Nhiều phụ huynh vẫn vô tư cho con uống nước ngọt, ăn đồ nhanh mỗi ngày mà không biết những thói quen tưởng “chiều con cho vui” ấy có thể âm thầm hủy hoại thận trẻ nhỏ. Trường hợp bé trai lớp 4 dưới đây là lời cảnh báo khiến nhiều cha mẹ phải giật mình.
Sự việc đau lòng xảy ra ở Trung Quốc. Theo truyền thông địa phương, nhìn con trai 9 tuổi nằm co ro trên giường bệnh, gương mặt tái nhợt vì những cơn đau hành hạ, người mẹ ở Trịnh Châu, Hà Nam, Trung Quốc chỉ biết ôm mặt bật khóc.
Từ lúc nhận kết quả chẩn đoán đến khi con được đẩy vào phòng mổ, chị liên tục tự trách bản thân vì không ngờ những thói quen sinh hoạt hằng ngày lại đẩy con vào tình trạng nghiêm trọng đến vậy.
Các bác sĩ phát hiện hai quả thận của cậu bé học lớp 4 chứa dày đặc sỏi lớn nhỏ. Sau nhiều giờ phẫu thuật, ê-kíp lấy ra tổng cộng 56 viên sỏi con số khiến ngay cả những bác sĩ nhiều năm kinh nghiệm cũng không khỏi bàng hoàng bởi bệnh nhân còn quá nhỏ tuổi.
Điều khiến mọi người sốc hơn cả là nguyên nhân dẫn đến tình trạng này lại xuất phát từ những thói quen rất phổ biến trong nhiều gia đình: chiều con ăn uống theo sở thích và xem nhẹ việc uống nước lọc.
Cậu bé Xiao Xuan sống ở Hà Nam, Trung Quốc là một cậu bé hiếu động, thích đá bóng và chơi cầu lông. Sau mỗi buổi vận động, cậu thường khát nước nhưng lại cực kỳ ghét uống nước lọc.
Thay vì tập cho con thói quen uống nước đúng cách, gia đình lại chiều theo sở thích của cậu bé. Trong tủ lạnh lúc nào cũng chất đầy nước ngọt có ga, nước trái cây đóng chai và sữa. Chỉ cần con đòi là có ngay.
Không chỉ vậy, thực đơn hằng ngày của Xiao Xuan cũng thường xuyên xuất hiện hamburger, khoai tây chiên và các món ăn nhanh nhiều dầu mỡ. Bố mẹ nghĩ con còn nhỏ, lại năng vận động nên “ăn gì cũng không sao”.
Sự nuông chiều ấy kéo dài suốt nhiều năm mà không ai ngờ đang âm thầm phá hủy đôi thận của đứa trẻ.
Cho đến một ngày, Xiao Xuan bất ngờ ôm bụng quằn quại rồi ngã gục xuống sàn. Cậu đau dữ dội, tiểu ra máu và phải nhập viện cấp cứu ngay trong đêm.
Kết quả chụp chiếu khiến cả gia đình chết lặng: Hai quả thận của cậu bé chứa dày đặc sỏi. Sau ca phẫu thuật kéo dài, các bác sĩ lấy ra tổng cộng 56 viên sỏi lớn nhỏ.
Theo bác sĩ điều trị, nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng của Xiao Xuan là việc thiếu nước lọc kéo dài, trong khi cơ thể lại hấp thụ quá nhiều đường, muối và đạm từ nước ngọt, sữa cùng đồ ăn nhanh.
Khi trẻ uống quá ít nước, nước tiểu sẽ bị cô đặc. Các khoáng chất dư thừa không được đào thải hết sẽ lắng đọng dần, kết tinh thành sỏi trong thận.
Đặc biệt, nhiều phụ huynh hiện nay có thói quen cho con uống sữa hoặc nước trái cây thay nước lọc vì nghĩ “bổ hơn”. Đây là quan niệm sai lầm nguy hiểm.
Bác sĩ nhấn mạnh: Sữa tốt cho trẻ nhưng không thể thay thế hoàn toàn nước lọc. Việc lạm dụng nước ngọt, đồ uống đóng chai và thức ăn nhanh không chỉ làm tăng nguy cơ béo phì mà còn tạo áp lực lớn lên hệ bài tiết còn non yếu của trẻ nhỏ.
Câu chuyện của Xiao Xuan đang được nhiều phụ huynh tại Trung Quốc chia sẻ như một lời cảnh báo về cách nuôi con “thích gì chiều nấy”, theo China Press.
Các chuyên gia khuyến cáo cha mẹ cần đặc biệt lưu ý:
– Tập cho trẻ uống đủ nước lọc mỗi ngày, nhất là sau khi vận động.
