Theo báo cáo về tác động kinh tế – xã hội của dòng sinh viên quốc tế do Trung tâm Nghiên cứu và Đào tạo Di cư (MRTC) công bố ngày 11/5, khoảng 71% du học sinh đang làm thêm trong lĩnh vực ăn uống và lưu trú – vốn đòi hỏi trình độ thấp. Với nhóm sinh viên đại học 19-24 tuổi, tỷ lệ này lên tới 81,6%.
Theo MRTC, xu hướng này do sinh viên muốn tìm việc làm thêm vào khung giờ phù hợp (54,4%), và kiếm tiền trang trải sinh hoạt (24,8%). Tuy nhiên, những công việc như vậy không giúp họ tích lũy kinh nghiệm cho sự nghiệp trong tương lai.
Ngoài ra, 41,9% chọn nhận lương bằng tiền mặt, không khai báo với cơ quan chức năng, được cho là “lao động chui”. Nhà chức trách nhìn nhận một trong những lý do là để “lách” quy định về bảo hiểm.
Hiện, du học sinh Hàn Quốc phải đóng bảo hiểm y tế bắt buộc là 150.000 won (2,6 triệu đồng) mỗi tháng. Nhưng nếu thu nhập hàng năm dưới 3,6 triệu won, họ được giảm 50%.
Để được đóng mức thấp, nhiều sinh viên chọn nhận lương bằng tiền mặt, không kê khai. Nhưng cũng vì thế, họ ngại lên tiếng khi bị nợ, quỵt lương.
Ngoài ra, du học sinh đối mặt với nguy cơ bị đối xử bất bình đẳng. Juan Paez Rubiano, sinh viên người Colombia, đang làm phục vụ tại một nhà hàng ở khu Apgujeong, Seoul, kể từng bị cho nghỉ việc ngay trong ngày đầu tiên vì khó giao tiếp với khách hàng. Một số khách Hàn Quốc từ chối nói chuyện với nhân viên nước ngoài, thậm chí quát mắng. Anh cũng hai lần phải nghỉ việc vì bị cấp trên quấy rối.
Cơ quan khảo sát nhận định điều này cho thấy sinh viên quốc tế thường được coi là nguồn lao động giá rẻ, ít gây ra trở ngại với chủ lao động ngay cả khi nhận mức lương tối thiểu. Nhóm này đang giữ vai trò quan trọng với ngành dịch vụ ở Hàn Quốc.
Để cải thiện thực trạng, MRTC đề xuất xây dựng hệ thống quản lý việc làm bán thời gian, đồng thời nới lỏng một số quy định, điều chỉnh ngưỡng thu nhập liên quan đến bảo hiểm y tế hay giới hạn về khoảng cách đến nơi làm việc.
Hàn Quốc đang là điểm đến du học hấp dẫn ở khu vực châu Á, khi hoàn thành mục tiêu đạt 300.000 du học sinh sớm hai năm so với kế hoạch. Trong đó, du học sinh Việt chiếm hơn 1/3, với gần 108.000 người.
Hội thảo khoa học quốc gia Kinh tế - Tài chính Việt Nam thường niên lần thứ 2 (VCFE 2026) diễn ra tại Trường đại học Tôn Đức Thắng chiều 17-7.
Chia sẻ tại hội thảo, PGS.TS Nguyễn Đình Thọ - Phó viện trưởng Viện Chiến lược, Chính sách nông nghiệp và môi trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường - cho rằng việc Việt Nam đưa thị trường carbon vào vận hành từ ngày 29-6 mở ra nhu cầu lớn về nguồn nhân lực am hiểu tài chính xanh, tài chính khí hậu.
Điều này đòi hỏi các trường đại học tăng cường gắn kết đào tạo với thực tiễn và doanh nghiệp để chuẩn bị cho sinh viên.
Theo ông, hơn 2.000 doanh nghiệp thuộc diện kiểm kê khí nhà kính sẽ phải thực hiện các quy định về hạn ngạch phát thải, tạo ra nhu cầu lớn về nhân lực am hiểu cơ chế giao dịch, quản trị phát thải và tài chính xanh.
Ngoài ra, thị trường carbon còn tác động trực tiếp đến năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam trong thương mại quốc tế.
Nếu doanh nghiệp thép, xi măng, hóa chất... không đáp ứng các yêu cầu về phát thải, hàng hóa xuất khẩu sang châu Âu có thể phải chịu chi phí bù trừ carbon rất lớn theo cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM).
"Vì vậy trong bối cảnh doanh nghiệp Việt Nam đẩy mạnh chuyển đổi xanh và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, các bạn sinh viên khối ngành kinh tế - tài chính cần chủ động trang bị kiến thức về thị trường carbon, tài chính khí hậu và các quy định mới trong thương mại quốc tế để nắm bắt cơ hội nghề nghiệp", ông Thọ nhận định.
Chia sẻ tại hội thảo, bà Phạm Minh Hương - Chủ tịch IPA Group - cho rằng thách thức lớn ở Việt Nam trong việc thu hút và giữ chân dòng vốn đầu tư hiện nay là thiếu lực lượng lao động được đào tạo theo những chuẩn mực mới của nền kinh tế số và phát triển bền vững.
"Doanh nghiệp cũng đang phải xây dựng những chuẩn mực mới để thích ứng với chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Vì vậy sinh viên cần được đào tạo theo các chuẩn mực này ngay từ khi còn trên giảng đường để đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động", bà Hương nói.
