Trong thông điệp đăng trên mạng xã hội hôm nay, Tổng thống Donald Trump cho biết nhóm vũ trang Houthi tại Yemen đã “hành xử rất có trách nhiệm” kể từ khi bị Mỹ tấn công hồi năm ngoái. “Không may là họ đã bắt đầu hành động trở lại khi bắn vào hai tàu của Arab Saudi”, ông cho hay.
Lãnh đạo Mỹ tuyên bố sẽ quy trách nhiệm cho Iran nếu Houthi tiếp tục tấn công tàu thuyền, với lý do nhóm vũ trang Yemen là “lực lượng ủy nhiệm và đại diện cho Tehran”. “Đòn trừng phạt quân sự nặng nề sẽ được giáng xuống Iran và đương nhiên là cả chính Houthi”, Tổng thống Trump cảnh báo, thêm rằng ông “rất thất vọng” với nhóm vũ trang Yemen.
Giới chức Iran và Houthi chưa bình luận về thông tin.
Lực lượng Houthi do Iran hậu thuẫn ngày 23/7 thông báo đã phóng tên lửa, máy bay không người lái (UAV) nhằm vào hai tàu chở dầu Encelia và Layla của Arab Saudi, với lý do chúng vi phạm “lệnh phong tỏa” mà lực lượng này áp đặt tại biển Đỏ.
Một nguồn tin hàng hải nói với Reuters rằng tàu Encelia đã phát tín hiệu khẩn nguy, thông báo bị trúng tên lửa ở gần cảng Jizan của Arab Saudi trên biển Đỏ tối 22/7. Hãng thông tấn nhà nước Arab Saudi SPA cho biết vụ tấn công đã gây ra hỏa hoạn ở mũi tàu.
Đòn đánh diễn ra sau khi lực lượng Houthi hôm 20/7 tuyên bố áp đặt lệnh “cấm vận hàng hải” với Arab Saudi, nhằm đáp trả chiến dịch phong tỏa của Riyadh nhằm vào cảng biển và sân bay ở Yemen do nhóm vũ trang kiểm soát, cũng như vụ tập kích sân bay quốc tế ở thủ đô Sanaa ngày 13/7.
Nasruddin Amer, phó lãnh đạo văn phòng truyền thông của Houthi, cho biết eo biển Bab el-Mandeb sẽ bị đóng cửa đối với Arab Saudi. Nằm ở cực nam của bán đảo Arab, eo biển này là cửa ngõ vào biển Đỏ, nơi thường có khoảng 12% lưu lượng thương mại toàn cầu đi qua.
Chiến dịch phong tỏa hàng hải của Houthi sẽ làm gia tăng áp lực đối với hoạt động xuất khẩu dầu mỏ ở Trung Đông, vốn đã bị ảnh hưởng nghiêm trọng do eo biển Hormuz đóng cửa. Arab Saudi đang sử dụng đường ống Đông – Tây dẫn tới cảng Yanbu giáp biển Đỏ để thay thế eo biển Hormuz và vận chuyển hàng triệu thùng dầu thô mỗi ngày qua tuyến đường này.
Quân đội Mỹ tháng 3/2025 phát động chiến dịch Rough Rider, huy động nhiều khí tài quân sự hiện đại nhất để không kích dữ dội vào cơ sở hạ tầng và căn cứ của Houthi, nhằm buộc nhóm vũ trang Yemen ngừng tấn công tàu thuyền trên Biển Đỏ.
Dù vậy, chiến dịch không đạt được những mục tiêu mà Washington kỳ vọng. Hàng loạt tổn thất khí tài, nhiều tiêm kích F-35 và F-16 suýt bị bắn rơi, nguy cơ thương vong và chi phí ngày càng tăng cao khiến Mỹ quyết định chấm dứt chiến dịch sau gần hai tháng và ký thỏa thuận ngừng bắn với Houthi đầu tháng 5/2025.
Rạng sáng qua (giờ địa phương), Mỹ tiến hành đợt không kích thứ hai nhằm vào Iran, kéo theo đòn đáp trả từ nước CH Hồi giáo vào những cơ sở của Washington tại Bahrain, Kuwait và Jordan.
Vài giờ sau khi Tổng thống Trump tuyên bố Iran phải trả giá vì "đùa giỡn" trên bàn đàm phán, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) thông báo các lực lượng nước này bắt đầu tiến hành đợt tấn công phòng vệ tiếp theo nhằm đáp trả những hành động mà Washington coi là "vô cớ và tiếp tục gây hấn" từ Tehran.
Reuters đưa tin tiếng nổ từ các cuộc không kích đã vang khắp thủ đô Tehran, cũng như tại thành phố cảng Bandar Abbas và những khu vực phía nam Iran dọc theo eo biển Hormuz. Sau đó, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) xác nhận những mục tiêu trúng đòn của Mỹ gồm một khu phức hợp sản xuất, một doanh trại quân đội và một căn cứ của lực lượng này ở ngoại ô Tehran. Còn theo truyền thông Iran, các vụ nổ cũng được ghi nhận tại đảo Qeshm, TP.Minab, các vùng Kargan và Sirik.
