Giữa áp lực quá tải tại bệnh viện khu vực trung tâm và nhu cầu chăm sóc sức khỏe không ngừng gia tăng, các bệnh viện cửa ngõ TP.HCM đang bước vào “cuộc đua” tăng tốc. Đây không chỉ là thời cơ, mà còn là phép thử năng lực của hệ thống y tế tuyến đầu.
Nhiều năm trước, Bệnh viện Đa khoa khu vực Thủ Đức, tọa lạc tại cửa ngõ đông bắc TP.HCM, vẫn mang dáng dấp cũ kỹ khi một số dãy nhà xuống cấp, khu điều trị nội trú chật chội và thiếu tiện nghi. Trải nghiệm khám chữa bệnh vì thế khó đáp ứng kỳ vọng ngày càng cao của người dân.
Thế nhưng, gần một năm nay, kể từ khi cơ sở mới được đầu tư xây dựng hơn 1.900 tỉ đồng với quy mô 1.000 giường bệnh, bệnh viện đã “lột xác” mạnh mẽ. Không gian khang trang, thiết bị hiện đại, quy trình được tổ chức lại theo hướng tinh gọn tất cả tạo nên một diện mạo mới hoàn toàn khác.
Theo ghi nhận của Tuổi Trẻ, những ngày cuối tháng 4-2026 phía ngoài bệnh viện được thiết kế với nhiều khối nhà cao tầng, khuôn viên được quy hoạch bài bản với nhiều mảng xanh, lối đi thông thoáng. Khu vực đón tiếp người bệnh rộng rãi, thậm chí bãi giữ xe cho người bệnh được thiết kế và che chắn đẹp mắt.
Phía trong nhiều phòng được trang bị đầy đủ tiện nghi, đảm bảo sự thuận tiện và riêng tư cho người bệnh. Hệ thống trang thiết bị y tế hiện đại cũng được đầu tư đồng bộ, hỗ trợ hiệu quả cho công tác chẩn đoán và điều trị, góp phần nâng cao chất lượng khám chữa bệnh so với trước đây.
Chị T.N. (35 tuổi, Đồng Nai), đang điều trị nội trú tại bệnh viện, cho biết khi biết cơ sở mới có cơ sở vật chất hiện đại, chị đã chọn đến đây khám và điều trị. Một phần vì vị trí thuận tiện giúp giảm quãng đường di chuyển so với việc lên các bệnh viện tuyến trung tâm. Quan trọng hơn, theo chị, quá trình điều trị tại đây vẫn được các bác sĩ hội chẩn với tuyến trên nên cảm giác yên tâm hơn khi điều trị.
Còn tại Bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn (TP.HCM), đông đảo bệnh nhân đến khám điều trị. Đặc biệt tại khu phát thuốc bảo hiểm y tế (BHYT), nhiều bệnh nhân chủ yếu là người cao tuổi ngồi kín các dãy ghế chờ nhận thuốc. Không gian thoáng đãng, cơ sở vật chất khang trang của tòa nhà mới giúp không gian khám chữa bệnh thông thoáng, trật tự hơn.
Đưa mẹ đi tái khám và nhận thuốc BHYT định kỳ từ nhiều năm qua, anh Q.B. (Hóc Môn) đã chứng kiến sự thay đổi rõ rệt của bệnh viện khi trước đây cơ sở cũ chật hẹp, mùa mưa thường xuyên bị ngập, thì nay cơ sở mới rất rộng rãi khang trang.
Trao đổi với Tuổi Trẻ, bác sĩ Cao Tấn Phước, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa khu vực Thủ Đức, chia sẻ nằm ở cửa ngõ đông bắc TP, sau khi đưa cơ sở mới vào vận hành, bệnh viện ghi nhận sự gia tăng rõ rệt lượng bệnh nhân từ cấp cứu, khám chữa bệnh ngoại trú đến điều trị nội trú và phẫu thuật.
Điển hình như khối khám chữa bệnh, số lượt ngoại trú hiện dao động từ 3.500 đến 4.000 lượt/ngày, tăng so với mức trung bình khoảng 3.000 lượt trước đó. Trong khi đó, số ca điều trị nội trú tăng từ khoảng 550 lên 750 – 800 trường hợp, ghi nhận mức tăng dao động khoảng 35% – 45%.