Trong bối cảnh các nhà đầu tư ngày càng coi trọng các tiêu chuẩn về chuyển đổi số và phát triển xanh, doanh nghiệp không chỉ được đánh giá qua kết quả tài chính mà còn ở năng lực quản trị, khả năng ứng dụng công nghệ và thực hiện các tiêu chuẩn phát triển bền vững, đây cũng là những yêu cầu mới đối với nguồn nhân lực.
"Trong thời đại AI, việc tiếp cận tri thức trở nên dễ dàng hơn, nhưng AI chỉ phát huy hiệu quả khi người học có nền tảng kiến thức, tư duy phản biện và kỷ luật học tập.
Vì vậy, nhà trường cần chú trọng đào tạo những năng lực cốt lõi như tư duy số và khả năng thích ứng, giúp sinh viên đáp ứng yêu cầu của doanh nghiệp và nền kinh tế trong giai đoạn chuyển đổi số, chuyển đổi xanh", bà Hương nhận định.
Ngày 30.5, hơn 100 học sinh đã tham gia chương trình trải nghiệm về ngành nghề nông thôn do Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM tổ chức.
Tham gia chương trình, các em được trải nghiệm hoạt động làm muối tại cánh đồng muối xã Long Điền, tham quan một số tượng phục dựng, tranh ảnh triển lãm làng nghề, nghề truyền thống.
Các em đặc biệt thích thú tham quan một số gian hàng giới thiệu về nghề, làng nghề truyền thống như: Bánh tráng An Ngãi, bánh hỏi An Nhứt, muối An Ngãi, bánh tét bắp Đất Đỏ, sò ốc mỹ nghệ Vũng Tàu, đan lát Long Hải…
Ông Vũ Ngọc Đăng, Chi cục trưởng Chi cục phát triển nông thôn TP.HCM, cho biết thông qua hình thức trải nghiệm thực tế, chương trình hướng đến mục tiêu lan tỏa thông điệp giữ gìn, bảo tồn và phát triển các ngành nghề nông thôn; giáo dục tình yêu quê hương, truyền thống văn hóa dân tộc; đồng thời khơi dậy tinh thần sáng tạo, định hướng nghề nghiệp và khuyến khích khởi nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp - nông thôn đối với thế hệ trẻ.
Thông qua chương trình, Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM kỳ vọng góp phần tạo hiệu ứng truyền thông tích cực trong cộng đồng, đặc biệt là giới trẻ về vai trò của ngành nghề nông thôn trong phát triển kinh tế - văn hóa địa phương.
Thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm làng nghề; tạo động lực để các hộ ngành nghề nông thôn tiếp tục duy trì sản xuất, nâng cao thu nhập và giữ gìn bản sắc văn hóa truyền thống trong bối cảnh hội nhập và phát triển.
Chương trình cũng là một trong những hoạt động cụ thể nhằm triển khai hiệu quả các chủ trương của Chính phủ về bảo tồn và phát triển ngành nghề nông thôn giai đoạn 2021 - 2030 gắn với giáo dục trải nghiệm, phát triển du lịch nông thôn và xây dựng nông thôn mới bền vững.
Đặc biệt, sau mỗi đợt trải nghiệm, học sinh sẽ tham gia viết bài thu hoạch, nhật ký trải nghiệm, trình bày ý tưởng bảo tồn và phát triển ngành nghề nông thôn; tham gia chụp ảnh, vẽ tranh về nghề truyền thống.
Các bài viết, hình ảnh tiêu biểu sẽ được chọn lọc để xuất bản thành sách giới thiệu về ngành nghề nông thôn trên địa bàn TP.HCM
Ngày 10-4, tại kỳ họp thứ 2 (chuyên đề), HĐND tỉnh Đồng Nai đã thông qua nghị quyết quy định chính sách thu hút, hỗ trợ nguồn nhân lực chất lượng cao về làm việc tại Trường đại học Đồng Nai giai đoạn 2026-2030.
Theo nghị quyết, tỉnh Đồng Nai sẽ chi trả hỗ trợ một lần bằng ngân sách nhà nước với mức 400 triệu đồng/người đối với giáo sư, 350 triệu đồng/người đối với phó giáo sư và 300 triệu đồng/người đối với tiến sĩ.
Trường hợp một người thuộc nhiều đối tượng thì chỉ được nhận mức cao nhất.
Chính sách này cũng áp dụng hỗ trợ cho đội ngũ cán bộ, viên chức đang làm việc tại Trường đại học Đồng Nai có trình độ tương đương.
Để được hưởng mức hỗ trợ trên, người được hưởng chính sách trên phải đáp ứng điều kiện về độ tuổi (nam không quá 55 tuổi, nữ không quá 52 tuổi tại thời điểm nộp hồ sơ) và tốt nghiệp đúng chuyên ngành với nhu cầu cần thu hút của Trường đại học Đồng Nai.
Quy định thu hút nguồn nhân lực cũng yêu cầu văn bằng do nước ngoài cấp phải được Bộ Giáo dục và Đào tạo hoặc cơ quan có thẩm quyền công nhận.
Người thụ hưởng chính sách trên bắt buộc phải ký cam kết làm việc từ đủ 6 năm liên tục trở lên tại trường.
Nghị quyết cũng quy định rõ trách nhiệm bồi thường hoàn trả kinh phí đối với trường hợp tự ý chuyển công tác, nghỉ việc hoặc bị kỷ luật buộc thôi việc trong thời gian cam kết.
Trường hợp đã được nhận hỗ trợ phải bồi thường 100% kinh phí đã nhận nếu bị kỷ luật buộc thôi việc trong vòng 3 tháng kể từ ngày tuyển dụng.
Ngoài ra mức bồi thường cũng chia nhiều mức nếu thời gian công tác chưa đảm bảo thời gian đã cam kết.
