Alexander Hanff – chuyên gia bảo mật được biết đến với biệt danh “That Privacy Guy”, phát hiện trình duyệt web Chrome âm thầm lưu trữ một mô hình AI 4 GB trong một thư mục có tên OptGuideOnDeviceModel. Phần lớn nhất của thư mục là một tệp có tên weights.bin, thực tế là Gemini Nano – một phiên bản AI nhẹ của Gemini.
“Mô hình Nano được cài đặt trên bất kỳ thiết bị nào đáp ứng các yêu cầu phần cứng tối thiểu để chạy nó”, Hanff viết trên blog.
Chuyên gia này cho biết, hầu hết người dùng thông thường không tìm thấy hay truy cập vào OptGuideOnDeviceModel. Kể cả truy cập được và xóa nó, trình duyệt lại tự động tải mô hình về. Google Chrome không hiển thị bất kỳ lời nhắc nào để người dùng đồng ý cài đặt mô hình, cũng như không có tùy chọn nào để từ chối hoặc xóa các tệp. Vấn đề xảy ra trên cả thiết bị Windows và MacOS.
Trong khi đó, Google nhanh chóng thừa nhận. Công ty tìm kiếm cho biết đã cung cấp Gemini Nano cho Chrome từ năm 2024 dưới dạng mô hình nhẹ, chạy trực tiếp trên thiết bị.
“Mô hình hỗ trợ các khả năng bảo mật quan trọng như phát hiện gian lận và API dành cho nhà phát triển mà không cần gửi dữ liệu của bạn lên đám mây”, đại diện Google nói với Gizmodo. “Dù yêu cầu một ít dung lượng cục bộ trên máy để chạy, mô hình sẽ tự động gỡ cài đặt nếu thiết bị thiếu tài nguyên”.
Cũng theo Google, vào tháng 2, công ty đã bắt đầu triển khai tùy chọn tắt hoặc xóa mô hình trực tiếp trong cài đặt Chrome. Sau khi bị vô hiệu hóa, mô hình sẽ không còn tải xuống hoặc cập nhật nữa.
Theo 9to5google, vấn đề thực tế đã được một số người ghi nhận trước đó, khi trên Reddit, X, nhiều người đề cập đến các tập tin dung lượng lớn bất thường trên Chrome. Dù vậy, phát hiện của Hanff thu hút sự chú ý nhiều hơn do khối lượng dữ liệu tới 4 GB.
Một số ý kiến cho rằng việc Google không thông báo cho người dùng về việc tự ý cài mô hình AI lên trình duyệt nằm ở điều khoản dịch vụ Chrome. Trong đó, công ty cho biết đã sử dụng trí tuệ nhân tạo và máy học để cung cấp cho người dùng bản dịch đồng thời, cũng như phát hiện, chặn thư rác, phần mềm độc hại.
“Chúng tôi sẽ tự thêm hoặc xóa các tính năng và chức năng, tăng hoặc giảm giới hạn dịch vụ, bắt đầu cung cấp các dịch vụ mới hoặc ngừng cung cấp các dịch vụ cũ một cách tự động nhằm cải thiện và tăng bảo mật cho trình duyệt”, điều khoản có đoạn.
Để kiểm tra Chrome có tự cài Gemini Nano hay không, nhập vào thanh địa chỉ trình duyệt chrome://on-device-internals, lưu ý rằng cần kích hoạt tùy chọn dành cho nhà phát triển. Tại đây, người dùng có thể xem mô hình nào đang được cài đặt trên thiết bị và dung lượng mà nó chiếm dụng. Nếu là một trong những người dùng đã được Google cung cấp tùy chọn từ chối, có thể vào Cài đặt > Hệ thống > chọn Bật hoặc tắt AI trên thiết bị.
Nếu không thấy các tùy chọn kể trên, Hanff cho biết người dùng có thể nhập chrome://flags vào thanh địa chỉ và tắt các tính năng liên quan đến AI để ngăn trình duyệt tự động tải lại mô hình sau khi bị xóa. Số khác đề xuất đổi tệp weights.bin thành chỉ đọc để ngăn Google cài đặt lại. Tuy vậy, trên mạng xã hội, một số người dùng cảnh báo việc xóa mô hình AI khỏi Chrome có thể khiến trình duyệt hoạt động không ổn định, nhất là các chức năng liên quan đến trí tuệ nhân tạo.
Theo StatCounter, Chrome hiện vẫn là trình duyệt thống trị thị trường. Tính đến đầu 2026, sản phẩm của Google chiếm 77% thị phần, bỏ xa vị trí thứ hai của Microsoft Edge với 9%.