CENTCOM sau đó thông báo đã hoàn tất các cuộc tấn công nhằm vào năng lực giám sát quân sự, hệ thống thông tin liên lạc và những địa điểm đặt hệ thống phòng không của Iran. Theo CENTCOM, lực lượng Mỹ rạng sáng 11.6 đã khai hỏa vũ khí chính xác vào những mục tiêu là mối đe dọa cho lực lượng Mỹ và tàu bè thương mại quốc tế di chuyển qua vùng biển khu vực. Chiến dịch kéo dài khoảng 4 giờ và kết thúc trước khi trời sáng.
Mỹ đã nối lại hành động quân sự nhằm vào Iran trong bối cảnh Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth lên tiếng rằng Washington "sẽ đàm phán bằng bom đạn" nếu tổng thống yêu cầu.
Sau làn sóng tấn công dày đặc của Mỹ, IRGC cho biết đã đáp trả bằng cách nhắm vào 18 cơ sở quân sự của đối phương trong khu vực, theo Hãng thông tấn IRNA. IRGC tuyên bố các mục tiêu tấn công lần này là căn cứ không quân Sheikh (Bahrain), các căn cứ không quân Ali Al Salem và Ahmad Al-Jaber (đều nằm ở Kuwait).
Cũng theo truyền thông Iran, lực lượng nước này đã tiến hành các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) nhằm vào ăng ten liên lạc và những nơi đặt radar của Hạm đội 5 Hải quân Mỹ ở Bahrain. Kuwait tạm thời đóng cửa không phận trong lúc quân đội thông báo các hệ thống phòng không được kích hoạt để đánh chặn. Ở Jordan, IRGC cho biết tiếp tục tấn công căn cứ không quân Al-Azraq đêm thứ hai liên tiếp, với 12 tên lửa đạn đạo được phóng vào nơi này, theo Al Jazeera. Quân đội Jordan thông báo đã đánh chặn được 20 tên lửa từ hướng Iran.
Iran cũng nối lại cảnh báo ở eo biển Hormuz, với việc hải quân nước này thông báo bắn trúng 2 tàu Mỹ tìm cách đi qua khu vực, theo Đài truyền hình quốc gia IRIB. Hãng Tasnim dẫn thông báo của lực lượng Iran tuyên bố tuyến hàng hải trọng yếu này đã bị "đóng cửa hoàn toàn" và bất kỳ tàu bè nào lưu thông qua khu vực đều sẽ trở thành mục tiêu. Tuy nhiên, CENTCOM khẳng định eo biển Hormuz chưa bị phong tỏa và không có tàu chiến Mỹ nào trúng đạn. Cũng theo CENTCOM, các tàu thương mại vẫn tiếp tục lưu thông qua khu vực bất chấp những lời đe dọa từ Tehran.
Trong bối cảnh căng thẳng leo thang, Bộ Ngoại giao Pakistan hôm qua cho biết các nhà lãnh đạo nước này vẫn đang tham gia nỗ lực đàm phán với hy vọng có thể sớm chấm dứt xung đột. Reuters dẫn lời người phát ngôn Bộ Ngoại giao Pakistan Tahir Andrabi thừa nhận "thật khó lạc quan" trong lúc Mỹ và Iran quay lại các hành động thù địch. "Tuy nhiên, chúng tôi chưa từ bỏ hy vọng", theo ông Andrabi.
AFP đưa tin các nhà đàm phán Qatar cùng ngày đã rời Tehran sau khi hoàn tất các cuộc trao đổi với giới chức Tehran về vấn đề Mỹ - Iran. Cuộc họp, có sự phối hợp của Washington, diễn ra đến khuya, tức trong lúc CENTCOM tấn công.
Còn Reuters dẫn 3 nguồn tin Iran và một quan chức châu Âu tiết lộ nỗ lực nhằm đạt được một thỏa thuận sơ bộ đang được đẩy mạnh trong lúc hai bên tiếp tục không kích nhau. Nội dung đàm phán hiện tập trung vào một cơ chế cho phép giải ngân các khoản tiền của Iran đang bị phong tỏa ở nước ngoài. Theo các nguồn tin Iran, hai bên nhất trí về mặt chính trị, nhưng vẫn còn một số vấn đề cần được tiếp tục thảo luận chi tiết.
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 1/7 đã có chuyến bay đầu tiên trên chuyên cơ Không lực Một mới do Qatar tặng cho nước Mỹ. Trên chuyến bay chính thức đầu tiên này có sự xuất hiện của hai con trai ông là Eric và Donald Jr cùng vợ của họ.
Hành trình đầu tiên của chuyên cơ này là hướng tới vùng hẻo lánh phía tây tiểu bang North Dakota, nơi ông Trump tham dự lễ khai trương một bảo tàng vinh danh cựu Tổng thống Mỹ Theodore Roosevelt.
