Giữa áp lực quá tải tại bệnh viện khu vực trung tâm và nhu cầu chăm sóc sức khỏe không ngừng gia tăng, các bệnh viện cửa ngõ TP.HCM đang bước vào “cuộc đua” tăng tốc. Đây không chỉ là thời cơ, mà còn là phép thử năng lực của hệ thống y tế tuyến đầu.
Nhiều năm trước, Bệnh viện Đa khoa khu vực Thủ Đức, tọa lạc tại cửa ngõ đông bắc TP.HCM, vẫn mang dáng dấp cũ kỹ khi một số dãy nhà xuống cấp, khu điều trị nội trú chật chội và thiếu tiện nghi. Trải nghiệm khám chữa bệnh vì thế khó đáp ứng kỳ vọng ngày càng cao của người dân.
Thế nhưng, gần một năm nay, kể từ khi cơ sở mới được đầu tư xây dựng hơn 1.900 tỉ đồng với quy mô 1.000 giường bệnh, bệnh viện đã “lột xác” mạnh mẽ. Không gian khang trang, thiết bị hiện đại, quy trình được tổ chức lại theo hướng tinh gọn tất cả tạo nên một diện mạo mới hoàn toàn khác.
Theo ghi nhận của Tuổi Trẻ, những ngày cuối tháng 4-2026 phía ngoài bệnh viện được thiết kế với nhiều khối nhà cao tầng, khuôn viên được quy hoạch bài bản với nhiều mảng xanh, lối đi thông thoáng. Khu vực đón tiếp người bệnh rộng rãi, thậm chí bãi giữ xe cho người bệnh được thiết kế và che chắn đẹp mắt.
Phía trong nhiều phòng được trang bị đầy đủ tiện nghi, đảm bảo sự thuận tiện và riêng tư cho người bệnh. Hệ thống trang thiết bị y tế hiện đại cũng được đầu tư đồng bộ, hỗ trợ hiệu quả cho công tác chẩn đoán và điều trị, góp phần nâng cao chất lượng khám chữa bệnh so với trước đây.
Chị T.N. (35 tuổi, Đồng Nai), đang điều trị nội trú tại bệnh viện, cho biết khi biết cơ sở mới có cơ sở vật chất hiện đại, chị đã chọn đến đây khám và điều trị. Một phần vì vị trí thuận tiện giúp giảm quãng đường di chuyển so với việc lên các bệnh viện tuyến trung tâm. Quan trọng hơn, theo chị, quá trình điều trị tại đây vẫn được các bác sĩ hội chẩn với tuyến trên nên cảm giác yên tâm hơn khi điều trị.
Còn tại Bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn (TP.HCM), đông đảo bệnh nhân đến khám điều trị. Đặc biệt tại khu phát thuốc bảo hiểm y tế (BHYT), nhiều bệnh nhân chủ yếu là người cao tuổi ngồi kín các dãy ghế chờ nhận thuốc. Không gian thoáng đãng, cơ sở vật chất khang trang của tòa nhà mới giúp không gian khám chữa bệnh thông thoáng, trật tự hơn.
Đưa mẹ đi tái khám và nhận thuốc BHYT định kỳ từ nhiều năm qua, anh Q.B. (Hóc Môn) đã chứng kiến sự thay đổi rõ rệt của bệnh viện khi trước đây cơ sở cũ chật hẹp, mùa mưa thường xuyên bị ngập, thì nay cơ sở mới rất rộng rãi khang trang.
Trao đổi với Tuổi Trẻ, bác sĩ Cao Tấn Phước, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa khu vực Thủ Đức, chia sẻ nằm ở cửa ngõ đông bắc TP, sau khi đưa cơ sở mới vào vận hành, bệnh viện ghi nhận sự gia tăng rõ rệt lượng bệnh nhân từ cấp cứu, khám chữa bệnh ngoại trú đến điều trị nội trú và phẫu thuật.
Điển hình như khối khám chữa bệnh, số lượt ngoại trú hiện dao động từ 3.500 đến 4.000 lượt/ngày, tăng so với mức trung bình khoảng 3.000 lượt trước đó. Trong khi đó, số ca điều trị nội trú tăng từ khoảng 550 lên 750 – 800 trường hợp, ghi nhận mức tăng dao động khoảng 35% – 45%.
