Từng địa phương, bộ ngành đang tìm cách để thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số, câu chuyện ở TP.HCM là một điển hình.
Từ tờ trình của UBND TP.HCM, HĐND TP.HCM vừa thông qua danh mục 33 khu đất (đợt 1) dự kiến thanh toán cho nhà đầu tư thực hiện dự án BT (xây dựng – chuyển giao) nhằm biến nguồn lực đất đai thành các công trình hạ tầng chiến lược, công trình trọng điểm cần thiết cho sự phát triển mới của TP.
Đáng chú ý, danh mục 33 khu đất HĐND TP thông qua trong đợt này đa phần là các khu đất quen thuộc nhờ vị trí “đất vàng” nhưng vì nhiều vướng mắc khác nhau chưa phát huy được giá trị “vàng”.
Danh mục 33 khu đất thuộc danh mục dự kiến thanh toán BT có nhiều khu đất ở trung tâm TP và khu đô thị mới Thủ Thiêm.
Trong đó một số khu “đất vàng” từ lâu đã quá quen thuộc với người dân TP như khu đất 2-4-6 Hai Bà Trưng, 8-12 Lê Duẩn, khu đất 33 Nguyễn Du, 34-36-42 Chu Mạnh Trinh (phường Sài Gòn), khu đất 152 Trần Phú (phường Chợ Quán)…
Các khu đất này do vướng vào quá trình xử lý thanh tra, vụ án nên chỉ quây tôn im ỉm, để hoang hàng chục năm trời giữa lòng TP. Tuy nhiên dịp Tết Bính Ngọ vừa qua, với chỉ đạo của Bí thư Thành ủy, UBND TP.HCM đã thay đổi diện mạo, biến một phần diện tích các khu đất này thành công viên, vườn hoa tạm phục vụ người dân TP vui xuân, đón Tết.
Khu đô thị mới Thủ Thiêm cũng góp vào danh mục 15 khu đất thuộc các phân khu 2,3,4 để dự kiến thanh toán cho các nhà đầu tư khi thực hiện các dự án hạ tầng cho TP. Trong đó có khu đất 2C (diện tích hơn 24ha) có vị trí khá đẹp, nằm gần khu đô thị Sala, bao quanh bởi các tuyến đường Nguyễn Thiện Thành, Trần Bạch Đằng. Khu đất này được duyệt quy hoạch là đất hỗn hợp dịch vụ, cây xanh, thể dục thể thao.
Bên cạnh đó danh mục còn một số khu đất có diện tích lớn và giá trị. Điển hình như khu đất 420 Nơ Trang Long (diện tích 14,8ha, phường Bình Lợi Trung). Khu đất này do Công ty Vissan làm nhà máy giết mổ gia súc nhưng hiện trạng xung quanh là đô thị phát triển hiện đại nên cũng cần thay đổi cho tương xứng. UBND TP.HCM đã có quyết định thu hồi từ năm 2019 và giao cho Trung tâm phát triển quỹ đất TP quản lý cho đến nay.
Hay khu đất gần 5ha có vị trí rất đẹp, mặt tiền đường Phạm Văn Đồng, cạnh Rạch Gò Dưa và sông Sài Gòn, thuộc phường Thủ Đức, trước đây đã từng được đầu tư dự án công viên nước (Sài Gòn Water Park) với quy mô lớn và hiện đại.
Tuy nhiên dự án đã ngưng trệ nhiều năm và hoang hóa. Năm 2014 UBND TP.HCM đã chấm dứt việc cho thuê khu đất và giao cho Trung tâm phát triển quỹ TP tiếp nhận quản lý. Còn khu đất nông trường dừa (134ha, thuộc phường Long Trường) nhiều năm trước được bố trí cho dự đầu tư khu đô thị/sân golf.
Tuy nhiên do sử dụng, đầu tư kém hiệu quả nên UBND TP đã thu hồi và phường Long Trường đang quản lý khu đất.
Nhìn chung các khu đất vừa được duyệt để dự kiến thanh toán BT hầu hết đều là đất công, có vị trí đẹp, đã có quy hoạch 1/2000, nhưng do các vướng mắc pháp lý khác nhau nên có quá trình sử dụng chưa hiệu quả trước đó.
