Cuộc chạy đua tái tạo dòng máu nuôi sống các cơ tạng
Năm 2023, nam bệnh nhân đi khám vì triệu chứng tiêu hóa, tình cờ phát hiện một khối phình động mạch chủ bụng khoảng 30mm và được bác sĩ chỉ định theo dõi định kỳ. Đến tháng 4/2026, khi đi khám bệnh tại một bệnh viện ở Hà Nội, người bệnh và gia đình bàng hoàng khi kích thước khối phình đã giãn tới 69mm, gấp hai lần so với hơn 2 năm trước. Đi kèm biểu hiện đau bụng từng lúc, khiến bệnh nhân lo lắng và sợ hãi “cửa tử” đang đến gần.
Gần đây, bệnh nhân xuất hiện tình trạng đau bụng âm ỉ tăng dần – dấu hiệu cảnh báo khối phình có nguy cơ vỡ, bệnh nhân sợ hãi đến mất ngủ, chán ăn, sụt cân. Sau khi tìm hiểu, gia đình đã đưa người bệnh đến Trung tâm Tim mạch – Bệnh viện Vinmec Times City, trung tâm hàng đầu cả nước về Tim mạch can thiêp, để được đánh giá và điều trị.
Khi tiếp nhận bệnh nhân, các bác sĩ ghi nhận khối phình đã tăng lên 76mm, có dấu hiệu dọa vỡ, tổn thương kéo dài từ động mạch chủ ngực xuống bụng.
Một cuộc hội chẩn đa chuyên khoa với sự tham gia của các chuyên gia can thiệp tim mạch, ngoại tim mạch, chẩn đoán hình ảnh và gây mê hồi sức được triển khai. Dựa trên kế hoạch điều trị được cá thể hóa bằng công nghệ in 3D cùng hệ thống dụng cụ hiện đại, hội đồng chuyên môn quyết định thực hiện kỹ thuật tái tạo toàn bộ động mạch chủ ngực – bụng và các nhánh mạch nuôi tạng bằng stent graft đa nhánh, thay vì phẫu thuật mở. Song song với quá trình chuẩn bị can thiệp, người bệnh được bổ sung dinh dưỡng để cải thiện thể trạng.
Chỉ sau 48 giờ bệnh nhân nhập viện, ca can thiệp được tiến hành. Khác với kỹ thuật đặt stent graft thông thường, ê-kíp phải tái tạo các nhánh mạch nuôi tạng bằng cách đấu nối chính xác với thân stent chính ngay trong lòng mạch dưới màn tăng sáng. Đây là kỹ thuật đặc biệt phức tạp, đòi hỏi tính toán và thao tác chính xác tuyệt đối, bởi chỉ một sai sót nhỏ cũng có thể làm gián đoạn dòng máu đến các cơ quan quan trọng, gây thiếu máu tạng và ảnh hưởng đến kết quả điều trị.
Ê-kíp can thiệp gồm PGS. Nguyễn Ngọc Quang, TS. Đoàn Đức Dũng, TS. Lê Xuân Thận – những chuyên gia hàng đầu về can thiệp động mạch chủ. Nhờ sự phối hợp nhịp nhàng, quá trình diễn ra thuận lợi, kéo dài gần 5 giờ, rút ngắn 1/2 thời gian so với mổ mở kinh điển (10-15 giờ) với mức độ xâm lấn tối thiểu.
“Với bệnh nhân 78 tuổi, thể trạng suy kiệt, phẫu thuật mở thay động mạch chủ ngực – bụng tiềm ẩn nguy cơ rất cao nên gia đình đã từ chối trước đó. Khối phình lan từ ngực xuống bụng, liên quan trực tiếp đến các nhánh mạch nuôi gan, tụy, ruột và hai thận, vì vậy chỉ một sai sót nhỏ cũng có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến chức năng các cơ quan này. Nhờ phối hợp đa chuyên khoa cùng công nghệ in 3D cá thể hóa kế hoạch điều trị, chúng tôi xử trí được khối phình mà không cần mở ngực, mở bụng, đồng thời bảo tồn toàn bộ các nhánh mạch nuôi tạng”, TS.BS Lê Xuân Thận chia sẻ.
Hướng đi mới trong điều trị các tổn thương tim mạch
Sau can thiệp, bệnh nhân có giai đoạn huyết áp thấp và phải dùng thuốc vận mạch ngắn hạn. Quá trình hồi sức được thực hiện bởi BS. Lê Văn Bình – một chuyên gia hồi sức dày dặn kinh nghiệm. Nguy cơ liệt tủy đã được tiên lượng từ trước với tỷ lệ cao hơn các ca thông thường, nên một dẫn lưu dịch não tủy được đặt tạm thời để giảm nguy cơ thiếu máu tủy sống.
