“Chúng tôi không muốn xảy ra xung đột. Hiện lệnh ngừng bắn vẫn được duy trì, nhưng chúng tôi sẽ theo dõi sát sao”, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth nói trong cuộc họp báo ở Lầu Năm Góc ngày 5/5.
Theo ông Hegseth, chiến dịch dẫn đường tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz chỉ tạm thời và mang tính phòng vệ.
“Chúng tôi không thể để Iran chặn các quốc gia vô tội và hàng hóa của những quốc gia đó khỏi tuyến đường biển quốc tế. Nếu tấn công quân đội Mỹ hoặc tàu thương mại vô tội, Iran sẽ phải đối mặt hỏa lực áp đảo và tàn khốc của Mỹ”, người đứng đầu Lầu Năm Góc cho hay.
Tại cuộc họp báo, tướng Dan Caine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ, cho biết kể từ khi lệnh ngừng bắn được công bố ngày 8/4, Iran đã nhắm hỏa lực vào tàu thương mại 9 lần và bắt 2 tàu container, đồng thời tấn công lực lượng Mỹ hơn 10 lần.
“Tuy nhiên, các hành động này vẫn chưa vượt ngưỡng để tái khởi động các chiến dịch quân sự quy mô lớn”, ông Caine nói.
Cả tướng Caine và Bộ trưởng Hegseth đều hạ thấp mức độ nghiêm trọng của những hành động quân sự mới nhất từ Iran, mô tả đó là “hỏa lực quấy rối ở mức thấp”.
Dù vậy, ông Caine nhấn mạnh lực lượng Mỹ sẵn sàng nối lại các chiến dịch tác chiến quy mô lớn chống lại Iran nếu được lệnh. “Không đối thủ nào được nhầm lẫn sự kiềm chế hiện tại của chúng tôi là thiếu quyết tâm”, tướng Caine cho hay.
Mỹ hôm 4/5 điều các tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường đi qua eo biển Hormuz và hỗ trợ hai tàu treo cờ Mỹ rời khỏi đây nhằm phá vỡ thế kìm kẹp của Iran. Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho rằng chiến dịch của Mỹ vi phạm lệnh ngừng bắn và đáp trả bằng cách phóng tên lửa hành trình, máy bay không người lái (UAV) và sử dụng xuồng cao tốc tấn công tàu thuyền đi qua Hormuz.
IRGC còn tập kích Fujairah, trung tâm dầu mỏ quan trọng của Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), nơi nằm ngoài Hormuz và được Abu Dhabi sử dụng như một kênh xuất khẩu dầu thay thế nhằm đối phó tình trạng tắc nghẽn tại eo biển.
Đáp lại những hành động từ phía Iran, Mỹ nói rằng họ đánh chìm 6 xuồng cao tốc của Iran, nhưng Tehran bác bỏ thông tin này.
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Baqer Qalibaf cho rằng các hành động “vi phạm lệnh ngừng bắn” của Mỹ và đồng minh đã đe dọa hoạt động hàng hải qua eo biển. “Chúng tôi hiểu rằng việc kéo dài tình thế hiện tại là điều quá sức chịu đựng với Mỹ, dù Iran thậm chí còn chưa thực sự ra tay”, ông đăng trên mạng xã hội.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đánh giá các diễn biến ngày 4/5 cho thấy không có giải pháp quân sự cho một cuộc khủng hoảng, đồng thời cảnh báo Mỹ và UAE không nên để “bị kéo trở lại vũng lầy”.
Trong một tháng qua, dù tình hình trở nên yên ắng, việc Iran siết chặt eo biển cùng Mỹ phong tỏa các cảng của nước này đã khiến thị trường toàn cầu thiếu hụt hàng triệu thùng dầu, đẩy giá nhiên liệu tăng cao.
Số tên lửa này được phóng từ Sinpo, khu vực duyên hải ở miền trung Triều Tiên, ra vùng biển phía đông vào 6h10 hôm nay (4h10 giờ Hà Nội), Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Hàn Quốc (JCS) cho biết.
"Quân đội Hàn Quốc duy trì trạng thái sẵn sàng ứng phó, liên tục chia sẻ thông tin về tên lửa đạn đạo của Triều Tiên với Mỹ và Nhật Bản nhằm tăng cường giám sát", cơ quan này tiếp tục, nhưng không nêu rõ số lượng và chủng loại tên lửa được Triều Tiên khai hỏa.