Hiện nay thông qua việc đưa vào danh mục dự kiến thanh toán cho các hợp đồng BT, các khu đất trên sẽ không chỉ còn là vị trí “đất vàng” nữa mà sẽ thực sự phát huy giá trị “đất vàng” khi được quy đổi ra hàng loạt công trình hạ tầng chiến lược, trọng điểm của TP đang và sẽ triển khai trong thời gian ngắn sắp tới.
Là địa phương đang quản lý khu đất nông trường dừa, trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Lê Ngọc Dũng, Chủ tịch UBND phường Long Trường, cho hay khu đất trên được địa phương quản lý chặt chẽ để bảo đảm sử dụng hiệu quả theo yêu cầu của TP. Khu đất này hiện có đường dẫn cầu Nhơn Trạch phía từ Đồng Nai về đường trên cao vành đai 3 TP.HCM.
Phía phường Thủ Đức cũng cho hay địa phương vẫn phối hợp quản lý khu đất Sài Gòn Water Park trên địa bàn và chờ khu đất này có cơ hội thay đổi.
Nghị quyết Đại hội đảng bộ TP.HCM (cuối tháng 10-2025) đã đề ra các chương trình trọng điểm, đột phá cho nhiệm kỳ 2025 – 2030 là đầu tư vào phát triển hạ tầng và xác định một trong những nhiệm vụ của Đảng bộ TP cũng như hệ thống chính trị là sử dụng hiệu quả nguồn tài nguyên của TP.
Từ sau khi có nghị quyết Đại hội Đảng bộ thành phố cộng với nhiều chính sách pháp luật về đất đai được tháo gỡ, có thể thấy một không khí khẩn trương, nhộn nhịp ở TP.HCM với nhiều dự án đầu tư. Đặc biệt là các dự án về hạ tầng chiến lược, trọng điểm (như đường sắt đô thị, cầu…) được các nhà đầu tư đề xuất thực hiện.
Với bối cảnh thành phố hiện nay, nhu cầu vốn đầu tư cho các dự án là rất lớn và tập trung trong cùng một giai đoạn với yêu cầu về tiến độ ngày càng cấp bách, đòi hỏi nhiều công trình phải được triển khai sớm để khắc phục tình trạng quá tải hạ tầng, tránh kéo dài và không làm chậm nhịp phát triển.
Đồng thời áp lực phát triển đô thị theo hướng đồng bộ, hiện đại, đặc biệt tại các khu vực trọng điểm. Trong khi đó khả năng cân đối ngân sách còn hạn chế đặt ra yêu cầu phải có cơ chế huy động và sử dụng nguồn lực linh hoạt, hiệu quả hơn.
Nghị quyết 254 của Quốc hội về tháo gỡ khó khăn, vướng mắc về đất đai (có hiệu lực từ ngày 1-1-2026) đã cho phép việc thanh toán cho hợp đồng BT bằng quỹ đất không qua đấu giá, đấu thầu. Đây là cơ sở quan trọng để từ đó thành phố rà soát quỹ đất để đưa vào danh mục dự kiến thanh toán đối ứng cho các nhà đầu tư.
Việc TP chuẩn bị danh mục quỹ đất thanh toán vừa qua là các khu đất có giá trị thương mại, khả năng khai thác cao, nhằm thu hút nhà đầu tư có năng lực, đồng thời bảo đảm đủ để thanh toán, hạn chế tối đa phát sinh nghĩa vụ ngân sách.
Điển hình như hiện nay đã có ba dự án đã được HĐND TP.HCM thông qua chủ trương đầu tư gồm: đầu tư xây dựng cầu Cần Giờ, cầu Phú Mỹ 2, dự án Khu liên hợp thể dục thể thao quốc gia Rạch Chiếc theo hợp đồng BT với tổng mức đầu tư khoảng 182.016 tỉ đồng và cần quỹ đất đối ứng. Các dự án này đang được khẩn trương thực hiện các thủ tục liên quan để sớm khởi công.
Việc HĐND TP.HCM thông qua danh mục 33 khu đất dự kiến thanh toán cho các hợp đồng BT về hạ tầng là rất cần thiết để đưa nguồn lực đất đai vào nền kinh tế vừa phù hợp điều kiện thực tiễn của TP.HCM cũng như đáp ứng yêu cầu phát triển mới của TP.HCM.
Trước động thái trên, trao đổi với Tuổi Trẻ, TS Phạm Viết Thuận, Viện trưởng Viện Kinh tế tài nguyên và môi trường TP.HCM, cho hay rất đồng tình bởi lẽ nguồn lực đất đai sẽ được sử dụng hiệu quả thay vì lãng phí như thời gian qua.
