Người phụ nữ 32 tuổi bị chó hoang lao vào nhà cắn

Tiến sĩ, đại biểu Quốc hội Trịnh Thị Tú Anh cho rằng với cháu bé 4 tuổi tại Hà Nội, trước đó là bé gái 8 tuổi tại TP.HCM, hay bé trai 3 tuổi bị ghim đinh vào đầu, mỗi trường hợp đều phản ánh một mô thức giống nhau đến đáng sợ. Đó là đứa trẻ hoàn toàn phụ thuộc và bất lực, người có nghĩa vụ bảo vệ chính là người gây ra bạo lực và hệ thống xung quanh không phát hiện, hoặc phát hiện quá muộn để cứu vãn.

* Có một thực tế phần lớn các vụ bạo hành trẻ em thời gian qua đều xảy ra trong phạm vi gia đình hoặc nơi ở khép kín, khiến việc phát hiện gặp nhiều khó khăn. Trẻ nhỏ lại hoàn toàn lệ thuộc vào người lớn nên không có khả năng phản kháng hay cầu cứu. Thực trạng này đặt ra câu hỏi phải chăng đang có những khoảng trống đáng lo ngại trong môi trường sống, giáo dục và cơ chế bảo vệ trẻ em hiện nay?

- Bạo hành trong gia đình có đặc tính phân biệt với hầu hết các dạng bạo lực khác là xảy ra trong không gian được che chắn bởi quan niệm về sự riêng tư gia đình.

Đây là một quan niệm vừa có giá trị văn hóa chính đáng, vừa bị lạm dụng để che giấu tội ác. Đứa trẻ bị bạo hành, đặc biệt khi còn quá nhỏ, không có ai để cầu cứu bởi người các em phụ thuộc hoàn toàn về ăn uống, chỗ ở và cảm xúc chính là người đang gây hại cho các em. Đây là một bẫy cấu trúc, không phải chỉ là bất hạnh cá nhân.

Bẫy đó được vận hành bởi ít nhất ba khoảng trống song song tồn tại trong hệ thống hiện nay. Khoảng trống đầu tiên là năng lực nhận diện. Giáo viên mầm non và tiểu học là những người tiếp xúc thường xuyên nhất với trẻ em ngoài gia đình, nhưng tại phần lớn địa phương, họ chưa được đào tạo bài bản để phân biệt dấu hiệu bạo hành.

Vết thương ở vị trí bất thường, hành vi thu mình đột ngột, biểu hiện sợ hãi không có nguyên nhân rõ ràng với những chấn thương thông thường của trẻ nhỏ. Cán bộ y tế cơ sở cũng vậy. Chính những người có thể phát hiện sớm nhất lại thiếu công cụ và quy trình để làm điều đó.

Khoảng trống thứ hai là chuẩn mực xã hội. Quan niệm "con tôi, tôi dạy" vẫn ăn sâu trong một bộ phận không nhỏ người Việt Nam, kể cả ở thành thị có học thức. Hàng xóm nghe thấy tiếng khóc, nhìn thấy vết bầm, nhưng ngại can thiệp vì sợ "dây vào chuyện người ta".

Đây không phải thái độ vô cảm mà là kết quả của một chuẩn mực xã hội lâu đời chưa được thay thế bởi chuẩn mực mới rằng bảo vệ trẻ em là trách nhiệm của cộng đồng, không phải quyền riêng của gia đình.

Khoảng trống thứ ba là thể chế tuyến đầu. Cán bộ bảo vệ trẻ em cấp xã theo thiết kế của Luật Trẻ em 2016 là người chịu trách nhiệm theo dõi và can thiệp tại cơ sở. Song ở phần lớn địa phương chỉ là một người kiêm nhiệm nhiều đầu việc.

Không có đủ thời gian để theo dõi các gia đình nguy cơ cao, và thường không có thẩm quyền thực tế để can thiệp khẩn cấp ngay cả khi đã phát hiện nguy hiểm. Kết quả là hệ thống bảo vệ trẻ em trên thực tế vận hành theo chế độ phản ứng sau sự kiện, nghĩa là gần như luôn đến muộn.