Sau 48 giờ, tín hiệu tích cực xuất hiện: bệnh nhân tỉnh táo, hai chân vận động bình thường, không ghi nhận tổn thương thần kinh. Dẫn lưu được rút bỏ, bệnh nhân tiếp tục được bổ sung máu và các chế phẩm máu để hỗ trợ hồi phục.
Chỉ sau 2 ngày, bệnh nhân được chuyển về khoa Nội trú Tim mạch trong tình trạng ổn định, không còn đau ngực, đau bụng, huyết động vững vàng. Những dấu hiệu khả quan cho thấy kết quả của sự phối hợp chặt chẽ giữa các chuyên khoa và khả năng xử trí kịp thời trong từng giai đoạn điều trị.
Theo PGS.TS.BS Nguyễn Ngọc Quang – Phó Tổng Giám đốc Chuyên môn Khối Nội, Hệ thống Y tế Vinmec, can thiệp nội mạch bằng stent graft đa nhánh mở ra hướng đi mới cho các tổn thương phình động mạch chủ phức tạp liên quan đến vị trí chia nhánh. Phương pháp này có thể thay thế phẫu thuật kinh điển với tỷ lệ thành công cao, khắc phục được nhược điểm xâm lấn nặng và biến chứng sau mổ lớn. Đây là hướng đi tất yếu khi công nghệ và trình độ chuyên môn ngày càng phát triển.
Một bé trai 13 tuổi tại Hải Phòng vừa được đưa vào Bệnh viện Nhi Hải Phòng trong tình trạng đau tức vùng bụng dưới sau khi tự đưa một quả dưa chuột dài gần 20 cm vào hậu môn vì tò mò.
Theo thông tin từ bệnh viện, bệnh nhi nhập viện với biểu hiện khó chịu, đau vùng bụng dưới. Qua thăm khám và khai thác bệnh sử, các bác sĩ xác định bé đã tự đưa nguyên quả dưa chuột vào hậu môn. Sau đó, dị vật trôi sâu vào bên trong trực tràng và mắc kẹt, không thể tự lấy ra.
Các bác sĩ khoa Tiêu hóa đã tiến hành kiểm tra, thực hiện các xét nghiệm cần thiết và xác định dị vật nằm sâu trong trực tràng, tiềm ẩn nguy cơ gây tổn thương nghiêm trọng cho đường tiêu hóa.
Ngay sau đó, ê-kíp y bác sĩ tiến hành nội soi can thiệp và lấy dị vật ra ngoài an toàn. Dị vật được xác định là một quả dưa chuột có kích thước khoảng 3 x 20 cm. Nhờ được xử trí kịp thời, bệnh nhi tránh được nguy cơ biến chứng nặng.
Theo các chuyên gia, việc đưa dị vật vào hậu môn có thể dẫn đến nhiều hậu quả nguy hiểm như rách hậu môn, tổn thương trực tràng, chảy máu tiêu hóa, thủng ruột, viêm phúc mạc hoặc nhiễm trùng nặng. Trong một số trường hợp, người bệnh có thể phải phẫu thuật cấp cứu để lấy dị vật ra ngoài.
Các bác sĩ cũng cho biết ở lứa tuổi vị thành niên, tâm lý tò mò, thiếu hiểu biết hoặc tiếp cận nội dung không phù hợp trên mạng xã hội có thể khiến trẻ thực hiện những hành vi gây nguy hiểm cho sức khỏe.
Từ trường hợp trên, bác sĩ khuyến cáo phụ huynh nên quan tâm, trò chuyện cởi mở và giáo dục giới tính phù hợp với lứa tuổi cho trẻ. Khi trẻ có các biểu hiện bất thường như đau bụng, đau hậu môn, chảy máu hoặc có dấu hiệu ngại chia sẻ, gia đình cần theo dõi sát và đưa trẻ đến cơ sở y tế để thăm khám sớm.
Ngoài ra, người nhà tuyệt đối không tự ý lấy dị vật tại nhà vì có thể khiến tổn thương trở nên nghiêm trọng hơn. Khi nghi ngờ có dị vật trong đường tiêu hóa hoặc hậu môn, cần nhanh chóng đưa trẻ đến cơ sở y tế chuyên khoa để được xử trí kịp thời.
Trước đó cũng có một trường hợp nam thanh niên 19 tuổi đưa dưa chuột vào hậu môn vì tò mò.