Một trong những kết quả đáng chú ý là việc giảm tải đáng kể cho các bệnh viện tuyến trên trong khu vực TP khi tỉ lệ chuyển tuyến giảm mạnh. Trong đó khoảng 50% bệnh nhân điều trị tại bệnh viện hiện đến từ các khu vực ngoài địa bàn như Bình Dương (cũ), Đồng Nai và các tỉnh lân cận, cho thấy vai trò tiếp nhận ngày càng mở rộng của đơn vị.
Bác sĩ Phước giải thích sự gia tăng lượng bệnh nhân được lý giải bởi nhiều yếu tố. Bệnh viện được đầu tư cơ sở vật chất khang trang, hiện đại; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số nhằm giảm thời gian chờ đợi và tối ưu quy trình khám chữa bệnh.
Hệ thống tiếp nhận được mở rộng với hơn 100 phòng khám, giúp giảm đáng kể tình trạng quá tải. Quy trình chẩn đoán và điều trị được rút ngắn nhờ ứng dụng công nghệ, qua đó giúp người bệnh giảm thời gian nằm viện và chi phí điều trị.
Bệnh viện tăng cường hợp tác chuyên môn với nhiều bệnh viện tuyến cuối tại TP.HCM như Bình Dân, Gia Định, Ung bướu, Tim, Mắt, Nhi đồng 2, Răng Hàm Mặt trung ương và Trung tâm Cấp cứu 115.
Tại cửa ngõ phía tây bắc TP.HCM, Bệnh viện Đa khoa khu vực Củ Chi với quy mô 1.000 giường bệnh đã chính thức khánh thành vào tháng 10-2025. Ông Nguyễn Thành Phương, Giám đốc bệnh viện, cho biết số lượt khám ngoại trú và điều trị nội trú tăng qua từng năm. Đồng thời tỉ lệ bác sĩ có trình độ chuyên khoa I, chuyên khoa II và nhân viên có trình độ sau đại học ngày càng cao, tạo nền tảng quan trọng để bệnh viện không ngừng nâng cao chất lượng khám chữa bệnh.
Thông thường, hạn sử dụng của các loại dầu ăn phổ biến trên thị trường khi chưa mở nắp là từ 18 đến 24 tháng, theo trang HK01. Tuy nhiên, mốc thời gian in trên nhãn chai này chỉ áp dụng cho trường hợp thùng dầu được niêm phong hoàn toàn, cách ly tuyệt đối với không khí. Nó hoàn toàn không đồng nghĩa với việc dầu sau khi mở nắp vẫn có thể để lâu như vậy mà không bị biến chất.
Một khi thùng dầu đã mở nắp và tiếp xúc với không khí, các axit béo trong dầu sẽ liên tục xảy ra phản ứng oxy hóa với oxy. Quá trình này khiến dầu bị ôi thiu, biến chất theo thời gian, đồng thời sản sinh ra các loại phụ phẩm có hại cho cơ thể người như peroxide, aldehyde và ketone.
4 dấu hiệu cảnh báo dầu ăn đã biến chất hoàn toàn
Nếu dầu ăn lưu trữ tại nhà xuất hiện các dấu hiệu rõ rệt sau đây, điều đó chứng tỏ dầu đã bị biến chất nghiêm trọng, tuyệt đối không được tiếp tục sử dụng:
Mùi gắt: Xuất hiện mùi hôi dầu, mùi khét hoặc mùi ôi thiu gây kích ứng mũi rõ rệt.
Trạng thái thay đổi: Chất dầu vốn trong suốt, bóng bẩy trở nên vẩn đục; xuất hiện cặn ở đáy hoặc phân lớp trên - dưới rõ rệt.
Vị bất thường: Khi nếm thử có vị đắng, chát dị thường.
Mất mùi hương: Dầu hoàn toàn mất đi mùi thơm tự nhiên vốn có.
Dầu ăn mở nắp bao lâu thì biến chất?
