Những năm gần đây, cùng với sự lên ngôi của xu hướng tập thể hình và ăn uống lành mạnh, khoai lang đã trở thành lựa chọn thay thế phổ biến cho các loại tinh bột chính nhờ hàm lượng chất xơ và dinh dưỡng phong phú. Tuy nhiên, giá trị dinh dưỡng và mức độ ảnh hưởng đến đường huyết của khoai lang luộc, hấp, nướng hay khoai để lạnh lại có sự khác biệt rất lớn.
Bà Hứa Huệ Ngọc, Giám đốc Trung tâm Dinh dưỡng và Thực phẩm thuộc Quỹ Đổng Thị (Đài Loan), cho biết khi khoai lang được làm nóng, cấu trúc tinh bột sẽ thay đổi giúp cơ thể dễ hấp thụ hơn.
Ngược lại, nếu để nguội hoặc bỏ vào ngăn mát tủ lạnh, một phần tinh bột sẽ chuyển hóa thành “tinh bột kháng” (resistant starch). Loại tinh bột này rất khó bị cơ thể hấp thụ, từ đó giúp làm chậm tốc độ tăng đường huyết và kéo dài cảm giác no.
Theo bà Hứa Huệ Ngọc, xét về tốc độ làm tăng đường huyết, khoai lang lạnh có tốc độ chậm nhất, tiếp theo là khoai lang luộc, khoai lang hấp, và khoai lang nướng là loại làm tăng đường huyết nhanh nhất.
Sở dĩ có sự khác biệt này là do quá trình nướng làm mất nước, khiến hàm lượng đường trong khoai lang cô đặc và tăng độ ngọt. Cộng thêm việc khoai được làm nóng khiến cơ thể dễ hấp thụ hơn, nên khoai lang nướng trở thành “thủ phạm” dễ làm đường huyết tăng vọt nhất. Trong khi đó, tinh bột trong khoai lang lạnh sau khi nấu chín và làm nguội sẽ sản sinh ra tinh bột kháng, cấu trúc của nó khiến đường ruột khó hấp thụ, nhờ vậy đường huyết cũng khó tăng lên hơn.
Chuyên gia Hứa Huệ Ngọc chỉ ra rằng, tùy thuộc vào mục tiêu của mỗi người mà cách chế biến khoai lang sẽ được tối ưu hóa:
Nếu mục tiêu là ổn định đường huyết: Nên ưu tiên chọn khoai lang đã qua làm lạnh (để trong ngăn mát tủ lạnh).
Nếu cần bổ sung năng lượng nhanh sau tập luyện: Để phục hồi cơ bắp hoặc nâng chỉ số đường huyết, các loại khoai lang nóng lại là lựa chọn phù hợp hơn.
Bên cạnh khoai lang, bà Hứa Huệ Ngọc cho biết khoai tây, bí đỏ và chuối cũng là những nguồn tinh bột thay thế tuyệt vời cho những người đam mê thể thao.
Khoai tây và bí đỏ có tính chất tương tự như khoai lang, đều thuộc nhóm tinh bột chất lượng cao. Trong khi đó, chuối có thể cung cấp lượng carbohydrate cần thiết cho quá trình vận động, là một thực phẩm bổ trợ vô cùng lý tưởng.
Vị giám đốc Trung tâm Dinh dưỡng nhấn mạnh, việc tiêu thụ tinh bột hoàn toàn có thể linh hoạt điều chỉnh dựa trên mục tiêu cá nhân:
Tổ chức Kỷ lục Thế giới Guinness ghi nhận đây là ca sinh 9 duy nhất trên toàn cầu mà tất cả trẻ đều sống sót.
Trong bữa tiệc tại nhà hôm 4/5, 11 thành viên gia đình đã cùng nhau chụp ảnh kỷ niệm. Chị Cissé, mẹ 9 bé, cầm trên tay chứng nhận kỷ lục trong khi 5 con gái mặc trang phục denim đồng bộ, còn 4 con trai mặc quần tối màu kết hợp áo thun trắng.
Chị Cissé xác nhận 9 người con hiện đều khỏe mạnh và gia đình đang chuẩn bị cho các bé đến trường. Người mẹ thừa nhận quá trình chăm sóc cùng lúc 9 đứa trẻ tạo ra nhiều thách thức, đặc biệt trong việc giúp các con hòa nhập xã hội, nhưng hai vợ chồng luôn cảm thấy hạnh phúc với sự bận rộn này.