Trong mùa World Cup năm nay, tiền đạo Pedro Neto của đội Bồ Đào Nha xuất hiện trên sân cỏ với phần gót giày bị khoét để lộ lớp tất bên trong. Chi tiết chỉnh sửa này có thể giúp giảm bớt áp lực lên khu vực nhạy cảm của bàn chân. Nhiều cầu thủ chuyên nghiệp khác cũng sửa giày theo cách tương tự để hạn chế ma sát giữa giày và gót chân. Trong môn bóng đá với nhiều tình huống đòi hỏi đổi hướng đột ngột, cảm giác khó chịu ở gót chân có thể ảnh hưởng lớn đến hiệu suất thi đấu của cầu thủ trên sân cỏ.
Theo Wired, nguyên nhân gây khó chịu ở gót chân rất đa dạng từ vết trầy xước, phồng rộp, đau nhức do tập luyện, viêm gân, đến biến dạng xương. Một trong những nguyên nhân gây khó chịu ở gót chân phổ biến nhất thường được nhắc đến trong kỳ World Cup năm nay là hội chứng Haglund. Theo Viện Phẫu thuật Chỉnh hình Mỹ, đây tình trạng xương gót phát triển lồi ra bất thường tại vị trí tiếp giáp với gân Achilles (gân gót chân), gây viêm và đau đớn, khiến cầu thủ không thoải mái khi mang giày kín mũi.
Cách điều trị hội chứng Haglund phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng của triệu chứng hoặc cơn đau. Đầu tiên là ưu tiên đi giày có đệm và tránh những đôi ôm sát, đồng thời sử dụng miếng bảo vệ gót chân. Vì đi giày bóng đá là quy định bắt buộc, các cầu thủ thường khoét gót giày để giảm áp lực lên vùng gót chân. Trong trường hợp của Pedro Neto, không có thông tin nào giải thích lý do tiền đạo này đi giày khoét gót trong trận đấu giữa Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha ở World Cup. Bản thân Neto cũng không đưa ra tuyên bố nào xác nhận mắc hội chứng Haglund.
Một giải pháp phổ biến không kém mà các cầu thủ thường áp dụng để xoa dịu cảm giác khó chịu từ trang phục là đi tất thủng lỗ ở phần bắp chân. Tất bóng đá thường có thiết kế ôm sát nhằm bảo vệ ống chân, hỗ trợ mắt cá chân, vòm bàn chân và bắp chân, kiểm soát độ ẩm và giảm cử động chân bên trong giày để tăng độ ổn định. Dù ngày càng nhẹ và bền hơn, về cơ bản tất bóng đá vẫn sử dụng sợi tổng hợp như polyester, nylon và spandex.
Nhiều cầu thủ có thể cảm thấy tất quá chật, dẫn tới cảm giác tê ngứa ở vùng bắp chân, buộc họ phải cắt vài lỗ trên tất để chạy tốt hơn. Cảm giác này có khả năng xuất phát từ yếu tố cơ sinh học. Khi chạy nước rút hoặc đổi hướng gấp, cơ lớn nhất ở bắp chân co lại và phình lên để đẩy cầu thủ về phía trước. Thay đổi này lặp lại nhiều lần trong suốt trận đấu, đủ để tạo ra cảm giác áp lực khi tất nén liên tục lên bắp chân. Thói quen cắt lỗ trên tất cho phép cơ "thở", giảm áp lực và nguy cơ đau đớn hoặc chuột rút. Tuy nhiên, các chuyên gia y học thể thao và phục hồi cho biết chưa có nghiên cứu nào chứng minh cắt lỗ trên tất giúp cải thiện hiệu suất thi đấu.
Theo tiến sĩ Rajpal Brar, chuyên gia vật lý trị liệu tại Los Angeles, Mỹ, nếu muốn giảm áp lực lên bắp chân theo góc độ y học, giải pháp thích hợp là sử dụng tất nén áp lực cao trong giai đoạn phục hồi giữa các trận đấu để hỗ trợ lưu thông máu và giảm sưng.
Theo New York Times, Allan Vad Nielsen, cựu giám đốc điều hành thương hiệu đồ thể thao Hummel, cho biết một số thương hiệu đan tất rất chặt để tăng độ nhận diện và rõ nét của logo, tạo ra sự bó sát mà một số cầu thủ cảm thấy không thoải mái. Các công nghệ mới đã cho phép tạo ra vùng đệm tốt hơn ở mắt cá chân và vùng nén giúp cải thiện lưu thông máu, giảm nguy cơ chấn thương và nâng cao hiệu suất.