Các số liệu nghiên cứu liên quan chỉ ra rằng, với loại dầu ăn đóng chai lớn dung tích 5 lít phổ biến, trong điều kiện mở - đóng nắp hàng ngày để sử dụng, chỉ đến ngày thứ 42 đến 63, chỉ số peroxide (chỉ số oxy hóa) đã vượt quá tiêu chuẩn an toàn. Thậm chí đối với loại chai nhỏ dung tích 1 lít, sau khi mở nắp và dùng từ 28 đến 56 ngày, chỉ số peroxide cũng sẽ vượt ngưỡng an toàn.
Dựa trên lượng lớn dữ liệu thực nghiệm, các chuyên gia trong lĩnh vực thực phẩm và dinh dưỡng đưa ra lời khuyên rõ ràng:
Việc này nhằm hạn chế tối đa việc dầu ăn tiếp xúc lâu ngày với không khí dẫn đến oxy hóa và biến chất.
Mối nguy hại khi tích tụ độc tố lâu ngày
Các bác sĩ đồng thời đưa ra cảnh báo, nếu vô tình ăn phải dầu biến chất có chỉ số peroxide vượt chuẩn một vài lần, khả năng chuyển hóa của một người trưởng thành bình thường hoàn toàn có thể đào thải được, cơ thể sẽ không xuất hiện tổn thương nghiêm trọng ngay lập tức.
Tuy nhiên, nếu ăn loại dầu không đạt chuẩn này liên tục từ ngày này sang ngày khác, từ tháng này qua tháng nọ, tổn thương tích tụ theo thời gian sẽ kích ứng liên tục lên niêm mạc đường tiêu hóa. Điều này rất dễ dẫn đến các triệu chứng khó chịu như buồn nôn, nôn mửa, đau bụng, tiêu chảy, và việc dung nạp lâu dài chắc chắn sẽ kéo theo nhiều rủi ro tiềm ẩn khác cho sức khỏe.
Chia sẻ trên mạng xã hội X, doanh nhân này cho biết thảm cỏ nhân tạo chứa các hạt cao su từ lốp xe tái chế. Vật liệu này rò rỉ nhiều chất nguy hại như "hóa chất vĩnh cửu" PFAS, kim loại nặng và hydrocarbon thơm đa vòng (PAHs). Johnson lo ngại những hợp chất trên gây rối loạn nội tiết, tăng nguy cơ ung thư và thúc đẩy phản ứng viêm trong cơ thể. Doanh nhân bày tỏ sự thất vọng khi bản thân nỗ lực rà soát mọi rủi ro sức khỏe trên thế giới nhưng lại bỏ sót một mối nguy hiểm ngay trong sân nhà.
Về mặt khoa học, Chương trình Độc chất học Quốc gia Mỹ (NTP) xác nhận các sân cỏ nhân tạo tiêu chuẩn thường sử dụng hạt cao su chứa PAHs, kim loại, chất dẻo phthalates và bisphenol A (BPA) để tạo độ êm. Dù vậy, giới nghiên cứu vẫn đưa ra nhiều luồng ý kiến trái chiều. Thí nghiệm của NTP trên chuột cho thấy động vật không nhiễm độc khi ăn hạt cao su, đồng thời các chuyên gia ghi nhận hàm lượng hóa chất rò rỉ ở mức rất thấp. Cơ quan Đánh giá Nguy cơ Sức khỏe Môi trường (OEHHA) cũng khẳng định các thành phần chính của sân cỏ nhân tạo không sinh ra rủi ro đáng kể nào. Thử nghiệm trên tế bào người chỉ ra cao su rò rỉ hóa chất gây chết tế bào trong một số điều kiện nhiệt độ cực cao.
Bryan Johnson là một triệu phú công nghệ nổi tiếng, doanh nhân và nhà đầu tư người Mỹ. Bên cạnh đó, ông còn là người đam mê cải thiện sức khỏe và kéo dài tuổi thọ, đầu tư vào các dự án nghiên cứu sinh học để làm chậm quá trình lão hóa, nâng cao chất lượng cuộc sống. Johnson từng gây tranh cãi khi áp dụng các phương pháp cực đoan như uống sinh tố dinh dưỡng liều cao, trị liệu bằng ánh sáng đỏ, thậm chí là tiêm máu của con trai để trẻ hóa.
