Cuối tuần trước, Hà Nội phê duyệt đề án phát triển theo hướng tiệm cận “chuẩn quốc tế” với hai trường THPT chuyên Chu Văn An và Hà Nội – Amsterdam, ngay lập tức gây bàn luận trên các diễn đàn.
TS Nguyễn Quang Minh, chuyên gia giáo dục quốc tế và là Giám định viên Hội đồng các trường Quốc tế (CIS), cho rằng đây là hướng đi cần thiết.
Ông đánh giá đề án của hai trường có sự học hỏi từ các mô hình đào tạo tài năng ở Singapore, Nhật Bản, Hàn Quốc, Mỹ và Anh, song không sao chép máy móc mà vẫn giữ “tinh thần trường công” với ngân sách nhà nước làm nền tảng.
Các mục tiêu như tăng cường nghiên cứu khoa học, trí tuệ nhân tạo, học tập dự án và hội nhập học thuật quốc tế là phù hợp với yêu cầu phát triển nguồn nhân lực trong bối cảnh mới.
Chuyên gia cũng đánh giá cao việc sử dụng khái niệm “tiệm cận quốc tế”, thay vì ngay lập tức khẳng định sẽ trở thành một “trường chuẩn quốc tế”.
“Đây là cách tiếp cận thận trọng và thực tế, bởi giáo dục quốc tế không chỉ là câu chuyện chương trình hay chứng chỉ, mà là cả một hệ sinh thái học thuật, văn hóa và quản trị cần thời gian dài để hình thành”, ông Minh nói.
Điểm gây tranh luận nhất nằm ở tiêu chí cụ thể của trường chuyên Chu Văn An. Trường này đặt mục tiêu giai đoạn 2026-2030 có ít nhất 150 học sinh trúng tuyển đại học tại Anh, Mỹ, Australia và 80 em nhận học bổng quốc tế. Trường cũng tổ chức các hoạt động để hỗ trợ học sinh làm quen, chuẩn bị cho các kỳ thi, chương trình chuẩn hóa quốc tế như SAT, ACT, AP, IB… – vốn được nhiều đại học trên thế giới dùng như một tiêu chí xét tuyển đầu vào.
Theo ông Quang Minh, một ngôi trường xuất chúng không phải là nơi “dạy học sinh vào Harvard”, mà là nuôi dưỡng học sinh có nền tảng tư duy, năng lực nghiên cứu, khả năng tự học và thích nghi, để các em có đủ năng lực “vào Harvard”.
Lãnh đạo một trường THPT chuyên ở phía Nam nhìn nhận rằng việc du học, thi chứng chỉ SAT, AP… nên là kế hoạch của học sinh và gia đình, không nên là mục tiêu của trường chuyên.
Ông dẫn lại nhiệm vụ của trường chuyên được đề cập trong Luật Giáo dục, đó là phát hiện và bồi dưỡng học sinh có năng khiếu trong các môn học, tạo nguồn nhân tài cho đất nước.
“Học sinh trường chuyên đi du học không phải là điều xấu nhưng không nên dùng nguồn lực nhà nước để thúc đẩy điều đó”, ông nói.
Bởi dù còn hạn chế, trường chuyên đã và đang được ưu tiên hơn về ngân sách, đội ngũ giáo viên giỏi và những chính sách khác trong hệ thống giáo dục công lập nói chung.
“Việc phân bổ thêm ngân sách để tạo bệ phóng “tiếp cận quốc tế” cho một bộ phận nhỏ vốn đã được đầu tư nhiều hơn là thiếu công bằng cho số đông”.
PGS. TS quản lý giáo dục Trương Đình Thăng, Hiệu trưởng trường Cao đẳng Sư phạm Quảng Trị, cũng cảnh báo các mục tiêu “quốc tế hóa” có thể trở thành một cuộc đua thành tích, xem trường nào có nhiều học sinh đạt chứng chỉ, nghiên cứu khoa học… hơn. Khi đó, mô hình mới rất dễ lại đặt trọng tâm vào luyện thi, tăng áp lực cho học trò.
Ở chiều ngược lại, ông Đàm Quang Minh, Đồng chủ tịch khối Phổ thông, Tập đoàn giáo dục EQuest, thấy rằng cần đặt những tiêu chí về du học, chứng chỉ trong tổng thể định hướng hội nhập quốc tế của trường chuyên Chu Văn An.
