Gần 2 năm sau khi nghỉ hưu, bà Đoàn Thị Tuấn Thanh (57 tuổi, ở Hà Nội) tìm được công việc tạp vụ cho một công ty tư nhân trên địa bàn P.Đống Đa. Mỗi ngày bà làm từ 4 – 6 tiếng theo ca sáng hoặc chiều, công việc chủ yếu là lau dọn văn phòng.
Trước đó, bà Thanh nghỉ hưu sau nhiều năm làm công nhân Công ty cổ phần Bóng đèn, phích nước Rạng Đông. Tuy nhiên, mức lương hưu hơn 2,8 triệu đồng/tháng khiến cuộc sống của bà khá chật vật.
“Tuổi này hay đau ốm, tiền thuốc men, điện nước, ăn uống, lo cho con cái ăn học… cái gì cũng tăng. Lương hưu thấp quá nên tôi phải xoay xở đi làm thêm. Mỗi tháng được khoảng 4 triệu đồng, cũng đỡ gánh nặng đôi chút”, bà Thanh chia sẻ.
Khi ký hợp đồng lao động với công ty, điều bà lo nhất là phải tiếp tục trích tiền lương để đóng BHXH. “Tôi nghĩ mình đã nghỉ hưu rồi mà còn phải đóng nữa thì thu nhập chẳng còn bao nhiêu. Tôi cũng không rõ quy định mới thế nào nên rất băn khoăn”, bà Thanh nói.
Tương tự, ông Nguyễn Vũ Thi (61 tuổi), từng là lái xe của một cơ quan nhà nước tại Hà Nội. Cuối năm 2025, ông vừa nghỉ hưu sớm theo chính sách 178. Sau vài tháng ở nhà, thấy sức khỏe vẫn ổn định, ông nhận lái xe hợp đồng cho một doanh nghiệp tư nhân chuyên đưa đón chuyên gia.
“Ở nhà mãi cũng buồn, trong khi tôi vẫn còn sức khỏe và có kinh nghiệm lái xe đường dài. Đi làm thêm vừa có đồng ra đồng vào, vừa thấy mình còn hữu ích’ ,ông Thi nói. Mỗi tháng ông chạy xe lương gần 8 triệu đồng. Tính cả lương hưu, thu nhập của ông cũng trên 13 triệu đồng/tháng”.
Ban đầu, công ty yêu cầu ông Thi ký hợp đồng mới đều phải phải đóng BHXH như người lao động bình thường. Tuy nhiên, ông cho rằng quy định của công ty chưa hợp lý vì người lao động đã hoàn thành quá trình đóng BHXH để hưởng lương hưu rồi.
Không chỉ lao động tay chân, nhiều người làm công việc có chuyên môn như: kế toán, hành chính, giáo viên, bác sĩ hoặc tư vấn doanh nghiệp… vẫn tiếp tục làm việc sau khi nghỉ hưu. Tuy nhiên, điều được nhiều người quan tâm là khi đang hưởng lương hưu mà ký hợp đồng lao động mới thì có phải tiếp tục đóng BHXH bắt buộc hay không.
Bà Lê Thị Vân (58 tuổi, ở Thái Nguyên) nghỉ hưu sau nhiều năm làm kế toán cho một doanh nghiệp nhà nước. Sau khi nghỉ chế độ, bà được một công ty mời làm kế toán bán thời gian với mức lương khoảng 5 triệu đồng/tháng.
“Ở nhà tôi thấy khá buồn, trong khi mình vẫn còn sức khỏe và kinh nghiệm làm nghề. Đi làm thêm vừa có thêm thu nhập, vừa thấy đầu óc còn minh mẫn hơn”, bà Vân chia sẻ.
Tuy nhiên, khi ký hợp đồng lao động mới, bà Vân từng băn khoăn liệu có phải tiếp tục đóng BHXH hay không. “Tôi đã đóng BHXH mấy chục năm để hưởng lương hưu rồi. Nếu đi làm thêm mà vẫn phải đóng tiếp thì cũng hơi thiệt cho người lao động”, bà nói.
