Buổi chiều Huế nắng dịu dần, gió từ sông Hương thổi vào Thành nội mang theo chút mặn mòi của đầm phá Tam Giang. Gã về thăm lại cố đô sau bao năm xa cách và gặp lại cô bạn học ngày xưa – cô gái Huế chính gốc, mái tóc dài đen nhánh, giọng nói nhẹ như lời ru – đón gã bằng nụ cười e ấp quen thuộc.
“Hôm nay mình làm cho T. ăn bún giấm nuốc, món mà ngoài Huế không ai làm được đâu”, cô nói, mắt long lanh như mặt nước hồ Tịnh Tâm lúc hoàng hôn. Cô dẫn gã vào căn bếp nhỏ trong ngôi nhà cũ, tường vôi đã ngả màu thời gian, mùi khói bếp thoang thoảng hòa với hương ngọc lan ngoài vườn tỏa vào.
Trên chiếc mâm gỗ, nguyên liệu đã được chuẩn bị sẵn, tỉ mỉ như cách người Huế vẫn làm từ đời này sang đời khác. Vừa làm vừa cất giọng nhỏ nhẹ như muốn nhắc lại cho gã nhớ đến cách làm món ăn mà gã đã quên mất sau mấy mươi năm rong ruổi lập thân nơi xa xứ: Trước hết là con nuốc – linh hồn của món ăn.
Những con nuốc tươi rói, thân trắng đục, chân giòn sần sật, được mua từ sáng sớm ở chợ Đông Ba. Khi mua về ngâm chúng trong chậu nước lạnh, thả vào vài lá ổi vò nát để giữ độ giòn dai đặc trưng, không bị mềm nhũn. Gần lúc ăn mới vớt ra, vắt ráo từng con, để nguyên hình dáng nguyên sơ, không cắt nhỏ, để giữ trọn cái hồn của đầm phá.
Rồi đến phần nước dùng – phần quan trọng nhất, đòi hỏi sự kiên nhẫn. Mình phải dùng tôm tươi còn nhảy tanh tách, bóc vỏ, bỏ đầu nhưng giữ nguyên đuôi cho đẹp mắt, người Huế mà, ăn cũng phải đẹp.
Thịt ba chỉ cắt nhỏ, ướp chút nước mắm, tiêu, đường. Chảo dầu nóng, phi thơm hành khô, thêm tí ớt bột cho màu đỏ au bắt mắt. Tôm và thịt được xào lửa nhỏ, thấm gia vị từ từ, không vội.
Sau đó châm nước dùng xương hầm sẵn, thả thêm vài lát cà chua chín mọng và miếng thơm chua ngọt để cân bằng vị. Nước dùng sôi liu riu, tỏa mùi thơm ngậy của tôm tươi quyện béo ngậy của thịt, chua nhẹ của thơm và cà chua – cái vị đậm đà mà chỉ Huế mới có đó nghe! Rồi cô bạn pha thêm chén mắm ruốc – thứ mắm đặc trưng xứ này, đánh tan với chút nước lọc, thêm ớt tươi giã nhuyễn và chút xíu đường cho dịu bớt mặn, tạo nên thứ nước chấm chua cay nồng nàn, ăn cùng nuốc là “trên cả tuyệt vời”.
Với bàn tay thon nhỏ, cô bạn sắp đặt những con bún tươi sợi to, trắng mịn được trần qua nước sôi rồi xả lạnh cho dai. Rau sống bày biện đầy đủ: bắp chuối sứ bào mỏng ngâm nước chanh cho trắng giòn, xà lách, húng quế, kinh giới, giá đỗ, rau thơm đủ loại. Đậu phộng rang vàng giã dập rắc lên trên, vài miếng bánh tráng nướng mè giòn tan.
Khi tô bún được dọn ra, cô cẩn thận xếp từng lớp: Bún làm nền, rau xanh mơn mởn, vài lát thơm và cà chua đỏ au, tôm thịt rim óng ánh, đậu phộng vàng ruộm, rồi đặt lên trên 1 – 2 con nuốc trắng ngần. Cuối cùng chan nước lèo nóng hổi vừa đủ, thơm phức bốc khói nghi ngút. Cô bạn không quên đưa thêm chén mắm ruốc ớt và bảo: “Ăn đi T., nuốt miếng nuốc chấm mắm ruốc, rồi mới gắp rau với bún, đừng bỏ sót gì hết nghe”.
Gã húp một miếng nước lèo – ngọt thanh từ tôm, béo nhẹ từ thịt, chua dịu từ dứa cà chua, cay nồng thoảng qua. Rồi gắp miếng nuốc đưa lên miệng: giòn sần sật, mát lạnh, vị biển mặn mà xen lẫn chút dai dai đặc trưng, chấm với mắm ruốc thì… tê tái cả tâm hồn.
