Hoàng gia Campuchia hôm nay cho biết Quốc vương Norodom Sihamoni đã ban hành sắc lệnh ân xá cho cựu thủ lĩnh đối lập Kem Sokha.
Sắc lệnh hoàng gia nêu rõ quyết định ân xá chỉ áp dụng cho bản án tù giam, không bao gồm các hình phạt bổ sung do tòa phúc thẩm đưa ra tháng trước. Theo đó, ông vẫn bị cấm rời khỏi Campuchia trong vòng 5 năm.
Ông Kem Sokha, người đồng sáng lập và cũng là cựu chủ tịch đảng Cứu quốc Campuchia (CNRP), bị kết án 27 năm tù giam hồi năm 2023 vì tội âm mưu lật đổ chính phủ. Tòa phúc thẩm hồi tháng 4 tuyên y án đối với Kem Sokha, nhưng cho phép ông thi hành án theo hình thức quản thúc tại gia ở thủ đô Phnom Penh.
Sắc lệnh cũng chỉ thị Thủ tướng Hun Manet giám sát việc thực thi quyết định của hoàng gia, có hiệu lực ngay lập tức sau khi Quốc vương ký.
Quyền Quốc trưởng Hun Sen sau đó thông báo trên mạng xã hội rằng ông Kem Sokha đã được ân xá, kèm theo sắc lệnh hoàng gia do ông đồng ký. Theo hiến pháp Campuchia, với tư cách quyền Quốc trưởng, ông Hun Sen có thể ký, phê chuẩn sắc lệnh hoàng gia trong một số trường hợp.
Trong thư gửi tòa phúc thẩm đề ngày 25/5, cựu thủ lĩnh đối lập này cho biết ông sẽ không tiếp tục kháng cáo lên Tòa án Tối cao, dù “không hài lòng” với phán quyết.
“Giải quyết vấn đề này bằng tinh thần hòa giải thông qua đối thoại giữa người Khmer với người Khmer là lựa chọn tốt nhất vì lợi ích quốc gia và người dân Campuchia”, ông viết.
Kem Sokha, 72 tuổi, bị bắt năm 2017 với cáo buộc lên “kế hoạch bí mật” thông đồng với Mỹ nhằm lật đổ chính phủ của thủ tướng khi đó là ông Hun Sen. Ông Kem Sokha nhiều lần phủ nhận các cáo buộc.
CNRP bị giải thể năm 2017 vì tội thông đồng với người nước ngoài để lật đổ chính phủ. Sam Rainsy, người cùng Kem Sokha sáng lập CNRP, đang sống lưu vong ở Pháp và bị tòa án Phnom Penh hồi năm 2022 tuyên vắng mặt 10 năm tù về tội âm mưu lật đổ chính phủ.
Trong thông cáo của Bộ Ngoại giao Nga về cuộc điện đàm giữa Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov và người đồng cấp Iran Abbas Araghchi ngày 5/4, Moskva bày tỏ hy vọng những nỗ lực nhằm giảm căng thẳng về Iran sẽ đạt tiến triển thực chất.
"Tiến trình đó sẽ suôn sẻ hơn nếu phía Mỹ thôi dùng những ngôn từ mang tính tối hậu thư và đưa tình hình trở lại quỹ đạo đàm phán", thông cáo cho hay.
Tuyên bố của Bộ Ngoại giao Nga nêu rằng cả Moskva và Tehran "kêu gọi các bên nỗ lực tránh các hành động, kể cả tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, có thể làm suy yếu những cơ hội còn lại để thúc đẩy các nỗ lực chính trị và ngoại giao nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng".
Ông Lavrov và ông Araghchi cũng kêu gọi Washington ngừng "các cuộc tấn công bất hợp pháp vào cơ sở hạ tầng dân sự", như nhà máy điện hạt nhân Bushehr, nơi các nhân viên người Nga đang làm việc với tư cách kỹ thuật viên.