Văn phòng Tổng thống Hàn Quốc cũng thông báo tổ chức họp khẩn về tình hình. Nhật Bản sau đó cho biết các tên lửa đã rơi xuống vùng biển phía đông bán đảo Triều Tiên, bên ngoài vùng đặc quyền kinh tế của nước này.
Triều Tiên chưa lên tiếng về thông tin. Đây là lần thứ 7 Triều Tiên phóng tên lửa đạn đạo trong năm 2026 và là lần thứ tư trong tháng 4.
Quân đội Hàn Quốc cho biết Triều Tiên hôm 8/4 khai hỏa hai loạt tên lửa đạn đạo tầm ngắn ra vùng biển phía đông. Trước đó một ngày, Triều Tiên phóng một quả tên lửa chưa xác định từ khu vực thủ đô Bình Nhưỡng.
Hãng thông tấn trung ương Triều Tiên KCNA sau đó thông báo nước này đã tiến hành hàng loạt đợt thử nghiệm vũ khí ngày 6-8/4, trong khuôn khổ kế hoạch thường kỳ nhằm nâng cấp và phát triển các hệ thống khí tài. Trong số vũ khí được khai hỏa có tên lửa đạn đạo chiến thuật Hwasong-11Ka trang bị đầu đạn chùm.
Theo hãng thông tấn AFP, các vụ phóng là động thái mới nhất của Triều Tiên nhằm bác bỏ những nỗ lực hàn gắn quan hệ trên bán đảo. Hàn Quốc hôm 6/4 bày tỏ lấy làm tiếc về sự việc máy bay không người lái dân sự xâm phạm không phận Triều Tiên, hành động được Bình Nhưỡng đánh giá là "sáng suốt".
Về mặt kỹ thuật, Triều Tiên và Hàn Quốc vẫn trong tình trạng chiến tranh, sau khi cuộc chiến năm 1950-1953 kết thúc bằng hiệp định đình chiến, không phải hiệp ước hòa bình. Căng thẳng giữa hai bên thường ở mức cao, khi Triều Tiên đẩy mạnh thử vũ khí và đưa ra các thông điệp răn đe, còn Hàn Quốc tăng cường tập trận chung với đồng minh Mỹ.
"Sau khi tàu Trung Quốc, Nhật Bản và Pakistan đi qua eo biển Hormuz an toàn với sự cho phép của hải quân Iran, một số quốc gia châu Âu đang muốn chúng tôi chấp thuận để phương tiện của họ di chuyển trên tuyến đường biển này", đài truyền hình nhà nước Iran IRIB cho biết hôm nay, song không nêu rõ đó là những nước nào.
Ebrahim Azizi, lãnh đạo Ủy ban An ninh Quốc gia và Chính sách Đối ngoại quốc hội Iran, cùng ngày cho biết Tehran đã chuẩn bị cơ chế quản lý giao thông trên eo biển Hormuz và sẽ sớm công bố. Theo ông, chỉ có tàu của các bên hợp tác với Iran mới được hưởng lợi và nước này sẽ thu phí với "các dịch vụ đặc biệt được cung cấp theo cơ chế".
Chưa có quốc gia châu Âu nào lên tiếng về thông tin.
Trong thời bình, eo biển Hormuz là nơi tuyến vận chuyern khoảng 20% lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên toàn cầu.
Sau khi chiến sự với Mỹ - Israel bùng phát ngày 28/2, Iran đã chặn phần lớn hoạt động vận tải trên tuyến đường thủy trọng yếu này. Iran chỉ mở lại eo biển Hormuz trong thời gian ngắn sau lệnh ngừng bắn ngày 8/4. Mỹ sau đó tuyên bố phong tỏa các cảng của Iran để đáp trả.
Tàu thuyền bị tắc lại ở khu vực gây tác động lớn đến thị trường thế giới, đồng thời mang lại cho Iran lợi thế đáng kể trong đàm phán.
Tehran nhiều lần tuyên bố giao thông hàng hải qua Hormuz "sẽ không quay trở lại trạng thái trước xung đột". Giới chức Iran tháng trước thông báo đã nhận được khoản phí đầu tiên liên quan đến hoạt động đi lại trên tuyến hàng hải trọng yếu này.
Iran những ngày qua cũng cho phép hàng chục tàu thuyền, trong đó có các phương tiện của Trung Quốc, đi qua eo biển Hormuz sau khi một số nước "đạt thỏa thuận về các nghị định thư quản lý eo biển".