Một trong những kết quả đáng chú ý là việc giảm tải đáng kể cho các bệnh viện tuyến trên trong khu vực TP khi tỉ lệ chuyển tuyến giảm mạnh. Trong đó khoảng 50% bệnh nhân điều trị tại bệnh viện hiện đến từ các khu vực ngoài địa bàn như Bình Dương (cũ), Đồng Nai và các tỉnh lân cận, cho thấy vai trò tiếp nhận ngày càng mở rộng của đơn vị.
Bác sĩ Phước giải thích sự gia tăng lượng bệnh nhân được lý giải bởi nhiều yếu tố. Bệnh viện được đầu tư cơ sở vật chất khang trang, hiện đại; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số nhằm giảm thời gian chờ đợi và tối ưu quy trình khám chữa bệnh.
Hệ thống tiếp nhận được mở rộng với hơn 100 phòng khám, giúp giảm đáng kể tình trạng quá tải. Quy trình chẩn đoán và điều trị được rút ngắn nhờ ứng dụng công nghệ, qua đó giúp người bệnh giảm thời gian nằm viện và chi phí điều trị.
Bệnh viện tăng cường hợp tác chuyên môn với nhiều bệnh viện tuyến cuối tại TP.HCM như Bình Dân, Gia Định, Ung bướu, Tim, Mắt, Nhi đồng 2, Răng Hàm Mặt trung ương và Trung tâm Cấp cứu 115.
Tại cửa ngõ phía tây bắc TP.HCM, Bệnh viện Đa khoa khu vực Củ Chi với quy mô 1.000 giường bệnh đã chính thức khánh thành vào tháng 10-2025. Ông Nguyễn Thành Phương, Giám đốc bệnh viện, cho biết số lượt khám ngoại trú và điều trị nội trú tăng qua từng năm. Đồng thời tỉ lệ bác sĩ có trình độ chuyên khoa I, chuyên khoa II và nhân viên có trình độ sau đại học ngày càng cao, tạo nền tảng quan trọng để bệnh viện không ngừng nâng cao chất lượng khám chữa bệnh.
Th.S Nguyễn Ngọc Tuấn, Khoa Phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ và tái tạo, Bệnh viện Đại học Y dược - cơ sở Linh Đàm (Hà Nội), cho biết thực tế điều trị các bác sĩ đã ghi nhận các ca bệnh nhập viện do bị người khác cắn. Tổn thương do người cắn thường gặp nhất trong các vụ bạo lực là mất tai, mất môi hoặc một phần mũi.
Mới đây nhất, người đàn ông 45 tuổi ở Bắc Ninh vào cấp cứu do bị người thân cắn đứt rời môi trên, khuyết toàn bộ phần mềm môi trên. Mảnh môi bị đứt rời và thất lạc, nên các bác sĩ đã phải thực hiện phẫu thuật tạo hình môi mới cho bệnh nhân. Đây là phẫu thuật phức tạp và cần nhiều thời gian "hoàn thiện".
"Vết thương do người cắn là một dạng tổn thương rất đặc biệt", Th.S Nguyễn Ngọc Tuấn nói và cho hay cơ chế tổn thương khác các vết thương thông thường, không chỉ là rách da mà còn có lực nghiền, xé và đâm xuyên do răng dẫn đến dễ làm dập nát mô, tổn thương sâu.
Bác sĩ Tuấn lưu ý thêm, trong các vụ xô xát, ẩu đả, bạo lực, có dạng vết thương rất điển hình khác là "clenched fist injury" (chấn thương do đấm vào răng người khác). Trường hợp này vết thương bên ngoài nhỏ nhưng tổn thương sâu vào khớp bàn tay. Vết thương này có nguy cơ nhiễm trùng cao, dễ bị bỏ sót do biểu hiện ban đầu kín đáo, khiến người có vết thương đến cơ sở y tế muộn, do đó cách xử trí cũng cần thận trọng.
Đáng lưu ý, theo bác sĩ Tuấn, vết thương do người cắn là vết thương bẩn tương đương vết thương do súc vật cắn, vì trong khoang miệng người chứa hệ vi khuẩn rất phức tạp, nhiều hơn cả một số loài động vật. Trung bình có hàng trăm loài vi khuẩn: hiếu khí và kỵ khí, trong đó, có một số vi khuẩn điển hình: Streptococcus, Staphylococcus aureus, Eikenella corrodens (rất đặc trưng trong vết cắn người), vi khuẩn kỵ khí như Fusobacterium, Prevotella…
Khi cắn, các vi khuẩn này được "tiêm" trực tiếp vào mô sâu, là nguy cơ nhiễm trùng cao (10 - 50%), thậm chí gây viêm mô tế bào, áp xe, rất nguy hiểm cho nạn nhân.