Theo truyền thông Nga, Moskva ngày 4/4 bắt đầu sơ tán 198 công nhân của nước này tại nhà máy Bushehr sau khi một quả đạn của Mỹ và Israel rơi gần cơ sở.
Tehran - Moskva duy trì quan hệ mật thiết trong những năm qua. Mỹ cùng các nước châu Âu từng cáo buộc Iran hỗ trợ Nga trong xung đột ở Ukraine. Trong khi đó, Nga chỉ trích Mỹ - Israel tiến hành "cuộc tấn công nguy hiểm và vô trách nhiệm" vào Iran, điều mà Moskva cho rằng đang đẩy toàn bộ Trung Đông vào vực thẳm.
Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 5/4 ấn định tối hậu thư mới với Iran, yêu cầu Tehran đạt thỏa thuận mở eo biển Hormuz trước 20h giờ miền đông ngày 7/4 (7h ngày 8/4 giờ Hà Nội) nếu không muốn bị tàn phá cơ sở hạ tầng.
Yahya Saree, người phát ngôn nhóm Houthi, ngày 20/7 nói qua video rằng lực lượng này sẽ "cấm vận hàng hải đối với kẻ thù Arab Saudi dựa trên nguyên tắc ăn miếng trả miếng". Lệnh phong tỏa đường biển này sẽ có hiệu lực ngay lập tức.
Lực lượng Houthi kiểm soát eo biển chiến lược Bab el-Mandeb nối giữa biển Arab và biển Đỏ. Đây là eo biển mà nhiều tàu hàng, tàu dầu đi qua kể từ khi eo biển Hormuz bị phong tỏa do chiến sự Iran.
Hiện chưa rõ Houthi sẽ thực thi lệnh phong tỏa hàng hải với Arab Saudi thế nào. Lực lượng này từng phóng tên lửa tấn công nhiều tàu hàng đi qua biển Đỏ trong thời gian Israel tấn công lực lượng Hamas ở Gaza.
Trong tuyên bố hôm nay, ông Saree giải thích động thái này nhằm đáp trả việc Arab Saudi phong tỏa "các cảng và sân bay" của Houthi cũng như không kích sân bay Sanaa ở Yemen tuần trước.
"Mọi hành động ngu ngốc do Arab Saudi thực hiện thông qua bất kỳ hình thức leo thang nào đều sẽ bị đáp trả bằng sự leo thang toàn diện và quyết liệt", ông cảnh báo.
Riyadh chưa bình luận về tuyên bố của Houthi.
Houthi hôm 13/7 thông báo đã phóng tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái (UAV) tấn công sân bay quốc tế Abha tại Arab Saudi, sau khi chính phủ Yemen tuyên bố tấn công sân bay Sanaa nhằm ngăn chặn một chuyến bay chở phái đoàn Houthi từ Iran. Houthi cáo buộc Arab Saudi là bên hỗ trợ quân đội chính phủ Yemen thực hiện cuộc tấn công này.
Trong hơn một thập kỷ qua, các máy bay đi vào không phận Yemen đều cần phải có sự cho phép trước từ liên quân do Arab Saudi dẫn đầu. Liên quân này hỗ trợ chính phủ Yemen và khẳng định họ thực thi hạn chế này theo yêu cầu của chính quyền địa phương.
Sau cuộc tấn công sân bay quốc tế Abha, phát ngôn viên Houthi yêu cầu tất cả hãng hàng không tránh bay qua không phận Arab Saudi cho đến khi "chiến dịch phong tỏa sân bay quốc tế Sanaa" được dỡ bỏ.
Đây là lần đầu Houthi tuyên bố tập kích Arab Saudi kể từ khi lệnh đình chiến không chính thức có hiệu lực vào tháng 3/2022.
Iran cũng được cho là đang gây sức ép lên Houthi để đóng cửa eo biển Bab el-Mandeb nếu Mỹ tiếp tục tấn công vào hạ tầng năng lượng của Iran. Điều này sẽ mở ra mặt trận thứ hai với Mỹ trong cuộc chiến Iran, gia tăng áp lực lên Washington cũng như các đồng minh ở vùng Vịnh.
