Cựu thủ tướng Thái Lan Thaksin Shinawatra, 76 tuổi, sáng 11/5 được phóng thích khỏi nhà tù trung tâm Klong Prem ở Bangkok trước thời hạn và sẽ đeo thiết bị giám sát điện tử thêm 4 tháng quản chế.
Hình ảnh hàng trăm người ủng hộ mặc áo đỏ và reo hò mừng rỡ khi thấy ông Thaksin bước ra từ cổng nhà tù cho thấy người đàn ông này vẫn có sức ảnh hưởng lớn tại Thái Lan, dù đã dành phần lớn thời gian suốt 20 năm qua sống lưu vong và 8 tháng gần đây ở trong tù.
Ông Thaksin giữ chức thủ tướng Thái Lan từ năm 2001 nhưng bị lật đổ trong cuộc đảo chính quân sự năm 2006. Dù vậy, gia tộc Shinawatra và đảng Pheu Thai của ông vẫn gần như thống trị chính trường Thái Lan gần hai thập kỷ qua, với 4 người lên làm thủ tướng và nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ cử tri vùng nông thôn, những người thường mặc áo đỏ biểu tượng cho phong trào.
Trong những ngày gần đây, việc ông được phóng thích sớm là tin tức gây chú ý lớn ở Thái Lan. Đảng Pheu Thai đã tuyên bố Thaksin từ nay sẽ lui về hậu trường, nhưng điều đó vẫn không thể ngăn cản giới truyền thông suy đoán sôi nổi về vai trò của ông trong chính trường Thái Lan sau này.
Điều này không phải không có cơ sở. Kể từ khi đắc cử thủ tướng vào tháng 1/2001, Thaksin, một tỷ phú tự thân, đã tìm cách tái định hình đất nước và giành được sự ủng hộ rộng rãi của tầng lớp lao động Thái Lan.
Với sự ủng hộ của cử tri vùng nông thôn, đảng Pheu Thai và các tiền thân trước đó của tổ chức chính trị này đã liên tiếp giành chiến thắng trong các cuộc bầu cử. Tuy nhiên, trong mắt tầng lớp tinh hoa thân quân đội và hoàng gia ở Thái Lan, đường lối dân túy của ông bị coi là mối đe dọa đối với trật tự xã hội truyền thống.
Điều đó đã dẫn đến những phán quyết bất lợi của Tòa án Hiến pháp Thái Lan nhắm vào các đồng minh của Thaksin, các cuộc biểu tình bạo lực trên đường phố và một cuộc đảo chính quân sự vào năm 2014.
Nhưng Thaksin không chịu lùi bước. Dù phải sống lưu vong, ông vẫn tiếp tục điều hành đảng của mình từ nước ngoài. Sau khi đạt “thỏa hiệp lớn” với các đối thủ thuộc phe bảo thủ, ông đã về nước vào năm 2023 để trực tiếp lãnh đạo đảng một khi lực lượng này quay trở lại nắm quyền.
Theo bình luận viên Janathan Head của BBC, ông Thaksin dường như không thể chấp nhận việc lùi về hậu trường, bất chấp những tuyên bố rằng ông muốn dành nhiều thời gian hơn cho các cháu của mình.
Nhưng trong hơn một năm qua, chính trường Thái Lan đã chứng kiến rất nhiều biến động. Ông Thaksin bị bỏ tù hồi tháng 9 năm ngoái, sau khi Tòa án Tối cao Thái Lan phán quyết rằng 6 tháng ông ở trong bệnh viện cảnh sát sau khi về nước chỉ là khoảng thời gian trốn tránh thi hành án tù.
Phán quyết này được đưa ra chưa đầy hai tuần sau khi chính phủ liên minh do đảng Pheu Thai lãnh đạo sụp đổ và Tòa án Hiến pháp cách chức thủ tướng của con gái ông, bà Paetongtarn Shinawatra, sau bê bối liên quan đến cuộc điện đàm bị rò rỉ giữa bà với lãnh đạo Campuchia Hun Sen về việc giải quyết tranh chấp biên giới hai nước.
Trong khi ông Thaksin ngồi tù, đảng Pheu Thai đã chứng kiến kết quả bầu cử tồi tệ nhất từ trước đến nay trong cuộc tổng tuyển cử tháng 2. Đảng này bị đẩy xuống vị trí thứ ba, sau đảng Nhân dân cải cách và bị lu mờ bởi đảng Bhumjaithai. Pheu Thai buộc phải chấp nhận vị trí đối tác liên minh nhỏ trong chính phủ mới của Thủ tướng Anutin Charnvirakul.
Theo nhà phân tích chính trị Ken Lohatepanont, ông Thaksin sau khi ra tù sẽ bước vào môi trường chính trị mới.