Theo ông Thuận, các khu đất trong danh mục đa phần đều có vị trí “đất vàng”, diện tích lớn, quy hoạch đầy đủ rất phù hợp để đầu tư các dự án thương mại, dịch vụ có giá trị, đóng góp cho sự phát triển kinh tế – xã hội của TP.
“Tuy nhiên đáng tiếc là nhiều năm qua các khu đất này vì nhiều vướng mắc đã không được sử dụng hiệu quả, lãng phí. Giờ đây khi được đưa vào quỹ đất dự kiến thanh toán thì các khu đất này sẽ được tính toán ra giá trị cụ thể. Khi các khu đất này được thanh toán cho nhà đầu tư thì một mặt TP vừa có được hạ tầng, mặt khác các khu đất được nhà đầu tư đầu tư các công trình thương mại, dịch vụ, phát triển đô thị thì TP cũng được lợi. Vấn đề quan trọng là TP cần phải tính toán xác định giá trị các khu đất cho chặt chẽ, hiệu quả…”, ông Thuận nói.
Theo ông Thuận, so với trước đây đất đai là tài sản công sẽ được mang ra đấu giá, đấu thầu thì giá trị đất bảo đảm được tính minh bạch, có lợi nhất. Tuy nhiên quy định đó cũng có những vướng mắc nhất định đối với phương thức đối tác công tư. Còn quy định hiện hành đã tháo gỡ, cho phép dùng đất công để thanh toán BT.
Việc này đòi hỏi thành phố phải xác định giá trị đất thật chặt chẽ để bảo đảm nguồn đất được sử dụng hiệu quả.
Đồng tình, luật sư Bùi Quốc Tuấn (Đoàn luật sư TP.HCM) cũng cho rằng quỹ đất ở vị trí đất vàng được thanh toán BT dạng chỉ định thì cần bảo đảm giá trị thị trường gắn với lợi thế vị trí phát sinh giá trị bởi lẽ “TP sẽ không còn nhiều vị trí đất vàng nữa để thanh toán cho nhà đầu tư, cần phải tính toán thật kỹ lưỡng…”, ông Tuấn nói.
Bộ Công an đang lấy ý kiến dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi). Đáng chú ý, tại dự thảo, Bộ Công an đề xuất nâng mức phạt tiền và mức định lượng là tiền trong cấu thành định tội tại một số tội danh.
Theo Bộ Công an, các quy định về mức phạt tiền và mức định lượng là tiền trong cấu thành định tội tại một số tội danh theo quy định Bộ luật Hình sự hiện hành là chưa phù hợp với sự biến động về giá cả, sự phát triển về điều kiện kinh tế - xã hội hiện nay.
Theo đó, mức lương cơ sở từ ngày 1-7-2013 đến 4-2016 là 1.150.000 đồng, trước 1-7-2026 là 2,34 triệu đồng, từ 1-7-2026 nâng lên 2,53 triệu đồng, tăng gấp hơn 2 lần.
Bên cạnh đó theo số liệu của cơ quan thống kê, GDP bình quân đầu người năm 2015 theo giá hiện hành ước đạt 45,7 triệu đồng/người, trong khi GDP bình quân đầu người năm 2025 ước đạt 125,5 triệu đồng/người.
Theo kết quả sơ bộ khảo sát mức sống dân cư năm 2025, thu nhập bình quân đầu người theo giá hiện hành năm 2025 đạt khoảng 5,9 triệu đồng/người/tháng, tăng 9,3% so với năm 2024.
Trên cơ sở đó, dự thảo Bộ luật Hình sự nghiên cứu tăng gấp đôi mức phạt tiền và mức định lượng là tiền trong cấu thành định tội tại các tội danh để phù hợp với tình hình phát triển kinh tế, xã hội và tránh hình sự hóa những hành vi có nguy hiểm không đáng kể cho xã hội.
Tại điều 35 về phạt tiền, Bộ Công an đề xuất sửa đổi, bổ sung mức tiền phạt được quyết định trên cơ sở căn cứ vào tính chất và mức độ nguy hiểm của tội phạm, đồng thời có xét đến tình hình tài sản của người phạm tội, sự biến động của giá cả, nhưng không được thấp hơn 5 triệu đồng. Mức hiện hành là 1 triệu đồng.
