Trong phiên xét hỏi trưa 20-5, chủ tọa đưa ra nhiều câu hỏi bác bỏ cách giải thích trên để làm rõ việc không bỗng dưng các doanh nghiệp lại tự chi tiền với tỉ lệ tròn 5% giống nhau.
Trước những câu hỏi dồn từ chủ tọa, ông Nguyễn Chiến Thắng (cựu Giám đốc Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm) phải thừa nhận việc cầm tiền từ doanh nghiệp để chỉ đạo cấp dưới thông thầu.
Trả lời thẩm vấn, ông Nguyễn Chiến Thắng cho biết Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm được giao đại diện Bộ Y tế, giúp việc cho Bộ trưởng triển khai dự án Bệnh viện Việt Đức và Bạch Mai cơ sở 2.
Theo lời khai của bị cáo, trước khi triển khai bất kỳ nội dung nào đều phải báo cáo Bộ Y tế, trực tiếp là bộ trưởng. “Bộ trưởng phải đồng ý thì mới được làm”, ông Thắng nói tại tòa, đồng thời cho biết sau mỗi công việc đều có báo cáo bằng văn bản gửi lãnh đạo bộ.
Khai về quá trình biết đến Công ty VK của Bỉ, ông Thắng cho hay bà Kim Tiến từng dự lễ khánh thành một bệnh viện quốc tế rồi trao đổi lại rằng đơn vị này thiết kế bệnh viện “đẹp, hiện đại”, đề nghị xem xét thuê cho hai dự án của Bộ Y tế.
Chỉ ba ngày sau khi Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm được thành lập, Công ty VK Việt Nam đã có văn bản giới thiệu năng lực, đề nghị được chỉ định làm đơn vị tư vấn thiết kế chính.
Theo cáo trạng, dù chưa có hồ sơ chứng minh năng lực, kinh nghiệm từ phía VK, song do đã có “gợi ý” từ lãnh đạo bộ nên ông Thắng vẫn giao cấp dưới lập thủ tục để chỉ định doanh nghiệp này.
Bị cáo còn bị cáo buộc không tổ chức khảo sát, đánh giá năng lực các nhà thầu trong nước nhưng vẫn kết luận các đơn vị này “không đáp ứng yêu cầu”.
Trả lời xét hỏi sáng nay, ban đầu ông Thắng quanh co khẳng định đã thực hiện khảo sát năng lực các nhà thầu trong nước.
Chủ tọa hai lần nhắc lại câu hỏi, ông Thắng vẫn khẳng định có thực hiện khảo sát. Tuy nhiên, khi chủ tọa hỏi dồn khảo sát vào thời điểm nào, có hồ sơ lưu lại hay không, thì ông Thắng tỏ ra lúng túng, ấp úng nói: “Hồ sơ chắc là có nhưng không biết có đủ không”.
“Bị cáo đi khảo sát tận nơi hay không?”, chủ tọa đặt lại câu hỏi lần thứ ba để truy vấn. Trước những câu hỏi gay gắt, bị cáo Thắng mới thừa nhận thực tế không đi khảo sát.
Ông biện minh do áp lực tiến độ “trong tình trạng vội vàng” nên đã “bằng kinh nghiệm trước đây” để đưa ra kết luận các nhà thầu trong nước không đáp ứng yêu cầu.
Câu trả lời này lập tức bị chủ tọa bác bỏ: “Khảo sát là khảo sát, không có chuyện khảo sát bằng kinh nghiệm. Đấy là chưa khảo sát mà đã đưa ra kết luận luôn”.
Theo cáo trạng, sai phạm xảy ra xuyên suốt từ khâu lập dự án, lựa chọn đơn vị tư vấn thiết kế, đấu thầu đến thi công hai bệnh viện. Riêng việc thuê tư vấn nước ngoài như trên bị xác định gây thiệt hại hơn 70 tỉ đồng.