Theo ông, đề án này theo đuổi mô hình tương tự một số trường công ở Singapore, khi triển khai các chương trình như tú tài quốc tế IB để học sinh tiếp cận chuẩn đầu ra toàn cầu. Ngoài ra, Việt Nam hiện chưa có đại học nào vào top 200 thế giới, nên học sinh “chỉ có lựa chọn du học” nếu muốn vào các trường như vậy.
Ông Minh cũng đánh giá cao việc đề án nhấn mạnh hỗ trợ học bổng cho học sinh khó khăn, để các em được tiếp cận chương trình quốc tế.
“Làm được điều này, các chương trình như IB sẽ không còn là đặc quyền của những gia đình giàu có”, ông nói.
Dù có góc nhìn khác nhau, các chuyên gia đều cho rằng hai trường nên thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp về chương trình, đội ngũ và tăng cường hợp tác quốc tế.
TS Nguyễn Quang Minh thấy cần xây dựng bộ tiêu chí đánh giá năng lực học thuật và nghiên cứu thực chất, bổ sung các chỉ số về sức khỏe tinh thần để bảo vệ học sinh, giúp các em phát triển toàn diện.
Đây cũng là quan điểm của PGS Trương Đình Thăng. Ông lưu ý các trường cân bằng giữa học thuật đỉnh cao và sức khỏe tinh thần của học sinh, hội nhập quốc tế và trách nhiệm đất nước, đào tạo cá nhân xuất sắc và xây dựng tinh thần phụng sự cộng đồng.
Các chuyên gia kỳ vọng hai đề án không chỉ nâng cao chất lượng đào tạo của trường chuyên công lập, mà còn mở thêm cơ hội để học sinh Việt Nam tiếp cận môi trường học thuật và chuẩn đầu ra quốc tế ngay trong nước.
Ngày 12-6, Viện Nghiên cứu châu Âu và châu Mỹ (Viện hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) phối hợp khoa lịch sử và quan hệ quốc tế Trường ĐH KHXH&NV (ĐHQG TP.HCM) tổ chức hội thảo "Tập hợp lực lượng của Mỹ giai đoạn 2017 - 2024 và những tác động đến thế giới".
Hội thảo nằm trong khuôn khổ nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp quốc gia "Sự tập hợp lực lượng của Mỹ từ năm 2017 đến năm 2030 và đối sách của Việt Nam".
Tại hội thảo, các chuyên gia, nhà khoa học tập trung phân tích những vấn đề lý luận và thực tiễn xoay quanh quá trình tập hợp lực lượng của Mỹ qua các đời chính quyền gần đây. Các tham luận gửi về hội thảo cho thấy dù mục tiêu kiềm chế Trung Quốc là động lực xuyên suốt, không thay đổi qua các nhiệm kỳ tổng thống, phương thức tập hợp lực lượng của Washington lại biến đổi căn bản.
Mỹ dần rời xa mô hình liên minh truyền thống dựa trên giá trị chung, chuyển sang những hình thức linh hoạt hơn - từ cách tiếp cận song phương mang tính giao dịch dưới nhiệm kỳ đầu của Tổng thống đương nhiệm Donald Trump, đến mạng lưới tiểu đa phương đan xen, chồng lấn như QUAD, AUKUS dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden.
Cam kết an ninh của Mỹ theo đó ngày càng gắn với mức độ đóng góp cụ thể của từng đồng minh, đối tác. Cuộc cạnh tranh nước lớn cũng mở rộng từ an ninh truyền thống sang công nghệ cao và bán dẫn, kéo theo quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu.
Điều này vừa mở ra cơ hội, vừa tạo áp lực "chọn bên" đối với các quốc gia tầm trung, trong đó có Việt Nam và khu vực Đông Nam Á.
Trao đổi với Tuổi Trẻ bên lề hội thảo, TS Nguyễn Tăng Nghị - Trưởng khoa lịch sử và quan hệ quốc tế - nhận định xu hướng tập hợp lực lượng mang tính giao dịch, đòi hỏi đồng minh "chia sẻ" nhiều hơn về chi tiêu quốc phòng lẫn kinh tế sẽ còn tiếp tục, dù tổng thống Mỹ thuộc Đảng Cộng hòa hay Dân chủ.
Trong bối cảnh đó, theo ông, chiến lược phòng ngừa rủi ro mà Việt Nam theo đuổi khoảng 10 năm qua đã cho thấy hiệu quả, tạo không gian và thời gian để điều chỉnh chính sách trước vòng xoáy cạnh tranh Mỹ - Trung.
