
Bác sĩ Jean-Luc Hoepffner – chuyên gia đã thực hiện hơn 3.000 ca phẫu thuật robot – nhấn mạnh tầm quan trọng của công nghệ này trong các ca mổ vùng sâu như xương chậu: “Việc loại bỏ u tuyến tiền liệt bằng phương pháp cũ thường để lại di chứng về chức năng như rò rỉ nước tiểu hay rối loạn cương dương. Nay nhờ robot, chúng tôi dễ dàng bảo tồn các mô xung quanh, giúp cuộc mổ an toàn và bảo toàn chất lượng sống tốt hơn rất nhiều so với mổ hở”.
Bác sĩ Jean-Luc Hoepffner cũng đánh giá cao năng lực của đội ngũ FV: “Bác sĩ Minh là một phẫu thuật viên giàu kinh nghiệm, anh ấy kiểm soát rất tốt toàn bộ quy trình. Tôi đặc biệt ấn tượng với sự phối hợp nhịp nhàng của ê-kíp FV, một quy trình vận hành chuẩn quốc tế”.
Để được tư vấn về phẫu thuật niệu khoa bằng robot da Vinci Xi, bạn đọc có thể liên hệ khoa Tiết niệu, Bệnh viện FV tại địa chỉ số 06 Nguyễn Lương Bằng, phường Tân Mỹ (Quận 7 cũ), TP.HCM ĐT: (028) 3511 3333.
Huyết áp cao buộc tim phải hoạt động quá tải và gây áp lực lớn lên thành mạch, khiến động mạch dần xơ cứng, kém đàn hồi. Nếu không được kiểm soát, tình trạng này sẽ làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim, đột quỵ và các biến chứng tim mạch khác. Lối sống, đặc biệt là chế độ ăn uống, đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát huyết áp.
Thạc sĩ, chuyên gia dinh dưỡng nhi khoa Mỹ, Dani Lebovitz, giải thích: "Thực phẩm và đồ uống ảnh hưởng trực tiếp đến lượng chất lỏng tích tụ trong cơ thể, sự cân bằng các khoáng chất thiết yếu như natri và kali, chức năng mạch máu, cùng các yếu tố viêm hay sức khỏe đường ruột".
Nước ép mận khô (prune juice) cũng được ghi nhận chứa nhiều hợp chất bảo vệ tim mạch nhờ nguồn chất chống oxy hóa, kali và chất xơ. Một cốc nước ép mận đóng hộp cung cấp 2,5g chất xơ và 707mg kali, đạt 27% nhu cầu hằng ngày của phụ nữ.
Trà xanh thường được biết đến có nhiều lợi ích cho huyết áp nhờ chứa hàm lượng catechin dồi dào, hợp chất thực vật giúp thư giãn mạch máu và tăng cường lưu thông máu. Ngoài trà xanh, các loại thức uống khác như trà Atiso đỏ, nước lựu, củ dền, mận khô, cam được các chuyên gia dinh dưỡng khuyên dùng để hỗ trợ ổn định huyết áp hiệu quả hơn.
Nước ép mận khô (prune juice) chứa nhiều hợp chất giúp bảo vệ tim mạch và hạ huyết áp nhờ nguồn chất chống oxy hóa, kali và chất xơ dồi dào. Một cốc nước ép mận đóng hộp cung cấp 2,5 gram chất xơ và 707 mg kali (đạt 27% nhu cầu kali hàng ngày của phụ nữ).
Chuyên gia Lebovitz cho hay nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng chế độ ăn giàu chất xơ giúp cải thiện rõ rệt huyết áp và sức khỏe tim mạch. Bên cạnh đó, các bằng chứng mới cho thấy hệ vi sinh vật đường ruột cũng đóng vai trò nhất định trong việc điều hòa huyết áp.
Nếu muốn đổi vị, người tiêu dùng có thể lựa chọn trà Atiso đỏ (Hibiscus), một loại thức uống thảo mộc thanh mát có thể dùng nóng hoặc đá. Hàm lượng polyphenol dồi dào trong loại trà này giúp thư giãn mạch máu, từ đó hỗ trợ hạ huyết áp.
Bên cạnh đó, Atiso đỏ còn có khả năng ức chế các enzyme tham gia vào quá trình điều hòa huyết áp, giúp duy trì chỉ số này ở mức ổn định. Để trà dậy vị và tiết ra tối đa các hợp chất thực vật có lợi, chuyên gia Lebovitz khuyên nên hãm trà từ 5 đến 10 phút.
"Vào những tháng hè oi bức, hương vị chua thanh tự nhiên của loại trà này sẽ càng tuyệt vời hơn khi uống lạnh cùng các loại quả mọng đông lạnh", bà nói.