Nhóm nghiên cứu đến từ Đại học Công nghệ Thành Đô, Trung tâm Tích hợp Dân sự - Quân sự thuộc Cục Khảo sát Địa chất Trung Quốc, Trạm Quan sát và Nghiên cứu Tài nguyên Thiên nhiên sông Nhã Lỗ Tạng Bố, công bố phát hiện vào tháng 6 trên tạp chí Sedimentary Geology and Tethyan Geology.
Theo nhóm nghiên cứu, vết nứt ở vỏ Trái Đất tại khu vực phía đông dãy Himalaya sẽ ảnh hưởng lớn đến độ kiên cố của siêu đập trên sông. Họ kêu gọi các kỹ sư tăng cường độ ổn định của sườn dốc, đồng thời tiến hành biện pháp bảo vệ để giảm thiểu nguy cơ sạt lở và sụp đổ cho công trình.
Theo SCMP, đứt gãy Paizhen hoạt động mạnh từ thế Canh Tân (từ 2,58 triệu năm đến 11.700 năm trước) có thể tác động tới độ ổn định cấu trúc của đập thủy điện và nhiều công trình lân cận như đường sá, cầu, hầm và hồ chứa nước. Nó làm nứt những tảng đá xung quanh và thay đổi đặc tính cơ học của chúng, giảm khả năng chịu tải của nền móng.
Paizhen nằm trong vùng hồ chứa của nhà máy thủy điện tại hạ lưu sông Nhã Lỗ Tạng Bố. Do cấu trúc lỏng lẻo và độ kết dính yếu của địa hình tại đó, sườn dốc ở cả hai bên của vùng hồ chứa rất dễ mất ổn định sau thời gian dài ngâm nước cũng như chịu ảnh hưởng từ hoạt động đứt gãy và động đất. Đứt gãy Paizhen là một phần trong mạng lưới các vết nứt kiến tạo ở khu vực phía đông dãy Himalaya, nơi xảy ra va chạm giữa mảng kiến tạo Ấn Độ và Á Âu. Theo kết quả nghiên cứu, đứt gãy này hoạt động mạnh mẽ từ đầu thế Canh Tân cho tới nay. Trận động đất cường độ mạnh 6,9 độ tại Milin, Tây Tạng, năm 2017 nằm ở đầu phía bắc đường đứt gãy, là minh chứng về tiềm năng địa chấn của nó. Làng Pai, tọa lạc gần công trường xây dựng trên vành đai địa chấn Himalaya, từng ghi nhận những trận động đất mạnh mẽ và thường xuyên nhất trong khu vực.
Theo The Print, quá trình thi công dự án thủy điện Medog trên cao nguyên Tây Tạng bắt đầu vào năm ngoái với công suất ước tính hàng năm lên tới 300 triệu megawatt giờ (MWh), gấp ba lần đập Tam Hiệp. Dự kiến hoàn thành năm 2033, siêu đập sẽ nằm gần "Khúc cua lớn" của sông Nhã Lỗ Tạng Bố, khúc sông uốn theo hình chữ U khổng lồ tại khu tự trị Tây Tạng.
Sông Nhã Lỗ Tạng Bố chảy qua khu vực trung và nam Tây Tạng, xuyên qua hẻm núi sâu nhất thế giới với độ dốc hơn 6.000 m. Đây là sông cao nhất ở Trung Quốc, dài 2.057 km với tiềm năng thủy điện chỉ kém một chút so với sông Dương Tử. Dòng sông có tên gọi khác là sông Brahmaputra khi chảy về phía nam qua các bang Arunachal Pradesh và Assam của Ấn Độ, cuối cùng đổ vào Bangladesh dưới tên sông Jamuna. Dự án xây dựng của Trung Quốc gây lo ngại về nguồn cung cấp nước và tác động môi trường ở hạ lưu sông tại Ấn Độ và Bangladesh.
Theo báo cáo xu hướng công nghệ smartphone từ hãng nghiên cứu thị trường Omdia, sản lượng điện thoại giá dưới 400 USD ước tính giảm mạnh 22% năm nay. Sự suy thoái ở phân khúc giá rẻ được đánh giá sẽ khiến thị trường di động toàn cầu nói chung giảm 12% so với cùng kỳ năm ngoái.
Tom's Hardware cho biết nguyên nhân cốt lõi của cuộc khủng hoảng này bắt nguồn từ việc giá hợp đồng của chip nhớ DRAM và NAND Flash liên tục tăng phi mã. Chi phí linh kiện thô "bị đẩy lên mức không tưởng", biến bài toán duy trì biên lợi nhuận vốn đã mỏng của điện thoại giá rẻ trở thành nhiệm vụ bất khả thi.