Các thành viên trong đoàn tháp tùng của Tổng thống Trump đã đăng tải nhiều hình ảnh lên mạng xã hội về chuyên cơ trị giá 400 triệu USD này.
Trợ lý Tổng thống kiêm Giám đốc Truyền thông Nhà Trắng, Steven Cheung, đăng tải những bức ảnh về chuyến bay đầu tiên này trên mạng xã hội X. Các bức ảnh cho thấy một văn phòng được trang trí lộng lẫy, một chiếc bàn họp lớn và các kệ sách chứa đầy những cuốn sách bọc da sang trọng.
Thư ký Báo chí Karoline Leavitt cũng chia sẻ những bức hình tương tự và gọi đây là "một ngày thực sự không thể nào quên".
Cô đã đăng vài tin ngắn trên Instagram, ghi lại cảnh cô và những người khác đang dùng bữa trên khoang máy bay, được phục vụ bằng những bộ đồ ăn viền vàng. Thực đơn được đăng tải bao gồm bánh sừng bò kẹp giăm bông và phô mai Thụy Sĩ cùng với trái cây theo mùa.
Máy bay Boeing 747 này sang trọng đến mức được mệnh danh là "cung điện bay" đã được Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth tiếp nhận sau chuyến thăm của Tổng thống Trump tới Qatar vào tháng 5/2025.
Ban đầu, các quan chức Qatar đã phủ nhận việc tặng chiếc máy bay này, thay vào đó họ gọi đây là "khả năng chuyển giao một máy bay để sử dụng tạm thời làm Không lực Một".
Vào thời điểm đó, Bộ Quốc phòng Mỹ cho biết họ sẽ làm việc để "đảm bảo các biện pháp an ninh phù hợp và đáp ứng các yêu cầu về nhiệm vụ chức năng". Các chính trị gia Đảng Dân chủ ước tính sẽ phải mất hơn 1 tỷ USD để cải tạo chiếc máy bay này đạt tiêu chuẩn của Không lực Một và đã nỗ lực tìm cách ngăn chặn việc bàn giao.
Tuy nhiên, ông Trump cho biết máy bay được tặng này tốn "rất ít so với chi phí nếu làm theo một cách khác".
Ông chia sẻ thêm: "Họ đã làm cho nó trở nên phù hợp với một tổng thống, điều đó có nghĩa là các hệ thống an ninh và tất cả những tính năng bổ sung hiện đại mà họ lắp đặt vào đều là những công nghệ rất phức tạp".
Được biết, các chuyên cơ Không lực Một tiền nhiệm bắt đầu đi vào hoạt động từ năm 1990. Chương trình Không lực Một đã đối mặt với tình trạng trì hoãn kinh niên trong suốt thập niên qua, với việc bàn giao 2 chiếc Boeing 747-8 mới dự kiến vào năm 2027, chậm hơn 3 năm so với lịch trình trước đó.
Theo Đài CBS News, chính quyền ông Trump đề nghị Quốc hội Mỹ chi khoảng 87,6 tỉ USD cho kinh phí chiến sự ở Iran, cũng như cho những nguồn lực ứng phó dịch Ebola tại Trung Phi và hỗ trợ nông dân Mỹ.
Đa số gói ngân sách bổ sung, 67 tỉ USD, là cho Lầu Năm Góc, bao gồm 21 tỉ USD mua đạn dược, 17,3 tỉ USD cho chi phí tác chiến và 12,1 tỉ USD cho những chương trình mật.
Trong số này, 767,5 triệu USD được phân bổ cho Bộ Năng lượng liên quan đến chiến sự và năng lực hạt nhân Iran, và 300 triệu USD cho Bộ Ngoại giao liên quan đến an ninh sứ quán và tái thiết tại các nước xung quanh Iran.
Đề xuất của Nhà Trắng dự kiến sẽ đối mặt cuộc chiến đầy cam go tại quốc hội và đẩy các thành viên đảng Cộng hòa trước nguy cơ thất cử trong cuộc bầu cử giữa kỳ vào tình thế khó khăn. Việc họ bỏ phiếu thông qua gói ngân sách trên đồng nghĩa với việc ủng hộ một cuộc chiến không được lòng dân Mỹ.
Đài CBS News dự báo gói ngân sách chắc chắn sẽ vấp phải phản đối dữ dội từ đảng Dân chủ, khiến triển vọng thông qua tại Thượng viện trở nên không chắc chắn.
Một số nghị sĩ đảng Cộng hòa cũng đã ủng hộ việc hạn chế quyền hành động của Tổng thống Trump về Iran, do sự kiên nhẫn của họ đang bị bào mòn theo từng tháng chiến sự nổ ra.
Tổng cộng 8 nghị sĩ đảng Cộng hòa trong tháng này đã góp phần thông qua một nghị quyết về quyền hạn chiến tranh, theo đó yêu cầu Tổng thống Trump rút lực lượng vũ trang khỏi các hoạt động thù địch với Iran, trừ khi quốc hội tuyên chiến hoặc cho phép sử dụng vũ lực quân sự.