“Pheu Thai đã bị gạt ra ngoài lề, giờ đây chỉ được xem là một đảng tầm trung. Thách thức mà ông Thaksin và đảng của mình phải đối mặt có quy mô khác hẳn so với trước đây”, Lohatepanont cho hay.
Sau khi kết thúc 4 tháng quản chế, ông Thaksin hoàn toàn có thể quay trở lại chính trường. Tuy nhiên, Pheu Thai giờ đây sẽ phải quyết định liệu sự trở lại của ông Thaksin sẽ là “liều thuốc kích thích” cho đảng, hay họ sẽ phải tập trung hơn vào thế hệ lãnh đạo trẻ, Ken đánh giá.
Dù vậy, sự nổi tiếng của Thaksin vẫn được thể hiện rõ ràng bên ngoài nhà tù, nơi những người ủng hộ ông đã tập trung. Một trong số họ, Maysa Lombuarot, đã lái xe 700 km để chứng kiến khoảnh khắc cựu thủ tướng được tự do.
“Hôm nay tôi mang đến cho ông ấy 20 kg vải. Tôi biết ông ấy thích chúng. Giờ ông ấy đã tự do, tôi muốn ông ấy ăn thứ gì đó ngon lành”, Maysa nói, thêm rằng hy vọng ông Thaksin sẽ tiếp tục sự nghiệp chính trị của mình.
“Tôi muốn ông ấy giúp đỡ đất nước, giúp đỡ những người đang phải chịu đựng rất nhiều hiện nay. Chỉ có ông ấy mới có thể thực hiện những gì ông ấy đã hứa”, Maysa tiếp tục.
Theo Hãng tin AFP, ngày 22-4, tỉ phú tiền điện tử Justin Sun đệ đơn kiện Công ty World Liberty Financial - do các con trai của Tổng thống Mỹ Donald Trump là Donald Jr. và Eric Trump sáng lập.
Trong hồ sơ gửi tòa án liên bang tại San Francisco (bang California, Mỹ), tỉ phú gốc Trung Quốc này cho biết đã mua số tiền điện tử WLFI trị giá 45 triệu USD - loại tiền điện tử do World Liberty Financial ra mắt vào tháng 10-2024.
Để ghi nhận khoản đầu tư của ông Sun vào thời điểm WLFI còn ít được chú ý, các giám đốc công ty đã bổ nhiệm ông làm cố vấn và tặng thêm 1 tỉ token WLFI.
Doanh số bán ra sau đó tăng tốc. Đến tháng 3-2025, World Liberty Financial thông báo đã bán được số tiền điện tử trị giá 550 triệu USD.
Ông Sun cũng mua vài triệu USD đồng $TRUMP - đồng tiền ảo do ông Donald Trump tung ra thị trường chỉ vài giờ trước lễ nhậm chức tổng thống nhiệm kỳ hai vào tháng 1-2025.
Vị tỉ phú này còn được mời tham dự tiệc tại Washington vào tháng 5-2025 dành cho 220 cổ đông lớn nhất của $TRUMP.
Đồng WLFI ra mắt thị trường giao dịch ngày 1-9-2025 và hiện đã được niêm yết công khai, nhưng giá đã giảm mạnh từ 0,46 USD xuống còn 0,08 USD/đồng.
Ông Sun khẳng định tài sản của ông tại World Liberty Financial bị công ty đơn phương đóng băng, khiến ông không thể bán lại bất kỳ tài sản nào.
Theo ông, các giám đốc điều hành còn đe dọa sẽ phá hủy toàn bộ tài sản nếu ông khởi kiện. Ông đang yêu cầu hủy lệnh đóng băng và bồi thường thiệt hại.
Ông Sun là người sáng lập nền tảng tiền điện tử TRON, từng gây chú ý toàn cầu vào tháng 11-2024 khi chi 6,2 triệu USD mua một tác phẩm nghệ thuật - một quả chuối dán băng keo lên tường - rồi ăn luôn quả chuối đó.
Ngày 22-4, ông Eric Trump - con trai Tổng thống Trump và đồng sáng lập World Liberty Financial - viết trên mạng xã hội rằng thứ duy nhất buồn cười hơn vụ kiện này là việc bỏ ra 6 triệu USD cho một quả chuối dán tường.
Giữa tháng 4, World Liberty Financial cũng đăng bài cáo buộc ông Sun đưa ra những cáo buộc vô căn cứ nhằm che đậy hành vi sai trái của chính mình.
Sự việc xảy ra tại sân bay Split ở Croatia hôm 16/5, khi máy bay Airbus A220-300 của hãng hàng không Croatia Airlines đang chạy đà cất cánh. Video hiện trường cho thấy chiếc A220 mở phanh gió và kích hoạt hệ thống đảo chiều lực đẩy động cơ để phanh hãm, sau đó trượt trên đường băng và lao ra bãi cỏ bên cạnh.