Cùng với đó, bổ sung việc phạt tiền này căn cứ vào một trong các quy định, cụ thể là mức phạt tiền quy định trong điều luật.
Trong trường hợp mức phạt tiền quy định trong điều luật thấp hơn số mức thu lợi bất chính thì có thể căn cứ vào mức thu lợi bất chính để phạt tiền, nhưng số tiền phạt không vượt quá gấp 3 lần so với mức thu lợi bất chính.
Với tội đánh tráo người dưới 1 tuổi, chiếm đoạt người dưới 16 tuổi, dự thảo đề xuất người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20 đến 100 triệu đồng (mức hiện hành từ 10 - 50 triệu đồng), cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 - 5 năm.
Với tội mua bán, chiếm đoạt mô hoặc bộ phận cơ thể người, dự thảo đề xuất người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20 - 200 triệu đồng (mức hiện hành 10 - 100 triệu đồng), cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 - 5 năm.
Ở tội làm nhục người khác, vu khống, buộc công chức, viên chức thôi việc hoặc sa thải người lao động trái pháp luật, xâm phạm quyền bình đẳng giới, cướp tài sản, cưỡng đoạt tài sản, cướp giật tài sản, trộm cắp tài sản, lừa đảo chiếm đoạt tài sản..., dự thảo đề xuất tăng mức phạt tiền định lượng là tiền trong cấu thành định tội.
Trong đó, với tội làm nhục người khác, dự thảo đề xuất người nào xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác, bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 20 - 60 triệu đồng (mức hiện hành 10 - 30 triệu đồng) hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm.
Với tội cướp tài sản, cướp giật tài sản, lừa đảo chiếm đoạt tài sản..., dự thảo đề xuất người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20 - 200 triệu đồng (mức hiện hành từ 10 - 100 triệu đồng).
Các loại tội buôn lậu, kinh doanh, vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ, sản xuất, buôn bán hàng cấm, tàng trữ, vận chuyển hàng cấm... cũng đề xuất tăng mức phạt tiền và định lượng là tiền trong cấu thành định tội.
Các tội tham ô tài sản, nhận hối lộ, lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản, lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ, nhiệm vụ, lạm quyền trong khi thi hành công vụ, nhiệm vụ cũng được đề xuất tăng định lượng là tiền trong cấu thành định tội.
Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường vừa ký Chương trình phối hợp công tác với Đại học Bách khoa Hà Nội, nhằm phối hợp nghiên cứu, xây dựng và hoàn thiện chính sách, pháp luật, tư vấn các vấn đề chiến lược về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; cung cấp cơ sở khoa học phục vụ hoạt động giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước.
Hai bên cũng sẽ phối hợp đào tạo, bồi dưỡng và phát triển nguồn nhân lực; phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ; triển khai các hoạt động hợp tác quốc tế; triển khai các nhiệm vụ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phục vụ hoạt động của Quốc hội; xây dựng và phát huy mạng lưới chuyên gia, nhà khoa học phục vụ tư vấn chính sách.
Nhấn mạnh chưa bao giờ khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đóng vai trò động lực quan trọng trong sự phát triển của đất nước như hiện nay, GS.TS Lê Anh Tuấn (Giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội), cho biết Đại học Bách khoa không ngừng đẩy mạnh nghiên cứu, phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và đẩy nhanh quá trình thương mại hoá sản phẩm, kết quả nghiên cứu.
Đặc biệt, đơn vị đang dịch chuyển mạnh mẽ theo mô hình “đại học đổi mới sáng tạo”, đóng vai trò hạt nhân trung tâm trong chuỗi giá trị nghiên cứu, thử nghiệm và kiến tạo các công nghệ lõi mang tính chiến lược của quốc gia.
“Việc tăng cường gắn kết, phối hợp giữa cơ quan của Quốc hội với cơ sở giáo dục đại học trọng điểm quốc gia là hướng đi đúng đắn nhằm tạo cầu nối trực tiếp giữa quá trình lập pháp, giám sát tối cao với thực tiễn nghiên cứu, phát triển, ứng dụng khoa học - công nghệ”, ông Tuấn khẳng định.
Trong khi đó, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải nhắc lại tinh thần cốt lõi trong Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị là đặt khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành lực lượng sản xuất trực tiếp, động lực cốt lõi nhất.