– Hạn chế nước ngọt có ga, trà sữa, nước trái cây đóng chai.
– Giảm đồ ăn nhanh, thức ăn nhiều muối và dầu mỡ.
– Tăng rau xanh, trái cây tươi trong khẩu phần ăn.
– Không tự ý bổ sung canxi hoặc thực phẩm chức năng khi chưa có chỉ định bác sĩ.
– Đau vùng bụng dưới hoặc đau hông lưng dữ dội.
– Tiểu buốt, tiểu dắt, đi tiểu nhiều lần.
– Nước tiểu màu hồng, đỏ hoặc có màu bất thường.
– Buồn nôn, nôn ói kéo dài.
– Sốt, ớn lạnh nếu có nhiễm trùng đường tiết niệu.
Nước ngọt hầu như không chứa chất xơ, vitamin hay khoáng chất có lợi cho cơ thể. Thành phần chủ yếu của nước ngọt là đường, chất tạo ngọt, hương liệu và các nguồn năng lượng không cần thiết. Vì vậy, đây không phải là loại thức uống tốt cho sức khỏe dù vẫn được rất nhiều người yêu thích.
Một chai nước ngọt có gas có thể chứa lượng đường rất cao, tương đương khoảng 10–22 thìa cà phê đường. Đây là lượng đường mà một người bình thường phải mất nhiều ngày mới tiêu thụ hết nếu dùng trong cà phê hoặc các thực phẩm khác.
Khi cơ thể hấp thụ quá nhiều đường trong thời gian ngắn, lượng insulin sẽ tăng nhanh để xử lý đường trong máu. Đồng thời, gan cũng chuyển phần đường dư thừa thành chất béo. Đây là nguyên nhân khiến việc uống nước ngọt thường xuyên dễ dẫn đến tăng cân và béo phì.
Ngoài ra, caffeine trong nước ngọt có gas còn kích thích hệ thần kinh trung ương, khiến bạn cảm thấy tỉnh táo tạm thời nhưng cũng có thể gây phụ thuộc và ảnh hưởng đến sức khỏe nếu sử dụng nhiều.
Các nghiên cứu cho thấy cơ thể có nhiều thay đổi chỉ trong vòng 1 giờ sau khi uống một chai nước ngọt có gas:
– Sau 10 phút: Cơ thể hấp thụ lượng đường tương đương khoảng 10 thìa cà phê, gần bằng mức khuyến nghị tối đa trong một ngày. Axit photphoric trong nước ngọt giúp giảm cảm giác quá ngọt nên bạn không thấy khó chịu.
– Sau 20 phút: Đường huyết tăng mạnh, insulin được tiết ra để đưa đường vào tế bào. Gan bắt đầu chuyển lượng đường dư thành chất béo.
– Sau 40 phút: Caffeine phát huy tác dụng khiến đồng tử giãn ra, huyết áp tăng và cơ thể trở nên tỉnh táo hơn.
– Sau 60 phút: Caffeine bắt đầu kích thích lợi tiểu, làm cơ thể đào thải nước cùng nhiều khoáng chất như canxi, magie và kẽm. Sau đó, cơ thể dễ rơi vào trạng thái mệt mỏi, uể oải và cáu gắt.
Ngày 7-4, ông Ngọ Duy Hiểu - Phó chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam - cho biết nhiều người lao động, công đoàn cơ sở, công chức, viên chức có kiến nghị với Tổng liên đoàn về việc hoán đổi kỳ nghỉ lễ dịp 30-4 và 1-5 linh hoạt hơn. Cụ thể, Giỗ Tổ Hùng Vương (10-3 âm lịch) rơi vào Chủ nhật nên người lao động sẽ nghỉ vào ngày làm việc kế tiếp, tức thứ Hai ngày 27-4.
Tuy vậy nhiều người lao động đề nghị hoán đổi ngày thứ Hai đó sang ngày 29-4 hoặc 2-5 để có kỳ nghỉ lễ kéo dài. Đến nay, tổ chức Công đoàn chưa chính thức đề xuất hoán đổi do cần lấy ý kiến từ phía người lao động, nghiên cứu quy định của pháp luật và trao đổi, thống nhất với Bộ Nội vụ.
"Để đưa ra được đề xuất chính thức, Tổng liên đoàn phải lấy ý kiến công đoàn cơ sở, người lao động, trong đó có kênh trên mạng xã hội.
Công đoàn sẽ nghiên cứu các quy định của pháp luật và tính toán hài hòa lợi ích giữa các bên, sau đó Tổng liên đoàn mới có đề xuất chính thức", ông cho hay.