Cần nói thêm rằng những khoảng trống này không phải do thiếu luật. Kiến trúc pháp lý của Việt Nam về bảo vệ trẻ em nhìn chung là đủ. Vấn đề nằm ở khoảng cách giữa văn bản và năng lực thực thi thực tế. Khoảng cách đó, nếu không được đo lường và thu hẹp một cách có chủ đích, sẽ tiếp tục tạo ra những bi kịch như chúng ta đang chứng kiến.

* Có thực tế nhiều hành vi bạo lực lại được ngụy biện dưới danh nghĩa "dạy con", "uốn nắn trẻ", trong khi thực chất đã vượt xa giới hạn của quyền giáo dục con cái và có dấu hiệu rõ ràng của hành vi hành hạ, ngược đãi trẻ em. Bà suy nghĩ gì về thực tế này?

- Lập luận "tôi chỉ đang dạy con" là lập luận xuất hiện trong hầu hết các vụ bạo hành gia đình và không riêng ở Việt Nam. Nó phản ánh một nhập nhằng có thật giữa quyền giáo dục con cái và hành vi xâm hại. Đồng thời cho thấy ranh giới đó, dù đã được pháp luật xác định, chưa được nội tâm hóa đủ sâu trong nhận thức xã hội.

Về phía pháp lý, ranh giới đó không hề mơ hồ. Luật Trẻ em nghiêm cấm mọi hành vi bạo lực, lạm dụng với trẻ em dưới bất kỳ danh nghĩa nào. Bộ luật Hình sự hiện hành, quy định tội hành hạ người lệ thuộc tại điều 140 với khung hình phạt tăng nặng khi nạn nhân dưới 16 tuổi và tội cố ý gây thương tích tại điều 134. Tòa án đã xử nhiều vụ theo các điều này. Vấn đề không phải là thiếu luật.

Vấn đề nằm sâu hơn khi nhiều người lớn thực sự tin rằng đánh đập là phương pháp giáo dục hợp lệ. Thành ngữ "thương cho roi cho vọt" không chỉ là câu nói mà dường như trở thành một hệ giá trị được thế hệ này truyền sang thế hệ khác, được hợp thức hóa bởi trật tự gia đình Nho giáo và chưa bao giờ được thay thế bởi một hệ giá trị mới đủ mạnh.

Điều đáng lo ngại hơn là những người từng bị bạo hành khi còn nhỏ có nguy cơ cao hơn trở thành người bạo hành trong chính gia đình của mình. Đây là một vòng lặp thế hệ mà nghiên cứu tâm lý học phát triển đã ghi nhận ở nhiều nền văn hóa khác nhau.

* Trẻ em là một trong những nhóm đối tượng yếu thế cần được bảo vệ. Vậy để hạn chế thấp nhất tình trạng bạo hành trẻ em, chúng ta cần làm gì thưa bà?

- Bạo hành trẻ em là hậu quả của sự thất bại đồng thời trên nhiều tầng: gia đình thiếu năng lực - hỗ trợ, cộng đồng thiếu cơ chế - ý thức phát hiện, hệ thống nhà nước thiếu nhân lực tuyến đầu - tốc độ can thiệp. Giải pháp đơn lẻ ở bất kỳ tầng nào cũng sẽ thất bại nếu không có phối hợp đồng bộ.

Ở tầng phòng ngừa, trọng tâm phải là thay đổi thực chất năng lực nuôi dạy con của cha mẹ, đặc biệt là các nhóm nguy cơ cao như cha mẹ trẻ lần đầu sinh con, cha mẹ đơn thân, người chăm sóc thay thế trong các gia đình tái hôn. Không phải bằng tờ rơi hay buổi tuyên truyền một lần mà bằng các chương trình có nội dung khoa học, có đo lường kết quả, được triển khai liên tục qua hệ thống y tế cơ sở và nhà trường.