Cách đây 5 năm, chị Cissé mang thai tự nhiên. Bác sĩ tại Mali ban đầu chẩn đoán sản phụ mang 7 thai. Chính phủ Mali sau đó đưa hai vợ chồng sang một phòng khám chuyên khoa ở Morocco để tiện theo dõi. Tại đây, đội ngũ y khoa khám và phát hiện thêm hai thai nhi. Đến tuần thai thứ 30, các bác sĩ tiến hành phẫu thuật lấy thai. 9 em bé chào đời với cân nặng dao động từ 0,5 kg đến 1 kg.
Giới y khoa đánh giá sự kiện này vô cùng hiếm gặp và xem đây là một kỳ tích. Để đảm bảo sức khỏe cho các trẻ sinh non vốn đối mặt với nhiều nguy cơ như nhiễm trùng huyết hay bại não, y bác sĩ Morocco yêu cầu gia đình ở lại thêm 19 tháng. Họ thu xếp cho gia đình chị Cissé sống trong một căn hộ đầy đủ thiết bị y tế cùng lực lượng điều dưỡng túc trực hỗ trợ liên tục.
Trước sự kiện của gia đình Arby, Tổ chức Kỷ lục Thế giới Guinness từng ghi nhận bà Geraldine Brodrick tại Australia sinh 9 con vào năm 1971, nhưng không em bé nào qua khỏi.
Ung thư đại trực tràng là ung thư phát triển ở đại tràng hoặc trực tràng - phần cuối của ruột già. Bệnh thường khởi phát từ các polyp (khối tế bào nhỏ, lành tính) và có thể tiến triển thành ung thư theo thời gian. Yếu tố di truyền, lối sống và môi trường được cho là có liên quan.
Nếu được phát hiện sớm, tỷ lệ sống sau 5 năm có thể đạt cao, đặc biệt ở giai đoạn đầu. Tuy nhiên, triệu chứng ban đầu thường nhẹ và dễ nhầm với rối loạn tiêu hóa hoặc nhiễm trùng đường ruột, vì vậy cần lưu ý các dấu hiệu cảnh báo sớm.
Một trong những dấu hiệu ung thư sớm là sự thay đổi rõ rệt trong thói quen đại tiện. Người bệnh có thể bị tiêu chảy hoặc táo bón thường xuyên hơn, hoặc xen kẽ giữa hai tình trạng này. Phân có thể nhỏ và mỏng hơn bình thường.
Những thay đổi này dễ bị nhầm với chế độ ăn uống, căng thẳng hoặc nhiễm trùng đường ruột. Tuy nhiên, nếu kéo dài hoặc tái diễn, đây có thể là dấu hiệu cảnh báo khối u ảnh hưởng đến hoạt động của đại tràng.
Có máu trong phân
Máu trong phân là dấu hiệu không nên bỏ qua bất kể nguyên nhân là gì. Máu có thể xuất hiện dưới dạng đỏ tươi hoặc phân sẫm màu, đen như hắc ín do máu cũ.
Trong một số trường hợp, lượng máu rất ít, không nhìn thấy bằng mắt thường nhưng có thể gây thiếu máu theo thời gian. Dù tình trạng này có thể liên quan đến bệnh trĩ hoặc nhiễm trùng, song vẫn cần loại trừ ung thư đại tràng, đặc biệt khi xuất hiện lặp lại hoặc kèm triệu chứng khác.
Đau hoặc khó chịu vùng bụng
Cảm giác khó chịu kéo dài ở bụng cũng là dấu hiệu sớm thường bị bỏ qua. Người bệnh có thể bị đau quặn, đầy hơi, chướng bụng hoặc cảm giác no kéo dài. Những biểu hiện này dễ bị nhầm với rối loạn tiêu hóa thông thường. Tuy nhiên, nếu không liên quan đến ăn uống hoặc thay đổi lối sống và kéo dài dai dẳng, đây có thể là dấu hiệu của khối u gây kích thích hoặc tắc nghẽn trong đại tràng.
Mệt mỏi và suy nhược bất thường
Cảm giác mệt mỏi, yếu sức không rõ nguyên nhân cũng có thể là dấu hiệu tiềm ẩn của ung thư đại trực tràng, đặc biệt khi đi kèm các triệu chứng khác. Nguyên nhân có thể do chảy máu âm thầm trong đại tràng dẫn đến thiếu máu thiếu sắt.