Bà cũng dẫn phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm tại Đại học Oxford (Vương quốc Anh) ngày 28/10/2025, rằng “cạnh tranh trong đổi mới sáng tạo, trong quyền kiểm soát các công nghệ lõi, trong năng lượng sạch, trong hạ tầng số, đã trở thành cuộc đua quyền lực mới. Nói một cách thẳng thắn: ai làm chủ chiến lược, ai nắm công nghệ chiến lược, người đó sẽ định hình luật chơi và nhiều khả năng đó là người chiến thắng”.
Theo Chủ nhiệm Ủy ban Nguyễn Thanh Hải, đây chính là mệnh lệnh hành động cho cả các cơ quan quản lý, xây dựng thể chế và các trung tâm nghiên cứu, đổi mới sáng tạo ở Việt Nam.
Với trách nhiệm là cơ quan chuyên môn của Quốc hội phụ trách lĩnh vực khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, bà Hải khẳng định Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường ý thức sâu sắc về sứ mệnh kiến tạo thể chế.
“Luật pháp và cơ chế chính sách phải đi trước mở đường, có nhiệm vụ tháo gỡ triệt để các điểm nghẽn hành chính, khơi thông mọi nguồn lực xã hội để giải phóng sức sáng tạo của các nhà khoa học”, theo lời Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường.
Đặc biệt, bà Hải nhấn mạnh quan điểm “thể chế không thể xây dựng từ tư duy bàn giấy", mà phải được đúc kết từ thực tiễn sinh động, từ trí tuệ của các cơ sở đào tạo, nghiên cứu lớn - mà Đại học Bách khoa Hà Nội là một đại diện tiêu biểu.
Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường đề nghị thời gian tới, hai bên chủ động thông tin, trao đổi thường xuyên nhằm phối hợp hỗ trợ thực hiện tốt nhiệm vụ hoàn thiện thể chế; phối hợp chặt chẽ trong công tác khảo sát và hoạt động phục vụ thẩm tra, giám sát.
Bà cũng kỳ vọng Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường và Đại học Bách khoa sẽ chú trọng phối hợp đào tạo, bồi dưỡng và phát triển nguồn nhân lực; hợp tác triển khai các nhiệm vụ khoa học - công nghệ và chuyển đổi số phục vụ trực tiếp hoạt động của Quốc hội.
Liên quan đến vụ đánh nhau trong quán nhậu đang gây xôn xao dư luận, ngày 19.7, Công an xã Hóc Môn phối hợp các đơn vị nghiệp vụ liên quan đang tiến hành lấy lời khai, trích xuất camera để xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.
Trước đó, mạng xã hội lan truyền đoạn clip ghi lại cảnh nhóm gần 10 nam thanh niên lao vào ẩu đả, xô xát dữ dội tại một quán nhậu. Vụ việc nhanh chóng thu hút sự quan tâm và gây bất an trong dư luận.
Qua xác minh, sự việc xảy ra khuya 18, rạng sáng ngày 19.7, tại một quán nhậu nằm trên đường Song Hành (xã Hóc Môn, TP.HCM).
Một số người dân chứng kiến kể lại, vào thời điểm trên, 2 nhóm khách đang ăn uống tại quán thì có phát sinh mâu thuẫn dẫn đến cự cãi lớn tiếng. Chỉ vài phút sau xảy ra xô xát, đánh nhau. Tiếng la ó, chén đũa, bàn ghế ngã đổ, có người còn cầm các vật dụng cứng ném về phía đối thủ. Sợ vạ lây, nhiều thực khách vội tránh ra xa phía ngoài.
Phát hiện sự việc, nhân viên bảo vệ cùng người dân xung quanh đã tích cực can ngăn. Cả hai nhóm sau đó giải tán, rời khỏi hiện trường.
Nhận được tin báo, Công an xã Hóc Môn đã có mặt tại hiện trường để ghi nhận sự việc, lấy lời khai của các nhân chứng và những người liên quan nhằm phục vụ công tác điều tra.
Qua ghi nhận ban đầu, sự việc may mắn không gây thương tích nghiêm trọng, những người tham gia ẩu đả chỉ bị xây xát nhẹ. Một số bàn ghế, đồ đạc trong quán bị hư hại nhưng thiệt hại không đáng kể.
Hiện cơ quan công an đang tiếp tục trích xuất hình ảnh từ hệ thống camera an ninh của quán và khu vực xung quanh, khẩn trương củng cố hồ sơ, xác định danh tính những người liên quan để xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.