Ngay từ khi bắt đầu trả lời thẩm vấn, ông Thắng nói hành vi phạm tội về cơ bản như đã khai tại cơ quan điều tra. Bị cáo chỉ thắc mắc về tội nhận hối lộ vì cho rằng mình “nhận tiền cho ban” và đã tự khai báo trước khi các nhà thầu tố cáo.
Cụ thể, ngoài sai phạm trong lựa chọn tư vấn thiết kế, ông Thắng còn bị cáo buộc yêu cầu các nhà thầu thi công chi “hoa hồng” 5%, qua đó nhận hơn 88 tỉ đồng.
Tại tòa, ban đầu ông Thắng khai không yêu cầu các nhà thầu phải chi theo mức 5% giá trị gói thầu và đổ cho doanh nghiệp “đến tự đưa tiền”.
Ông Thắng khai trong số tiền nhận hối lộ, đã đưa 2 triệu USD tương đương hơn 46 tỉ đồng cho Lê Thanh Thiêm, Giám đốc Công ty TNHH Sao Nam Sông Hồng, để nhờ tác động đoàn kiểm tra của Ủy ban Kiểm tra Trung ương nhằm được bỏ qua sai phạm, không bị kỷ luật. Tuy nhiên, Thiêm đã không đưa tiền cho cá nhân, tổ chức nào mà chiếm đoạt số tiền này.
Ông Thắng cũng không biết việc Thiêm sử dụng số tiền trên như thế nào.
Theo cáo trạng, quá trình điều tra ông Thắng thừa nhận việc thỏa thuận và nhận tiền từ các nhà thầu. Ông Thắng khai sau khi nhận 88,4 tỉ đồng từ các nhà thầu đã chi cho bà Nguyễn Thị Kim Tiến, khi đó là Bộ trưởng Bộ Y tế, 12,9 tỉ đồng và 100.000 USD.
Tại cơ quan điều tra, bà Nguyễn Thị Kim Tiến thừa nhận nhiều lần được ông Thắng đưa tiền, tổng số 2,5 tỉ đồng. Cựu Bộ trưởng có một lần nhận từ Nguyễn Hữu Tuấn 5 tỉ đồng.
Cơ quan điều tra đã tiến hành đối chất giữa bà Tiến và cấp dưới, các bên giữ nguyên lời khai về số tiền đã đưa và nhận.
Trong ngày làm việc đầu tiên của Chủ tịch nước nhiệm kỳ 2026-2031, hôm 7/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã ký quyết định về đặc xá năm 2026.
Theo quyết định của Chủ tịch nước, việc đặc xá tha tù trước thời hạn cho người bị kết án phạt tù có thời hạn, tù chung thân được thực hiện nhân dịp 51 năm Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/2026), chào mừng thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.
Diện đặc xá là người đang chấp hành án phạt tù có thời hạn, bị kết án tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn hoặc đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù. Thời gian xét đặc xá tính đến ngày 31/5.
Sau khi có quyết định của Chủ tịch nước, Phó thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc - Chủ tịch Hội đồng tư vấn đặc xá, đã ký hướng dẫn về việc triển khai.
Cụ thể, người được đề nghị xét đặc xá phải đáp ứng nhiều điều kiện như: có nhiều tiến bộ, ý thức cải tạo tốt và được xếp loại chấp hành án phạt tù khá hoặc tốt. Ngoài ra, phạm nhân phải chấp hành án phạt tù ít nhất 1/3 thời gian với tù có thời hạn hoặc ít nhất 14 năm với tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn.
Phạm nhân còn phải chấp hành xong hình phạt bổ sung là phạt tiền; đã thi hành xong nghĩa vụ trả lại tài sản, bồi thường thiệt hại, nghĩa vụ dân sự khác với các tội phạm tham nhũng.
Ai xem xét đề nghị đặc xá trong trường hợp đặc biệt
Chủ tịch nước, Chính phủ chủ trì, phối hợp với TAND Tối cao, VKSND Tối cao và các cơ quan, tổ chức có liên quan lập hồ sơ của người được đề nghị đặc xá trong trường hợp đặc biệt để trình Chủ tịch nước xem xét, quyết định.