Ở tầng phát hiện sớm, cần thiết lập nghĩa vụ báo cáo bắt buộc và kèm chế tài rõ ràng khi không thực hiện cho các nhóm chuyên môn thường xuyên tiếp xúc với trẻ. Đó là giáo viên mầm non và tiểu học, bác sĩ và điều dưỡng nhi khoa, cán bộ y tế thôn bản.

Luật Trẻ em đã có quy định về trách nhiệm thông báo nhưng chế tài với người bỏ qua trách nhiệm đó còn mờ nhạt. Cần lấp khoảng trống này. Kinh nghiệm ở nhiều quốc gia cho thấy phần lớn các vụ bạo hành nghiêm trọng đều có dấu hiệu cảnh báo trước. Đồng thời đều có người nhìn thấy nhưng không hành động vì không biết mình có nghĩa vụ pháp lý phải hành động.

Ở tầng thể chế, lực lượng cán bộ bảo vệ trẻ em cấp xã cần được chuyên nghiệp hóa thực chất. Hiện nay đây là vị trí kiêm nhiệm ở hầu hết địa phương, với thẩm quyền pháp lý không đủ để can thiệp khẩn cấp.

Cần học từ mô hình của Hàn Quốc và Phần Lan, nơi nhân viên công tác xã hội bảo vệ trẻ em là vị trí chuyên trách, được đào tạo bài bản. Cùng với có thẩm quyền pháp lý rõ ràng để tách trẻ khỏi môi trường nguy hiểm khi cần mà không phải chờ qua nhiều tầng thủ tục hành chính làm chậm phản ứng.

Ở tầng pháp lý, cần rà soát và rút ngắn quy trình đưa trẻ ra khỏi môi trường nguy hiểm trong trường hợp khẩn cấp. Hiện tại quy trình này còn phức tạp và kéo dài, trong khi cửa sổ an toàn của trẻ có thể đóng lại rất nhanh. Đây là điểm mà lập pháp có thể, cần điều chỉnh để cân bằng giữa quyền của cha mẹ và quyền sống của đứa trẻ. Khi hai quyền đó xung đột, quyền sống của trẻ phải được đặt lên trước.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Ông Nguyễn Anh Tuấn - Phó chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, Chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam - dự buổi đối thoại.

Phát biểu tại hội nghị, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng cho rằng các ý kiến của công nhân, người lao động thể hiện tinh thần trách nhiệm, tâm huyết không chỉ đối với quyền lợi của bản thân, mà còn với sự phát triển chung của Hà Nội.

Trên cơ sở các ý kiến đề xuất cụ thể, ông Thắng đề nghị lãnh đạo các sở, ban, ngành theo đúng chức năng và nhiệm vụ, phải giải đáp trực tiếp, cụ thể, rõ ràng ngay tại hội trường.

Đối với những vấn đề phức tạp, cần sự phối hợp liên ngành hoặc vượt quá thẩm quyền của TP, các đơn vị phải ghi nhận nghiêm túc, báo cáo chi tiết để xem xét và trả lời bằng văn bản cho người lao động trong thời gian sớm nhất, tuyệt đối không hứa suông, không né tránh.

"Tinh thần là không để các kiến nghị sau đối thoại chỉ dừng lại ở hội trường, mà phải được cụ thể hóa bằng các nhiệm vụ, giải pháp và kết quả thực chất" - Chủ tịch Hà Nội nói.

Người đừng đầu UBND TP Hà Nội cho biết hiện TP xác định phát triển kinh tế phải đi đôi với chăm lo đời sống nhân dân, không đánh đổi an sinh xã hội, môi trường sống và quyền lợi chính đáng của người lao động lấy tăng trưởng đơn thuần.

Các sở, ngành tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp đào tạo nghề, nâng cao kỹ năng số, kỹ năng ứng dụng công nghệ mới cho người lao động để thích ứng quá trình chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và tự động hóa. Đồng thời tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, hỗ trợ doanh nghiệp phát triển sản xuất, tạo việc làm ổn định và nâng cao thu nhập cho người lao động.