Theo BHXH Việt Nam, thời gian qua, cơ quan này cũng nhận được nhiều ý kiến băn khoăn về việc đang hưởng lương hưu khi ký hợp đồng lao động mới có phải tiếp tục đóng BHXH hay không.
Về vấn đề này, BHXH Việt Nam cho biết, quy định tại điểm a khoản 7 điều 2 luật BHXH 2024 (có hiệu lực từ ngày 1.7.2025), người đang hưởng lương hưu không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc.
Điều này đồng nghĩa, khi người đã nghỉ hưu ký hợp đồng lao động mới thì cả người lao động và người sử dụng lao động đều không phải tiếp tục đóng các khoản BHXH bắt buộc (bao gồm hưu trí, tử tuất, ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp) cho quãng thời gian làm việc thêm này.
Mặc dù không phải đóng BHXH, người lao động đang hưởng lương hưu vẫn được đảm bảo quyền lợi tài chính.
Cụ thể, theo khoản 3 điều 168 bộ luật Lao động 2019, đối với người lao động không thuộc diện tham gia BHXH, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp bắt buộc, người sử dụng lao động phải chi trả thêm cùng kỳ lương một khoản tiền tương đương mức đóng các loại bảo hiểm này.
Như vậy, thay vì phải trích nộp vào quỹ bảo hiểm, người lao động sẽ được nhận trực tiếp khoản tiền đó vào thu nhập hằng tháng.
Ngoài việc tiếp tục nhận lương hưu, người lao động cao tuổi đi làm còn được hưởng đầy đủ tiền lương, phụ cấp theo hợp đồng lao động mới và tiếp tục sử dụng thẻ BHYT do cơ quan BHXH cấp mà không phải đóng thêm tại nơi làm việc.
Pháp luật cũng cho phép người lao động cao tuổi thỏa thuận với doanh nghiệp về thời giờ làm việc phù hợp với sức khỏe như làm bán thời gian hoặc rút ngắn giờ làm.
Tuy nhiên, người sử dụng lao động không được bố trí lao động cao tuổi làm các công việc nặng nhọc, độc hại hoặc nguy hiểm, trừ trường hợp bảo đảm đầy đủ điều kiện an toàn lao động theo quy định.
Ngày 28/4, Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Đồng Tháp thông báo đã lập biên bản vi phạm hành chính đối với 7 thanh thiếu niên. Các đối tượng này bị phát hiện điều khiển mô tô sử dụng vật liệu khác dán lên chữ, số của biển số xe.
Vụ việc được Đội Cảnh sát giao thông đường bộ số 1, thuộc Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh, phát hiện vào lúc 22h ngày 26/4. Khi tuần tra tại khu vực nội ô phường Cao Lãnh, lực lượng chức năng đã chặn giữ 7 thanh thiếu niên điều khiển mô tô có hành vi dùng băng keo đen dán lên biển số xe.
Qua làm việc ban đầu, các đối tượng khai nhận hành vi dán băng keo đen lên biển số xe nhằm mục đích trốn tránh sự phát hiện, xử lý vi phạm của lực lượng cảnh sát giao thông, đặc biệt là để né bị phạt nguội qua hệ thống camera giám sát.
Ngoài vi phạm về biển số, các phương tiện này còn có bộ phận giảm thanh không đảm bảo quy chuẩn về tiếng ồn và không trang bị gương chiếu hậu.
Theo quy định tại điểm b khoản 3 Điều 14 của Nghị định 168/2024/NĐ-CP ngày 26/12/2024 của Chính phủ, hành vi điều khiển xe gắn biển số sử dụng chất liệu khác sơn, dán lên chữ, số của biển số xe sẽ bị phạt tiền từ 4 triệu đến 6 triệu đồng và bị trừ 6 điểm trên giấy phép lái xe.