"Nếu chẳng may gặp tai nạn này, việc quan trọng nhất là tìm lại các mảnh đã bị cắt (mảnh môi, tai bị cắn rời), bảo quản đúng cách để tăng cơ hội nối lại thành công. Bệnh nhân cần được đưa đến các cơ sở có chuyên khoa phẫu thuật tạo hình càng sớm càng tốt để được xử lý đúng quy trình chuyên môn", bác sĩ Tuấn hướng dẫn.
Theo các bác sĩ, phục hồi chức năng có thể giúp người bệnh từng bước giảm đau, phục hồi vận động và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Là Việt kiều Úc, người bệnh nam 49 tuổi từng có thói quen tập luyện thể thao. Sau một chấn thương, anh xuất hiện đau vùng cổ, tê lan xuống cánh tay phải, hạn chế xoay cổ và giảm khả năng cầm nắm.
Suốt 6 tháng, dù đã thăm khám và sử dụng thuốc giảm đau, tình trạng vẫn không cải thiện. Những cơn đau kéo dài khiến sinh hoạt đảo lộn, hiệu suất làm việc giảm sút và chất lượng cuộc sống bị ảnh hưởng.
Đến giữa tháng 6, người bệnh đến Viện Phục hồi chức năng, Bệnh viện Bạch Mai. Sau khi được đánh giá toàn diện về mức độ tổn thương và chức năng vận động, các bác sĩ xây dựng phác đồ điều trị cá thể hóa, kết hợp nhiều kỹ thuật như parafin, sóng xung kích, laser công suất cao, siêu âm điều trị, kéo giãn cột sống và các bài tập phục hồi.
Chỉ sau vài ngày điều trị, cơn đau và cảm giác tê bì giảm rõ rệt, khả năng vận động vùng cổ và cánh tay được cải thiện. Sau đó người bệnh còn được hướng dẫn các bài tập duy trì tại nhà trước khi trở lại Úc.
Theo kỹ thuật viên Dương Công Đoàn, Bệnh viện Bạch Mai, việc điều trị tại bệnh viện chỉ là một phần của quá trình phục hồi. Với các bệnh lý cột sống và khớp, người bệnh cần duy trì luyện tập đúng cách, điều chỉnh tư thế sinh hoạt và hình thành thói quen vận động phù hợp để đạt hiệu quả lâu dài.
Theo các bác sĩ Viện Phục hồi chức năng bệnh viện, các bệnh lý như thoát vị đĩa đệm cột sống cổ, cột sống thắt lưng, đau khớp vai, đau khớp gối... đang có xu hướng gia tăng và trẻ hóa.
Với thoát vị đĩa đệm cột sống cổ, người bệnh thường có biểu hiện đau cổ gáy, tê lan xuống vai và cánh tay, giảm khả năng cầm nắm, đau tăng khi duy trì một tư thế trong thời gian dài.
Nếu không điều trị đúng, các triệu chứng có thể kéo dài và ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt cũng như khả năng lao động.
Trong khi đó, người bị đau khớp gối thường gặp khó khăn khi đi bộ, leo cầu thang hoặc đứng lâu. Những trường hợp sau chấn thương, phẫu thuật dây chằng hay thoái hóa khớp nếu không được phục hồi chức năng phù hợp có nguy cơ yếu cơ, giảm biên độ vận động, mất thăng bằng và tăng nguy cơ té ngã.
Các bác sĩ khuyến cáo, khi xuất hiện tình trạng đau xương khớp kéo dài, tê bì tay chân hoặc hạn chế vận động, người dân không nên tự ý lạm dụng thuốc giảm đau.
Việc thăm khám sớm giúp xác định đúng nguyên nhân và xây dựng phác đồ điều trị phù hợp.
Trong điều trị các bệnh lý cơ xương khớp, phục hồi chức năng giữ vai trò quan trọng, với nhiều phương pháp được phối hợp như vật lý trị liệu, vận động trị liệu, kéo giãn cột sống, siêu âm điều trị, laser công suất cao, nhiệt trị liệu cùng các bài tập tăng sức mạnh cơ, cải thiện thăng bằng và điều chỉnh tư thế sinh hoạt.
Các chuyên gia cũng lưu ý người bệnh không nên tự tập luyện theo các bài hướng dẫn trên mạng khi chưa được đánh giá chuyên môn. Thực hiện sai kỹ thuật có thể khiến cơn đau nặng hơn, tăng tải cho khớp hoặc làm tình trạng chèn ép thần kinh tiến triển.