Còn theo bà Hồ Thị Kim Ngân - Phó trưởng Ban Quan hệ lao động Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam, qua trao đổi, một số doanh nghiệp, công đoàn cơ sở, lao động ở Đồng Nai, TP.HCM đề xuất hoán đổi ngày nghỉ bù thứ Hai (27-4) sang thứ tư (29-4) hoặc thứ Bảy (2-5). Theo đó, kỳ nghỉ lễ có thể kéo dài 3 ngày (29-4, 30-4 và 1-5) hoặc 4 ngày (30-4, 1-5, 2-5 và 3-5).
Thực tế, Giỗ Tổ Hùng Vương năm 2026 rơi vào Chủ nhật (ngày 26-4) nên cán bộ, công chức, viên chức được nghỉ bù vào thứ Hai (ngày 27-4), tạo thành kỳ nghỉ 3 ngày liên tiếp từ 25 đến 27-4. Tuy nhiên với doanh nghiệp làm việc thứ Bảy hằng tuần, lịch đi làm - nghỉ lễ có thể bị "đứt đoạn" liên tục.
Cụ thể người lao động đi làm thứ Bảy (25-4), sau đó nghỉ 2 ngày (26-4 và 27-4), rồi làm việc lại 2 ngày, kế tiếp lại nghỉ lễ 30-4 (thứ Năm) và 1-5 (thứ Sáu), xen kẽ là ngày làm việc thứ Bảy (2-5), nghỉ Chủ nhật (3-5), trước khi trở lại làm việc bình thường.
Tuy nhiên theo quy định của Bộ luật Lao động 2019, các đề xuất hoán đổi chưa khả thi. Theo đó, nếu ngày nghỉ hằng tuần trùng với ngày nghỉ lễ Tết, người lao động được nghỉ bù vào ngày làm việc kế tiếp, trong trường hợp này là thứ Hai (ngày 27-4). Việc này nhằm tránh doanh nghiệp sắp xếp lịch nghỉ lễ - nghỉ bù tùy tiện, ảnh hưởng quyền lợi của người lao động.
Từ thực tiễn, vị chuyên gia này cho rằng cần phải xem xét sửa đổi Bộ luật Lao động 2019 theo hướng "mở hơn". Đó là không quy định cứng về ngày nghỉ bù sau nghỉ lễ, nghỉ hằng tuần và giao cho người sử dụng lao động và tổ chức Công đoàn trao đổi, thống nhất phù hợp thực tế sản xuất kinh doanh, hài hòa quyền lợi nghỉ ngơi, tái tạo sức lao động của người lao động.
Về lâu dài, bà Ngân cho rằng lịch nghỉ của cán bộ, công chức, viên chức cần thông báo sớm từ đầu năm. Việc này vừa giúp các đơn vị chủ động trong sắp xếp lịch công tác, ứng trực, vừa giúp doanh nghiệp bố trí để người lao động được nghỉ làm phù hợp.
Tuy nhiên chủ sử dụng lao động phải trao đổi, thống nhất cụ thể với người lao động. Mục tiêu là cấp có thẩm quyền chủ động hướng dẫn việc hoán đổi ngày nghỉ lễ đáp ứng được yêu cầu của ngày nghỉ lễ, vừa đảm bảo sản xuất, vừa phát triển kinh tế và bảo đảm quyền lợi của người lao động.
Bà Ngân lưu ý sau khi thống nhất với người lao động, doanh nghiệp có thể để người lao động nghỉ làm vào thứ Bảy (ngày 2-5) và trả lương như ngày lễ theo quy định. "Công đoàn luôn khuyến khích thỏa thuận không trái pháp luật, có lợi cho người lao động", bà khẳng định.
Về phía cơ quan quản lý, ông Vũ Trọng Bình - Cục trưởng Cục Việc làm (Bộ Nội vụ) - cho biết lịch nghỉ lễ, Tết năm 2026 đã được thông báo trên cơ sở lấy ý kiến các bộ, ngành và tổ chức Công đoàn. "Bộ Nội vụ và Chính phủ đã thống nhất không có chủ trương gì mới so với thông báo ngày nghỉ trước đó", ông Bình chia sẻ.
Trải qua gần 60 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành (13-4-1966 - 13-4-2026), từ một đơn vị đặc công nước ra đời trong khói lửa chiến tranh, Lữ đoàn Đặc công 126 hôm nay không chỉ nổi danh với những trận đánh táo bạo, "xuất quỷ nhập thần" trên sông, biển mà còn ghi dấu ấn đậm nét trong các nhiệm vụ "không tiếng súng" giữa thời bình.