Theo dữ liệu của Omdia, giai đoạn từ quý III/2025 đến quý I/2026, tỷ trọng chi phí dành cho chip nhớ bên trong các thiết bị dưới 400 USD đã tăng gần gấp đôi, chiếm tới 60% tổng chi phí cấu thành máy. Đáng sợ hơn, ở phân khúc siêu rẻ dưới 99 USD, linh kiện lưu trữ chiếm tới 64% ngân sách sản xuất. Khi bộ nhớ chiếm tới 2/3 giá trị phần cứng, các nhà sản xuất hầu như không còn ngân sách để chi trả cho chip xử lý, màn hình, pin, cảm biến camera hay bộ khung vỏ.
Tình trạng khan hiếm chip nhớ cực đoan này là do các ông lớn bán dẫn như Samsung, SK hynix và Micron đã đồng loạt quay lưng với dòng chip nhớ thương mại thông thường để dồn toàn lực, chuyển đổi dây chuyền sang sản xuất bộ nhớ băng thông cao phục vụ cho các trung tâm dữ liệu AI, nơi mang lại biên lợi nhuận khổng lồ.
Trong các chu kỳ thị trường trước đây, các hãng di động thường bù đắp chi phí bằng cách cắt giảm các linh kiện khác. Tuy nhiên, các dòng điện thoại giá rẻ của các ông vua cấu hình đến từ Trung Quốc như Xiaomi, Oppo, Vivo hay Transsion vốn đã bị cắt giảm đến mức tối đa và không còn dư địa để tối ưu. Ông Zaker Li, nhà phân tích trưởng tại Omdia, cho biết các hãng buộc phải tăng giá bán lẻ để duy trì mức lợi nhuận siêu nhỏ. Nhưng do khách hàng bình dân vốn cực kỳ nhạy cảm về giá, việc một chiếc điện thoại từ 150 USD đột ngột tăng lên 220 USD sẽ khiến nhu cầu mua sắm lập tức biến mất. Trước thực tế này, nhiều ông lớn đang âm thầm rút lui khỏi thị trường, khai tử các dòng máy siêu rẻ để tập trung vào phân khúc mang lại lợi nhuận tốt hơn.
Trái ngược với sự sụp đổ của nhóm dưới 400 USD, phân khúc smartphone trung và cao cấp, trên 400 USD được dự báo vẫn tăng trưởng ổn định ở mức 5,7%. Dù vậy, để sống sót qua cơn bão giá chip nhớ, các dòng máy mang danh flagship killer cũng đang phải thực hiện những cuộc cắt giảm phần cứng. Nhiều thương hiệu Trung Quốc đã phải hạ cấp từ màn hình LTPO OLED tiên tiến xuống tấm nền LTPS OLED đời cũ để tiết kiệm 3-5 USD mỗi máy. Thậm chí, để giảm 30-40% chi phí chip, các hãng chấp nhận tái sử dụng bộ vi xử lý thuộc thế hệ cũ, đồng thời loại bỏ các camera phụ như ống kính macro, góc siêu rộng hoặc hạ kích thước cảm biến ảnh.
Đối với phân khúc cao cấp như iPhone 17 Pro hay Galaxy S26 Ultra, do giá trị máy nằm ở khung viền titanium, chip tùy biến hay camera tiềm vọng đắt đỏ, tỷ trọng của chip nhớ trong tổng chi phí sản xuất là không quá lớn. Tuy nhiên, mức chênh lệch sẽ vẫn được các hãng tính thẳng vào giá bán, biến việc tăng giá bán lẻ dòng cao cấp trở thành một "bình thường mới" trên thị trường.
Giới phân tích nhận định người dùng sẽ phải kiên nhẫn nếu muốn đợi giá điện thoại hạ nhiệt. Theo Bloomberg, ngày 29/6, Bộ trưởng Công nghiệp Hàn Quốc cho biết Samsung và SK Hynix sẽ xây dựng mỗi công ty hai nhà máy sản xuất chip, tổng vốn đầu tư 800.000 tỷ won (518 tỷ USD) với mục tiêu tăng gấp đôi sản lượng chip nhớ quốc gia. Micron cũng đang mở rộng các tổ hợp sản xuất tại Mỹ và Nhật Bản.
Tuy nhiên, việc xây dựng, lắp đặt thiết bị và vận hành một nhà máy bán dẫn cần lộ trình tính bằng vài năm. Nguồn cung chip nhớ cho thiết bị tiêu dùng chỉ có thể được giải tỏa sớm nhất giữa 2027 và phải đến 2028 thị trường mới có thể bình ổn. Cho đến lúc đó, khủng hoảng "RAMaggedon" sẽ vẫn tiếp tục.