Riêng về khoa học công nghệ, ông Nghị khẳng định Nghị quyết 57 là minh chứng cho sự chủ động của Việt Nam trong xây dựng chiến lược phát triển bán dẫn và AI, theo hướng tận dụng thế mạnh của cả Mỹ và Trung Quốc - đặc biệt Mỹ - để phục vụ sự phát triển của ngành công nghệ trong nước.
Chiều 16.7, trao đổi với phóng viên Báo Thanh Niên, thạc sĩ Phạm Thái sơn, Giám đốc Trung tâm Tuyển sinh và truyền thông Trường ĐH Công thương TP.HCM, cho biết từ hệ thống xét tuyển của Bộ GD-ĐT, trường có gần 83.000 thí sinh đăng ký xét tuyển năm nay.
So với năm ngoái, số thí sinh đăng ký xét tuyển vào trường giảm hơn 10.000 em. Nói về sự sụt giảm này, thạc sĩ Sơn cho rằng một phần nguyên nhân đến từ quy định nguồn xét tuyển khi yêu cầu thí sinh cần đạt tối thiểu 15 điểm 3 môn theo tổ hợp xét tuyển từ kỳ thi tốt nghiệp THPT mới đủ điều kiện xét tuyển ĐH.
Hiện nay, các trường chưa nhìn thấy dữ liệu tổng số nguyện vọng xét tuyển vào trường mình. Tuy nhiên, thạc sĩ Sơn cũng dự đoán tổng nguyện vọng xét tuyển vào trường năm nay có thể sẽ giảm do quy định giới hạn số lượng nguyện vọng đăng ký – năm nay mỗi thí sinh chỉ được đăng ký tối đa 15 nguyện vọng trong khi năm ngoái không giới hạn số lượng.
Vể dự báo điểm chuẩn xét kết quả thi tốt nghiệp THPT năm nay của trường, Giám đốc Trung tâm Tuyển sinh và truyền thông Trường ĐH Công thương TP.HCM, cho rằng sẽ tương tự như năm 2025. Trong đó, nhóm ngành kỹ thuật (như công nghệ kỹ thuật cơ khí, công nghệ kỹ thuật điện - điện tử, công nghệ kỹ thuật điều khiển và tự động hóa) có thể dao động từ 19-22 điểm.
Với nhóm ngành công nghệ, đặc biệt là công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo, khoa học dữ liệu và an toàn thông tin, điểm chuẩn được dự báo ở mức 22-24,5 điểm, tiếp tục thuộc nhóm ngành có sức cạnh tranh cao.
Các ngành thuộc khối kinh tế (như marketing, logistics và quản lý chuỗi cung ứng, thương mại điện tử, kinh doanh quốc tế, quản trị kinh doanh) được dự báo dao động từ 22-24,5 điểm. Trong khi đó, nhóm ngành luật và luật kinh tế có thể đạt 22,5 đến 23,5 điểm.
Các ngành ngôn ngữ Anh, ngôn ngữ Trung Quốc cũng được dự báo nằm trong khoảng 23,5-24 điểm nhờ nhu cầu nhân lực và sức hút ổn định trong nhiều năm gần đây. Riêng nhóm ngành du lịch, quản trị khách sạn và quản trị dịch vụ du lịch và lữ hành được dự báo từ 22-23 điểm, phản ánh xu hướng phục hồi mạnh của lĩnh vực dịch vụ và du lịch.
Cũng theo thạc sĩ Sơn, dự kiến điểm chuẩn xét học bạ THPT các ngành logistics và quản lý chuỗi cung ứng, marketing, luật kinh tế… sẽ từ mức 26,5-27,5; ngôn ngữ Anh, ngôn ngữ Trung Quốc ở tầm 27; công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo sẽ khoảng 25,5 điểm. Phương thức đánh giá năng lực ĐH Quốc gia TP.HCM, điểm chuẩn các ngành kỹ thuật và công nghệ ở mức dưới 750; nhóm kinh tế, du lịch, ngôn ngữ có thể trong khoảng 700-800 điểm…
Năm 2025, điểm chuẩn Trường ĐH Công thương TP.HCM theo phương thức thi tốt nghiệp THPT dao động từ 17-24,5 điểm. Trong đó, các ngành thuộc khối kinh tế – thương mại trên 23 điểm, riêng ngành logistics và quản lý chuỗi cung ứng có mức điểm cao nhất với mức điểm 24,5 điểm. Các ngành du lịch, luật và công nghệ thông tin có mức điểm chuẩn trên 23. Các ngành kỹ thuật công nghệ điểm dao động từ 18,5-23 điểm. Điểm chuẩn phương thức xét học bạ THPT (lớp 10, lớp 11 và lớp 12) từ 20,33-26,5 điểm; phương thức xét điểm thi đánh giá năng lực ĐH Quốc gia TP.HCM từ 607-800 điểm; phương thức xét điểm thi đánh giá năng lực chuyên biệt Trường ĐH Sư phạm TP.HCM từ 20,25-26,25 điểm.