Suốt chặng đường 60 năm, Lữ đoàn Đặc công 126 đã trải qua nhiều giai đoạn lịch sử gắn liền với những năm tháng ác liệt của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, cùng tiến trình chiến đấu, xây dựng phát triển của quân đội, Quân chủng Hải quân Anh hùng.
Trong chiến trường Quảng Trị giai đoạn 1966 - 1973, cán bộ, chiến sĩ đơn vị đã tổ chức hơn 300 trận đánh, đánh chìm và đánh hỏng hàng trăm tàu thuyền địch, phá hủy khối lượng lớn phương tiện chiến tranh.
Những cách đánh "luồn sâu, đánh hiểm", sử dụng lực lượng nhỏ, tinh nhuệ, bất ngờ tiếp cận mục tiêu đã trở thành nét đặc sắc của đặc công nước.
Không chỉ trực tiếp chiến đấu, Lữ đoàn còn huấn luyện, chi viện hàng nghìn cán bộ, chiến sĩ đặc công nước cho các chiến trường miền Nam, góp phần tạo nên thế trận tiến công rộng khắp trên các tuyến sông, biển.
Đặc biệt, đơn vị đã tham gia giải phóng quần đảo Trường Sa tháng 4-1975, góp phần cùng Quân chủng Hải quân lập một chiến công có ý nghĩa hết sức to lớn.
Sự kiện không chỉ góp phần làm nên chiến thắng trọn vẹn của quân, dân ta trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa xuân năm 1975 mà còn kịp thời chốt giữ được mảnh đất thiêng liêng của tổ tiên ta không để bị những thế lực khác lợi dụng đến xâm chiếm.
Với lối đánh bí mật, táo bạo, những trận đánh "xuất quỷ nhập thần", Lữ đoàn Đặc công 126 đã khiến bao kẻ thù kinh hồn bạt vía và làm nên hàng nghìn chiến công oanh liệt.
Nếu trong các cuộc kháng chiến, Lữ đoàn Đặc công 126 nổi tiếng với những trận đánh bí mật, bất ngờ thì trong thời bình, họ lại được biết đến như lực lượng nòng cốt trong các nhiệm vụ cứu hộ, cứu nạn dưới nước - nhiệm vụ đòi hỏi kỹ thuật cao, bản lĩnh đặc biệt.
Trong những năm gần đây, Lữ đoàn Đặc công 126 ghi dấu ấn đậm nét trong công tác cứu hộ, cứu nạn với nhiều nhiệm vụ phức tạp, nguy hiểm.
Điển hình, lực lượng đặc công người nhái đã tham gia cứu hộ trong vụ lật tàu du lịch trên hồ Thác Bà (Lào Cai), sập cầu Phong Châu (Phú Thọ); lật tàu, rơi trực thăng ở vịnh Hạ Long (Quảng Ninh)…
Không chỉ vụ việc trên, giai đoạn 2016-2025, Lữ đoàn Đặc công 126 thường xuyên tham gia xử lý các sự cố tàu thuyền trên biển miền Trung, khu vực Cửa Việt (Quảng Trị) và nhiều vùng biển khác.
Lực lượng người nhái đảm nhiệm các nhiệm vụ đặc thù như lặn kiểm tra thân tàu bị chìm, xác định vị trí mắc kẹt, hỗ trợ trục vớt phương tiện, tìm kiếm nạn nhân mất tích và bảo đảm an toàn luồng tuyến hàng hải.
Trong các đợt bão, lũ lớn tại miền Trung, hình ảnh người lính đặc công Hải quân dầm mình trong nước lũ, băng qua dòng chảy xiết để tìm kiếm nạn nhân, di dời người dân khỏi vùng nguy hiểm đã trở nên quen thuộc.
Có những nhiệm vụ kéo dài nhiều giờ dưới nước sâu, trong môi trường đục, xoáy, tiềm ẩn nhiều nguy cơ, nhưng cán bộ, chiến sĩ vẫn kiên trì bám trụ.
Đại tá Mai Xuân Hưởng, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Lữ đoàn Đặc công 126, nhấn mạnh trong 60 năm qua, các thế hệ cán bộ, chiến sĩ đã vượt qua muôn vàn khó khăn, thử thách, lập nhiều chiến công xuất sắc.
Đã có 5 tập thể, 13 cá nhân được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, hàng nghìn lượt cán bộ, chiến sĩ được khen thưởng.
Chính những thành tích đó đã hun đúc nên truyền thống "Anh dũng, mưu trí; khắc phục khó khăn; đoàn kết lập công; chiến thắng liên tục", trở thành động lực để thế hệ hôm nay tiếp tục rèn luyện, làm chủ trang bị hiện đại, sẵn sàng nhận và hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ.