Sáng 18-7, Sở Y tế TP.HCM tổ chức lễ ký kết hỗ trợ chuyên môn toàn diện giữa các bệnh viện với các trung tâm y tế khu vực. Dự buổi lễ có ông Nguyễn Phước Lộc - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TP.HCM.
Tại buổi lễ, 7 bệnh viện đa khoa đã ký kết hỗ trợ chuyên môn toàn diện cho 7 trung tâm y tế khu vực phía Bắc TP.HCM, gồm Bệnh viện Đa khoa Thủ Đức hỗ trợ Trung tâm Y tế khu vực Thuận An, Bệnh viện Đa khoa Bình Tân hỗ trợ Trung tâm Y tế khu vực Dĩ An, Bệnh viện Đa khoa Lãnh Binh Thăng hỗ trợ Trung tâm Y tế khu vực Tân Uyên.
Bệnh viện Đa khoa khu vực Củ Chi hỗ trợ Trung tâm Y tế khu vực Bến Cát, Bệnh viện Đa khoa Trung Mỹ Tây hỗ trợ Trung tâm Y tế khu vực Dầu Tiếng, Bệnh viện Đa khoa Tân Phú hỗ trợ Trung tâm Y tế khu vực Phú Giáo, Bệnh viện Đa khoa Nguyễn Thị Thập hỗ trợ Trung tâm Y tế khu vực Bàu Bàng.
Mỗi bệnh viện sẽ hỗ trợ trung tâm y tế khu vực từ quản trị bệnh viện, phát triển nguồn nhân lực, đào tạo liên tục, chuyển giao kỹ thuật, quản lý chất lượng, cải tiến quy trình khám chữa bệnh đến triển khai bệnh án điện tử, chuyển đổi số, nghiên cứu khoa học và xây dựng văn hóa chất lượng.
Phát biểu chỉ đạo buổi lễ, ông Nguyễn Phước Lộc - Phó bí thư Thành ủy TP.HCM - đánh giá cao sự phối hợp, hỗ trợ chuyên môn toàn diện giữa các bệnh viện với các trung tâm y tế khu vực. Theo ông Lộc, đây là hoạt động có giá trị và ý nghĩa quan trọng.
Ông Lộc nhấn mạnh tinh thần chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với Thành ủy TP.HCM và tinh thần Nghị quyết 09 về xây dựng và phát triển TP.HCM trong thời đại mới.
TP.HCM sẽ chú trọng phát triển đa trung tâm, đa tầng và đa cực.
Thành phố cần hình thành mạng lưới y tế liên thông, trong đó các bệnh viện giữ vai trò đầu tàu về chuyên môn, còn các trung tâm y tế khu vực là nền tảng chăm sóc sức khỏe ban đầu.
Phó bí thư Thành ủy TP.HCM cũng yêu cầu việc chuyển giao phải được triển khai toàn diện, từ chuyển giao kỹ thuật, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực, hội chẩn, tư vấn chuyên môn từ xa, hỗ trợ quản trị đến xây dựng quy trình chuyên môn thống nhất, qua đó nâng cao năng lực của y tế cơ sở. Trong đó, quan trọng nhất là nâng cao tư duy quản trị y tế cho toàn bộ hệ thống.
Ông Lộc đề nghị Sở Y tế TP.HCM tiếp tục rà soát, nêu rõ những khó khăn, dự báo từ xa và giải pháp để phát triển toàn diện ngành y tế. "Nhiệm vụ trước mắt là các bệnh viện ở tuyến trên phối hợp các trung tâm y tế thực hiện việc khám sức khỏe toàn dân, đảm bảo chất lượng", ông nhấn mạnh.
Từ đó, TP.HCM sẽ đánh giá tình trạng bệnh để quy hoạch định hướng chuyên khoa sâu, đầu tư công mũi nhọn ở từng khu vực. Ông Lộc cũng yêu cầu 168 xã, phường, đặc khu sát cánh trong công tác chăm sóc sức khỏe của người dân, xem việc nâng cao sức khỏe người dân là nhiệm vụ chính trị quan trọng, là một trong những tiêu chí đánh giá phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.
Phó bí thư Thành ủy TP.HCM đề nghị đẩy nhanh tiến độ và hiệu quả của việc thực hiện sổ sức khỏe điện tử, toàn diện hóa mô hình hồ sơ sức khỏe điện tử, chú trọng chỉ đạo quan tâm chăm sóc sức khỏe đối với người có công, đối với người cao tuổi, phụ nữ, trẻ em.