Về cải cách thủ tục hành chính, TP sẽ tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng dữ liệu số trong giải quyết các thủ tục về bảo hiểm xã hội, y tế, lao động, việc làm theo hướng giảm thời gian, chi phí và tạo thuận lợi tối đa cho người dân, doanh nghiệp.

Đối với vấn đề nhà ở công nhân, ông Thắng nhấn mạnh Hà Nội sẽ triển khai nghiêm túc chủ trương phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê dành cho người thu nhập thấp và công nhân lao động.

Trong đó, định hướng chuyển mạnh từ phát triển nhà ở để bán sang phát triển cân bằng giữa nhà ở bán, nhà ở thuê và thuê mua. Ưu tiên phát triển quỹ nhà ở cho thuê giá phù hợp dành cho công nhân, lao động trẻ và lao động ngoại tỉnh.

Phát biểu tại hội nghị, Chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam Nguyễn Anh Tuấn đánh giá cao việc lãnh đạo Hà Nội duy trì thường xuyên hoạt động gặp gỡ, đối thoại với công nhân lao động trong nhiều năm qua.

Ông Tuấn cho rằng hiện các vấn đề được công nhân quan tâm hiện nay như nhà ở, trường học cho con em, an toàn thực phẩm, bảo hiểm xã hội, đào tạo nghề, hay đào tạo lại lao động đều là những vấn đề chung của người lao động tại nhiều địa phương.

Từ thực tiễn đó, Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam xác định 4 nhóm nhiệm vụ trọng tâm để chăm lo cho đoàn viên, người lao động trong thời gian tới.

Trong đó, sẽ tiếp tục triển khai các dự án nhà ở cho công nhân thuê theo quy định của Luật Nhà ở và Luật Công đoàn.

Cụ thể, hiện Tổng liên đoàn đang triển khai 18 dự án trên cả nước. Tổng liên đoàn cũng đề xuất sử dụng nguồn tài chính công đoàn để đầu tư xây dựng nhà ở xã hội cho thuê và mong muốn Hà Nội quan tâm bố trí quỹ đất để triển khai các dự án phục vụ công nhân lao động.

Đối với công nhân bị tai nạn lao động, mắc bệnh hiểm nghèo, Tổng liên đoàn dự kiến dành nguồn kinh phí khoảng 100 tỉ đồng thông qua Quỹ Tấm lòng vàng để hỗ trợ công nhân có hoàn cảnh khó khăn ngay sau Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ XIV.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Sáng 28/5, một bài đăng trên mạng xã hội thu hút sự chú ý khi chủ tài khoản phản ánh vụ việc bị bỏng nặng trong lúc sử dụng dịch vụ gội đầu dưỡng sinh tại W. ở Hà Nội.

Chị Nguyễn Thị Mai Anh (44 tuổi, nạn nhân) chia sẻ với Tri Thức vụ việc xảy ra vào khoảng 13h ngày 22/5, lúc chị Anh sử dụng dịch vụ gội đầu tại cơ sở nói trên. Ít phút sau, chị bất ngờ nghe tiếng "đoàng".

Choàng tỉnh sau giấc ngủ ngắn, chị thấy nồi xông hơi đã phát nổ. Sau đó, một số vùng cơ thể bị nóng rát. Vì quá hoảng hốt, nữ khách hàng đến khu cấp cứu của bệnh viện tư, sau đó chuyển viện sang một bệnh viện đa khoa khác để tiếp tục điều trị.

"Bác sĩ chẩn đoán tôi bị bỏng nước sôi 3% độ 1, 2 ở tay phải, vùng nách, ngực phải, gáy và toàn bộ vùng cổ", chị nói.

Chị Anh đề nghị chủ spa bồi thường thiệt hại song yêu cầu không được chấp nhận.

Chị Anh cho biết thêm trước thời điểm xảy ra tai nạn, nhân viên spa từng phản ánh với chủ cơ sở về việc nồi xông hơi xuất hiện dấu hiệu hư hỏng, không còn đảm bảo an toàn. Tuy nhiên, thiết bị này vẫn tiếp tục được sử dụng cho khách hàng. Sau sự cố, hai bên phát sinh tranh cãi liên quan đến trách nhiệm bồi thường.