Các bác sĩ khoa Ngoại tiêu hóa, Bệnh viện Nguyễn Tri Phương, Tp.HCM đã tiến hành phẫu thuật thành công cho bệnh nhân nam 19 tuổi bị mắc dị vật là quả dưa leo dài hơn 10 cm trong hậu môn.
Bệnh nhân kể cách nhập viện 6 tiếng, do muốn thử cảm giác mới lạ nên đã đưa quả dưa leo vào vùng hậu môn, sau đó trượt tay nên kẹt vào sâu vào bên trong.
Các bác sĩ nhận định dị vật khủng là quả dưa leo dài hơn 10cm trong hậu môn tương đối hiếm gặp. Với dị vật khủng như thế này, nếu không xử trí sớm, cố gắng tự lấy ra tại nhà với thao tác không cẩn trọng sẽ để lại hậu quả rất nghiêm trọng như tắc ruột, vỡ ruột, thậm chí có thể tử vong.
Ngày 2/5, ông Hồ Như Biển – Chủ tịch UBND xã Tiểu Cần (Vĩnh Long) – xác nhận địa phương đã phát cảnh báo về việc xuất hiện hai con cá sấu trên sông Cần Chông (sông Tiểu Cần).
Trước đó, khoảng 18h ngày 1/5, hai cha con ngụ xã Tiểu Cần trong lúc đi tập thể dục phát hiện hai con cá sấu nổi lên mặt nước trên sông Tiểu Cần, đoạn gần cầu đường D6 – nơi đang chuẩn bị thi công. Ước tính mỗi con nặng khoảng 100kg.
Ngay lúc đó, 2 cha con đã dùng điện thoại ghi lại hình ảnh và trình báo công an. Tiếp nhận thông tin, Công an xã Tiểu Cần báo cáo UBND xã, đồng thời phối hợp với các đơn vị chức năng của tỉnh đến kiểm tra, xác minh thực tế, từ đó triển khai phương án xử lý phù hợp.
"Ngay khi nhận được thông tin, chúng tôi đã phát loa để cảnh báo bà con. Sáng nay, lực lượng kiểm lâm tỉnh đang phối hợp với địa phương tích cực tìm kiếm nhưng đến nay vẫn chưa phát hiện hai con cá sấu", ông Biển cho biết.
Hiện lực lượng chức năng đang tăng cường theo dõi và lên phương án để đảm bảo an toàn cho khu vực, tuyệt đối không lại gần nơi đang theo dõi, không xuống sông tắm, đánh bắt cá hay tụ tập hiếu kỳ. Đồng thời, khuyến cáo người dân cần chú ý quản lý, bảo vệ trẻ em trước nguy cơ tiềm ẩn để tránh rủi ro.
Trường hợp tiếp tục phát hiện cá sấu, người dân nhanh chóng thông tin đến chính quyền địa phương để kịp thời xử lý để đảm bảo an toàn cho mọi người.
Ngày 3/6, ông Phạm Được, Chủ tịch UBND xã Duy Nghĩa (Tp.Đà Nẵng), xác nhận khu vực bờ biển xuất hiện "cá lạ" trong đoạn clip lan truyền trên mạng xã hội thuộc địa bàn xã Duy Hải cũ, nay là xã Duy Nghĩa, gần khu nghỉ dưỡng Hoiana, Tp.Đà Nẵng.
Theo ông Được, con cá trong clip nhiều khả năng là cá nhám voi (ngư dân địa phương thường gọi là cá ông sứa). Đây không phải là lần đầu tiên loài cá này xuất hiện tại vùng biển địa phương.
Trước đó, tài khoản mạng xã hội "Vĩnh Cửu" đăng tải đoạn video ghi lại cảnh một cá thể cá kích thước lớn bơi sát bờ biển khu vực Cửa Đại. Người đăng cho biết đã ghi lại hình ảnh này vào sáng 2/6 trong lúc đi biển.
Người này cho biết đây là loài cá thường được ngư dân gọi là "cá ông sứa", có tập tính hiền lành và không gây nguy hiểm cho con người. "Cá nhám voi vẫn thỉnh thoảng xuất hiện ở vùng biển này nhưng rất khó ghi lại hình ảnh cận cảnh. Hôm qua nước biển đẹp nên tôi may mắn quay được video rõ nét", người này chia sẻ.
Cá nhám voi là loài cá lớn nhất thế giới, chủ yếu ăn sinh vật phù du và các loài cá nhỏ. Loài cá này thường xuất hiện theo mùa khi nguồn thức ăn dồi dào, bơi chậm và được đánh giá là hoàn toàn vô hại đối với con người.