Biển Đỏ cũng là nơi có cảng Yanbu của Arab Saudi, giúp Riyadh xuất khẩu hàng triệu thùng dầu, né được việc Iran phong tỏa eo biển Hormuz và vịnh Ba Tư trong xung đột với Mỹ.
Việc đóng cửa hoàn toàn eo biển Bab el-Mandeb dự kiến làm giảm 7% nguồn cung dầu toàn cầu, theo Reuters.
Quân đội Mỹ cho biết có thêm một binh sĩ thiệt mạng trong vụ kích nổ có kiểm soát vật liệu từ một máy bay không người lái (UAV) của Iran bị bắn hạ, sau khi Lầu Năm Góc thông báo về cái chết của hai binh sĩ khác ở Jordan.
"Một binh sĩ Mỹ ở miền bắc Iraq đã thiệt mạng trong một vụ kích nổ có kiểm soát vật liệu nổ từ một UAV tấn công một chiều của Iran bị bắn hạ vào ngày 18.7. Một binh sĩ khác bị thương nhẹ và đang được điều trị", Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) viết trên mạng xã hội.
CENTCOM còn cho biết đã tìm thấy hài cốt chưa xác định ở Jordan sau khi một binh sĩ được liệt vào danh sách mất tích trong chiến đấu.
Những trường hợp trên nâng tổng số binh sĩ Mỹ thiệt mạng trong cuộc chiến kéo dài gần 5 tháng lên 17 người, theo CNN.
Trong khi đó, quân đội Mỹ vừa tiến hành đợt không kích đêm thứ 9 nhằm vào Iran, theo thông cáo CENTCOM đưa ra tối 19.7 (giờ Mỹ), và cho biết hành động này sẽ "tiếp tục làm suy yếu năng lực quân sự của Iran". Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo lực lượng nước này "đã tấn công rất mạnh đối với Iran".
Hãng thông tấn Tasnim cho hay Mỹ đã tấn công một số thành phố của Iran. Các vụ nổ được nghe thấy ở thành phố Tabriz phía tây bắc, Chabahar và Konarak trên Vịnh Oman, cùng Bandar Mahshahr và Bandar Imam Khomeini trên vịnh Ba Tư.
Trong diễn biến liên quan, Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi ngày 19.7 cảnh báo sẽ phản ứng sau khi cáo buộc Mỹ tấn công cơ sở hạt nhân Darkhovin ở miền nam Iran.
"Vụ tấn công của Mỹ vào nhà máy điện hạt nhân Darkhovin đang xây dựng là một cuộc tấn công nguy hiểm vào cơ sở hạ tầng hòa bình của Iran và đặt toàn bộ trách nhiệm về hậu quả của tình trạng bất an và bất ổn leo thang lên vai Mỹ", ông phát biểu trên Đài IRIB.
"Trong khi lên án mạnh mẽ hành động gây hấn này, Iran sẽ thực hiện các biện pháp thích hợp để bảo vệ lợi ích và an ninh quốc gia của mình", ông nói thêm.
Trước đó vào ngày 19.7, Tổ chức Năng lượng Nguyên tử Iran cho biết Mỹ đã tấn công công trường xây dựng nhà máy điện Darkhovin gần biên giới Iraq. CENTCOM chưa bình luận về thông tin này.
Theo Hãng tin IRNA, Iran ngày 20.7 bắt đầu tiến hành một đợt tấn công bằng tên lửa từ tỉnh Lorestan phía tây hướng đến "các mục tiêu của đối phương".
Trong một diễn biến khác, Cơ quan Điều hành Thương mại hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) ngày 20.7 cho biết họ đã nhận được báo cáo về một vụ cháy tàu ngoài khơi bờ biển Oman gần eo biển Hormuz.
Vụ việc xảy ra cách khu vực Kumzar phía bắc Oman khoảng 8 hải lý về phía tây bắc và chưa rõ nguyên nhân vụ việc, theo UKMTO.