Ghi nhận những đóng góp đó, năm 2020, Lữ đoàn 126 được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân lần thứ ba - sự khẳng định xứng đáng cho một đơn vị luôn "đi trong bóng tối, làm việc nơi nguy hiểm nhất", dù trong chiến tranh hay thời bình.
Đơn vị cũng không ngừng xây dựng đơn vị thật sự vững mạnh, tinh nhuệ, thiện chiến, chuyên sâu, hiện đại, góp phần xây dựng Quân chủng Hải quân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ làm nòng cốt quản lý, bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc.
Thông điệp của Tổng Bí thư gửi đến thanh niên dịp kỷ niệm 95 năm thành lập Đoàn có một điểm nhấn đáng suy nghĩ: yêu nước trong thời đại mới không còn dừng lại ở cảm xúc mà phải được đo bằng tri thức, năng lực hành động và khả năng chinh phục những đỉnh cao khoa học - công nghệ.
Đó không chỉ là một định nghĩa mới về lòng yêu nước, mà còn là một sự dịch chuyển căn bản trong cách nhìn về vai trò của thế hệ trẻ.
Thông điệp của Tổng Bí thư đặt thanh niên vào đúng "tọa độ" của thời đại - một kỷ nguyên mà sức mạnh quốc gia được đo bằng năng lực sáng tạo, chất lượng nguồn nhân lực và khả năng thích ứng.
Nói cách khác, lòng yêu nước hôm nay không còn là khái niệm trừu tượng mà trở thành một yêu cầu rất cụ thể: học tốt hơn, làm việc hiệu quả hơn, sáng tạo nhiều hơn và đóng góp thiết thực hơn.
Trong một thời đại mà sự nổi tiếng có thể đến rất nhanh, nơi những "trào lưu" có thể chi phối hành vi của giới trẻ, lời nhắc "dám nghĩ, dám làm nhưng không tùy tiện, không chạy theo hào nhoáng nhất thời" mang ý nghĩa như một điểm tựa giá trị.
Ở đây có thể thấy một mối lo ngầm: nếu không có "la bàn" về lý tưởng và đạo đức, đổi mới sáng tạo có thể bị lệch hướng. Một sáng kiến chỉ thực sự có ý nghĩa khi nó làm cho xã hội tốt hơn, khi nó phục vụ con người và góp phần làm cho đất nước mạnh hơn. Theo đó, sáng tạo không phải để thỏa mãn cái tôi mà để phụng sự cộng đồng.
Tất nhiên không thể chỉ kêu gọi người trẻ nỗ lực nếu thể chế vẫn còn rào cản, nếu môi trường chưa đủ khuyến khích sáng tạo, nếu giáo dục vẫn nặng về truyền thụ hơn là khai phóng.
Khi nhấn mạnh vai trò của Nhà nước, của các cơ sở giáo dục, của doanh nghiệp và tổ chức Đoàn trong việc tạo điều kiện, thông điệp ấy đã chuyển từ lời kêu gọi sang một yêu cầu mang tính hệ thống: muốn có một thế hệ sáng tạo phải có một hệ sinh thái sáng tạo.
Không thể có thành tựu bền vững nếu thiếu lao động nghiêm túc, không có công trình lớn nếu thiếu tích lũy bền bỉ. Trong một xã hội ngày càng đề cao tốc độ và kết quả nhanh, đây là một điểm cân bằng cần thiết. Thành công không phải là đường tắt mà là hành trình của kỷ luật, của học hỏi không ngừng và của sự tự hoàn thiện.
Điều đáng suy ngẫm nhất không nằm ở những lời kêu gọi lớn mà ở yêu cầu học không chỉ để có việc làm hay tiến thân nhưng để nâng cao năng lực cống hiến.
Khi việc học được đặt trong mối quan hệ với trách nhiệm đối với đất nước, nó vượt ra khỏi lợi ích cá nhân để trở thành một hành vi mang ý nghĩa công dân.
Một thế hệ thanh niên biết học để cống hiến, biết sáng tạo để phụng sự và biết khát vọng nhưng không rời xa giá trị - đó chính là nền tảng để một quốc gia phát triển bền vững.
Và có lẽ đó cũng là điều mà người đứng đầu của Đảng muốn gửi gắm, rằng tương lai đất nước không chỉ nằm ở những chính sách lớn mà bắt đầu từ cách mỗi người trẻ hiểu và thực hành hai chữ "yêu nước" trong đời sống hằng ngày.