Một thức uống giàu dưỡng chất khác là nước ép lựu. Theo thạc sĩ khoa học dinh dưỡng Mỹ, Payton Brewer, lựu chứa các chất chống oxy hóa mạnh như punicalagin và anthocyanin, giúp tăng cường độ đàn hồi của thành mạch và ức chế hoạt động của enzyme chuyển đổi angiotensin, một yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến huyết áp.
Một phân tích cho thấy việc uống nước ép lựu thường xuyên giúp giảm cả chỉ số huyết áp tâm thu lẫn tâm trương. Bà Brewer khuyên người tiêu dùng nên ưu tiên nước ép lựu nguyên chất 100% không thêm đường, thay vì các loại nước ép hỗn hợp (cocktail).
Bà gợi ý thêm: "Nếu vị chua của lựu quá đậm, bạn có thể pha loãng nước ép với một chút nước khoáng có ga".
Đối với những người bị cao huyết áp, nước ép củ dền cũng là giải pháp lý tưởng nhờ nguồn nitrate tự nhiên dồi dào. Bà Lebovitz giải thích khi vào cơ thể, nitrate sẽ chuyển hóa thành nitric oxide, giúp thư giãn và mở rộng mạch máu để dòng máu lưu thông dễ dàng hơn.
Các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng việc uống nước ép củ dền hàng ngày giúp giảm đáng kể chỉ số huyết áp tâm thu ở người cao huyết áp.
Chỉ cần uống từ 75 đến 240 ml nước ép củ dền mỗi ngày đã có thể mang lại hiệu quả rõ rệt cho huyết áp và sức khỏe tim mạch. Tuy nhiên, người dùng nên chọn sản phẩm nguyên chất hoặc dạng cô đặc để đảm bảo dược tính cao nhất.
"Nước ép củ dền có vị nồng và đậm mùi đất", chuyên gia Lebovitz nói. Bà gợi ý vì hương vị này khá mạnh, người dùng nên thử pha kết hợp với các loại nước ép khác như táo hoặc thêm các vị kích thích khứu giác như chanh hoặc gừng.
Cuối cùng, nước cam cũng là một lựa chọn không thể bỏ qua nhờ hàm lượng hesperidin dồi dào, một loại flavonoid nổi tiếng với đặc tính chống oxy hóa và kháng viêm. Thạc sĩ, chuyên gia dinh dưỡng Lauren Manaker cho biết uống 500 ml nước cam mỗi ngày liên tục trong 12 tuần giúp giảm đáng kể huyết áp tâm thu và áp lực mạch ở những người tiền cao huyết áp và cao huyết áp giai đoạn 1.
Hiệu quả này có thể xuất hiện ngay sau lần uống đầu tiên và mạnh hơn khi duy trì đều đặn. Dù vậy, uống hai ly nước ép lớn mỗi ngày là lượng khá nhiều, vì vậy các chuyên gia vẫn khuyến khích nên ăn trái cây tươi nguyên quả để tận dụng nguồn chất xơ; chỉ nên dùng một ly nước cam nhỏ vào bữa sáng hoặc làm đồ uống phục hồi sau khi tập thể dục.
Nhiều phụ huynh vì muốn con cao lớn đã sắp xếp cho trẻ tập kéo giãn cơ (stretching) mỗi ngày. Tuy nhiên, chuyên gia dinh dưỡng sản nhi Tô Nghiên Thần chỉ ra rằng đây thực chất chỉ là một lời đồn thổi trên mạng xã hội. Dựa trên các bằng chứng khoa học hiện nay, chưa có nghiên cứu nào ủng hộ quan điểm này, việc kéo giãn cơ thực tế chỉ giúp tăng độ dẻo dai và linh hoạt của xương khớp.
Theo bà Tô Nghiên Thần, nếu thực sự muốn con phát triển chiều cao, các "bài tập nhảy" mới là chìa khóa mang lại hiệu quả rõ rệt.
Tại sao kéo giãn cơ xong cảm thấy cao hơn?
Trên trang cá nhân, chuyên gia Tô Nghiên Thần cho biết nhiều cha mẹ lầm tưởng con cao lên sau khi kéo giãn cơ, nhưng đa phần đây là sự khác biệt về thị giác do "cải thiện tư thế". Việc tập luyện giúp lồng ngực mở rộng, cơ chân bớt căng cứng, từ đó trẻ đứng thẳng hơn, tạo cảm giác vóc dáng thanh thoát hơn chứ không phải xương thực sự dài ra.
Ngoài ra, chiều cao của trẻ vốn có sự chênh lệch giữa sáng và tối. Nghiên cứu chỉ ra rằng trẻ từ 3 đến 15 tuổi có chiều cao trung bình giảm khoảng 0,47 cm từ sáng đến chiều. Do đó, việc đo chiều cao vào các thời điểm khác nhau trong ngày dễ dẫn đến hiểu lầm rằng kéo giãn cơ có tác dụng tăng chiều cao.