Đám cháy bùng phát vào đầu giờ chiều 14-5 tại khu vực chứa rác tạm của Nhà máy xử lý rác Nghĩa Kỳ (xã Nghĩa Giang). Dưới nắng nóng gay gắt kéo dài nhiều ngày, đám cháy nhanh chóng lan rộng cả một "núi rác" rộng 1ha. Cột khói đen bốc cao, lan xa nhiều km, ảnh hưởng đến khu dân cư lân cận.
Ngay khi nhận tin báo, Cảnh sát phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ Công an tỉnh Quảng Ngãi đã điều động nhiều xe chữa cháy, gần 100 cán bộ, chiến sĩ tiếp cận hiện trường.
Tuy nhiên, khác với các vụ cháy thông thường, đám cháy tại bãi rác Nghĩa Kỳ sau khi bùng phát dữ dội trên bề mặt là cháy âm ỉ bên dưới.
Theo đại tá Đặng Việt Dũng - Trưởng phòng Cảnh sát phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ Công an tỉnh Quảng Ngãi - việc chữa cháy gặp rất nhiều khó khăn vì "rác cháy âm ỉ bên trong, nhiệt lượng lớn".
Lực lượng chức năng buộc phải chia nhiều mũi, vừa phun nước làm mát, vừa dùng máy móc đào bới, lật từng lớp rác để xử lý tận gốc các điểm cháy.
Trong suốt 2 ngày 2 đêm, gần 100 lượt cán bộ, chiến sĩ cùng nhiều phương tiện chuyên dụng liên tục thay ca, chiến đấu không nghỉ.
Không chỉ lực lượng PCCC, chính quyền địa phương, đơn vị xử lý rác và nhiều lực lượng hỗ trợ khác cũng được huy động tham gia, cô lập đám cháy, tạo đường băng ngăn lửa lan rộng.
Thời tiết nắng nóng, gió lớn càng khiến công tác chữa cháy thêm gian nan. Nhiều thời điểm, ngọn lửa tưởng chừng được khống chế lại bất ngờ bùng phát trở lại từ các điểm cháy ngầm. Khói dày đặc bao phủ khu vực, khiến việc tiếp cận hiện trường trở nên nguy hiểm.
Trực tiếp có mặt chỉ đạo tại hiện trường chiều 15-5, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Tâm Hiển yêu cầu các lực lượng "phải dập tắt hoàn toàn đám cháy, không để cháy lan sang khu vực khác", đồng thời duy trì lực lượng túc trực 24/24 giờ để xử lý triệt để các điểm cháy âm ỉ.
Lãnh đạo tỉnh cũng chỉ đạo các đơn vị chức năng khẩn trương quan trắc chất lượng không khí, đánh giá mức độ ảnh hưởng đến môi trường và đời sống người dân. Song song đó, chính quyền địa phương được yêu cầu đảm bảo an ninh trật tự, tránh tình trạng tụ tập đông người hoặc cản trở hoạt động xử lý rác trong thời điểm nhạy cảm.
Sau nhiều nỗ lực không ngừng nghỉ, đến trưa 16-5, đám cháy được khống chế hoàn toàn.
Phát biểu tại buổi tiếp xúc cử tri Hà Nội sáng 4/5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu thực trạng kỳ thi vào lớp 10 đang tạo áp lực lớn, thậm chí căng thẳng hơn thi đại học, gây tâm lý bất an cho học sinh, phụ huynh và giáo viên. Ông đặt vấn đề vì sao lại để tồn tại áp lực này, trong khi chủ trương là phổ cập giáo dục đến hết lớp 12 và thi cử phải nhằm đánh giá chất lượng chứ không phải để loại học sinh khỏi trường học.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, nguyên nhân trực tiếp là thiếu trường, thiếu lớp, thiếu giáo viên, dẫn đến việc phải dùng giải pháp hành chính để sàng lọc. Hà Nội hiện còn thiếu khoảng 1.000 trường học. Với quy mô hơn 9 triệu dân, trong đó hơn 3 triệu người dưới 18 tuổi, học sinh chiếm gần 1/3 dân số, áp lực lên hệ thống giáo dục là rất lớn.