Khi cơ thể thiếu hồng cầu, khả năng vận chuyển oxy giảm, gây mệt mỏi, khó thở và suy nhược. Những biểu hiện này dễ bị bỏ qua hoặc nhầm với căng thẳng, thiếu ngủ.
Sụt cân nhanh
Giảm cân không chủ ý là triệu chứng thường gặp ở nhiều loại ung thư, bao gồm ung thư đại tràng. Khi cơ thể phải chống lại ung thư, hệ miễn dịch hoạt động quá mức, đồng thời khối u có thể ảnh hưởng đến tiêu hóa và cảm giác thèm ăn. Nếu sụt cân đáng kể mà không thay đổi chế độ ăn hay vận động, nên đi khám. Dấu hiệu này thường xuất hiện muộn hơn nhưng đôi khi cũng có thể là cảnh báo sớm.
Phát hiện sớm ung thư đại trực tràng gặp khó khăn do các triệu chứng thường không đặc hiệu. Những biểu hiện như đau bụng, tiêu chảy hay thiếu máu cũng có thể xuất hiện trong nhiều bệnh lý khác như viêm loét đại tràng, bệnh Crohn, ngộ độc thực phẩm hoặc viêm dạ dày ruột do virus.
Tuy nhiên, khi triệu chứng kéo dài hoặc bất thường, người bệnh nên đi khám để xác định nguyên nhân, ngay cả khi nghi ngờ chỉ là các bệnh lành tính như trĩ.
Theo khuyến nghị, người trưởng thành từ 45 đến 75 tuổi nên tầm soát định kỳ và có thể thực hiện sớm hơn nếu có yếu tố nguy cơ hoặc dấu hiệu nghi ngờ.
Ngày 28.4, Bệnh viện Sản - Nhi tỉnh Quảng Ngãi cho biết các bác sĩ Khoa Nhi tiêu hóa vừa nội soi, gắp thành công chiếc chìa khóa cửa trong dạ dày bé trai 14 tuổi.
Trước đó, khoảng 23 giờ ngày 26.4, bé trai 14 tuổi ở phường Nghĩa Lộ (tỉnh Quảng Ngãi) được gia đình đưa đến cấp cứu trong tình trạng đau họng, hoảng loạn sau khi nuốt phải dị vật.
Qua thăm khám ban đầu, các bác sĩ xác định khả năng dị vật đã đi sâu vào đường tiêu hóa, nên chỉ định nhập viện theo dõi tại Khoa Nhi tiêu hóa, đồng thời thực hiện các cận lâm sàng cần thiết.
Kết quả chụp X-quang cho thấy dị vật nằm trong dạ dày bệnh nhi. Đến sáng 27.4, ê kíp bác sĩ quyết định can thiệp nội soi để lấy dị vật ra ngoài.
Bệnh nhi được gây mê, quá trình nội soi diễn ra thuận lợi. Dị vật được xác định là một chiếc chìa khóa cửa và sau đó được gắp ra an toàn, không gây tổn thương đáng kể đến niêm mạc tiêu hóa. Sau can thiệp, sức khỏe bệnh nhi ổn định, tiếp tục được theo dõi tại bệnh viện.
Theo bác sĩ chuyên khoa 2 Nguyễn Thị Mỹ Lệ, Trưởng khoa Nhi tiêu hóa (Bệnh viện Sản - Nhi tỉnh Quảng Ngãi), đây là trường hợp khá hy hữu khi bệnh nhi đã ở độ tuổi thiếu niên nhưng vẫn nuốt phải dị vật.
"Nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời, dị vật có thể gây trầy xước, tổn thương niêm mạc đường tiêu hóa, thậm chí dẫn đến biến chứng nguy hiểm như thủng dạ dày, xuất huyết", bác sĩ Lệ cảnh báo.
Cũng theo Bệnh viện Sản - Nhi tỉnh Quảng Ngãi, thời gian qua đơn vị đã tiếp nhận và xử lý thành công nhiều trường hợp trẻ em nuốt dị vật, trong đó có những ca tiềm ẩn nguy cơ cao nếu chậm can thiệp.
Các bác sĩ khuyến cáo phụ huynh cần theo dõi sát trẻ, đặc biệt không để trẻ tiếp xúc, ngậm các vật nhỏ, sắc nhọn; khi phát hiện dấu hiệu nuốt dị vật phải nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế để được xử trí kịp thời.