Doanh nhân công nghệ cũng chi tới hai triệu USD một năm để thành lập chương trình chống lão hóa, nâng cao tuổi thọ chuyên sâu mang tên Project Blueprint. Chương trình gồm chế độ ăn kiêng nghiêm ngặt, tập thể dục, thói quen ngủ điều độ và thực hiện xét nghiệm máu, nội tạng định kỳ... Ông uống 111 viên thuốc khác nhau mỗi ngày, ăn 2.250 calo chỉ trong 6 giờ, thậm chí còn được truyền máu thường xuyên.
Khuyến cáo được Bộ Y tế đưa ra chiều 29/5 trong bối cảnh dịch Ebola do chủng Bundibugyo tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda tiếp tục diễn biến phức tạp. Số ca bệnh tăng nhanh và xuất hiện nhiều yếu tố làm gia tăng nguy cơ lan rộng trong khu vực châu Phi.
Tính đến ngày 27/5, Congo ghi nhận 1.077 ca nghi nhiễm, trong đó có 238 ca tử vong nghi ngờ Ebola. Quốc gia này xác nhận 121 ca Ebola, gồm 17 ca tử vong. Uganda ghi nhận 7 ca, trong đó có một trường hợp tử vong. Tổng cộng hai nước hiện xác nhận 128 ca Ebola và 18 ca tử vong.
Tổ chức Y tế thế giới (WHO) đánh giá nguy cơ dịch tại Congo ở mức "rất cao", và nguy cơ cấp khu vực (bao gồm Uganda) ở mức "cao". Lý do là tồn tại nguồn virus lây truyền trong cộng đồng, khả năng bỏ sót chuỗi lây nhiễm và tăng các ca liên quan di chuyển qua biên giới. Đáng chú ý, các bệnh nhân tại Uganda được xác định là ca xâm nhập từ Congo đến thủ đô Kampala, liên quan hoạt động đi lại, vận chuyển và chăm sóc y tế.
Dịch hiện xuất hiện tại 14 khu vực y tế thuộc ba tỉnh của Congo, chủ yếu ở tỉnh Ituri. Công tác truy vết gặp nhiều khó khăn do bất ổn an ninh, tình trạng di biến động dân cư lớn và hoạt động khai khoáng tại khu vực giáp biên.
Chủng Bundibugyo hiện chưa có vaccine hoặc thuốc điều trị đặc hiệu.
Theo Bộ Y tế, Việt Nam chưa ghi nhận ca bệnh và nguy cơ hiện ở mức thấp, song khả năng xuất hiện ca bệnh nhập cảnh vẫn không thể loại trừ khi hoạt động giao lưu, đi lại quốc tế tiếp tục gia tăng. Ngành y tế đã chủ động triển khai các biện pháp giám sát tại cửa khẩu, cơ sở y tế và cộng đồng; đồng thời chuẩn bị nhân lực, khu cách ly, vật tư và phương án điều trị nhằm sẵn sàng ứng phó nếu dịch xuất hiện.
Bộ Y tế khuyến cáo người dân không hoang mang nhưng cần chủ động theo dõi thông tin từ nguồn chính thống, hạn chế đến khu vực đang có dịch nếu không thực sự cần thiết. Những người buộc phải đến vùng dịch cần tránh tiếp xúc với người có triệu chứng sốt, nôn ói, tiêu chảy hoặc nghi mắc bệnh. Người trở về từ vùng dịch nếu có dấu hiệu nghi ngờ cần liên hệ cơ sở y tế gần nhất để được hướng dẫn và xử lý kịp thời.
Bộ Y tế cũng ban hành tài liệu chuyên môn Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh do virus Ebola. So với hướng dẫn ban hành năm 2014, phiên bản này có một số sự thay đổi về tác nhân gây bệnh (bổ sung 6 chủng), phương pháp xét nghiệm, tiêu chuẩn chẩn đoán ca nghi ngờ, các phương pháp điều trị...
Theo hướng dẫn, bệnh có biểu hiện lâm sàng nghiêm trọng, thường có hội chứng xuất huyết và suy đa tạng, tỷ lệ tử vong trung bình 50% (dao động từ 25% đến 90%). Thời gian ủ bệnh trung bình 2-21 ngày.
Các triệu chứng thường gặp gồm: sốt cấp tính, mệt mỏi, đau đầu, đau mỏi cơ, đau họng, nôn/buồn nôn, tiêu chảy, đau bụng, viêm kết mạc, phát ban.