Việt Nam nói chung và TP.HCM nói riêng đang trong tiến trình, từng bước đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học.
Câu chuyện học tiếng Anh hiệu quả luôn được quan tâm, không chỉ để thi, mà còn để áp dụng lâu dài trong công việc, cuộc sống. Tuy nhiên có những hiểu nhầm, ngộ nhận khá phổ biến khiến cho hành trình trên thêm áp lực không đáng có.
Đơn cử nhiều người vẫn tin rằng con trẻ phải được học tiếng Anh với giáo viên nước ngoài từ đầu để có "môi trường chuẩn", phải nói giọng giống y hệt người Anh hay người Mỹ thì mới coi là nói chuẩn và đạt điểm IELTS cao, mới được coi là học giỏi tiếng Anh. Thực tế có như vậy hay là một định kiến cần thay đổi?
14 giờ 30 ngày 14.7.2026, Báo Thanh Niên tổ chức Chương trình tư vấn trực tuyến chủ đề "Giáo viên Việt luyện nói tiếng Anh có chuẩn? Chia sẻ từ các gương mặt 9.0 IELTS Speaking" hy vọng sẽ mang tới cho quý vị khán giả những góc nhìn đa chiều, thông tin hữu ích.
3 khách mời tham gia chương trình trực tuyến gồm:
Chị Hà Đặng Như Quỳnh, 9.0 IELTS Overall, tốt nghiệp á khoa sư phạm Anh, Trường ĐH Sư phạm TP.HCM; thạc sĩ hạng ưu, chuyên ngành giảng dạy tiếng Anh (ĐH Nottingham); nghiên cứu sinh Giáo dục học tại ĐH Reading, Vương quốc Anh.
Thầy Võ Đình Phúc, 8.5 IELTS overall. Hiện là quản lý học thuật tại hệ thống tiếng Anh tư duy DOL English. Thầy tốt nghiệp Ngôn ngữ Nhật, Trường ĐH Sư phạm TP.HCM, 9.0 Speaking IELTS.
Em Lâm Tử Quỳnh, 8.5 IELTS overall, trong đó đạt 8.5 Speaking. Bên cạnh đam mê việc học nói chung và học tiếng Anh nói riêng, Tử Quỳnh cũng rất yêu thích và dành nhiều thời gian cho âm nhạc và thể thao, từng tham gia thi đấu bơi lội các cấp và hiện học kickboxing để tự bảo vệ bản thân cũng như nâng cao thể lực. Bạn hiện chơi violin và là thành viên CLB văn nghệ của trường.
Chương trình tư vấn trực tuyến chủ đề "Giáo viên Việt luyện nói tiếng Anh có chuẩn? Chia sẻ từ các gương mặt 9.0 IELTS Speaking" bàn luận các vấn đề: Những định kiến của phụ huynh Việt về cách chọn giáo viên dạy nói tiếng Anh cho trẻ nhỏ; vì sao nhiều người học tiếng Anh kể cả với giáo viên nước ngoài/người bản ngữ rất lâu nhưng vẫn không nghe – nói tốt?; Khái niệm "chuẩn" trong nghe – nói tiếng Anh nên được hiểu là như thế nào, có nhất thiết phải là giọng "chuẩn Anh", "chuẩn Mỹ" mới được coi là chuẩn và đạt điểm cao Speaking trong IELTS? Giáo viên Việt sẽ đem lại những lợi thế đáng kể nào trong quá trình luyện nói tiếng Anh cho trẻ?
Đồng thời, chương trình chia sẻ những phương pháp, lộ trình học tập gợi ý từ những cao thủ người Việt đạt 9.0 IELTS kỹ năng nói, gương mặt học sinh lớp 8 nhưng đã đạt 8.5 IELTS (trong đó 8.5 Speaking). Tất cả đều trưởng thành trong môi trường giáo dục Việt.
Chương trình được phát sóng trực tuyến thanhnien.vn, qua fanpage Facebook và qua kênh YouTube, TikTok của Báo Thanh Niên lúc 14 giờ 30 ngày 14.7.2026. Mời quý vị và các bạn chú ý đón xem. Ngay từ bây giờ và trong khi chương trình diễn ra, quý vị khán giả có thể đặt câu hỏi cho các khách mời bằng cách để lại bình luận phía dưới.