Luồng khí xả từ động cơ khiến nước trên mặt đường băng bốc hơi, bao trùm một phần phi cơ. Máy bay A220 đâm trúng đèn và biển báo trên bãi cỏ, trước khi dừng hẳn lại.
Vào thời điểm xảy ra sự cố, trên máy bay có 130 hành khách và 5 thành viên phi hành đoàn. Tất cả đều sơ tán an toàn và không có thương vong. Sân bay Split phải dừng hoạt động để đội cứu hộ đưa máy bay về khu vực kỹ thuật và kiểm tra đường băng.
Giới chức địa phương cho biết máy bay bị hư hại, song chưa công bố nguyên nhân dẫn tới sự việc. Hãng hàng không Croatia Airlines khẳng định phi công đã hủy cất cánh theo đúng quy trình, báo cáo sơ bộ cho thấy máy bay di chuyển với vận tốc cao trước khi phi công kích hoạt phanh khẩn cấp.
Chiếc Airbus A220-300 gia nhập Croatia Airlines vào tháng 6/2025 trong khuôn khổ chương trình hiện đại hóa đội bay của hãng.
Phi công có thể hủy cất cánh và dừng máy bay trên đường băng nếu nghi ngờ có sự cố xảy ra, nhận được cảnh báo hoặc lo ngại về an toàn. Quy trình này chỉ được tiến hành dưới ngưỡng tốc độ nhất định, tùy thuộc vào khối lượng cất cánh và điều kiện tại sân bay. Nếu vượt quá tốc độ cho phép phanh hãm an toàn, tổ bay sẽ phải cho phi cơ cất cánh và tìm cách hạ cánh khẩn cấp sau đó.
Airbus A220 là dòng máy bay được chế tạo từ năm 2012 đến nay, với 506 chiếc đã xuất xưởng. Phiên bản A220-300 có tối đa 160 ghế ngồi, tốc độ hành trình 820-900 km/h, trần bay 12.500 m và tầm bay 6.300 km.
Vụ đấu súng xảy ra vào chiều 4.5 gần Đài tưởng niệm Washington khi các sĩ quan mặc thường phục phát hiện một đối tượng tình nghi có súng và gọi chi viện. Đối tượng đã nổ súng chống trả trong lúc bỏ chạy, theo tờ Politico.
Nghi phạm sau đó bị bắt và được đưa đến bệnh viện nhưng chưa rõ tình hình. Lực lượng an ninh thu hồi một khẩu súng từ người này. Một đứa trẻ tại khu vực bị thương nhưng không nguy hiểm đến tính mạng.
Phó giám đốc Mật vụ Mỹ Matthew Quinn cho biết đoàn xe của Phó tổng thống J.D. Vance đã đi qua khu vực này không lâu trước khi vụ nổ súng xảy ra. Ông nói rằng lực lượng chức năng chưa xác định động cơ của nghi phạm nhưng đang điều tra liệu đối tượng có nhắm vào tổng thống hay không.
Vụ việc xảy ra vào cuối buổi chiều gần khu National Mall và Đài tưởng niệm Washington, một khu vực an ninh thường đông đúc khách du lịch và nhân viên văn phòng.
Theo tờ The Washington Post, Nhà Trắng đã ra lệnh phong tỏa tạm thời khi vụ việc xảy ra. Mật vụ đã sơ tán một số thành viên đoàn báo chí từ khu vườn phía bắc Nhà Trắng đến phòng họp báo của tòa bạch ốc.
Vụ nổ súng diễn ra trong bối cảnh lo ngại gia tăng về bạo lực chính trị, khoảng một tuần sau khi một tay súng cố gắng vượt qua vòng vây an ninh tại bữa tiệc thường niên của các phóng viên Nhà Trắng ở Washington D.C, trong một nỗ lực được cho là nhằm ám sát Tổng thống Donald Trump.
Vụ nổ súng này cũng xảy ra chỉ vài tháng sau khi một tay súng nổ súng vào 2 thành viên Vệ binh Quốc gia cách Nhà Trắng vài dãy nhà, làm một người bị thương nặng và một người thiệt mạng.
Chánh văn phòng Nhà Trắng Susie Wiles đã triệu tập một cuộc họp vào tuần trước với nhóm điều hành Nhà Trắng, Cơ quan Mật vụ và lãnh đạo Bộ An ninh Nội địa để thảo luận về "nghi thức và thông lệ" cho các sự kiện lớn liên quan đến tổng thống sau vụ nổ súng tại bữa tiệc báo chí.