Mới đây, TAND Tối cao đã có hướng dẫn triển khai, trong đó nêu về những trường hợp đặc biệt với người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù không đủ điều kiện đặc xá hoặc người đang được hoãn chấp hành án phạt tù để đáp ứng yêu cầu về đối nội hoặc đối ngoại của Nhà nước.
TAND Tối cao đề nghị, để được xem xét đề nghị đặc xá thuộc trường hợp như trên, người được xem xét phải đáp ứng một trong 3 điều kiện. Đó là, có văn bản thông báo ý kiến của Chủ tịch nước yêu cầu đặc xá; có văn bản của cơ quan đại diện ngoại giao của nước ngoài hoặc các tổ chức quốc tế; có văn bản của các bộ, cơ quan ngang bộ, các ban Đảng ở Trung ương, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.
Hồ sơ đề nghị đặc xá trong trường hợp đặc biệt giống với trường hợp đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù.
Thời gian chấp hành án phạt tù được hiểu là thế nào?
Hướng dẫn của Hội đồng tư vấn đặc xá lý giải, thời gian đã chấp hành án phạt tù là thời gian bị tạm giữ, tạm giam, chấp hành án phạt tù. Trong đó không kể thời gian được tại ngoại, hoãn, tạm đình chỉ và giảm thời hạn chấp hành án phạt tù.
Thời gian bị áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh trong giai đoạn điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án cũng được tính vào thời gian đã chấp hành án phạt tù. Thời gian được giảm thời hạn chấp hành án phạt tù được tính để trừ vào phần thời hạn chấp hành án phạt tù còn lại.
Ví dụ, Nguyễn Văn A bị kết án 12 năm tù, bị bắt ngày 31/5/2017, thì tính đến ngày 31/5/2026, A đã thực sự chấp hành được 9 năm, đã được giảm thời hạn chấp hành án phạt tù 3 lần, tổng cộng là 2 năm. Như vậy, thời hạn chấp hành án phạt tù còn lại là một năm.
Hướng dẫn cũng quy định cụ thể về thực hiện hình phạt bổ sung là phạt tiền, nộp án phí, thi hành nghĩa vụ trả lại tài sản, bồi thường thiệt hại, nghĩa vụ dân sự khác. Theo đó, một số trường hợp cũng được coi là đã thi hành xong bồi thường thiệt hại, nghĩa vụ dân sự khác.
Các trường hợp không được đề nghị đặc xá
Theo quyết định, 15 trường hợp sẽ không được đề nghị đặc xá. Đó là, người bị kết án phạt tù về tội Phản bội Tổ quốc, Hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân, Gián điệp, Bạo loạn, Khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân...
Người đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự về hành vi phạm tội khác, trước đó đã được đặc xá, có từ hai tiền án trở lên, phạm tội giết hai người trở lên hoặc giết người có tổ chức; có căn cứ khẳng định từng sử dụng trái phép chất ma túy; ba lần bị kết án phạt tù trở lên về cùng một tội do cố ý cũng không được đề nghị đặc xá.
=>> Xem chi tiết về 15 trường hợp không được đề nghị đặc xá
Ngày 9/4, nghi phạm bị Công an xã Tân Vĩnh Lộc (huyện Bình Chánh cũ) tạm giữ để điều tra hành vi Trộm cắp tài sản.
Trước đó, sáng 1/4, cảnh sát nhận trình báo của nhân viên cửa hàng Bách Hóa Xanh ở ấp 9, xã Tân Vĩnh Lộc, cho biết có trộm đột nhập. Khi họ đến làm việc thì phát hiện cửa cuốn bị phá, đồ đạc bên trong bị lục lọi, mất 32,6 triệu đồng.
Chiều 11/5, sau 7 ngày xét xử, TAND TP Đồng Nai tuyên phạt Chu Tường Vy, quản lý Trạm xăng dầu Thạnh Xuân và Năng lượng (TP HCM), 4 năm 8 tháng tù về tội Buôn lậu; phạt bổ sung 100 triệu đồng.