Cái giòn của nuốc, cái béo của đậu phộng, cái thơm của rau, cái chua cay của nước chấm – tất cả hòa quyện trong một tô bún ấm nóng, như chính tình yêu của cô gái Huế: Đằm thắm, tinh tế, và không lẫn vào đâu được.
Ăn xong, gã ngẩng lên nhìn cô. Cô cười, má ửng hồng dưới ánh đèn dầu ấm áp. Ngoài trời, Huế đã về đêm. Gió vẫn thổi, mang theo hương vị bún giấm nuốc lan tỏa trong ký ức, như một lời nhắc nhở rằng, dù đi đâu, chỉ cần nhớ về Huế là lại thấy vị chua cay giòn giòn ấy trở về, nguyên vẹn và đậm đà. Rứa đó! Mà yêu, mà thương, mà nhớ mãi Huế của tình yêu.
Từ 21 - 21 giờ 15 ngày 30.4, TP.HCM sẽ tổ chức bắn pháo hoa tại 8 điểm, gồm 3 điểm tầm cao và 5 điểm tầm thấp, phân bố từ khu vực trung tâm đến Cần Giờ, Củ Chi và các địa bàn giáp ranh, phục vụ người dân và du khách. Gửi xe ở đâu để xem bắn pháo hoa vừa thuận tiện, vừa tránh bị "hét giá" là mối quan tâm của nhiều người dân và du khách.
Ba điểm bắn pháo hoa tầm cao được đặt tại khu vực đầu hầm sông Sài Gòn (phường An Khánh), khu vực trung tâm Thành phố mới (phường Bình Dương) và Quảng trường Công viên Bà Rịa (phường Bà Rịa).
Đồng thời, 5 điểm bắn pháo hoa tầm thấp gồm khu di tích lịch sử Địa đạo Củ Chi (xã An Nhơn Tây), công viên Văn hóa Đầm Sen (phường Bình Thới), tòa tháp SAIGON MARINA IFC (phường Sài Gòn), khu biệt thự Kim Long tại khu vực cầu Rạch Đỉa (xã Nhà Bè) và khu đô thị du lịch lấn biển Cần Giờ - Vinhomes Green Paradise (xã Cần Giờ).
Trong thời gian diễn ra các hoạt động dịp lễ, khu vực trung tâm TP.HCM dự kiến hạn chế phương tiện trên một số tuyến đường. Qua khảo sát, hiện có nhiều điểm giữ xe quanh khu vực trung tâm để người dân thuận tiện gửi xe, di chuyển đến các điểm xem pháo hoa cũng như theo dõi các chương trình biểu diễn nghệ thuật.
Tại trung tâm thành phố, một số bãi giữ xe lớn gồm điểm giữ xe máy ở số 16 Tôn Thất Thiệp (gần đường Nguyễn Huệ) và bãi xe tại góc đường Pasteur - Lê Lợi. Mức giá được niêm yết theo quy định, trong đó xe máy là 9.000 đồng/4 giờ vào ban đêm (từ 18 giờ đến 5 giờ 59 phút hôm sau). Đối với ô tô từ 4 - 8 chỗ, giá giữ xe là 35.000 đồng cho 2 giờ đầu, mỗi giờ tiếp theo là 20.000 đồng.
Bãi giữ xe tại số 12 Huỳnh Thúc Kháng nhận giữ xe qua đêm với giá đến 7 giờ sáng hôm sau là 30.000 đồng/chiếc. Một nhân viên tại đây cho biết, ngày thường mức giá này được áp dụng ổn định, riêng dịp lễ có thể tăng lên 40.000 đồng/chiếc. Từ bãi xe này, người dân đi bộ khoảng 300 m là đến phố đi bộ Nguyễn Huệ.
Bến Bạch Đằng cũng là một địa điểm được nhiều người lựa chọn để ngắm pháo hoa. Điểm gửi xe gợi ý là bảo tàng Tôn Đức Thắng (số 5 Tôn Đức Thắng, phường Sài Gòn). Sau khi gửi xe dưới hầm, mọi người có thể đi bộ ra bến Bạch Đằng cách khoảng vài trăm mét.
Người dân ở xa cũng có thể gửi xe máy tại các nhà ga metro như Thảo Điền, Tân Cảng, Văn Thánh rồi tiếp tục di chuyển bằng metro đến ga Ba Son hoặc ga Nhà hát Thành phố để vào khu vực trung tâm xem pháo hoa.
Tại các điểm giữ xe này, giá gửi xe được niêm yết 6.000 đồng/chiếc vào buổi sáng, từ 21 giờ trở đi áp dụng mức gửi qua đêm là 10.000 đồng/chiếc.
Ngoài ra, khu vực công viên bờ sông Sài Gòn (phường An Khánh) cũng là địa điểm thuận lợi để theo dõi pháo hoa. Phía trước công viên hiện có bãi giữ xe máy khá rộng, thuận tiện cho người dân gửi xe.