Ông cho biết cả nước có 1,8-1,9 triệu công chức, viên chức, trong đó ngành giáo dục chiếm hơn 80%, tương đương khoảng 1,5 triệu người, còn y tế khoảng 10%. Tuy nhiên, việc bố trí cần tính lại theo nhu cầu thực tế. Với giáo dục, có thể xác định theo nguyên tắc mỗi lớp 25-30 học sinh cần ít nhất một giáo viên, từ đó tính ra nhu cầu nhân lực tương ứng.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu rà soát lại toàn bộ hệ thống để bảo đảm đủ trường, đủ lớp, đủ giáo viên cho học sinh đến trường. Các hoạt động dịch vụ như tổ chức bữa ăn học đường cần chuyển cho doanh nghiệp đảm nhiệm, nhà trường tập trung vào nhiệm vụ dạy học, tránh phát sinh rủi ro và giảm tải cho giáo viên.
Ông nhấn mạnh khi bảo đảm đủ điều kiện học tập, áp lực thi cử sẽ giảm theo. Học sinh chưa đạt yêu cầu cần được bồi dưỡng để tiến bộ, học sinh khá giỏi cần được phát triển thành nhân lực chất lượng cao, thay vì tạo áp lực dồn nén trong mỗi mùa thi. Nếu không bảo đảm cơ hội học tập, học sinh sau lớp 9 hoặc lớp 10 có thể phải ở nhà, kéo theo nhiều hệ lụy xã hội.
"Cần phân cấp rõ cho chính quyền địa phương trong quy hoạch trường lớp, dự báo số học sinh từ dữ liệu dân cư để chủ động chuẩn bị. Biên chế giáo viên cũng phải điều chỉnh linh hoạt theo biến động số học sinh, không thể giữ cố định", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.
Đối với thực phẩm quanh trường học, ông lưu ý tình trạng hàng quán bán đồ ăn giá rẻ, kém chất lượng, thậm chí cận hạn sử dụng. Vì vậy, chính quyền cơ sở cần tăng cường quản lý từ gốc, không để tình trạng kinh doanh ảnh hưởng đến sức khỏe học sinh, đồng thời bảo đảm trật tự và an toàn khu vực trường học.
Mỗi người dân cần một hồ sơ sức khỏe suốt đời
Về lĩnh vực y tế, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh định hướng trọng tâm là chuyển mạnh sang chăm sóc sức khỏe ban đầu, lấy y tế cơ sở làm nền tảng. Ông đề nghị phát triển mô hình bác sĩ gia đình và hồ sơ sức khỏe điện tử gắn với mỗi người dân từ khi sinh ra, giúp theo dõi liên tục bệnh sử, tiêm chủng và quá trình điều trị.
Kết quả thí điểm khám sức khỏe định kỳ tại một số địa bàn cho thấy khoảng 30% người dân được phát hiện bệnh nhưng trước đó không biết, trong đó có cả bệnh nghiêm trọng. Điều này cho thấy vai trò quan trọng của tầm soát sớm và chăm sóc sức khỏe chủ động ngay từ cơ sở.
Để triển khai hiệu quả, các cơ quan cần tính toán lại tỷ lệ bác sĩ theo dân số, có thể theo các mức 500, 1.000 hoặc 2.000 người dân một bác sĩ, phù hợp với điều kiện từng địa bàn. Đồng thời, hệ thống y tế cần ưu tiên chăm sóc người cao tuổi, trẻ em và nhóm yếu thế, cũng như phát triển các chuyên ngành như lão khoa, nhi khoa để đáp ứng đặc thù bệnh lý.
Bên cạnh đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu chủ động kiểm soát, tiến tới xử lý dứt điểm một số bệnh truyền nhiễm đã có vaccine, tránh tình trạng bùng phát lặp lại gây tốn kém nguồn lực, đồng thời tập trung nhiều hơn vào các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, huyết áp, nội tiết.