Nạn nhân được hoàn tiền thẻ thành viên trị giá 1,4 triệu đồng, đồng thời đề nghị phía spa chịu trách nhiệm đối với tổn thất sức khỏe và tinh thần. Tuy nhiên, hai bên chưa đạt được thỏa thuận. Hiện vụ việc tiếp tục nhận nhiều sự quan tâm và tranh luận trên các diễn đàn liên quan đến dịch vụ làm đẹp, chăm sóc sức khỏe.

Trên thế giới, nhiều nghiên cứu khoa học đã ghi nhận và cảnh báo về nguy cơ tai nạn liên quan đến các thiết bị tạo hơi nước áp suất cao, như nồi xông hơi thường được sử dụng trong các cơ sở làm đẹp.

Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Burns Open năm 2025, phân tích các ca chấn thương do nổ nồi áp suất tại Thổ Nhĩ Kỳ, cho thấy phần lớn nạn nhân bị bỏng độ 2 và độ 3 tại các vùng cổ, ngực, tay và mặt – những khu vực dễ tiếp xúc trực tiếp với hơi nước siêu nhiệt. Nhóm nghiên cứu cho rằng nguyên nhân phổ biến đến từ lỗi kỹ thuật hoặc việc tiếp tục sử dụng thiết bị đã có dấu hiệu hư hỏng, mất an toàn.

Trong khi đó, một bài tổng quan đăng trên European Journal of Plastic Surgery năm 2022 do bác sĩ Sebastian Holm và cộng sự thực hiện chỉ ra rằng bỏng do hơi nước thường nghiêm trọng hơn nhiều so với biểu hiện bên ngoài, do hơi nóng có khả năng xuyên sâu vào mô mềm, gây tổn thương kéo dài và làm tăng nguy cơ để lại sẹo.

Không chỉ gây tổn thương da, các chuyên gia còn cảnh báo hơi nước áp suất cao có thể ảnh hưởng đến mắt và đường hô hấp nếu người dùng tiếp xúc hoặc hít phải lượng lớn khí nóng trong không gian kín.

Từ những rủi ro trên, bác sĩ Sebastian khuyến cáo người dân nên lựa chọn cơ sở làm đẹp uy tín, có quy trình kiểm định và bảo trì thiết bị định kỳ. Khi phát hiện các dấu hiệu bất thường như rò rỉ hơi nước, tiếng động lạ hoặc nhiệt độ tăng đột ngột, cần ngừng sử dụng thiết bị ngay để đảm bảo an toàn.

Chọn cơ sở uy tín

Ưu tiên spa, cơ sở làm đẹp có giấy phép rõ ràng, thương hiệu uy tín. Tránh các cơ sở "chui", thiết bị cũ, xuống cấp hoặc lắp đặt thiếu an toàn.

Phát hiện bất thường, dừng ngay:

Trong quá trình sử dụng dịch vụ, nếu thấy quá nóng, rát hoặc nghe tiếng động lạ từ máy móc, cần yêu cầu dừng ngay. Không nên cố chịu đựng vì nghĩ đó là "hiệu quả".

Xử lý khi bị bỏng

Làm mát ngay vùng da bị bỏng bằng nước sạch mát trong 15–20 phút. Tuyệt đối không dùng đá lạnh hoặc bôi các chất như kem đánh răng, dầu, mỡ… vì có thể khiến vết thương nặng hơn và dễ nhiễm trùng.

Bảo vệ vết thương

Che nhẹ bằng gạc sạch hoặc vải vô trùng, không chọc vỡ bóng nước. Sau đó nhanh chóng đến cơ sở y tế để được xử lý đúng cách.

Làm đẹp là nhu cầu chính đáng, nhưng an toàn sức khỏe luôn phải đặt lên hàng đầu. Hãy tỉnh táo trước quảng cáo và chủ động bảo vệ bản thân.

Tin Gốc: Người Đưa Tin