Bên cạnh các màn bắn pháo hoa, TP.HCM còn tổ chức nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật và thể dục thể thao sôi nổi trong dịp lễ năm nay. Nhiều chương trình biểu diễn dự kiến diễn ra từ tối 29.4 tại các địa điểm như phố đi bộ Nguyễn Huệ, công viên trung tâm Thành phố mới cùng nhiều quảng trường lớn, đồng thời được truyền hình trực tiếp để phục vụ đông đảo người dân và du khách.
Chiều 17.4, tại trụ sở Hội Nhà báo TP.HCM, nhiếp ảnh gia Trần Thế Phong (phóng viên Báo Giác Ngộ) khai mạc triển lãm ảnh cá nhân lần thứ 24, đồng thời ra mắt tập sách ảnh Vượt qua bóng tối 2.
Sự kiện do Báo Giác Ngộ phối hợp với Hội Nhà báo TP.HCM tổ chức đúng dịp hướng đến ngày Người khuyết tật Việt Nam 18.4, mở cửa tự do đến hết 21.4.
Triển lãm giới thiệu 45 tác phẩm tượng trưng cho chặng đường 45 năm hình thành và phát triển của Phật giáo Việt Nam, ghi lại những khoảnh khắc tại Đại hội đại biểu Phật giáo TP.HCM lần thứ I sau sáp nhập đơn vị hành chính. Bên cạnh đó là các lát cắt đời sống từ dự án Vượt qua bóng tối, khắc họa nghị lực của học sinh khiếm thị tại Trường Phổ thông đặc biệt Nguyễn Đình Chiểu.
Chia sẻ tại triển lãm, nhiếp ảnh gia Trần Thế Phong nói mỗi lần bấm máy đều mang theo cảm xúc riêng: "Với tôi, mỗi tác phẩm ảnh đều có tinh thần, ý nghĩa riêng. Như hình ảnh người tu sĩ da đen trong Đại hội Phật giáo lần thứ nhất sau sáp nhập, tôi rất xúc động khi bấm máy, bởi sự tôn kính và hòa nhập vào tôn giáo Việt Nam".
Ông cũng nhắc đến nhân vật trong bộ ảnh Vượt qua bóng tối 2: "Thầy giáo Nguyễn Văn Thanh luôn truyền cảm hứng cho tôi mỗi khi cầm máy. Thầy vượt qua bóng tối để có thể chơi nhiều nhạc cụ phương Tây và dân tộc, rồi truyền dạy âm nhạc cho học sinh khiếm thị. Đó là nghị lực khiến tôi không thể nào quên".
Theo tác giả, triển lãm lần này được chuẩn bị trong thời gian rất gấp. "Chỉ có 5 ngày để thực hiện, gần như chạy hết tốc lực, nhưng tôi vui vì có thể góp phần lan tỏa những thông điệp tích cực", ông nói.
Không đi sâu vào kỹ thuật hay dàn dựng, các tác phẩm giữ nhịp kể giản dị, tập trung vào khoảnh khắc đời thường: ánh mắt, cử chỉ, những khoảng lặng. Từ không gian trang nghiêm của đại hội Phật giáo đến lớp học của những em nhỏ khiếm thị, các bức ảnh tạo nên sự đối lập nhẹ nhàng nhưng giàu gợi mở.
Sinh năm 1969 tại TP.HCM, nhiếp ảnh gia Trần Thế Phong theo đuổi công việc này từ năm 2000. Đến nay, ông đã có 24 triển lãm cá nhân, phát hành nhiều sách ảnh và nhận hơn 200 giải thưởng trong và ngoài nước. Bên cạnh sáng tác, ông thường dành nguồn thu từ ảnh để hỗ trợ trẻ em khó khăn, đặc biệt là trẻ khiếm thị.
Những hình ảnh thể hiện nghị lực bền bỉ của phận đời trong bóng tối
ẢNH: TRẦN THẾ PHONG
Triển lãm "Ánh sáng và Bóng tối" không đặt nặng thông điệp lớn lao, mà chọn cách kể chuyện bằng hình ảnh và cảm xúc. Ở đó, người xem có thể bắt gặp sự tĩnh lặng của người tu hành, cũng như nghị lực bền bỉ của những phận đời trong bóng tối - những điều gần gũi nhưng dễ khiến người ta dừng lại lâu hơn trước mỗi khuôn hình.
Báo Thanh Niên cập nhật nhanh nhất kết quả xổ số miền Nam ngày 30 tháng 5. Kết quả xổ số miền Trung (XSMT), xổ số miền Bắc (XSMB), xổ số điện toán trực tiếp nhanh nhất hôm nay thứ bảy ngày 30.5.2026.
Xổ số TP.HCM, Long An, Bình Phước, Đà Nẵng, Quảng Ngãi...
Mời bạn đọc xem kết quả xổ số (KQXS) miền Bắc (XSMB), kết quả xổ số miền Nam (XSMN), kết quả xổ số miền Trung (XSMT) được cập nhật trên Báo Thanh Niên mỗi ngày.