Chuyên gia nhấn mạnh, việc nhầm lẫn giữa cải thiện tư thế, tăng độ dẻo dai với việc kích thích xương phát triển là rất phổ biến, nhưng thực tế những điều này không liên quan đến đĩa sụn tăng trưởng.
"Bài tập nhảy" - cú hích cho sự phát triển chiều cao
Để giúp trẻ "vượt chuẩn" về chiều cao, bà Tô Nghiên Thần chia sẻ rằng các bài tập nhảy cường độ cao mang lại lợi ích thiết thực hơn nhiều.
Dẫn chứng từ một nghiên cứu nước ngoài trên 47 trẻ em có chiều cao khiêm tốn, các em được thực hiện chương trình tập luyện trong 24 tuần, mỗi tuần 3 buổi, mỗi buổi 50 phút với các bộ môn như nhảy dây, nhảy một chân, nhảy từ bục xuống...
Kết quả bất ngờ sau 24 tuần: Nhóm trẻ này cao thêm trung bình khoảng 4,2 cm, so với nhóm đối chứng chỉ tăng 2,48 cm. Như vậy, nhóm vận động nhảy đã cao thêm gần 2 cm so với trẻ không tập luyện chuyên biệt. Đồng thời, mật độ xương đùi và xương cổ của các em cũng được cải thiện đáng kể.
Lời khuyên cho phụ huynh
Chuyên gia Tô Nghiên Thần nhắc nhở rằng sự phát triển chiều cao của trẻ phụ thuộc vào tổng hòa nhiều yếu tố: Di truyền, tuổi xương, thời điểm dậy thì, chế độ dinh dưỡng và chất lượng giấc ngủ.
Phụ huynh nên tập trung vào ba trụ cột chính:
Chế độ ăn uống cân bằng: Cung cấp đầy đủ dưỡng chất cần thiết.
Ngủ đủ giấc: Giúp hormone tăng trưởng tiết ra tối ưu.
Vận động phù hợp: Ưu tiên các bài tập có tác động lực lên xương như nhảy dây, bóng rổ thay vì chỉ tập trung vào kéo giãn cơ.
"Đây mới chính là những chìa khóa vàng giúp trẻ bứt phá chiều cao một cách khoa học và bền vững", chuyên gia nói.
Ngày 3-4, Bệnh viện An Bình (TP.HCM) cho biết vừa tiếp nhận và xử lý thành công bệnh nhân H.C.T. (57 tuổi, ngụ TP.HCM) bị sỏi thận tiến triển nặng do trì hoãn điều trị và tự ý áp dụng các phương pháp chữa bệnh chưa được kiểm chứng trên không gian mạng.
Theo đó, cách đây khoảng 3 năm, ông T. được chẩn đoán sỏi thận. Tuy nhiên, do lo ngại phẫu thuật và chi phí điều trị, ông T. không đến bệnh viện mà dùng các sản phẩm được quảng cáo trên mạng với lời hứa hẹn có thể làm tan sỏi chỉ 1-2 tháng với chi phí thấp.
Sau thời gian dài dùng thuốc này, tình trạng bệnh của ông T. không những không cải thiện mà còn diễn tiến nặng hơn.
Khi nhập viện, qua thăm khám và chẩn đoán, các bác sĩ xác định bệnh nhân có sỏi thận kích thước khoảng 20mm gây tắc nghẽn đường niệu. Đây là tình trạng nguy hiểm, có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến chức năng thận nếu không được xử lý kịp thời.
Ngay sau đó, ê kíp đơn vị tiết niệu đã can thiệp phẫu thuật lấy sỏi. Ca mổ được thực hiện thành công, giúp giải quyết tình trạng tắc nghẽn và bảo tồn chức năng thận cho người bệnh.
Sau điều trị, ông T. cho biết trước đó đã tin vào các lời quảng cáo sai lệch trên mạng và trì hoãn việc điều trị tại bệnh viện.
Theo các bác sĩ chuyên khoa, hiện nay không tồn tại loại thuốc có thể làm tan hoàn toàn mọi loại sỏi thận.
Một số thuốc có thể hỗ trợ trong những trường hợp nhất định, đặc biệt với sỏi nhỏ và thành phần đặc hiệu. Tuy nhiên, phần lớn sỏi thận, đặc biệt là sỏi canxi, không thể tự tan bằng thuốc.
Trên thực tế, các thuốc điều trị hiện nay chủ yếu có vai trò hỗ trợ như giảm đau, giãn cơ trơn niệu quản để giúp sỏi nhỏ dễ di chuyển, điều chỉnh môi trường nước tiểu nhằm hạn chế sỏi phát triển thêm và phòng ngừa tái phát ở những người có nguy cơ cao.
Các chuyên gia cảnh báo việc tin vào các quảng cáo “thuốc tan sỏi” trên mạng có thể khiến người bệnh trì hoãn điều trị, trong khi sỏi tiếp tục lớn lên, gây tắc nghẽn, nhiễm trùng và tổn thương thận.