Theo cáo buộc, bà Vy thu lợi bất chính hơn 7 tỷ đồng từ việc mua bán xăng lậu trong đường dây do Đào Ngọc Viễn và Phan Thanh Hữu cầm đầu.
54 bị cáo còn lại bị tuyên từ một năm đến 3 năm 6 tháng tù, phạt bổ sung 30-100 triệu đồng. Hai bị cáo được trả tự do ngay tại tòa do thời gian tạm giam bằng mức án.
Theo HĐXX, hành vi của các bị cáo nguy hiểm cho xã hội, gây thất thu thuế và ảnh hưởng đến hoạt động quản lý kinh tế của Nhà nước.
Tuy nhiên, tòa cũng ghi nhận nhiều tình tiết giảm nhẹ như thành khẩn khai báo, gia đình có công với cách mạng, có bằng khen của UBND tỉnh và chủ động khắc phục hậu quả.
Đến nay, 55 bị cáo đã nộp lại hơn 42 tỷ đồng thu lợi bất chính. Ngoài án tù, HĐXX tuyên tịch thu sung công số tiền thu lợi và nhiều tài sản liên quan như ôtô vận chuyển.
Theo tòa, vụ án được chia thành nhiều nhóm vai trò. Trong đó, nhóm thuyền viên và người giúp sức chủ yếu làm công ăn lương, hưởng lợi không lớn nên được xem xét với vai trò thấp hơn.
Đây là giai đoạn hai chuyên án buôn bán hơn 200 triệu lít xăng dầu từ Singapore về Việt Nam do Đào Ngọc Viễn và Phan Thanh Hữu cầm đầu, bị Công an Đồng Nai triệt phá năm 2021. Trong số các bị cáo, 6 người bị tạm giam, 49 người được tại ngoại.
Theo hồ sơ vụ án, từ tháng 3/2020 đến tháng 2/2021, nhóm của Hữu và Viễn sử dụng tàu Pacific Ocean và Western Sea vận chuyển 48 chuyến xăng lậu, tổng cộng hơn 198 triệu lít, trị giá hơn 2.596 tỷ đồng.
Ngoài ra, cuối năm 2020, Viễn cùng đồng phạm mua thêm hai tàu Khánh Hòa 01 và 03 để tiếp tục vận chuyển xăng lậu từ vùng biển Khánh Hòa vào cảng Bắc Vân Phong tiêu thụ. Từ tháng 2 đến tháng 4/2021, nhóm này thực hiện thêm 3 chuyến, tương đương 5,7 triệu lít xăng, trị giá gần 98 tỷ đồng.
Cơ quan điều tra xác định toàn bộ đường dây đã buôn lậu hơn 200 triệu lít xăng dầu, trị giá khoảng 2.690 tỷ đồng. Lực lượng chức năng thu giữ 17 tàu thủy, 22 xe bồn cùng nhiều tài sản giá trị.
Ở giai đoạn một của chuyên án 920G, 74 bị cáo đã bị xét xử. Trong đó, Đào Ngọc Viễn bị tuyên 15 năm tù, Phan Thanh Hữu 13 năm 6 tháng tù cùng về tội Buôn lậu.
Liên quan việc "bảo kê" đường dây này hoạt động, Ngô Văn Thụy, nguyên đội trưởng Cục Điều tra chống buôn lậu, bị tuyên 15 năm tù về tội Nhận hối lộ.
Tòa án Quân sự Trung ương cũng tuyên phạt ông Lê Văn Minh, cựu Tư lệnh Cảnh sát biển Vùng 4, 15 năm tù và ông Lê Xuân Thanh, cựu Tư lệnh Cảnh sát biển Vùng 3, 12 năm tù cùng về tội Nhận hối lộ theo Điều 354 Bộ luật Hình sự.
Đây là vụ án thuộc diện Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực theo dõi, chỉ đạo.
